Thứ năm, ngày 09 tháng 12 năm 2021

Luyện từ và câu :
TÍNH TỪ ( tt)

GV: TRẦN THỊ BƯỞI.

LUYỆN TỪ VÀ CÂU
TÍNH TỪ ( tiếp theo)

Thứ năm, ngày 9 tháng 12 năm 2021
Khởi động
Thế nào là tính từ?
Tính từ là những từ miêu tả đặc điểm hoặc tính chất của sự
vật, hoạt động, trạng thái…
Ví dụ: to, nhỏ, đen, trắng, chăm chỉ, nhanh nhẹn…

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
I. Nhận xét
1. Đặc điểm của các tờ giấy trong những câu sau khác
nhau như thế nào?
a) Tờ giấy này trắng.
b) Tờ giấy này trăng trắng.
c) Tờ giấy này trắng tinh.

I. Nhận xét
1. Đặc điểm của các sự vật được miêu tả trong những câu sau khác
nhau như thế nào?

a. Tờ giấy này trắng.

Tính từ trắng

Mức độ trung bình

b. Tờ giấy này trăng trắng.

Từ láy trăng trắng

c. Tờ giấy này trắng tinh.

Từ ghép trắng tinh

Mức độ thấp

Mức độ cao
* Mức độ đặc điểm của các tờ giấy có thể được thể hiện bằng cách
tạo ra các từ ghép: (trắng tinh) hoặc từ láy (trăng trắng) từ tính từ
trắng đã cho.

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
I. Nhận xét
Từ tính từ trắng đã cho, ta có thể thể hiện đặc điểm này
với các mức độ cao thấp khác nhau bằng cách tạo ra từ ghép
trắng tinh hoặc từ láy trăng trắng.
Để thể hiện mức độ khác nhau của đặc điểm, tính chất ta
có thể tạo ra các từ ghép hoặc từ láy với tính từ đã cho.

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
I. Nhận xét
Cùng tìm thêm các từ ghép, từ láy thể hiện các mức độ
trắng khác nhau nào!
Trắng ngần, trắng trẻo, trắng xóa, trắng ngà, trắng
bệch, trắng toát, trắng phau…

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
I. Nhận xét
2. Trong các câu dưới đây, ý nghĩa mức độ được thể
hiện bằng cách nào?
a. Tờ giấy này rất trắng.
b. Tờ giấy này trắng hơn.
c. Tờ giấy này trắng nhất.

2. Trong các câu dưới đây, ý nghĩa mức độ được thể hiện
bằng những cách nào:
Tờ giấy này rất trắng.

Tờ giấy này trắng hơn.

Tờ giấy này trắng nhất.

Ý nghĩa mức độ được thể hiện bằng cách thêm từ
rất vào trước tính từ trắng
rất trắng
Ý nghĩa mức độ được thể hiện bằng cách tạo ra phép
so sánh với từ hơn
trắng hơn

Ý nghĩa mức độ được thể hiện bằng cách tạo ra phép
so sánh với từ nhất
trắng nhất

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
I. Nhận xét
2. Trong các câu dưới đây, ý nghĩa mức độ được thể
hiện bằng cách nào?
a. Tờ giấy này rất trắng.
Thêm từ rất vào trước tính từ
Tờ giấy này hơi trắng. Tờ giấy này trắng lắm!
Tờ giấy này trắng thật! Tờ giấy này trắng quá!
Thêm các từ rất, hơi, quá, lắm, thật… vào trước hoặc
sau tính từ.

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
I. Nhận xét
2. Trong các câu dưới đây, ý nghĩa mức độ được thể
hiện bằng cách nào?
b. Tờ giấy này trắng hơn.
c. Tờ giấy này trắng nhất.
Tạo ra phép so sánh với các từ nhất, hơn…

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
II. Ghi nhớ
Có một số cách thể hiện mức độ của đặc điểm, tính chất như
sau:
- Tạo ra các từ ghép hoặc từ láy với tính từ đã cho.
- Thêm các từ rất, hơi, quá, lắm, thật… vào trước hoặc
sau tính từ.
- Tạo ra phép so sánh với các từ nhất, hơn…

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
III. Luyện tập

1. Tìm những từ ngữ biểu thị mức độ của đặc điểm,
tính chất (được in nghiêng) trong đoạn văn sau:
Hoa cà phê thơm đậm và ngọt nên mùi hương thường theo
gió bay rất xa. Nhà thơ Xuân Diệu chỉ một lần đến đây ngắm
nhìn vẻ đẹp của cà phê phải thốt lên:
Hoa cà phê thơm lắm em ơi
Hoa cùng một điệu với hoa nhài
Trong ngà trắng ngọc, xinh và sáng
Như miệng em cười đâu đây thôi.
Mỗi mùa xuân, Đắk Lắk lại khoác lên mình một màu
trắng ngà ngọc và toả ra mùi hương ngan ngát khiến đất trời
trong những ngày xuân đẹp hơn, lộng lẫy hơn và tinh khiết hơn.

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
III. Luyện tập
M: Hoa cà phê thơm đậm và ngọt nên mùi hương thường
theo gió bay rất xa.

1. Tìm những từ ngữ biểu thị mức độ của đặc điểm,
tính chất (được in nghiêng) trong đoạn văn sau:
Hoa cà phê thơm đậm và ngọt nên mùi hương thường
theo gió bay rất xa. Nhà thơ Xuân Diệu chỉ một lần đến đây
ngắm nhìn vẻ đẹp của cà phê phải thốt lên:
Hoa cà phê thơm lắm em ơi
Hoa cùng một điệu với hoa nhài
Trong ngà trắng ngọc, xinh và sáng
Như miệng em cười đâu đây thôi.
Mỗi mùa xuân, Đắk Lắk lại khoác lên mình một màu
trắng ngà ngọc và toả ra mùi hương ngan ngát khiến đất trời
trong những ngày xuân đẹp hơn, lộng lẫy hơn và tinh khiết hơn.

Hoa cà phê

Hoa nhài

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
III. Luyện tập
2. Hãy tìm những từ ngữ miêu tả mức độ khác nhau của
các từ: đỏ, cao, vui.
Ví dụ:
Cách 1: Tạo từ ghép, từ láy với từ đỏ.
Cách 2: Thêm các từ rất, quá, lắm… vào trước hoặc
sau từ đỏ.
Cách 3: Tạo ra phép so sánh.

Những từ ngữ miêu tả mức độ khác nhau của từ đỏ:
Thêm các từ rất,
Tạo ra phép
Tạo từ ghép
quá, lắm, hơi, thật ...
so sánh.
hoặc từ láy.
vào trước hoặc sau
tính từ.
rất đỏ, đỏ quá, đỏ
lắm, hơi đỏ, đỏ
thật…

đỏ hơn, đỏ
nhất…

đo đỏ, đỏ chót, đỏ
ối, đỏ hồng, đỏ rực,
đỏ ửng, đỏ lựng, đỏ
ga, đỏ ngầu, …

Những từ ngữ miêu tả mức độ khác nhau của từ cao:
Thêm các từ rất,
quá, lắm, hơi, thật ...
vào trước hoặc sau
tính từ.

Tạo ra phép

Tạo từ ghép

so sánh.

hoặc từ láy.

rất cao, cao quá, cao cao hơn, cao
lắm, quá cao, cao
nhất…
thật…

cao cao, cao vút,
cao chót vót, cao
vợi, cao vòi vọi…

Những từ ngữ miêu tả mức độ khác nhau của từ vui:
Thêm các từ rất, quá,
Tạo ra phép
Tạo từ ghép
lắm, hơi, thật ... vào
so sánh.
hoặc từ láy.
trước hoặc sau tính từ.
rất vui, vui quá, vui
lắm, vui thật…

vui hơn, vui
nhất…

vui sướng, vui
mừng, vui tươi,
tươi vui, vui
nhộn, vui vầy, vui
vẻ, vui vui...

3. Đặt câu với mỗi từ em vừa tìm được ở bài tập 2.
Đỏ
Rất đỏ, đỏ quá,
đỏ lắm, hơi đỏ, đỏ
thật, đỏ nhất, đỏ
chót, đỏ thắm, đỏ ối,
đỏ hồng, đỏ rực, đỏ
ửng, đo đỏ, đỏ
ngầu…

Cao
Rất cao, cao quá,
cao lắm, quá cao,
cao thật, cao
hơn, cao nhất,
cao cao, cao vút,
cao chót vót, cao
vợi…

Vui
Rất vui, vui quá,
vui lắm, vui thật, vui
hơn, vui nhất, vui
sướng, vui tươi, vui
nhộn, vui mừng, vui
vầy, vui vẻ, vui
vui…

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
III. Luyện tập
3. Đặt câu với mỗi từ em vừa tìm được ở bài tập 2.
Mặt trời đỏ chói.
Bầu trời cao vút.
Hôm nay, em rất vui sướng vì được điểm cao môn Toán.

Luyện từ và câu
Tính từ (Tiếp theo)
1. Tìm từ chỉ mức độ của đặc điểm, tính chất trong câu sau:
Mái tóc bé màu nâu sẫm .
A. Màu

B. nâu.

CC. sẫm.
2. Tìm các từ chỉ mức độ thấp của đặc điểm, tính chất:
A. tim tím, trăng trắng, trắng quá.
B. tim tím, trăng trắng, xam xám, cong cong.
B
C. tim tím, trăng trắng, xam xám, trắng như tuyết.

Luyện từ và câu:

Tính từ (Tiếp theo)
3 Cụm từ nào có dùng phép so sánh để chỉ mức độ của đặc điểm, tính chất.
A chậm như rùa, trắng như tuyết, cao như núi.xanh như lá cây.
A.
B.

chậm như rùa, xanh lá cây, xanh sẫm.

C.

xanh lá cây, xanh ngắt, vàng óng.

Luyện từ và câu:
Tính từ (Tiếp theo)
Có mấy cách thể hiện các mức độ
của tính từ ?

DẶN DÒ
- Chuẩn bị: MRVT: Ý
chí- Nghị lực

1. Nước có thể tồn tại ở những thể nào?
a) Thể Lỏng
b) Thể rắn
c) Thể khí
d) Cả ba thể: rắn, lỏng, khí

2. Nước bay hơi kém trong điều kiện nào?
a) Không khí ẩm
b) Nhiệt độ cao
c) Thoáng gió

1.Tôi là nước ở sông hồ, hồ, biển, …
Tôi bay hơi vào không khí.

2. Lên cao gặp lạnh, từ hơi nước tôi lại
biến thành những hạt nước nhỏ li ti.

3.Trên cao, nhiều hạt nước nhỏ li ti hợp lại với nhau thành những đám mây.

Dựa vào nội dung tranh 1, 2, 3 thảo luận cặp đôi (3 phút) và cho biết:
Mây được hình thành như thế nào?

1.Tôi là nước ở sông hồ, hồ, biển, …
Tôi bay hơi vào không khí.

2. Lên cao gặp lạnh, từ hơi nước tôi lại
biến thành những hạt nước nhỏ li ti.

3.Trên cao, nhiều hạt nước nhỏ li ti hợp lại với nhau thành những đám mây.

1. Hãy điền vào chỗ chấm những từ và cụm từ thích hợp để hoàn thành sơ đồ thể hiện quá trình hình thành
của mây.

4………
………..

1……………….
…………………..

2. Mây được hình thành như thế nào?

2………….
…………….

3………………
……………….

…………………………………………………………………………
…………………………………………………………….………

Nước ở sông, hồ, biển bay hơi vào không khí. Càng lên cao, gặp không khí lạnh hơi
nước ngưng tụ thành những hạt nước nhỏ li ti. Nhiều hạt nước nhỏ đó kết hợp với nhau
tạo thành mây.

Mây

Nước ở
sông, hồ, biển….

Hơi nước

Hạt nước
nhỏ li ti

4. Các đám mây tiếp tục bay lên cao. Càng lên
cao càng lạnh, càng nhiều hạt nước nhỏ đọng
lại hợp thành các giọt nước lớn hơn, trĩu nặng
và rơi xuống tạo thành mưa.
5. Cùng với những giọt mưa khác tôi lại trở về
nơi tôi đã ra đi.

Các đám mây được bay lên cao nhờ gió. Càng lên cao càng lạnh. Các hạt nước nhỏ kết hợp
thành những giọt nước lớn hơn, nặng trĩu và rơi xuống tạo thành mưa.

1…………..
Mây đen
………….

2………….
Hạt mưa
……….

3………….
Nước sông
………….
hồ

Cuộc phiêu lưu của giọt nước

1.Tôi là nước ở sông, hồ, biển….
Tôi bay hơi vào không khí.

2. Lên cao gặp lạnh, từ hơi nước tôi
lại biến thành những hạt nước nhỏ li ti.

4. Các đám mây tiếp tục bay lên cao. Càng lên cao càng lạnh, càng
nhiều hạt nước nhỏ đọng lại hợp thành các giọt nước lớn hơn, trĩu
nặng và rơi xuống tạo thành mưa.

3.Trên cao, nhiều hạt nước nhỏ li ti
hợp lại với nhau thành những đám mây.

5. Cùng với những giọt mưa khác tôi lại trở về

nơi tôi đã ra đi.

Vòng tuần hoàn của nước trong tự nhiên.
Hạt nước
nhỏ li ti

Mây

Hơi nước

Nước sông,
hồ, biển..

Mưa

Nước sông,
hồ, biển..

Hiện tượng nước bay hơi thành hơi nước, rồi từ hơi nước ngưng tụ thành nước xảy ra
lặp đi lặp lại, tạo ra vòng tuần hoàn của nước trong tự nhiên.

Hạt nước
nhỏ li ti

Mây

Hơi nước

Nước sông,
hồ, biển..

Mưa

Nước sông,
hồ, biển..

KẾT LUẬN
- Hơi nước bay lên cao, gặp lạnh ngưng tụ thành những hạt nước rất nhỏ,
tạo nên các đám mây.
- Các giọt nước có trong các đám mây rơi xuống đất tạo thành mưa.
- Hiện tượng nước bay hơi thành hơi nước, rồi từ hơi nước ngưng tụ
thành nước xảy ra lặp đi lặp lại, tạo ra vòng tuần hoàn của nước trong tự
nhiên.

Mưa đá là hiện tượng nước mưa trong quá trình rơi xuống gặp nhiệt độ lạnh
đột ngột nên đã bị kết băng.

Tuyết là hiện tượng những hạt nước trĩu nặng rơi xuống những vùng gặp nhiệt
độ quá thấp dưới 00C, biến thành những tinh thể nhỏ, trắng rơi xuống như bông.

Hình ảnh băng giá tại Mẫu Sơn