G
N
Ơ
THƯ
VỢ
G
N
Ơ
Ư
X
-TRẦN TẾ

TỔ 2

Sự vất vả, gian
truân
của bà Tú

- Ẩn dụ - “thân cò” (ca dao đậm chất sáng tạo)
+ Hình ảnh con cò

CÂU 1

-> tình cảnh bà Tú thêm tội nghiệp, đáng thương (gầy lêu
khêu, bước lững thững, một thân một mình, lếch thếch, lủi
thủi), tô đậm nỗi vất vả, nhọc nhằn của bà Tú.
-> Sự thấu hiểu của Tế Xương, cảm phục vì sức dẻo dai
quanh năm làm việc, ca ngợi bà hết lòng vì gia đình. -> Sự
tự trách, hổ thẹn ngự trị trong lòng vì chưa tròn trách

củathan
người
đàn góc
ông nhìn
trongđầy
gia xót
đình.
Từ “thân” -> gợinhiệm
cảm xúc
thân;
xa, thương cảm của
tác giả về người vợ của mình - xót xa cho thân phận “nuôi đủ năm con với
một chồng”.
- Hình ảnh “quãng vắng”
-> gợi không gian rợn ngợp, cảm giác đơn lẻ đầy nguy hiểm rình rập nơi bờ
sông heo hút, giá lạnh lúc bấy giờ.

Kết hợp với chữ “khi” diễn tả sâu sắc nỗi khắc
khoải về thời gian của sự tảo tần, là khi bà Tú
một mình đối diện với tất cả cô đơn, rợn ngợp
của không gian lúc ấy.
- “Quãng vắng” + đảo ngữ từ láy tượng hình
“lặn lội”: hình ảnh giản dị, chất phác của người
phụ nữ mang trên đôi vai gầy guộc gánh nặng
mưu sinh nơi rừng sông núi bãi vào ban đêm –
thời gian người phụ nữ được nghỉ ngơi bên cạnh
gia đình, hằng mong có thể kiếm thêm thu nhập
để trang trải cuộc sống càng trở nên nổi bật
trên khung cảnh hoang vắng, hiu quạnh đến

Nghệ thuật đảo ngữ qua từ láy tượng thanh “eo sèo” – lời qua tiếng lại
-> Sự tấp nập, ồn ào để nhấn mạnh tính chất thường tình nơi chợ búa và sự
lam lũ của người phụ nữ.
- Hình ảnh “buổi đò đông”
-> Xây dựng hình tượng người vợ cần mẫn, tất bật trên khung nền của
chốn buôn bán đông đúc, xô bồ (nơi khiến người ta khó chịu, vội vã, bồn
chồn, chen chúc) -> Thương cảm cho những khó chịu, lam lũ mà vợ phải
trải qua hàng ngày.
-> Tứ thơ trong ca dao –“Sông sâu chớ lội, đò đầy chớ qua”-> nơi buôn bán
bon chen ấy tiềm ẩn những bất trắc, hiểm nguy. Nhưng bất chấp điều đó,
bà Tú vẫn phải vất vả chịu đựng vượt qua để “nuôi đủ năm con với một
chồng”. -> Nỗi thấp thỏm, lo âu cho những mối nguy hiểm ẩn chứa đâu đó
trong cuộc mưu sinh.
=> Bà Tú – một tiểu thương, cũng phải va chạm lời qua tiếng lại, tranh
hàng, giành khách, gây cảnh eo sèo nhốn nháo trên sông.

T
Ế
K
U
TIỂ
- Nội dung: Qua 2 câu thực, nhà thơ đã thể hiện được:
+ Hình ảnh người vợ vừa cô đơn vừa vất vả, nhọc nhằn, chịu
đựng mọi khó chịu, hiểm nguy khi buôn bán lam lũ.
+ Tấm lòng xót thương, lo âu của người chồng.
- Nghệ thuật:
+ Từ ngữ giàu sức gợi hình, gợi cảm, đặc biệt là các từ láy
+ Sử dụng thành công biện pháp nghệ thuật đảo ngữ.
+ Kết hợp nhuần nhuyễn với những tứ thơ trong ca dao.

H
N
A
H
N
I
Ỏ
H
CÂU

• Để nhấn mạnh sự lam lũ, vất vả, gian
truân của người vợ, Tế Xương đã sử
dụng 2 từ láy nào trong cặp câu
thực?
Đáp án: Lặn lội,
eo sèo

2. Hai từ làm bật lên cảm xúc của tác giả
trước nỗi vất vả của bà Tú
A. Dửng dưng, mặc kệ
B. Xót thương, lo âu
C. Chế nhạo, khinh bạc

3. Nếu là một người đàn ông trong gia đình,
bạn cảm thấy mình phải có trách nhiệm như
thế nào đối với những người phụ nữ thương
yêu?

S
K
N
THA
!
S
P
HEA
Any questions?