THẤU KÍNH HỘI TỤ
CHÀO MỪNG CÁC BẬC PHỤ HUYNH VÀ CÁC EM HỌC SINH ĐẾN VỚI BÀI HỌC.
1. Đặc điểm của thấu kính hội tụ
* Thấu kính hội tụ được làm bằng vật liệu trong suốt, được giới hạn bởi hai mặt cầu (một trong hai mặt có thể là mặt phẳng). Phần rìa ngoài mỏng hơn phần chính giữa.
 * Kí hiệu thấu kính hội tụ được biểu diễn như hình vẽ:
*  Mỗi thấu kính đều có trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự.
    Trên hình vẽ ta quy ước gọi:
    (Δ) là trục chính
    O là quang tâm
    F và F’ lần lượt là tiêu điểm vật và tiêu điểm ảnh
    Khoảng cách OF = OF’ = f gọi là tiêu cự của thấu kính.
THẤU KÍNH HỘI TỤ
Cách 1: Dựa vào chùm tia ló (là chùm hội tụ khi chiếu chùm tia tới song song theo phương vuông góc với mặt thấu kính).
Cách 2: Dựa vào hình dạng của thấu kính (phần rìa mỏng hơn phần giữa).
Có những cách nào để nhận biết một
thấu kính hội tụ?
Tia tới đi qua tiêu điểm thì tia ló song song với trục chính
Tiêu điểm
Trục chính
Tiêu cự là khoảng cách OF = OF’ = f
Đường truyền của ba tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội tụ
- Tia tới đến quang tâm
- Tia tới song song với trục chính
Tia tới qua tiêu điểm
F

O
F’

O
F
F’
O
F
F’

thì tia ló qua tiêu điểm.
thì tia ló tiếp tục truyền thẳng theo
phương của tia tới.
thì tia ló song song với trục chính.
Đặc điểm ảnh của một vật tạo bởi
THẤU KÍNH HỘI TỤ
Đặt vật ngoài khoảng
tiêu cự (d > f)
Đặt vật trong khoảng
tiêu cự (d < f)
Vật ở rất
xa thấu kính
d > 2f
f ảnh nhỏ hơn vật có vị trí d’ = f
ảnh nhỏ hơn vật
ảnh to hơn vật
Ảnh thật ngược chiều so với vật
* Ảnh ảo
* Cùng chiều
* Lớn hơn vật
- M?t di?m s�ng S n?m tr�n tr?c chính c?a th?u kính h?i t?, ? r?t xa th?u kính cho ?nh n?m t?i ti�u di?m c?a th?u kính h?i t?
- V?t vuơng gĩc v?i tr?c chính cho ?nh cung vuơng gĩc v?i tr?c chính
CHÚ Ý
Cách dựng ảnh
Dựng ảnh của một điểm sáng (ngoài trục chính d > f)
Dựng ảnh của một vật sáng AB
+ A  trục chính
+ AB  trục chính
+ Vẽ 2 tia tới đặc biệt
dựng 2 tia ló tương ứng
giao điểm của 2 tia ló là ảnh của điểm sáng.
+ Dựng ảnh của điểm B.
+ Từ B’ dựng B’A’  trục chính
? 1: Trên hình 42 – 43.3 SBT có vẽ trục chính Δ, quang tâm O, hai tiêu điểm F, F’
của một thấu kính, hai tia ló 1, 2 cho ảnh S’ của điểm sáng S.
a. Vì sao em biết thấu kính đã cho là hội tụ?
b. Bằng cách vẽ, hãy xác định điểm sáng S.
? 1:
a) Thấu kính đã cho là thấu kính hội tụ vì chùm tia ló ra khỏi thấu kính cắt nhau tại ảnh S’ và S’ là ảnh thật.
b) Xác định điểm sáng S bằng cách vẽ như hình 42-43.3a
- Tia ló 1 đi qua tiêu điểm F’, vậy tia tới là tia đi song song với trục chính của thấu kính. Tia ló 2 là tia đi song song với trục chính, vậy tia tới là tia đi qua tiêu điểm của thấu kính.
- Từ I vẽ tia song song với trục chính Δ. Nối K với F. Hai đường trên cắt nhau ở S, ta được điểm sáng S cần vẽ.
? 2: Thấu kính hội tụ có đặc diểm và tác dụng nào dưới đây.
A. Có phần giữa mỏng hơn phần rìa và cho phép thu được ảnh của mặt trời
B. Có phần giữa mỏng hơn phần rìa không cho phép thu đc ảnh của mặt trời
C. Có phần giữa dày hơn phần rìa cho phép thu được ảnh mặt trời
D. Có phần giữa dày hơn phần rìa không cho phép thu đc ảnh của mặt trời
? 3: Chỉ ra câu sai:
Chiếu một chùm tia sáng song song vào một thấu kính hội tụ, theo phương vuông góc với mặt của thấu kính thì chùm tia khúc xạ ra khỏi thấu kính sẽ:
A. Loe rộng dần ra
B. Thu nhỏ dần lại
C. Bị thắt lại
D. Gặp nhau tại một điểm.
? 4: Chiếu một tia sáng vào một thấu kính hội tụ. Tia ló ra khỏi thấu kính sẽ qua tiêu điểm nếu:
A. Tia tới đi quan quang tâm mà không trùng với trục chính
B. Tia tới đi qua tiêu điểm nằm ở trước thấu kính
C. Tia tới song song trục chính
D. Tia tới bất kì
? 5: Chiếu một tia sáng vào một thấu kính hội tụ. Tia đó ra khỏi thấu kính sẽ song song với trục chính, nếu:
A. Tia tới qua quang tâm mà không trùng với trục chính
B. Tia tới đi qua tiêu điểm nằm ở trước thấu kính
C. Tia tới song song với trục chính
D. Tia tới bất kì
? 6. Hãy ghép mỗi phần a), b), c), d) với một phần 1, 2, 3, 4 để thành câu hoàn chỉnh có nội dung đúng
Thấu kính là một khối thủy tinh có hai mặt cầu hoặc

b. Có thể làm thấu kính bằng các vật liệu trong suốt như

c. Trục chính của thấu kính là một

d. Quang tâm của một thấu kính là một điểm trong thấu kính mà
Mọi tia sáng tới điểm này đều truyền thẳng, không đổi hướng

2. Đường thẳng vông góc với mặt thấu kính mà một tia sáng truyền dọc theo đó sẽ không bị lệch hướng

3. Thủy tinh, nhựa trong, nước, thạch anh, muối ăn,…

4. Một mặt cầu và một mặt phẳng