ĐỊA LÍ
Bài 11: Dải đồng bằng duyên hải miền Trung (tr - 64)
GV: Nguyễn Thị Huệ
Khởi động

Thứ sáu , ngày tháng 3 năm 2022

Địa lí
Bài 11: Dải đồng bằng duyên hải miền Trung
HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN
1. Quan sát bản đồ Địa lí tự nhiên Việt Nam và thực hiện.
   a, Chỉ dải đồng bằng duyên hải miền Trung trên bản đồ địa lí tự nhiên Việt Nam?
   b, Cho biết dải đồng bằng duyên hải miền Trung nằm ở đâu trên đất nước ta?
c, Nhận xét về độ lớn của các đồng bằng ở duyên hải miềnTrung (so với đồng bằng Bắc Bộ và đồng bằng Nam Bộ)
  b, Dải đồng bằng duyên hải miền Trung nằm ở ven biển miền Trung từ Thanh Hóa vào đến Bình Thuận
   c, Đồng bằng duyên hải miền Trung nhỏ hơn nhiều so với đồng bằng Bắc Bộ và đồng bằng Nam Bộ.
ĐB Bắc Bộ
ĐB Nam Bộ
Biển Đông
Dãy
Trường Sơn
Quan sát lược đồ
Nêu tên các khu vực tiếp giáp với dải đồng bằng duyên hải miền Trung

2. Quan sát hình 1, đọc thông tin trang 65 và thực hiện.
a, Chỉ trên hình 1, đọc tên các đồng bằng duyên hải miền Trung theo thứ tự từ Bắc vào Nam?
b,Ở duyên hải miền Trung có những dạng địa hình nào xen kẽ giữa các đồng bằng?
  c, Để ngăn gió di chuyển các cồn cát vào sâu trong đất liền, nhân dân ở duyên hải miền Trung đã làm gì?
ĐB Thanh - Nghệ -Tĩnh
ĐB Bình - Trị - Thiên
ĐB Nam - Ngãi
ĐB Bình Phú – Khánh Hòa
ĐB Ninh Thuận – Bình Thuận
Các đồng bằng được gọi theo tên của tỉnh có đồng bằng đó.
b, Ở duyên hải miền Trung có những dạng địa hình nào xen giữa các đồng bằng.
 
   b, Ở duyên hải miền Trung có những dạng địa hình nào xen kẽ giữa các đồng bằng?







   
Những dạng địa hình xen kẽ giữa các đồng bằng ở duyên hải miền Trung là: địa hình núi cao và đầm, phá
 
  



- Để ngăn gió di chuyển các cồn cát vào sâu trong đất liền, nhân dân ở duyên hải miền Trung đã trồng phi lao ven biển.



c, Để ngăn gió di chuyển các cồn cát vào sâu trong đất liền, nhân dân ở duyên hải miền Trung đã làm gì?
Núi lan ra biển
CỒN CÁT
Ở ven biển có những cồn cát cao thường xảy ra hiện tượng gì ?
Cồn cát di chuyển dẫn đến sự hoang hóa đất trồng, gây khó khăn cho dân sinh sống và trồng trọt.
Để ngăn chặn sự di chuyển của cồn cát người dân đã làm gì?
Để ngăn chặn sự di chuyển của cồn cát người dân đã trồng phi lao ngăn gió di chuyển các cồn cát vào sâu trong đất liền.
Đầm Cầu Hai
Phá Tam Giang
Hình 2 Lược đồ đầm, phá ở Thừa Thiên Huế
Hồ nuôi tôm,cá
3. Đọc đoạn hội thoại và trả lời câu hỏi
a, Đọc đoạn hội thoại trang 66.
c, Trả lời câu hỏi    
- Chỉ dãy núi Bạch Mã và hai thành phố Huế và Đà Nẵng ở trên lược đồ hình 1.
   - Vì sao duyên hải miền Trung khí hậu có sự khác biệt giữa khu vực phía Bắc và phía Nam?
   - Nêu những khó khăn do thiên nhiên gây ra cho người dân vùng đồng bằng duyên hải miền Trung
   - Em và bạn trong lơp đã làm gì để chia sẻ với người dân miền Trung về những khó khăn do thiên tai gây ra?
   - Quan sát hình 4, 5 và nhận xét trang phục người phụ nữ Chăm và phụ nữ Kinh?
Huế
Đà Nẵng
Dãy Bạch Mã
Đèo Hải Vân
Dãy Bạch Mã
Quan sát tranh và mô tả đoạn đường vượt núi trên đèo Hải Vân.
Đường đèo Hải Vân nằm trên sườn núi, đường uốn lượn, một bên là sườn núi cao, một bên là vực sâu.
Đường hầm đèo Hải Vân
Đường hầm Hải Vân có lợi gì so với đường đèo?
Đường hầm
Đường đèo

Đường hầm Hải Vân giúp rút ngắn thời gian, đoạn đường đi và hạn chế tắc nghẽn giao thông do đất đá ở vách núi đổ xuống.

Đường đèo xa hơn và không an toàn có nhiều khi đường bị sạt lở do mưa lớn.
- Duyên hải miền Trung khí hậu có sự khác biệt giữa khu vực phía Bắc và phía Nam vì: dãy núi Bạch Mã kéo dài ra đến biển tạo thành bức tường chắn gió mùa Đông Bắc thổi đến, làm cho từ phía Nam của dãy núi này không có mùa đông lạnh.
   - Những khó khăn do thiên nhiên gây ra cho người dân vùng đồng bằng duyên hải miền Trung là:
        + Mùa hạ, ít mưa, đồng ruộng nứt nẻ, sông hồ cạn nước.
        + Mùa mưa, lũ lụt, bão gây thiệt hại về người và của.
   - Để chia sẻ với người dân miền Trung về những khó khăn do thiên tai gây ra, em và các bạn đã dành tiền ăn sáng quyên góp ủng hộ người dân, tặng sách vở và quần áo cho các bạn nhỏ vùng lũ....
  
Học sinh ủng hộ đồng bào miền Trung
- Quan sát hình 4,5 trang 66 em có nhận xét gì về trang phục người phụ nữ Chăm và phụ nữ Kinh:
        + Trang phục phụ nữ Chăm: chiếc váy dài, ở giữa có đai lưng màu đỏ, trên đầu đội một chiếc khăn lớn.
        + Trang phụ phụ nữ Kinh: chiếc áo dài tím, tay cầm nón lá đội đầu.
=> Trang phục của phụ nữ Chăm và Kinh đều rất đẹp, mỗi bộ trang phục có vẻ đẹp riêng
4. Đọc bảng thông tin và thảo luận
a, Đọc thông tin trong bảng.
b, Trả lời câu hỏi:
- Kể tên một số hoạt động sản xuất của người dân ở đồng bằng duyên hải miền Trung?
   - Giải thích vì sao đồng bằng duyên hải miền Trung lại có những hoạt động sản xuất này?
- Kể tên một số hoạt động sản xuất của người dân ở đồng bằng duyên hải miền Trung là: trồng lúa, trồng mía, lạc, làm muối, nuôi và đánh bắt thủy sản.
   -Giải thích: Sở dĩ đồng bằng duyên hải miền Trung lại có những hoạt động sản xuất này là do điều kiện ở đây cho phép các ngành đó phát triển. Cụ thể là:
        + Đất phù sa màu mỡ, khí hậu nóng ẩm -> trồng lúa
        + Đất pha cát, khô nóng -> trồng cây công nghiệp ngắn ngày nhất là mía và lạc
        + Nước biển ở vùng miền Trung mặn, nhiều nắng -> làm muối
        + Các tỉnh đều giáp biển, có nhiều đấm, phá -> nuôi trồng thủy sản.
5. Quan sát hình, đọc thông tin và thảo luận
  a, Đọc thông tin trang 67, 68 và quan sát hình 6,7
b, Trả lời câu hỏi:
 - Ở duyên hải miền Trung ngày càng có nhiều nhà máy sản xuất mặt hàng gì?
   - Nêu những điều kiện phát triển du lịch ở duyên hải miền Trung?
   - Kể tên một số bãi biển nổi tiếng ở duyên hải miền Trung mà em biết?
Trả lời:
   - Ở duyên hải miền Trung ngày càng có nhiều nhà máy sản xuất đường, nhà máy đóng mới và sửa chữa tàu thuyền.
   - Những điều kiện phát triển du lịch ở duyên hải miền Trung là:
        + Ven biển có nhiều bãi biển đẹp, bằng phẳng, nước biển trong xanh
        + Có nhiều di sản văn hóa: Cố đô Huế, phố cổ Hội An, khu di tích Mỹ Sơn
        + Các hoạt động dịch vụ, du lịch ngày càng nhiều và phát triển (nhà hàng, khách sạn, điêm vui chơi....)
   - Kể tên một số bãi biển nổi tiếng ở duyên hải miền Trung mà em biết: Lăng Cô, Mỹ Khê, Mũi Né, Nha Trang....
6. Quan sát hình và trả lời
a, Quan sát và đọc thông tin trong hình 8.
b, Nêu thứ tự công việc để sản xuất đường từ cây mía?
Trả lời:
- Thứ tự công việc để sản xuất đường từ cây mía:
a,Thu hoạch mía -> b,Vận chuyển mía đến nơi sản xuất ->c, Sản xuất đường thô ->d, Sản xuất đường kết tinh ->đ, Đóng gói sản phẩm.
7. Khám phá lễ hội ở duyên hải miền Trung 
a, Nêu tên một lễ hội ở Duyên hải miền Trung và cho biết lễ hội đó diễn ra ở đâu?
 b, Hãy giới thiệu với bạn về lễ hội đó.
c, Đọc thông tin phía dưới để bổ sung hiểu biết của em.
Trả lời:
a, Duyên hải miền Trung có lễ hội rước cá Ông, lễ hội này diễn ra ở xã Nhơn Hải, thành phố Quy Nhơn, Bình Định.
Giới thiệu về lễ hội rước cá Ông
Lễ hội cầu ngư ở lăng Nam Hải xã Nhơn Hải, thành phố Quy Nhơn diễn ra vào ngày 11/2 âm lịch hằng năm. Lễ hội cầu ngư lăng Nam Hải xã Nhơn Hải, lễ chính là tế Nam Hải Thần Ngư. Thông qua tế lễ, ngư dân bày tỏ niềm kính tín, chiêm tượng thần linh, đồng thời gửi gắm ước nguyện thiêng liêng là cầu mùa bội thu và cầu an cho vạn chài.
Theo thông lệ, lễ hội được diễn ra trong quỹ thời gian từ ba đến năm ngày đêm. Phần hội gồm có hát tuồng và các trò chơi dân gian của ngư dân miền biển, được diễn ra vào ngày thứ hai và có sự đan xen trong thời gian hành lễ ở ngày đầu tiên và ngày thứ hai.
Nghi thức lễ đầu tiên được bắt đầu từ sáng sớm với mục đích cáo giỗ và cầu xin thần Nam Hải báo ứng cho vạn chài điềm lành dữ trong năm. Lễ thánh tế (đại lễ nghinh thần) được tiến hành vào lúc nửa đêm ngày thứ nhất bước sang rạng sáng ngày thứ hai, có thêm phần múa gươm hầu thần trong chính lễ.
Phần tế đủ nghi thức lễ lục cúng, đọc văn tế ca ngợi công đức của thần, cầu xin cho thần ban cho vạn chài mùa bội thu, thuyền ra khơi xuôi chèo mát mái, khi trở về tôm cá đầy ghe. Sau đó ngư dân lễ ra khơi đánh bắt hải sản.
Trong lễ hội cầu ngư Nhơn Hải, ngoài phần lễ diễn ra, phần hội cũng là nét sinh hoạt văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao của ngư dân miền biển, thu hút nhiều du khách trong và ngoài địa phương tham gia nhất, tạo nên không khí sôi động trong những ngày lễ hội diễn ra.
8. Đọc và ghi vào vở (trang 69)
Duyên hải miền Trung có nhiều đồng bằng nhỏ với những cồn cát và đầm, phá.Ở đây khí hậu có sự khác biệt giữa khu vực phía bắc và phía nam.
Ở đồng bằng duyên hải miền Trung dân cư tập trung khá đông đúc, chủ yếu là người Kinh và người Chăm. Nghề chính của người dân là nghề nông, làm muối, đánh bắt, nuôi trồng và chế biến thủy sản. Ngày nay, họ càng có thêm nhiều hoạt động kinh tế mới như: phục vụ du lịch, làm việc trong các nhà máy đóng tàu, nhà máy đường,…
B. Hoạt động thực hành
Bài 1. a, Đọc các câu sau và cho biết câu nào đúng, câu nào sai?
   a1. Duyên hải miền Trung có nhiều đồng bằng nhỏ, hẹp với những cồn cát và đầm phá
   a2. Các đồng bằng duyên hải miền Trung nhỏ, hẹp vì các dãy núi ăn lan ra sát biến
   a3. Khí hậu ở duyên hải miền Trung nắng và nóng quanh năm
   a4. Đồng bằng duyên hải miền Trung nhỏ, hẹp nên dân cư thưa thớt
   a5. Dân tộc sống ở đồng bằng duyên hải miền Trung chủ yếu là người Kinh và người Chăm.

Những câu đúng là:
   a1. Duyên hải miền Trung có nhiều đồng bằng nhỏ, hẹp với những cồn cát và đầm phá
   a2. Các đồng bằng duyên hải miền Trung nhỏ, hẹp vì các dãy núi ăn lan ra sát biến
   a5. Dân tộc sống ở đồng bằng duyên hải miền Trung chủ yếu là người Kinh và người Chăm.
2. Quan sát và phân loại
a. Quan sát các hình dưới đây:
Hình 9: Một số hoạt động sản xuất ở đồng bằng Duyên Hải miền Trung

b. Sắp xếp các hình vào bảng sau cho phù hợp:

b. Sắp xếp các hình vào bảng cho phù hợp:

c, Quê em ở Hưng Yên, trong các hoạt động trên, ở địa phương em đều không có các hoạt động sản xuất đó.
3. Hoàn thành phiếu học tập
Phiếu học tập
Chọn và viết các ý a, b, c, d, đ, e, g thích hợp vào hai sơ đồ để thể hiện mối quan hệ giữa các yếu tố tự nhiên với hoạt động sản xuất ở đồng bằng duyên hải miền Trung?
   a. Trồng mía
   b. Đất pha cát
   c. Khí hậu nóng
   d. Sản xuất đường
   đ. Chế biến thủy sản phát triển
   e. Đánh bắt thủy sản phát triển
   g. Biển, đầm, phá, sông có nhiều cá tôm
a
e
Sơ đồ 1
Sơ đồ 2
b
c
g
a
e
d
đ
Sơ đồ 1
Sơ đồ 2
Hoạt động ứng dụng
Tìm hiểu và giới thiệu về dải đồng bằng duyên hải miền Trung
* Chọn chủ đề mà em quan tâm( gợi ý: đèo Hải Vân/dân tộc Chăm/…)

ĐÈO HẢI VÂN
Đèo Hải Vân ( hay còn gọi là Ải Vân). Là danh giới tự nhiên giữa hai tỉnh Thừa Thiên Huế và Thành phố Đà Nẵng với chiều dài 21km vắt ngang qua những ngọn núi cao ngất của một nhánh đi ngang đâm ngang ra biển của dãy Trường Sơn hùng vỹ.. Đèo Hải Vân (có nghĩa là biển và mây vì sóng biển vỗ chân đèo và quanh năm mây mù bao phủ trên đỉnh) Đây được coi là con đèo cảnh quan đẹp nhất và cũng hiểm trở nhất Việt Nam trên hành trình vào Nam ra Bắc từ hơn 700 năm qua, với độ cao ở đỉnh đèo là 496m so với mực nước biển.
Thật vậy, từ Nam chí Bắc, không có nơi nào đèo cao chênh vênh, cảnh đẹp lung linh, huyền ảo như Hải Vân. Đường đèo quanh co, khúc khuỷu men theo triền núi, uốn lượn như dải lụa vắt ngang giữa trời mây, ẩn hiện giữa cây rừng, đá núi, thực sự là bức tranh thiên nhiên hoành tráng do kỳ công của tạo hoá và bàn tay của con người tạo ra đến mức hài hoà.Vào thế kỷ 15, vua Lê Thánh Tông trong một lần vi hành đã dừng lại trên đỉnh đèo ngắm cảnh làm thơ. Ngạc nhiên trước cảnh đẹp và sự hùng vĩ của trời mây nơi đây, nhà vua đã đặt cho Hải Vân tên gọi “Đệ nhất hùng quan”…. Vua Minh Mạng sau khi lên ngôi cũng đã đến thăm cảnh đẹp của Hải Vân quan và cho dựng cổng đá tại đỉnh đèo có khắc chữ “Đệ nhất hùng quan”.
Chuẩn bị bài sau
Bài 12:Thành phố Huế và thành phố Đà Nẵng