ĐÔ THỊ: LỊCH SỬ VÀ HIỆN TẠI

VĂN MINH RÔ MA

VĂN MINH HI LẠP
VĂN MINH LƯỠNG
HÀ

VĂN MINH HOÀNG HÀ,
TRƯỜNG GIANG

VĂN MINH SÔNG
NIN
VĂN MINH SÔNG
ẤN, SÔNG HẰNG

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG
Lưỡng Hà - năm 4000 - 3500 trước Công Nguyên
Có nghĩa là “giữa hai con sông” trong tiếng Hy
Lạp, Lưỡng Hà (nằm ở Iraq, Kuwait và Syria
ngày nay) được coi là nơi khai sinh ra nền văn
minh.
Nền văn hóa lớn lên giữa hai con sông Tigris và
Euphrates được ghi nhận vì những tiến bộ quan
trọng trong việc đọc viết, thiên văn học, nông
nghiệp, luật pháp, thiên văn học, toán học, kiến
trúc và hơn thế nữa, mặc dù chiến tranh gần
như liên miên. Lưỡng Hà cũng là nơi có các
thành phố đô thị đầu tiên trên thế giới, bao gồm
Babylon, Ashur và Akkad.
Kenneth Harl, Giáo sư danh dự về lịch sử tại Đại học
Tulane, cho biết: “Lưỡng Hà là nền văn minh thành
thị sớm nhất trên thế giới - và người Sumer, những
người đã thành lập nền văn minh, đã thiết lập các quy
tắc cơ bản”.

THÀNH BABILON

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG

Babylon (tiếng Hy Lạp: Βαβυλών, tiếng Akkad
: Babili, Babilla) là một thành quốc của Lưỡng Hà cổ đại.
Các di tích của thành quốc này được phát hiện ngày nay
nằm ở Hillah, Babil, Iraq, khoảng 85 km (55 dặm) về phía
nam thủ đô Baghdad. Tất cả những gì còn lại của thành
phố ban đầu của Babylon cổ đại nổi tiếng ngày nay là một
gò đất, hoặc các toà nhà xây bằng các gạch bùn và các
mảnh vỡ ở vùng đồng bằng màu mỡ Lưỡng Hà giữa hai
dòng sông Tigris và Euphrates. Babylon từng được ước
tính là thành phố lớn nhất thế giới trong giai đoạn 1770
TCN - 1670 TCN, và  612 TCN - 320 TCN. Có lẽ nó là thành
phố đầu tiên có dân số trên 200,000.[2]

Phiên bản khôi phục của Cổng Ishtar xanh dương, cửa
ngõ phía bắc Babylon. Nó được đặt theo tên nữ thần tình
yêu và chiến tranh. Trang trí trên cánh cổng là các biểu
tượng bò và rồng, những biểu tượng của thần Marduk.

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG
Babylon là một thành quốc của Lưỡng Hà cổ đại. Các di
tích của thành quốc này được phát hiện ngày nay nằm ở 
Hillah, Babil, Iraq, khoảng 85 km (55 dặm) về phía nam 
thủ đô Baghdad. Tất cả những gì còn lại của thành phố
ban đầu của Babylon cổ đại nổi tiếng ngày nay là một gò
đất, hoặc các toà nhà xây bằng các gạch bùn và các mảnh
vỡ ở vùng đồng bằng màu mỡ Lưỡng Hà giữa hai dòng 
sông Tigris và Euphrates. Babylon từng được ước tính là
thành phố lớn nhất thế giới trong giai đoạn 1770 TCN 1670 TCN, và  612 TCN - 320 TCN. Có lẽ nó là thành phố
đầu tiên có dân số trên 200,000.[2]

Vườn treo Babylon dựng ngay cạnh cung điện nhà vua, bên bờ
sông Euphrate thuộc lưu vực Lưỡng Hà, cách thành Baghdad,
Iraq 50 km về phía nam. vườn treo Babylon là món quà đặc biệt
của nhà vua Nabuchadnezzar (605-562 TCN) của vương triều
Chaldean xứ Babylon tặng hoàng hậu được sủng ái là công chúa
xứ Medes.
Vườn treo Babylon - Thiên đường
xanh giữa không trung

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG
Nền văn minh sông Nin ( Ai Cập)
Nhà sử học Hy Lạp Hêrôđôt đã nhận xét
rằng “ Ai Cập là tặng phẩm của sông Nin”.
Sông Nin huyền thoại là dòng sông của sự
sống bảo vệ cho mảnh đất Ai Cập đầy
huyền bí. Đây là nơi sản sinh ra một trong
những nền văn minh sớm nhất ở trên thế
giới.Nền văn minh Ai Cập được thống nhất
vào năm 3150 TCN. Ai Cập đạt được nhiều
thành tựu đáng chú ý như chữ viết, văn học,
kiến trúc và các kiến thức khoa học tự
nhiên. Họ có những di sản vươn tầm thế giới
như: kim tự tháp Ai Cập, nghệ thuật ướp
xác, kiệt tác hội họa, điêu khắc…

THÀNH PHỐ MEMPHIT

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG

ền văn minh sông Ấn, sông Hằng ( Ấn Độ)
Ở Ấn Độ cổ đại, nơi Ấn Độ giáo được thành lập, tôn
giáo rất quan trọng, cùng với những truyền thống
văn học tuyệt vời và kiến trúc đáng kinh ngạc.
Upanishad, hay các văn bản Hindu thiêng liêng, bao
gồm các ý tưởng về luân hồi và hệ thống đẳng cấp
dựa trên quyền bẩm sinh, cả hai đều đã tồn tại cho
đến thời hiện đại.
Không giống như các nền văn minh cổ đại khác,
nền văn minh Thung lũng sông Indus, được xây
dựng ở Thung lũng sông Indus (Ấn Độ, Afghanistan
và Pakistan ngày nay) dường như không bị chiến
tranh tàn phá. Thay vào đó, các nhà sử học và khảo
cổ học chỉ ra quy hoạch thành phố phức tạp, có tổ
chức, hoàn chỉnh với những ngôi nhà bằng gạch
nung đồng nhất, cấu trúc dạng lưới và hệ thống
thoát nước, nước thải và cấp nước.
Sự sụp đổ của Thung lũng Indus, vào khoảng năm
1700 trước Công Nguyên, thường được cho là do sự
di cư được thúc đẩy bởi biến đổi khí hậu hoặc vận
động kiến tạo có thể khiến sông Saraswati bị khô
cạn. Những người khác đã viện dẫn một trận lụt

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG

ền văn minh sông Ấn, sông Hằng ( Ấn Độ)
ĐÔ THỊ MÔ-HEN-GIÔ ĐA- RÔ
Diện tích thành khoảng 100km2 chia thành 2 khu Đông Tây.
Khu Đông là phố phường lớn, khu Tây là thành quách. Kiến
trúc thành quách phía Tây cao 10m. Trong thành có kho thóc
xây bằng gạch và những công trình kiến trúc dùng để tắm rửa
gọi là "Hồ khe lớn"
Khu Đông là những đường phố thông đi 4 phương với kích
thước rộng hơn 10m theo hướng Đông Tây và Nam Bắc. Nhà
dân đều có giếng nước và sân vườn. Nhà cửa xây bằng gạch
đá đốt qua lửa.
ở đây có một hệ thống thoát nước hoàn chỉnh. Trình độ hoàn
thiện của hệ thống thoát nước này ở một số các đô thị hiện đại
bậc trung cũng chưa thể đạt tới được. Đường cống ngầm chằng
chịt khắp thành phố. Đứng trước hệ thống cống ngầm chằng
chịt này, mọi người không khỏi khâm phục sức sáng tạo của
người xưa. Tất cả các khu nhà ở đều có đặt vọng góc.

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG

ền văn minh sông Ấn, sông Hằng ( Ấn Độ)

ĐÔ THỊ HA- RAP-PA

ĐÔ THỊ MÔ-HEN-GIÔ ĐA- RÔ

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH CỔ ĐẠI PHƯƠNG ĐÔNG
Nền văn minh Trung Hoa
Văn minh Trung Hoa là một trong những
nền văn minh xuất hiện sớm nhất của lịch
sử nhân loại. Với một vùng lãnh thổ rộng
lớn và dân cư đông đúc. Văn minh Trung
Hoa đạt được nhiều thành tựu to lớn. Về
văn học, nghệ thuật, toán học, tôn giáo,
tín ngưỡng, kiến trúc, hội họa,… Tất cả
những thành tựu này đã làm nên một đế
chế Trung Hoa phát triển rực rỡ và trở
thành trung tâm văn minh quan trọng ở
vùng Viễn Đông và cả trên thế giới

Vạn lý trường thành

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH HY LẠP, LA MÃ CỔ ĐẠI

RÔ MA

HY LẠP

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH HY LẠP, LA MÃ CỔ ĐẠI
Nền văn minh Hy Lạp
Người Hy Lạp cổ đại đã tạo ra một nền
văn minh huy hoàng. Họ đạt được những
thành tựu nổi bật về chính trị, văn học,
kiến ​trúc và tư tưởng triết học. Đồng thời
được mệnh danh là “cái nôi của nền văn
minh phương Tây”. Hy Lạp không phải là
nền văn minh cổ đại lâu đời nhất. Nhưng
nó là một trong những nền văn minh có
ảnh hưởng
Những nhất.
đóng góp của người Hy Lạp cổ
đại được ghi vào lịch sử nhân loại như
những ánh hào quang rực rỡ nhất. Đến giờ
con người vẫn không ngừng học hỏi những
tri thức từ nền văn minh này. Đảm bảo sự
đi lên của tinh hoa nhân loại. Bởi sự thịnh
vượng của nhân loại không chỉ đến từ một
nền tảng mà phải đến từ tư duy luôn vận
động và phát triển.

Đền Parthenon, một ngôi đền được xây dựng cho nữ thần 
Athena nằm trên khu vực Acropolis ở Athens

ĐÔ THỊ VÀ CÁC NỀN VĂN MINH HY LẠP, LA MÃ CỔ ĐẠI
Nền văn minh La Mã

Thông qua Quân đội và Chiến tranh.
Người La Mã đã xây dựng một đế chế
để lại ảnh hưởng sâu sắc lên văn minh
phương Tây. Các quân đoàn La Mã đã
chinh phạt khắp các lãnh thổ xung
quanh Địa Trung Hải. Mang vinh quang
và của cải về cho La Mã.
Khi ở đỉnh cao của quyền lực, La Mã đã
cai trị một vùng đất rộng lớn. Tất cả
những quốc gia thuộc vùng Địa Trung
Hải đều thuộc một phần của La Mã.
Trước đây La Mã được vua cai trị, tuy
nhiên sau sự cai trị của 7 vị vua thì
người dân đã lên nắm quyền và tự kiểm
soát và có một hội đồng cai trị gọi là
Thượng viện. Tại thời điểm này Rome
được gọi là Cộng hòa La Mã.

ĐẤU TRƯỜNG CÔ-LI-DÊ( LA MÃ)

Là một đấu trường lớn ở thành phố Rôma, gồm sân đấu hình êlip (kích thước 86,54 m) và
khán đài có 80 hàng bậc thang, chia làm 4 tầng, chứa được 50 nghìn khán giả. Được xây
bằng đá, kết cấu chịu lực bằng gạch và bê tông. Kiến trúc hùng vĩ nhờ hình khối lượn tròn
mềm mại và phân vị theo chiều cao thành 4 tầng bằng kiến trúc cổ điển khác nhau.

VĂN MINH RÔ MA

VĂN MINH HI LẠP
VĂN MINH LƯỠNG
HÀ

VĂN MINH HOÀNG HÀ,
TRƯỜNG GIANG

VĂN MINH SÔNG
NIN
VĂN MINH SÔNG
ẤN, SÔNG HẰNG

ĐÔ THỊ CHÂU ÂU THỜI TRUNG ĐẠI VÀ VAI TRÒ CỦA GIỚI THƯƠNG NHÂN

ĐẠI HỌC OXFORD Ở ANH

ĐẠI HỌC SORBONNE Ở PHÁP

Sự chuyên môn hoá trong thủ công nghiệp

Cảng Ham bourg (Đức)thế kỉ XV

Hội chợ Săm-pa-nhơ Pháp

+ Vai trò của thương nhân : thu mua hàng hoá của nơi sản xuất,
bán cho người tiêu thụ và tổ chức các hội chợ để thúc đẩy thương
mại.

Con đường buôn bán từ phương Đông sang phương Tây

Vai trò của thành thị:
+ Phá vỡ nền kinh tế tự cấp tự túc, tạo điều
kiện cho kinh tế hàng hoá giản đơn phát
triển.
+ Tạo ra không khí dân chủ tự do trong các
thành thị, hình thành các trường đại học
lớn.
+ Góp phần xoá bỏ chế độ phong kiến phân
quyền, thống nhất quốc gia.
=>Góp phần làm cho chế độ phong kiến ở Châu
Âu suy vong.

Dặn dò
1. Ôn lại bài cũ (dựa theo câu hỏi trong sách giáo khoa).
2. Chuẩn bị bài học mới:
+/ Sưu tầm các câu chuyện về các nhà thám hiểm nổi
tiếng của châu Âu: C.Cô-lôm-bô, Ph.Ma-gien-lan.
+/ Tìm hiểu cuộc hành trình phát kiến địa lí của các
nhà thám hiểm trên