Chào mừng các em đến với lớp học trực tuyến
Luyện từ và câu:
Liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ
( Trang 76)
KHỞI ĐỘNG
Thứ ba ngày 15 tháng 3 năm 2022
Luyện từ và câu
Liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ
KHÁM PHÁ
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh. Không điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí. Vị Chủ tướng tài ba không quên một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng người. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Ông sẽ đi thẳng ra chiến trận. Vào trốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng.
1.Các câu trong đoạn văn nói về ai ? Những từ ngữ nào cho biết điều đó ?
Các em hãy đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi:
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh. Không điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí. Vị Chủ tướng tài ba không quên một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng người. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Ông sẽ đi thẳng ra chiến trận. Vào trốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng.
Các câu trong đoạn văn nói về ai ? Những từ ngữ nào cho biết điều đó ?
Các em hãy đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi:
Hưng Đạo Vương
Ông
vị Quốc công Tiết chế
Vị Chủ tướng tài ba
Hưng Đạo Vương
Người
Ông
C1:Hưng Đạo Vương
( tước hiệu cao quý mà vua Trần đã ban cho ông để ghi nhận công lao của ông trong 2 cuộc k/chiến chống quân Nguyên Mông)
Thay thế bằng đại từ
Ông và Người
Thay thế bằng những từ đồng nghĩa
vị Quốc công Tiết chế
vị Chủ tướng tài ba
Như vậy: Khi các câu trong đoạn văn cùng nói về một người, một vật , một việc chúng ta có thể sử dùng các đại từ, hay các từ đồng nghĩa để thay thế cho những từ ngữ ở những câu văn đứng trước mà các câu văn vẫn liên kết chặt chẽ được với nhau.
Đây chính là liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ .
2. Hãy so sánh cách diễn đạt trong đoạn văn trên và cách diễn đạt trong đoạn văn sau đây:
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Hưng Đạo Vương luôn điềm tĩnh. Không điều gì khiến Hưng Đạo Vương có thể rối trí. Hưng Đạo Vương không quên một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng người. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Hưng Đạo Vương sẽ đi thẳng ra chiến trận. Vào trốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà Hưng Đạo Vương vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng.
Việc dùng nhiều từ ngữ thay thế cho nhau có tác dụng là:
Tránh việc lặp từ, giúp diễn đạt sinh động hơn, rõ ý hơn mà vẫn đảm bảo sự liên kết. Đó gọi là liên kết câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ.
Liên kết câu bằng cách thay thế từ ngữ
Thay thế bằng đại từ
Rút gọn văn bản
Tránh lặp từ
Thay thế bằng những từ đồng nghĩa
Cung cấp thêm thông tin
Ví dụ minh họa:
a.Hậu là cô bé chăm chỉ, siêng năng luôn làm mọi việc nhà để giúp đỡ bố mẹ. Khi đến lớp em lại là một lớp trưởng gương mẫu.
b.Bầu trời trầm ngâm. Nó nhớ đến tiếng hót của bầy chim sơn ca.
LUYỆN TẬP
Bài 1. Mỗi từ ngữ in đậm dưới đây thay thế cho từ ngữ nào? Cách thay thế từ ngữ ở đây có tác dụng gì ?
Hai Long phóng xe về phía Phú Lâm tìm hộp thư mật.
Người đặt hộp thư mật lần nào cũng tạo cho anh sự bất ngờ. Bao giờ hộp thư cũng được đặt tại một nơi dễ tìm mà lại ít bị chú ý nhất. Nhiều lúc, người liên lạc còn gửi gắm vào đây một chút tình cảm của mình, thường bằng những vật gợi ra hình chữ V mà chỉ anh mới nhận thấy. Đó là tên Tổ quốc Việt Nam, là lời chào chiến thắng.
HỮU MAI
2) Hãy thay thế những từ ngữ lặp lại trong mỗi câu của đoạn văn sau bằng những từ ngữ có giá trị tương đương để đảm bảo liên kết mà không lặp từ :
Vợ An Tiêm lo sợ vô cùng. Vợ An Tiêm bảo An Tiêm :
- Thế này thì vợ chồng mình chết mất thôi .
An Tiêm lựa lời an ủi vợ :
- Còn hai bàn tay, vợ chồng chúng mình còn sống được .
Nàng
chàng
Thứ ba ngày 15 tháng 3 năm 2022
Luyện từ và câu:
Liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ

- từ anh (ở câu 2) thay cho Hai Long (ở câu 1)
- người liên lạc (ở câu 4) thay cho người đặt hộp thư (ở câu 2)
- từ anh (ở câu 4) thay cho từ Hai Long (ở câu 1)
- đó (ở câu 5) thay cho những vật gợi ra hình chữ V (ở câu 4)
Việc thay thế từ ngữ trong đoạn văn trên có tác dụng liên kết câu
Vận dụng

Hương là một học sinh lớp 5 ở Hà Nội. Hưởng ứng phong trào “ Chiến sĩ nhỏ tuổi tiêu diệt covit- 19” Hương nghĩ ra cách làm tấm kính chắn giọt bắn bằng tấm nhựa mika, và công cụ trợ tai đeo khẩu trang . Hương đã dùng tiền tiết kiệm của bản thân để mua nguyên liệu, chế tạo kính chắn giọt bắn và công cụ trợ tai đeo khẩu trang. Hương cùng mẹ làm được 2000 tấm kính và công cụ hỗ trợ tai đeo khẩu trang. Hương đã gửi tặng cho các y bác sĩ nơi tuyến đầu chống dịch. Hương là tấm gương nhỏ tuổi trong phong trào “ Chiến sĩ nhỏ tuổi tiêu diệt covit -19 ”
Tìm từ ngữ thích hợp thay thế từ in đậm trong đoạn văn sau:
Thứ ba ngày 15 tháng 3 năm 2022
Luyện từ và câu:
Liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ

Ta dùng cách thay thế từ ngữ để liên kết câu khi nào?
Khi các câu trong đoạn văn cùng nói về một người, một vật, một việc … thì ta có thể dùng cách thay thế từ ngữ để liên kết câu.
Thứ ba ngày 15 tháng 3 năm 2022
Luyện từ và câu:
Liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế từ ngữ

Chúc các em học tốt!