Tàu chiến Pháp và Tây Ban Nha tấn công Đà Nẵng năm 1858
Phần hai: LỊCH SỬ VIỆT NAM
TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1918
CHƯƠNG 1 :
CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP
TỪ NĂM 1858 ĐẾN CUỐI THẾ KỈ XIX

Bài 24
CUỘC KHÁNG CHIẾN TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1873
NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Nguyên nhân thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
Nguyên nhân Pháp
xâm lược Việt Nam?
- Các nước TB phương Tây đẩy mạnh xâm lược các nước phương Đông, để mở rộng thị trường, vơ vét nguyên liệu
- Việt Nam có vị trí thuận lợi , giàu tài nguyên
- Chế độ phong kiến Việt Nam khủng hoảng suy yếu
- Lấy cớ bảo vệ đạo Gia Tô
2. Chiến sự ở Đà Nẵng
1858 – 1859
Tại sao Pháp lại chọn Đà Nẵng để đánh mà không phải là Kinh Thành Huế?
Vì Đà Nẵng nằm gần Kinh Thành Huế
Đà Nẵng có cảng biển thích hợp
Đà Nẵng nằm gần trung tâm đất nước
Phía sau Đà Nẵng là Quãng Ninh
Rạng sáng 1/9/1858, quân Pháp nổ súng đánh Đà Nẵng
Phía triều đình có hành động gì?
Quân dân ta dưới sự chỉ huy của Nguyễn Tri Phương, lập phòng tuyến anh dung chống trả
Sau 5 tháng xâm lược Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn Trà
2. Chiến sự ở Đà Nẵng
1858 – 1859
3. Chiến sự ở Gia Định 1859
Tại sao Pháp chọn Gia Định làm mục tiêu thứ hai?
Pháp muốn biến Gia Định làm căn cứ để xâm lược
Gia Định nằm gần khu vực có vựa lúa lớn nhất nước ta
Pháp muốn biến Gia Định làm căn cứ đưa quân đánh Campuchia
Nội dung
17/2/1859 Pháp tấn công thành Gia Định , quân triều đình chống cự yếu ớt rồi tan rã
Sau khi Pháp chiếm được Gia Định phản ứng của nhân dân ra sao?
2. Khó khăn của quân Pháp là gì?
Nhận xét thái độ chống trả của triều đình đối với Pháp?
Khi kết thúc cuộc chiến TQ Pháp đã làm gì?
Ngày 24/ 2/1861 Pháp chiếm được đại đồn Chí Hòa , thừa thắng lần lượt chiếm 3 tỉnh miền Đông và thành Vĩnh Long
Ngày 5/6/1862, triều đình ký với Pháp Hiệp ước NhÂN TuấT, thừa nhận quyền cai quản của Pháp ở 3 tỉnh miền Đông Nam Kì
Nguyễn Tri Phương
(1800-1873) là một đại danh thần Việt Nam thời nhà Nguyễn.

Ông là vị Tổng chỉ huy quân đội triều đình Nguyễn chống lại quân Pháp xâm lược lần lượt ở các mặt trận Đà Nẵng (1858), Gia Định (1861) và Hà Nội (1873). 
Chiến sự ở Đà Nẵng
1858
Phan Thanh Giản và Lâm Duy Hiệp đại diện cho triều đình Huế ký Hiệp ước 5/6/1862
Tại sao gọi là HiệP ướt Nhâm Tuất?
Tại sao nói đây là Hiệp ướt đầu hang bước đầu?
Về lãnh thổ: Triều đình thừa nhận quyền cai quản của nước Pháp ở ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ (Gia Định, Định Tường, Biên Hòa) và đảo Côn Lôn.
Nội dung cơ bản của Hiệp ước Nhâm Tuất (1862)
Về lãnh thổ: Triều đình thừa nhận quyền cai quản của nước Pháp ở ba tỉnh miền đông Nam Kỳ (Gia Định, Định Tường, Biên Hòa) và đảo Côn Lôn.
Nội dung cơ bản của Hiệp ước Nhâm Tuất (1862)
Về thông thương: Mở ba cửa biển (Đà Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên) cho người Pháp vào buôn bán.
Về bồi thường chiến phí: Triều đình Huế bồi thường cho Pháp một khoản chiến phí tương đương 280 vạn lạng bạc.
Về lãnh thổ: Triều đình thừa nhận quyền cai quản của nước Pháp ở ba tỉnh miền đông Nam Kỳ (Gia Định, Định Tường, Biên Hòa) và đảo Côn Lôn.
Nội dung cơ bản của Hiệp ước Nhâm Tuất (1862)
Về thông thương: Mở ba cửa biển (Đà Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên) cho người Pháp vào buôn bán.
Về bồi thường chiến phí: Triều đình Huế bồi thường cho Pháp một khoản chiến phí tương đương 288 vạn lạng bạc.
Pháp sẽ trả lại thành Vĩnh Long cho triều đình, chừng nào triều đình buộc được dân chúng ngừng kháng chiến.
Nhiều toán nghĩa binh nổi lên phối hợp chặt chẽ với quân triều đình chống giặc.
Nghĩa quân Nguyễn Trung trực đốt cháy chiếc tàu Ét-pê-răng (Hi vọng) của Pháp đậu trên sông Vàm Cỏ Đông (10/12/1861).
Khởi nghĩa do Trương Định lãnh đạoTRƯƠNG ĐỊNH 1820 - 1864 đã làm cho địch thất điên bát đảo.
II. CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP 1858 – 1873
1. Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông Nam Kì
NỘI DUNG
b. Tại ba tỉnh miền Đông Nam Kì
Tại 3 tỉnh miền Đông, nhân dân đã anh dũng kháng chiến như thế nào?
NGUYỄN TRUNG TRỰC (1837 – 1868 )
ông sinh ra ở Bình Định
Gia đình ông đã chuyển vào sinh sống tại Long An
ông là người rất hiếu học, thích học võ , năng động. Lớn lên là một chàng trai rất khỏe mạnh, tài chí
Trận cháy tàu Ét-pê-răng (Hy vọng)
của Pháp đậu trên sông Vàm Cỏ Đông (10/12/1861)
“Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam, thì mới hết người Nam đánh Tây,”
NGUYỄN TRUNG TRỰC
TRƯƠNG ĐỊNH
1820 - 1864
Quê ông ở Quảng Ngãi, 24 tuổi ông đã di chuyển vào Gia Định
1850 ông được hưởng chính sách khai hoang của triều đình,
1860, ông tham gia giữ đồn Kì Hòa và được phong chức phó lãnh binh.
1862, Trương Định vừa được phong chức phó lãnh binh vừa phải đi nhậm chức ở tỉnh An Giang để giải tán nghĩa quân chống Pháp
Căn cứ Gò công
Căn cứ Tây Ninh của Trương Quyền
Căn cứ Tân Hòa (Gò Công) của Trương Định
NGƯỜI PHÁP NÓI RẰNG
Họ đánh theo kiểu du kích làm chủ nông thôn, khi cần tiêu diệt một cứ điểm nào đó thì họ tập trung lại, khi tấn công cũng như khi rút lui, họ biết lợi dụng những chướng ngại vật nơi xứ họ, một xứ có rất nhiều kênh gạch , sông ngòi, đồng lúa , họ kín đáo, bất thình lình xuất hiện và nổ súng tấn công làm cho địch mệt mỏi và bỏ cuộc
Sau khi tìm hiểu về cuộc kháng chiến 3 tỉnh miền Đông Nam Kì, em có nhận xét gì?
Ý nghĩa : Thể hiện tinh thần yêu nước, kiên quyết chiống Pháp
2. Kháng chiến lan rộng ra ba tỉnh miền Tây Nam Kì
Bối cảnh nước ta sau Hiệp ước 1862?
Triều đình
- Do thái độ cầu hòa của triều đình Huế, Pháp chiếm được ba tỉnh miền Tây Nam Kì không tốn một viên đạn (8-1867).
a. Thái độ và hành động của triều đình Huế trong việc để mất ba tỉnh miền Tây Nam Kì
Triều đình Huế ngăn cản phong trào kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta ở Nam Kì, ra lệnh bãi binh.
Triều đình cử Kinh lược sứ miền Tây Phan Thanh Giảng đi
thương thuyết với Pháp xin chuộc lại 3 tỉnh miền Đông Nam Kì.
Lý do tại sao Pháp chiếm được 3 tỉnh miền Tây Nam Kì mà không tốn một viên đạn nào?
Pháp lợi dụng được sự bạc nhược triều đình
Pháp đỗ lỗi triều đình vi phạm hiệp ước Nhâm Tuất mà đi ủng hộ miền Đông Nam Kì kháng chiên
Ba tỉnh miền Tây và miền Đông Nam kì do đâu bị mất?
b. Phong trào đấu tranh chống Pháp diễn ra dưới nhiều hình thức phong phú

Thái độ của nhân dân như thế nào?
- Bất hợp tác với giặc, một bộ phận kiên quyết đấu tranh vũ trang, nhiều trung tâm kháng chiến ra đời: Đồng Tháp Mười, Tây Ninh.
- Một bộ phận dùng văn thơ lên án thực dân Pháp và tay sai, cổ vũ lòng yêu nước: Phan Văn Trị, Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Thô
NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU
CHẠY TÂY
“Tan chợ vừa nghe tiếng súng Tây
Một bàn cờ thế phút sa tay
Bỏ nhà lũ trẻ lơ xơ chạy
Mất ổ bầy chim dáo dác bay
Bến Nghé của tiền tan bọt nươc
Đồng Nai tranh ngói nhuốm màu mây
Hỏi trang dẹp loạn rày đâu vắng?
Nở để dân để dân đen mắc nạn này.”