Thứ năm ngày 17 tháng 2 năm 2022
Toán
Rút gọn phân số
a, Cho phân số . Tìm phân số bằng phân số nhưng có tử số và mẫu số
bé hơn.
Ta có thể làm như sau:
Ta thấy 10 và 15 đều chia hết cho 5. Theo tính chất cơ bản của phân
số ta có:
= = Vậy: =

a, Cho phân số . Tìm phân số bằng phân số nhưng có tử số và mẫu số bé
hơn.
Ta có thể làm như sau:
Ta thấy 10 và 15 đều chia hết cho 5. Theo tính chất cơ bản của phân số ta có:
= = Vậy: =
Nhận xét:
- Tử số và mẫu số của phân số đều bé hơn tử số và mẫu số của phân số .
- Hai phân số và bằng nhau.
Ta nói rằng: Phân số đã được rút gọn thành phân số .
Có thể rút gọn phân số để được một phân số có tử số và mẫu số bé đi mà
phân số mới vẫn bằng phân số đã cho.

b, Cách rút gọn phân số:
Ví dụ 1: Rút gọn phân số .
Ta thấy: 6 và 8 đều chia hết cho 2, nên
== .
3 và 4 không cùng chia hết cho một số tự nhiên nào lớn hơn
1, nên phân số không thể rút gọn được nữa. Ta nói rằng:
phân số là phân số tối giản và phân số đã được rút gọn
thành phân số tối giản .

Ví dụ 2: Rút gọn phân số
Ta thấy: 18 và 54 đều chia hết cho 2, nên
= = .
9 và 27 đều chia hết cho 9, nên
= = .
1 và 3 không cùng chia hết cho số nào lớn hơn 1, nên là phân số
tối giản
Vậy: = .

Khi rút gọn phân số có thể làm như sau:
• Xét xem tử số và mẫu số cùng chia hết cho số tự nhiên nào
lớn hơn 1.
• Chia rử số và mẫu số cho số đó.
Cứ làm như thế cho đến khi nhận được phân số tối giản.

1. Rút gọn các phân số:
a,

; ; ; ; ;

4
:2
=
=
6 :2

=

11 : 11
=
22 : 11

=
=

12: 4
8: 4

=

36 : 2
=
10: 2

=

15 : 5
=
25 : 5

25
75:
3
=
¿
36 : 3 12

2. Trong các phân số:   ; ; ; ;
a) Phân số nào tối giản ? Vì sao?
- Các phân số tối giản là :  ; ;
Vì tử số và mẫu số của mỗi phân số trên không cùng chia hết
cho một số tự nhiên nào khác 1.