Triều đình

Nhân dân

Chống cự yếu ớt rồi tan rã

Tự đứng lên kháng chiến

Gia Định năm 1859
Năm , ở chỉ còn gần 1.000 quân Pháp, quân Việt Nam có hàng vạn mà tướng không thừa thế tấn công tiêu diệt, để Pháp an toàn rút vào . Năm sau, ở Gia Định, Nguyễn Tri Phương có 30.000 quân chính quy và dân quân mà cũng không dám tiến công diệt hết quân Pháp (lúc đó chỉ có độ 300 lính Năm , nhân dân miền đứng lên kháng chiến rất mạnh với các lãnh đạo như , , ,... đã khiến quân Pháp gặp nhiều khó khăn. Trong 3 năm rưỡi, quân Pháp thiệt hại tới 2.000 người. Quân Pháp lúc đó đang sa lầy ở nên cũng không còn binh lực để gửi tiếp sang . Nhưng triều đình lại không chi viện cho nghĩa quân đánh mạnh hơn, mà đúng lúc đó vua Tự Đức lại xin giảng hòa, nhận cắt 3 tỉnh , , cho Pháp, chịu trả cho Pháp 20 triệu quan chiến phí. Tự Đức còn lệnh cho bãi binh xuống .
*Năm , nhân dân miền đứng lên kháng chiến rất mạnh với các lãnh đạo như , , ,... đã khiến quân Pháp gặp nhiều khó khăn. Trong 3 năm rưỡi, quân Pháp thiệt hại tới 2.000 người. Quân Pháp lúc đó đang sa lầy ở nên cũng không còn binh lực để gửi tiếp sang . Nhưng triều đình lại không chi viện cho nghĩa quân đánh mạnh hơn, mà đúng lúc đó vua Tự Đức lại xin giảng hòa, nhận cắt 3 tỉnh , , cho Pháp, chịu trả cho Pháp 20 triệu quan chiến phí. Tự Đức còn lệnh cho bãi binh xuống .
Năm , quân Pháp lại kéo ra Bắc, chiếm lần này cũng dễ dàng như lần trước. Quân Việt Nam ở Sơn Tây, Bắc Ninh tiến về bao vây . Cũng như Garnier, Đại tá Henri Rivière dẫn quân Pháp trong thành ra ứng chiến, và cũng y như lần trước, quân Pháp đại bại ở , cũng chết trận ở đây. Hạm đội Pháp tập trung pháo kích dữ dội hệ thống pháo đài Thuận An, cửa ngõ của , đưa tối hậu thư cho bảo phải đầu hàng. Giữa lúc chiến cuộc rộ lên thì vua băng hà. Triều đình Huế bối rối đã chấp nhận ký , công nhận tất cả các quyền nội trị ngoại giao đều về tay Pháp, tức là chính thức đầu hàng và dâng nước Việt cho Pháp.
*Năm , quân Pháp lại kéo ra Bắc, chiếm lần này cũng dễ dàng như lần trước. Quân Việt Nam ở Sơn Tây, Bắc Ninh tiến về bao vây . Cũng như Garnier, Đại tá Henri Rivière dẫn quân Pháp trong thành ra ứng chiến, và cũng y như lần trước, quân Pháp đại bại ở , cũng chết trận ở đây. Hạm đội Pháp tập trung pháo kích dữ dội hệ thống pháo đài Thuận An, cửa ngõ của , đưa tối hậu thư cho bảo phải đầu hàng. Giữa lúc chiến cuộc rộ lên thì vua băng hà. Triều đình Huế bối rối đã chấp nhận ký , công nhận tất cả các quyền nội trị ngoại giao đều về tay Pháp, tức là chính thức đầu hàng và dâng nước Việt cho Pháp.
Bµi tËp. So sánh hai thái độ hai kiểu hành động của nhân dân và triều đình Huế` trước sự xâm lược của thực dân Pháp:
Thái độ

Hành động
Nhân dân

* Kiên quyết chống trả khi địch tấn công Gia Định và các tỉnh Nam Kỳ * Kiên quyết chống xâm lược ngay từ khi Pháp nổ súng xâm lược nước ta.
* Anh dũng chống trả chúng tại Đà Nẵng dẫn đến làm thất bại kế hoạch “đánh nhanh thắng nhanh” của địch * Nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra quyết liệt chống sự mở rộng chiếm đóng của thực dân Pháp và chống sự nhu nhược của triều đình
Triều đình

* Không kiên quyết động viên nhân dân chống Pháp. *Bỏ lỡ thời cơ để hành

động.

- Nhu nhược ươn hèn ích kỷ vì quyền lợi của dòng họ bán rẻ dân tộc
* Bỏ lỡ thời cơ khi địch đánh Gia Định * Kí hiệp ước 1862 để mất ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ. * Để mất ba tỉnh miền tây 1867

- Đàn áp phong trào đấu tranh của nhân dân .
Sau Hiệp ước Nhâm Tuất (1862) thái độ của triều đình Nguyễn như thế nào?
Nội dung hiệp ước 1862:
Nội dung hiệp ước 1862:
Theo đó:
*_Triều đình thừa nhận quyền cai quản của nước Pháp ở 3 tỉnh miền Đông Nam Kì Gia Định Định Tường Biên Hoà và đảo Côn Lôn._ *_Mở ba cửa biển (Đà Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên) cho Pháp vào buôn bán _ *_Cho phép người Pháp và Tây Ban Nha tự do truyền đạo Gia Tô bãi bỏ lệnh cấm đạo trước đây._ *_Bồi thường cho Pháp một khoản chiến phí tương đương 288 vạn lạng bạc._ *_Pháp sẽ “trả lại” thành Vĩnh Long cho triều đình chừng nào triều đình buộc được dân chúng ngừng kháng chiến _
Trước tình hình đó, Pháp đã có hành động gì?

 - Lợi dụng thái độ hèn nhát, nhu nhược cầu hòa của triều Huế, từ ngày20 đến 24/6/1867 Pháp chiếm luôn 3 tỉnh miền Tây Nam kì (Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên)
 - Sau Hiệp ước 1862, triều Huế muốn hòa:

 + Bãi binh, cản trở miền Nam chống Pháp

 + Đàm phán để lấy lại các tỉnh đã mất

Hoàng Diệu (1829-1882)
_ “Thần là một kẻ thư sinh, biết đâu việc binh bị mà Bệ hạ lại giao cho cái chức vụ quá quan trọng. Làm sao tin được lòng giặc, nên thần lo sửa soạn đề phòng. Việc chưa xong thì binh Pháp kéo đến. Thần trộm nghĩ, Hà Nội là cuống họng của Bắc Kì, nên thần thường tâu về triều xin thêm binh, nhưng lại bị Bệ hạ quở trách...Một mình thề với Long thành, nguyện theo Nguyễn Tri Phương nơi suối vàng vậy”._
1. Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ hai (1882):

Sau khi thành Hà Nội thất thủ, triều đình Huế có hành động như thế nào?

* Cầu cứu nhà Thanh. * Thương thuyết với Pháp. * Lệnh rút quân lên mạn ngược
0

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

Hết giờ

CÂU HỎI THẢO LUẬN
1.Tại sao nghe tin Hà Nội thất thủ, triều đình vội vàng cầu cứu quân Thanh và cử người ra Hà Nội thương thuyết với Pháp, đồng thời ra lệnh cho quân ta phải rút lên mạn ngược?
2. Hậu quả của hành động đó như thế nào?
- Vì quyền lợi ích kỷ của dòng họ, ảo tưởng vào con đường thương lượng.

- Tạo điều kiện cho Pháp chiếm phần còn lại của Bắc Kì.
2. Nhân dân Bắc Kì tiếp tục cuộc kháng Pháp:

Nhân dân Hà Nội và các địa phương đã làm gì khi PHáp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ?

Tại Hà Nội.

Nhân dân tự đốt nhà, tạo thành bức tường lửa để chống giặc.

Hàng nghìn người dân tụ tập thành đội ngũ có gươm giáo chỉnh tề, tại đình Quang Văn (cửa Nam) chẩn bị kéo vào thành đánh giặc.

*Không bán lương thực cho Pháp, phối hợp đào hào đắp lũy. *Tại các địa phương: *Nhân dân tích cực đắp đập, cắm kè trên sông, làm hầm chông, cạm bẫy chống Pháp.
Bảo hộ

Nửa bảo hộ

Thuộc Pháp

Vùng đất cai quản của triều đình Huế

Nội dung Hiệp ước Hác- măng

-Triều đình chính thức thừa nhận nền bảo hộ của Pháp ở Bắc Kì và Trung Kì, cắt Bình Thuận vào Nam Kì thuộc Pháp. Ba tỉnh Thanh- Nghệ Tĩnh sát nhập vào Bắc kì.

-Triều đình cai quản vùng Trung Kì nhưng mọi việc thông qua Khâm sứ Pháp ở Huế.

Công sứ Pháp ở Bắc Kì kiểm soát mọi công việc nội trị và ngoại trị.

Giao thiệp với nước ngoài do Pháp nắm và triều Nguyễn rút quân về Trung Kì

3. Hiệp ước Pa-tơ-nốt. Nhà nước phong kiến Việt Nam sụp đổ (1884)
_Việt Nam _

_trở thành _

_thuộc địa _

_của Pháp!_

Đất bảo hộ

Đất thuộc Pháp

Vùng

đất

cai

Quản

của

triều

đình

Huế
Tại sao Pháp kí tiếp hiệp ước Pa- tơ- nốt với triều Nguyễn?

3. Hiệp ước Pa-tơ-nốt. Nhà nước phong kiến Việt Nam sụp đổ (1884)

* Xoa dịu lòng dân và lấy lòng vua quan nhà Nguyễn. * Biến vua quan nhà Nguyễn thành công cụ tay sai đắc lực.
Câu 1:Nối nội dung ở cột A với nội dung ở cột B cho phù hợp
A

Hiệp ước

Nối

B

Nội dung
Nhâm Tuất

1862
Triều đình Huế chính thức thừa nhận nền bảo hộ của Pháp ở Bắc Kỳ và Trung Kỳ
Giáp Tuất

1874
Triều đình thừa nhận quyền cai quản của nước Pháp ở ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ
Hác-măng

1883
Triều đình chính thức thừa nhận sáu tỉnh Nam Kỳ hoàn toàn thuộc Pháp
Pa-tơ-nốt

1884
Việt Nam trở thành thuộc địa của Pháp
Em có nhận xét gì về thái độ của triều đình nhà Nguyễn trước quân xâm lược Pháp?