Tiết 1: Văn bản: CỔNG TRƯỜNG MỞ RA
(Lý Lan)
Giọng đọc diÔn c¶m, nhẹ nhàng, tha thiết
=> thể hiện được tâm trạng của người mẹ trong đêm không ngủ.
HƯỚNG DẪN CÁCH ĐỌC
2. Chú thích:
a. Tác giả:
- Lý Lan là  là một nữ nhà văn, nhà thơ và dịch giả tiếng Anh của Việt Nam, người đã dịch truyện Harry Potter ra tiếng Việt
Lý Lan, sinh năm 1957,
quê ở Bình Dương.
Hiện nay sống tại Mỹ.
- Kiểu văn bản: VB Nhật dụng (là những bài viết có nội dung gần gũi, bức thiết đối với cuộc sống trước mắt của con người và cộng đồng trong xã hội hiện đại như: thiên nhiên, môi trường, năng lượng, dân số, quyền trẻ em,… có thể dùng tất cả các thể loại cũng như các kiểu văn bản).

- Bố cục: 2 phần
+ Phần 1: Từ đầu đến thế giới mà mẹ vừa bước vào: Tâm trạng của mẹ và con trước ngày khai trường của con.
+ Phần 2: Phần còn lại: Tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ.
Đại ý: Văn bản thể hiện tâm trạng của người mẹ trong đêm không ngủ trước ngày khai trường đầu tiên của con.
b. Tác phẩm
- Xuất xứ:
- Trích từ Báo Yêu Trẻ, số 166, ngày 1 – 9 – 2000 tại TP Hồ Chí Minh.
1. Tâm trạng của mẹ và con trước ngày khai trường của con.


Tâm trạng của Mẹ
Tâm trạng của Con
- Không thể ngủ được vì rất lo lắng cho con
- Không tập trung vào bất cứ việc gì
- Thao thức, trằn trọc
- Chăm lo cho con
- Mẹ: Hồi hộp, xao xuyến, bâng khuâng, trằn trọc, không ngủ được và suy nghĩ triền miên.
Rất thanh thản
Rất háo hức
Giấc ngủ đến dễ dàng
Hăng hái, vô tư
=> Cách miêu tả tâm lí trẻ thơ rất phù hợp, tinh tế.
Con: Vui mừng, háo hức, thanh thản, nhẹ nhàng và vô tư.
=> Muốn cho con nhớ lại kỉ niệm đẹp đẽ về ý nghĩa của ngày khai trường, muốn bồi đắp cho tâm hồn tình cảm để sau này con trở thành người có nghĩa
Giọng điệu: nhẹ nhàng, tha thiết
=> Tình yêu thương vô bờ của mẹ giành cho con, tin tưởng ở tương lai của con, yêu người thân, yêu trường học.
“Khi nhớ lại lòng con lại rạo rực những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến… Mẹ còn nhớ sự nôn nao, hồi hộp khi cùng bà ngoại đi tới gần ngôi trường và nỗi chơi vơi hốt hoảng khi cổng trường đóng lại, bà ngoại đứng bên ngoài cánh cổng như đứng bên ngoài cái thế giới mà mẹ vừa bước vào”.
Hàng loạt từ láy: rạo rực, bâng khuâng, xao xuyến, nôn nao, hồi hộp, chơi vơi, hốt hoảng…
Gợi cảm xúc phức tạp trong lòng mẹ: Vui, nhớ, thương, lo sợ,…
Chỉ ra nghệ thuật được tác giả sử dụng trong đoạn văn trên và tác dụng của nét nghệ thuật ấy?
Trong bài văn, có phải người mẹ đang nói trực tiếp với con không? Theo em, người mẹ đang tâm sự với ai? Cách viết này có tác dụng gì?
Người mẹ không trực tiếp nói với con.
Người mẹ nhìn con ngủ giống như đang tâm sự với con nhưng thực ra là đang nói với chính mình, đang tự ôn lại kỉ niệm của riêng mình.
=> Tác dụng: nổi bật được tâm trạng, khắc họa được tâm tư, tình cảm và những điều sâu thẳm khó nói bằng lời trực tiếp
Câu văn nào nói lên tầm quan trọng
của nhà trường đối với thế hệ trẻ ?
“Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau, và sai lầm một li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này.”
2. Cảm nghĩ của mẹ về vai trò giáo dục trong nhà trường.
- Giáo dục có vai trò vô cùng quan trọng đối với tương lai của thế hệ trẻ và đất nước.
- Khẳng định vai trò của nhà trường đối với cuộc sống của con người
Người mẹ nói :
“… bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”.
Em hiểu thế giới kì diệu đó là gì ?
- Thế giới kì diệu:
Đó là thế giới của những điều hay lẽ phải.
- Là thế giới của ánh sáng tri thức, của những hiểu biết lý thú, kỳ diệu mà nhân loại đã tích lũy hàng nghìn,vạn năm.
- Thế giới của tình bạn, thầy trò cao đẹp.
- Đó là thế giới của ước mơ, khát vọng của niềm tin, hi vọng…
- Trường học luôn mở rộng cửa đón nhận tất cả HS đến tuổi đến trường.
- Sau cánh cổng trường kia là cả một thế giới kì diệu
- Đến trường là niềm vui, niềm hạnh phúc, là quyền lợi của trẻ em
1. Nghệ thuật
- Hình thức tự bạch như những dòng nhật kí của mẹ nói với con.
- Sử dụng ngôn ngữ biểu cảm
III. TỔNG KẾT
2. Nội dung ý nghĩa
* Nội dung:
- Những tình cảm dịu ngọt người mẹ dành cho con.
- Tâm trạng của người mẹ trong đêm không ngủ được
- Vai trò của nhà trường đối với thế hệ trể và đối với xã hội.
* Ý nghĩa:
- Thể hiện tấm lòng của mẹ đối với con: nêu nên vai trò của nhà trường đối với cuộc sống của mỗi con người.
IV. LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG
Viết một đoạn văn ngắn kể về kỉ niệm sâu sắc nhất trong ngày đi học đầu tiên của em vào lớp 1.