Lich Sử lớp 6

GIÁO VIÊN: VŨ THỊ OANH
- GV giới thiệu cho HS về nội dung chương trình SGK môn Lịch sử 6…
? HS quan sát các hình ảnh trên và đặt 6 câu hỏi liên quan đến hình ảnh theo gợi ý kĩ thuật tư duy 5W 1H.
W

cái gì?

W

ai?

W

khi nào?

W

ở đâu?

W

Tại sao?

H

như thế nào?
1. Công trình có tên gọi là gì? (Đây là cái gì?)?

2. Công trình này được xây dựng khi nào?

3. Công trình được xây dựng ở đâu?

4. Ai là người thiết kế, xây dựng công trình này?

5. Tại sao công trình này không bị sụp đổ sau hàng ngàn năm?

6. Công trình được xây dựng như thế nào?
W

cái gì?

W

ai?

W

khi nào?

W

ở đâu?

W

Tại sao?

H

như thế nào?
1. Nhân vật (Sự kiện) lịch sử này có tên gọi là ai? (là gì?)

2. Sự kiện lịch sử này xảy ra thời gian nào?

3. Sự kiện lịch sử này xảy ra ở đâu?

4. Sự kiện lịch sử này có những lực lượng nào tham gia?

5. Sự kiện lịch sử này diễn ra như thế nào?

6. Tại sao sự kiện lịch sử này còn tồn tại đến ngày hôm nay?
W

cái gì?

W

ai?

W

khi nào?

W

ở đâu?

W

Tại sao?

H

như thế nào?
W

cái gì?

W

ai?

W

khi nào?

W

ở đâu?

W

Tại sao?

H

như thế nào?

1. Nhân vật lịch sử trên là ai?

2. Nhân vật lịch sử này xuất hiện khi nào?

3. Nhân vật lịch sử này xuất hiện ở đâu?

4. Nhân vật lịch sử này đang làm cái gì?

5. Việc làm (hành động) của nhân vật lịch sử này diễn ra như thế nào?

6. Tại sao nhân vật lịch sử này còn tồn tại đến ngày hôm nay?
Sự kiện Lễ mít tinh ngày 19/8/1945, hàng chục vạn nhân

dân rầm rập tiến về Quảng trường Nhà hát Lớn Hà Nội
Đọc 2 câu thơ của Hồ Chủ tịch (Sgk/5)_ _

_“Dân ta phải biết sử ta_

_ Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam”. _

?Em hãy cho biết ý nghĩa của hai câu thơ trên?
Câu thơ của Bác muốn dạy chúng ta phải học, phải biết cho tường tận, cụ thể gốc tích lịch sử nước nhà Việt Nam. Đây không chỉ là lời kêu gọi mà còn là yêu cầu của Bác với toàn thể nhân dân Việt Nam mà cốt lõi là Bộ Giáo dục và Đào tạo phải có quyết định rõ ràng làm cho toàn thể nhân dân Việt Nam mà đặc biệt là thế hệ học sinh chúng ta phải hiểu rõ được lịch sử Việt Nam, bởi lẽ lịch sử là những gì thuộc về quá khứ, không có quá khứ thì sẽ không có hiện tại và tương lại. Biết về quá khứ để rút kinh nghiệm cho hiện tại và tương lai…
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 ( Thời gian 5 phút)

_+ Nhiệm vụ 1:_ HS đọc thông tin, quan sát hình 1.2 trong SGK/5 để trả lời câu hỏi: Em biết gì về Hai Bà Trưng? Việc tổ chức Lễ hội đền Hai Bà Trưng theo em nhằm mục đích gì? Sự kiện khởi nghĩa Hai Bà Trưng (40 – 43) có phải là lịch sử không? Vì sao?

_+ Nhiệm vụ 2:_ Hãy giới thiệu về bản thân mình cho cả lớp cùng nghe qua việc sử dụng 5 tấm ảnh của bản thân ở những thời điểm khác nhau đã được chuẩn bị ở nhà.

_+ Nhiệm vụ 3:_ Hãy giới thiệu về quê hương mình cho cả lớp cùng nghe qua việc sử dụng 5 tấm ảnh ở những thời điểm khác nhau đã được chuẩn bị ở nhà.

4. HS nghe GV giới thiệu về bản thân: Phần giới thiệu về bản thân thầy giúp cho các em biết thêm những điều gì về thầy?
Sự kiện khởi nghĩa Hai Bà Trưng (40 – 43) chính là sự kiện lịch

sử, vì sự kiện này là hoạt động của Hai Bà Trưng đã diễn ra trong

quá khứ và là một mốc lịch sử quan trọng của dân tộc.

+ Giới thiệu bản thân thầy, cô, HS, ông bà, bố mẹ; quê hương; dòng sông...: giúp cho các em biết về lịch sử của một cá nhân (con người – lịch sử bản thân người được giới thiệu); lịch sử về quê hương (lịch sử của 1 vùng đất), nguồn gốc xuất xứ của dòng sông đó…
1. Lịch sử và môn lịch sử là gì?
- _Lịch sử_ là tất cả những gì đã diễn ra trong quá khứ (lịch sử quốc gia – dân tộc, lịch sử của mỗi cá nhân, cộng đồng,...).

- _Môn lịch sử _là môn khoa học tìm hiểu về lịch sử loài người và dựng lại những hoạt động chính của con người và xã hội loài người trong quá khứ.
Hãy lấy ví dụ về 1 sự kiện trong quá khứ của em?
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2 (Thời gian 10 phút)

+ Nhóm 1,3,5,7: ? Đọc thông tin, quan sát các hình từ 1.3 - 1.6 SGK/6, hãy cho biết kĩ thuật canh tác nông nghiệp của nông dân Việt Nam và hệ thống giao thông ở Hà Nội có sự thay đổi như thế nào? Chúng ta cần biết sự thay đổi đó không? Vì sao?

?Em sinh ra từ một dòng họ, em có muốn biết về gia phả (cội nguồn) của dòng họ mình không? Làm thế nào để biết điều đó?

? Từ đó em hãy cho biết học lịch sử để làm gì?

+ Nhóm 2,4,6,8: ? Sự kiện hình 1.7 (Sgk/7) đánh dấu bước ngoặt nào của lịch sử nào của dân tộc Việt Nam? Qua đó lí giải vì sao chúng ta cần học lịch sử?

? Từ đó em hãy cho biết học lịch sử để làm gì?
* Các hình từ 1.3 đến 1.6, ta thấy kĩ thuật canh tác nông nghiệp của người nông dân Việt Nam và hệ thống giao thông ở Hà Nội có sự thay đổi rõ rệt.
Sự kiện trong hình 1.7 là hình ảnh chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản tuyên ngôn Độc lập tại quảng trường Ba Đình, Hà Nội. Đây là sự kiện đánh dấu bước ngoặt vĩ đại của lịch sử dân tộc. Chính tại thời điểm này, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa chính thức được thành lập, mở ra kỉ nguyên độc lập cho dân tộc và tự do cho nhân dân.
2. Vì sao cần phải học lịch sử?
- Học lịch sử để biết cội nguồn của tổ tiên, quê hương đất nước; hiểu được tổ tiên, ông cha đã sống, lao động, đấu tranh như thế nào để có được đất nước như ngày nay.

– Học lịch sử còn giúp chúng ta hiểu được những gì nhân loại tạo ra trong quá khứ để xây dựng được xã hội văn minh ngày nay.
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3
*Các loại tư liệu lịch sử:
HẾT TIẾT 1
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 – Thời gian 5 phút

1.? Dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử?

? Phân biệt các loại tư liệu lịch sử trong các hình từ 1.8 đến 1.11 (Sgk/7,8). Trong các loại tư liệu trên, đâu là tư liệu gốc?

? Nêu vai trò, ý nghĩa của các nguồn tư liệu trong việc tìm hiểu lịch sử?

2. Trong những tư liệu, hiện vật của xã hội loài người thời cổ đại, tư liệu, hiện vật nào em thấy thú vị nhất? Tại sao?
H.1.8 Truyền thuyết Truyền thuyết Hình 1.9 Thạp đồng

Hồ gươm Thánh Gióng Đào Thịnh

Ngói úp ở Đồ đồng Hình 1.10.... Bia khắc chữ

Hoàng Thành Sách viết về lịch sử
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 – Thời gian 5 phút

1.? Dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử?

? Phân biệt các loại tư liệu lịch sử trong các hình từ 1.8 đến 1.11 (Sgk/7,8). Trong các loại tư liệu trên, đâu là tư liệu gốc?

? Nêu vai trò, ý nghĩa của các nguồn tư liệu trong việc tìm hiểu lịch sử?

2. Trong những tư liệu, hiện vật của xã hội loài người thời cổ đại, tư liệu, hiện vật nào em thấy thú vị nhất? Tại sao?
H.1.8 Truyền thuyết Truyền thuyết Hình 1.9 Thạp đồng

Hồ gươm Thánh Gióng Đào Thịnh

Ngói úp ở Đồ đồng Hình 1.10.... Bia khắc chữ

Hoàng Thành Sách viết về lịch sử
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 – HĐ NHÓM 4 (TG: 4')
*Các loại tư liệu lịch sử:
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 – Thời gian 5 phút

1.? Dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử?

? Phân biệt các loại tư liệu lịch sử trong các hình từ 1.8 đến 1.11 (Sgk/7,8). Trong các loại tư liệu trên, đâu là tư liệu gốc?

? Nêu vai trò, ý nghĩa của các nguồn tư liệu trong việc tìm hiểu lịch sử?

2. Trong những tư liệu, hiện vật của xã hội loài người thời cổ đại, tư liệu, hiện vật nào em thấy thú vị nhất? Tại sao?
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 – HĐ NHÓM 4 (TG: 4')
*Các loại tư liệu lịch sử:

1. Tư liệu hiện vật (Hình 1.9)

2. Tư liệu chữ viết (Hình 1.10; Hình 1.11)

3. Tư liệu truyền miệng (Hình 1.8)

4. Tư liệu gốc (Hình 1.11)
1. Tư

liệu hiện vật (Hình 1.9)

- Là những di tích, đồ vật của người xưa còn giữ lại được trong lòng đất hay trên mặt đất.

2. Tư liệu chữ viết (Hình 1.10; Hình 1.11)

* Là những bản ghi, tài liệu (sách vở) chép tay hay

sách được in, chữ được khắc trên bia đá.
3.Tư

liệu truyền

miệng (H.1.8)

* Là những câu chuyện dân gian: truyền thuyết, thần thoại, cổ tích… được kể

từ đời này sang đời khác (lời mô

tả được truyền

từ đời này

sang đời

khác).
4. Tư liệu gốc (Hình 1.9; 1.10 và 1.11)

* Là những tư liệu cung cấp thông tin đầu

tiên và trực tiếp về sự kiện hoặc thời kì lịch

sử đó. Đây là nguồn tư liệu đáng tin cậy nhất khi tìm hiểu lịch sử.
=>Ý nghĩa của các nguồn tư liệu lịch sử: giúp ta hiểu biết

và dựng lại lịch sử.
PHIẾU ĐÁNH GIÁ
STT

Tiêu chí

Điểm tối đa

Điểm đạt được

Ghi chú
1

Nội dung (đúng, đủ, khoa học…)

5,0
2

Hình thức (đẹp, sáng tạo…)

2,0
3

Trình bày (lưu loát, hấp dẫn,…)

2,0
4

Trả lời câu hỏi…

1,0
- Tư liệu hiện vật

- Tư liệu chữ viết

- Tư liệu truyền miệng

- Tư liệu gốc
3. Dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử?
Muốn miêu tả và nhận thức đúng về quá khứ một cách chính xác, chúng ta cần phải có những chứng cứ cụ thể, đó là tư liệu lịch sử.

-> Các nguồn sử liệu có vai trò vô cùng quan trọng bởi “Sử để ghi chép sự việc, mà việc hay hay dở dùng làm gương răn cho đời sau. Đời xưa các nước, nước nào cũng có sử”.

“Sử phải tỏ rõ được sự phải trái, công bằng, yêu ghét, vì lời khen của sử còn nghiêm khắc hơn búa rìu, sử thực là cái cân, cái gương của muôn đời”.
(Đại Việt sử kí toàn thư, Ngô Sĩ Liên và các sử thần triều Hậu Lê, Tập I, NXB Văn hóa – Thông tin, Hà Nội, 2004).
*HĐ Luyện tập: Chọn đáp án đúng nhất:

Câu 1. Lịch sử giúp em:

A. biết về tương lai. B. biết về hiện tại.

C. biết về quá khứ. D. biết cả quá khứ và tương lai.

Câu 2. Ai là chủ thể sáng tạo ra lịch sử?

A. Con người B. Thượng đế

C. Vạn vật D. Chúa trời
Câu 3. Lịch sử loài người mà chúng ta nghiên cứu, học tập có nội dung:

A. là quá khứ của loài người.

B. là toàn bộ những hoạt động của loài người từ khi xuất hiện đến nay_. _

C. là những gì đã xảy ra và đang xảy ra của loài người.

D. là những gì đã xảy ra và sẽ xảy ra của loài người.
Câu 4. Bia tiến sĩ ở Văn Miếu Quốc Tử Giám thuộc loại:

A. tư liệu hiện vật. B. tư liệu chữ viết._ _

C. tư liệu truyền miệng. D. tư liệu gốc.
Câu 5. Bia đá thuộc loại:

A. tư liệu hiện vật. B. tư liệu truyền miệng.

C. tư liệu chữ viết. D. không thuộc các loại tư

liệu trên.
Câu 6. Dựa vào đâu để biết và dựng lại Lịch sử?

A. Khoa học tự nhiên B. Tư liệu lịch sử

C. Tư liệu chữ viết D. Khoa học xã hội
Câu 7. Truyện “Sơn Tinh – Thủy Tinh” thuộc loại tư liệu gì?

*Tư liệu hiện vật

B. Truyền miệng (truyền thuyết)

C. Các lời mô tả của nhân chứng lịch sử

D. Ca dao, dân ca
Câu 8. Tư liệu chữ viết gồm:

A. những bản ghi chép của người xưa để lại.

B. những tác phẩm sử học của người xưa để lại.

C. những bút tích được lưu lại trên giấy.

D. những bản ghi, sách vở chép tay hay được in khắc bằng chữ viết.
Câu 9. Tư liệu hiện vật bao gồm những loại nào?

A. Những đồ vật, những di tích của người xưa con được lưu giữ lại từ đời này sang đời khác.

B. Những đồ vật, những di tích của người xưa còn được lưu giữ lại trong lòng đất.

C. Những đồ vật, những di tích của người xưa con được lưu giữ lại trong lòng đất hay trên mặt đất.

D. Những đồ vật của người xưa còn được lưu giữ lại trong lòng đất.
Câu 10. Cung đình Huế được xếp vào loại tư liệu nào?

A. Tư liệu truyền miệng B. Tư liệu chữ viết

C. Không được coi là tư D. Tư liệu hiện vật

liệu lịch sử
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4 (Thời gian 3 phút)

Em hãy hoàn thành phiếu học tập 3-2-1 (03 điều học được; 2 điều thú vị, 01 điều muốn chia sẻ): Sau khi tìm hiểu về bài học hôm nay (Bài 1. LỊCH SỬ LÀ GÌ?) em hãy ghi lại những điều sau:
03 điều em đã học được :

-

-

-

02 điều em cảm thấy thú vị:

-

-

01 điều em muốn chia sẻ với mọi người:

-
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4 (Thời gian 3 phút)

Hoàn thành phiếu học tập 3-2-1
3 điều họcđược:

- 1. Lịch sử và môn lịch sử là gì.

- 2. Giải thích được vì sao cần phải học lịch sử.

- 3. Phân biệt được các nguồn sử liệu cơ bản; ý nghĩa, vai trò của sử liệu...

02 điều thú vị:

- 1. Môn KH lịch sử giúp em ham thích khám phá, say mê tìm hiểu về các hiện tượng, sự kiện, nhân vật lịch sử một cách sâu sắc...

- 2. Em biết dựa vào các nguồn sử liệu để dựng lại lịch sử.

01 điều em muốn chia sẻ với mọi người:

- Muốn cùng các bạn tích cực trong việc thực hiện nhiêm vụ HĐ hợp tác nhóm để tìm hiểu môn KH lịch sử.
Quan sát hình 1.12 và cho biết:

? Đây là loại sử liệu gì.

? Nêu 3 thông tin mà em tìm hiểu được.
Hình 1.12 cho ta thấy:

- Đây là loại tư liệu hiện vật

* 3 thông tin em tìm hiểu được:

1. Bia chủ quyền nằm trong khuôn

viên chùa Nam Huyên, còn ở đảo

Song Tử Tây, di tích này nằm ngay

trên trục đường chính dẫn từ cầu

cảng vào khu trung tâm hành chính

của xã đảo.

2. Đây là tấm bia chủ quyền trên quần đảo Trường Sa

là một trong những dấu tích cổ xưa, được công nhận là

di tích lịch sử cấp quốc gia.

3. Đây là bằng chứng có giá trị quan trọng trong việc

Khẳng định chủ quyền biển đảo của Việt Nam tại quần

đảo Trường Sa.
? Đọc đoạn trích dưới đây và viết lại những từ khóa thể hiện ý nghĩa của việc học lịch sử:

_ _

_ "Dân ta phải biết sử ta. Sử ta dạy cho ta những chuyện vẻ vang của tổ tiên ta. Dân tộc ta là con Rồng cháu Tiên, có nhiều người tài giỏi đánh Bắc dẹp Nam, yên dân trị nước, tiếng để muôn đời"_.

_(Nên học sử ta, Hồ Chí Minh)_

- Biết về tổ tiên, nguồn cội

- Biết được lịch sử vẻ vang dân tộc

- Biết giữ gìn và phát huy truyền thống dân tộc...
_+ Nhiệm vụ _về nhà làm một tác phẩm gửi tương lai cho một người con/cháu của mình với yêu cầu: tác phẩm thể hiện được sự thay đổi của bản thân qua thời gian, và trả lời được câu hỏi em đã dùng loại tư liệu nào để người đời sau biết về bản thân em. đối chiếu nội dung Sgk học bài và hoàn thành các BT...

- Chuẩn bị cho giờ sau:

1. Đọc đoạn trích “Mở đầu” Sgk/10: _căn cứ vào thông tin nào trong đoạn trích trên để biết được sự kiện này đã diễn ra trong lịch sử?_

2. Hãy tính tuổi của bản thân em hoặc ông bà, bố mẹ đến năm hiện tại (2021) là bao nhiêu tuổi? Cho biết cách tính như thế nào?

3. Nghiên cứu nội dung 1; quan sát bảng niên biểu Sgk/10, cho biết căn cứ vào thông tin nào để sắp xếp các sự kiện theo thứ tự trước, sau.

* Hướng dẫn về nhà và chuẩn bị bài sau:
4. Nghiên cứu nội dung 2 Sgk/11,12: hoàn thành Phiếu học tập sau:
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2 (KHĂN PHỦ BÀN; MẢNH GHÉP)
1.?Quan sát hình 2.2 và cho biết tờ lịch ghi ngày dương lịch là ngày nào, ngày âm lịch là ngày nào?

?Thế nào là dương lịch?

?Thế nào là âm lịch?

....................................................................................

2.?Em có biết dựa vào cơ sở nào, người cổ đại biết cách tính lịch và sáng tạo ra lịch không?_ _(Người xưa tính thời gian như thế nào?)

..................................................

3.?Dựa vào sơ đồ hình 2.3, hãy giải thích khái niệm trước Công nguyên và Công nguyên.

?Vì sao trên thế giới cần sử dụng một thứ lịch chung (Công lịch).

...............................................
4.?Quan sát sơ đồ hình 2.4, hãy cho biết mỗi thập kỉ, thế kỉ và thiên niên kỉ là bao nhiêu năm.

?Chúng ta đang sống ở thế kỉ bao nhiêu.

.......................................

5.?Theo em có mấy loại lịch đang được sử dụng ở Việt Nam.

?Có nên chỉ ghi một loại lịch là dương lịch không.

?Vì sao trên tờ lịch của chúng ta có ghi thêm ngày, tháng, năm âm lịch.

..................................................................................................

6.?Dựa vào sơ đồ H2.3 và cách tính tuổi của bản thân em: nêu cách tính thời gian của sự kiện 179 TCN, 111 TCN; năm 40, 938

........................................................................................