THƠ HAIKU NHẬT BẢN
Trên cành khô

Cánh quạ đậu

Chiều thu

(Ba-sô)
Ôi hoa triêu nhan

Dây gàu vương hoa bên giếng

Đành xin nước nhà bên

(Chiyo)
Chậm rì, chậm rì

Kìa con ốc nhỏ

Trèo núi Phu-gi

(Issa)
I-TÌM HIỂU CHUNG

1-TÁC GIẢ
_a. Mát-chư-ô Ba-sô _(1644 - 1694)

- Là nhà thơ nổi tiếng của văn học Nhật

- Ông là người có công lớn trong việc hoàn thiện thơ hai-cư,

đưa nó trở thành thể thơ độc đáo nhất của Nhật Bản

-Quê ở I-ga, sinh ra trong gia đình võ sĩ cấp thấp.

Cuộc đời của Ba-sô là một cuộc đời phiêu lưu và lãng du.

-Năm 28 tuổi, chuyển đến Ê-đô và làm thơ hai-cư với bút hiệu là Ba-sô (Ba Tiêu).

-Sự nghiệp: viết du kí và làm thơ hai-cư
_. Basho được thừa nhận là người phát triển những câu đầu (発句, phát cú) của thể renga (連歌, liên ca) thành một thể thơ độc lập mang âm hưởng sâu thẳm của Thiền đạo. Masaoka Shiki (1867-1902) hoàn thiện sự tách biệt này thêm nữa và chuyển sang gọi nó là thể haiku (俳句, bài cú)._
_b. Chi-ô (1703 - 1775)_

- Là người đánh dấu sự hiện diện của các tác giả nữ trong truyền thống thơ hai-cư.

- Trước bà, thơ hai-cư của tác giả nữ thường bị coi thường và quên lãng
_c. Cô-ba-y-a-si Ít-sa (1763 - 1828)_

- Là nhà thơ nổi tiếng của văn học Nhật

- Ông là người có công lớn trong việc hoàn thiện thơ hai-cư,

đưa nó trở thành thể thơ độc đáo nhất của Nhật Bản
_2. Tác phẩm Chùm thơ hai-cư Nhật Bản_

-Hai-cư là thể thơ truyền thống có vị trí quan trọng trong văn học Nhật Bản, đồng thời được xem là một trong những hình thức cô đọng nhất của thơ ca thế giới.

- Bài thơ hai-cư trong nguyên bản tiếng Nhật chỉ gồm 1 dòng (dòng 1 và dòng 3 có năm âm tiết, dòng 2 có 7 âm tiết)

- Dòng 1: giới thiệu, dòng 2: tiếp tục+chuyển, dòng 3: kết thúc mở

- Thơ hai-cư thường biểu hiện những rung cảm của con người trước thiên nhiên bằng những hình ảnh trong sáng, nhẹ nhàng nhưng cũng đậm tính tượng trưng.

- Thơ hai-cư thường ngắn gọn, hàm súc

_2.1 Thể thơ hai-cư_

a. đặc điểm
b. nội dung:

-Phản ánh tâm hồn người nhật-ưa thích hòa nhập với thiên nhiên, nội dung thường hướng đến một phong cảnh, một vài sự vật cụ thể, một tứ thơ, một cảm xúc, một suy tư…của người viết

c. tứ thơ:

-Tứ thơ khơi gợi cảm xúc, suy tư một khoảnh khắc hiện tại (quy tắc quý ngữ: từ ngữ hướng đến một mùa trong năm)

d. nghệ thuật:

-Thủ pháp tượng trưng: mang lại sức gợi, lan tỏa

-Thấm đẫm tinh thần Thiền tông phật giáo

-Ngôn ngữ: thiên về gợi, đa nghĩa
_2.2 PTBD: Biểu cảm _
II-Khám phá văn bản

?

-Hình tượng trung tâm của văn bản là gì?

-Sự việc chính được nhắc đến?

-Thông qua những việc đó, tác giả muốn gửi gắm điều gì?
Trên cành khô

Cánh quạ đậu

Chiều thu

(Ba-sô)

Bài 1:
-> Cô đơn bé nhỏ với mênh mông rợn ngợp

*Cành khô, con quạ, chiều thu toát ra sự cô tịch *Bài thơ không chỉ tái hiện phong cách héo úa của một chiều thu giống hình bóng con quạ, nó còn là sự tương phản của thân hình đen muội nhỏ bé của con quạ với bóng tối bao la vô định của buổi chiều hôm
-Hình ảnh trung tâm: Con quạ

-> Sự vật, hiện tượng bé nhỏ, bình thường

-Không gian: Chiều thu

-> Vắng lặng, đơn sơ, nhẹ nhàng

-Hình ảnh đối lập: Con quạ >< Chiều thu
=> Hình ảnh con quạ cô đơn đậu trên cành cây trơ trụi giữa một chiều thu mênh mông đã đưa người đọc vào cảnh giới u huyền và cô tịch, một thế giới hư không
Ôi hoa triêu nhan

Dây giàu vương hoa bên giếng

Đành xin nước nhà bên

(Chiyo)

Bài 2:
- Bài thơ của Chi-ô xoay quanh phát hiện những bông hoa triêu nhan đang quấn lấy dây gàu bên giếng. Trước cái đẹp, trước sự sống, nhà thơ nâng niu, trân trọng, không muốn phá vỡ nên lựa chọn “xin nước nhà bên” để cái đẹp luôn hiện hữu.
→ Bài thơ của Chi-ô đã với hình ảnh những bông hoa triêu nhan vươn bên giếng, quấn quít bên sợi dây gàu đã vẽ lên một bức tranh thiên nhiên tươi đẹp, tràn đầy sức sống. Thái độ của tác giả vì không muốn động đến sợi dây, làm ảnh hưởng đến cảnh đẹp mà “xin nước nhà bên” đã cho thấy ý nghĩa triết lý trong cách ứng xử của con người với thiên nhiên: Thiên nhiên chính là cái đẹp và con người cần có thái độ trân trọng những vẻ đẹp của tự nhiên.
Chậm rì, chậm rì

Kìa con ốc nhỏ

Trèo núi Phu-gi

(Issa)

Bài 3:
- Hình ảnh “con ốc” và “núi Fu-ji” có mối quan hệ trái ngược nhau. Nếu “con ốc” gợi ra một con vật nhỏ bé, chậm chạp thì “núi Fu-ji” lại gợi ra một không gian vô cùng cao và rộng. “Con ốc” ở trạng thái chuyển động nhẹ nhàng, “núi Fu-ji” ở trạng thái tĩnh.
- Hành trình “chậm rì” của con ốc cũng chính là hành trình con người nỗ lực chinh phục những đỉnh cao của cuộc đời. Để đạt được thành công, không có con đường nào nhanh chóng, mỗi bước đi đều phải cẩn thận, nỗ lực và cố gắng hết sức. Những bước đi chậm sẽ giúp chúng ta tích luỹ được nhiều kinh nghiệm trên đường đời.
德
善
谦
勤
仁
静
美
孝
思
雅
礼
志
贵
惠
命
忠
道
谢谢观赏

版权声明

感谢您下载包图网平台上提供的PPT作品，为了您和包图网以及原创作者的利益，请勿复制、传播、销售，否则将承担法律责任！包图网将对作品进行维权，按照传播下载次数进行十倍的索取赔偿！

1.在包图网出售的PPT模板是免版税类（RF：Royalty-Free）正版受《中国人民共和国著作法》和《世界版权公约》的保护，作品的所有权、版权和著作权归包图网所有，您下载的是PPT模板素材的使用权。

2.不得将包图网的PPT模板、PPT素材，本身用于再出售，或者出租、出借、转让、分销、发布或者作为礼物供他人使用，不得转授权、出卖、转让本协议或者本协议中的权利。

更多精品PPT模板：