Trò Chơi: Bắn Cung Tên

Câu không có cấu tạo theo mô
hình chủ ngữ vị ngữ:

Đúng rồi

Câu đặc
biệt

Sai rồi
Sai rồi

Sai Rồi

Câu cầu
khiến

Câu nghi
vấn

Câu mở
rộng

Câu có 1 cụm chủ vị gọi

Sai rồi
Câu đặc
biệt

Sai rồi

Thán từ

Đúng rồi

Sai rồi

Trợ từ

Câu đơn

Câu có nhiều cụm chủ - vị trong đó có 1
cụm chủ - vị lớn bao các cụm chủ vị còn
lại là câu:

Sai Rồi

Câu ghép

Sai rồi
Sai rồi

Câu đặc
biệt

Đúng rồi

Câu mở
rộng

Câu cảm
thán

Câu “Trời mưa nên đường rất trơn.”sử
dụng cách nối gì trong câu ghép
Sai Rồi

Sai Rồi
Cặp quan
hệ từ

Dấu câu

Đúng rồi
Sử dụng 1
quan hệ từ

Sai Rồi
Cặp phó từ

Câu có nhiều cụm chủ vị, mỗi cụm chủ
vị gọi là một vế câu?

Sai Rồi

Đúng Rồi
Câu đơn

Câu ghép

Sai Rồi
Câu cảm
thán

Sai Rồi
Câu cầu
khiến

TiếT 43

CÂU
GHÉP

CÂU GHÉP
Cách nối
các vế
câu

I

Đặc điểm
của câu
ghép

III

Luyện tập

II

I. Đặc điểm của câuADD
ghépYOUR

TITTLE HERE

1. Tìm hiểu ví dụ sgk/T111

Đọc to
ví dụ
sgk

Hoàn
thiện
phiếu
học tập
theo

Trình
bày kết
quả

(1) Hàng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và
trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những
kỷ niệm mơn man của buổi tựu trường.
(2) Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy
nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa
bầu trời quang đãng.
ADD YOUR
(3) Những ý tưởng ấy tôi chưaTITTLE
lần nào ghi
lên giấy, vì hồi ấy
HERE
tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết. (4) Nhưng mỗi
lần thấy mấy em nhỏ rụt rè núp dưới nón mẹ lần đầu tiên đi đến
trường, lòng tôi lại tưng bừng rộn rã. (5) Buổi mai hôm ấy, một
buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi
dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp. (6) Con đường này tôi đã
quen đi lại lắm lần, nhưng lần này tự nhiên thấy lạ.(7) Cảnh vật
chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay
đổi lớn: hôm nay tôi đi học.
(Thanh Tịnh, Tôi đi học)

- Tìm các cụm C-V trong những 2, 5 và 7?
- Phân tích cấu tạo của các câu đó và điền vào phiếu học
tập?
(2) Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở

trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.
(5) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai
đầy YOUR
sương thu và gió lạnh, mẹ
ADD
tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.
TITTLE HERE
7) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự
thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.
Kiểu cấu tạo câu
Câu có một cụm C -V
Câu có hai
hoặc nhiều
cụm C - V

Cụm C - V nhỏ nằm trong cụm C - V
lớn
Các cụm C - V không bao chứa nhau

Câu cụ thể Kiểu câu

(2) Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như

c

v
V

C

mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.

c

v

- Câu có ba cụm C – V:
- Hai cụm C - V nhỏ nằm trong vị ngữ của cụm C – V
lớn.

(5) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh,
TN
mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.

C

V

- Câu chỉ có một cụm C – V

(7) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính
V
C
Vế
1
lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.
C
Vế 2

V

TN

C

V
Vế 3

- Câu có ba cụm C - V:
- Các cụm C - V không bao chứa nhau, mỗi
cụm là 1 vế câu

PHIỀU HỌC TẬP

Kiểu cấu tạo câu
Câu có một cụm C -V

Câu có
hai hoặc
nhiều
cụm C V

Câu
Kiểu câu
cụ thể
(5)

Câu đơn

Cụm C - V nhỏ nằm
trong cụm C - V lớn

(2)

Câu đơn mở
rộng thành
phần

Các cụm C - V không
bao chứa nhau

(7)

Câu ghép

2. Ghi nhớ sgk/T111

 ?Vậy thế

nào là câu
ghép?

Câu ghép là những câu
do hai hoặc nhiều cụm
C-V không bao chứa
nhau tạo thành. Mỗi
cụm C-V này được gọi
là một vế câu.

II. Cách nối các vế câu
1. Tìm hiểu ví dụ

ADD YOUR
TITTLE HERE

Câu ghép

Cách nối

1. Vì trời mưa to nên đường trơn.

a. Nối bằng 1 quan hệ
từ

2. Tôi im lặng cúi đầu xuống đất:
lòng tôi thắt lại, khóe mắt tôi đã
cay cay.
3. Trời chưa sáng, nó đã dậy.
4. Em học gỏi nên mọi người yêu
quý.
5. Anh đi đường này, em đi đường
nọ.
6. Nước sông dâng lên bao nhiêu,
đồi núi lên cao bấy nhiêu.

b. Nối bằng 1 cặp QHT
c. Nối bằng 1 cặp phó
từ

d. Nối bằng dấu câu
e. Nối bằng cặp đại từ
g. Nối bằng bằng cặp
chỉ từ

1. Vì trời mưa to nên đường trơn.

a. Nối bằng 1 quan
hệ từ

2. Tôi im lặng cúi đầu xuống đất:
lòng tôi thắt lại, khóe mắt tôi đã
cay cay.

b. Nối bằng 1 cặp
QHT

3. Trời chưa sáng, nó đã dậy.
4. Em học gỏi nên mọi người yêu
quý.

c. Nối bằng 1 cặp
phó từ
d. Nối bằng dấu
câu

5. Anh đi đường này, em đi đường
nọ.

e. Nối bằng cặp đại
từ

6. Nước sông dâng lên bao nhiêu,
đồi núi lên cao bấy nhiêu.

g. Nối bằng bằng
cặp chỉ từ

 ? Từ các ví
dụ trên, nối
các vế của
câu
ghép
Có hai cách nối các vế câu:
bằng
những
- Dùng những từ có tác dụng nối:
cách
nào?
+ Nối bằng một quan hệ từ.
+ Nối bằng một cặp quan hệ từ.
+ Nối bằng một cặp phó từ, đại từ hay chỉ từ
thường đi đôi với nhau (cặp từ hô ứng).
- Không dùng từ nối:
Dùng dấu phẩy, dấu chấm phẩy hoặc dấu hai
chấm.

2. Ghi nhớ SGK/T112.

Luật chơi: Dựa
vào các hình
ảnh và vế câu
cho trước, em
hãy điền vế câu
thích hợp vào
chỗ chấm để
tạo thành câu
ghép có cặp từ
hô ứng.

Mẹ đi đến đâu em bé cũng đi theo đến đấy.
………………,

Chúng
ta càng chăm chỉ quét dọn nhà cửa càng sạch.
.………………………………,

VIỆT NAM CHUNG TAY ĐẨY LÙI COVID

Chúng ta thực hiện phòng chống dịch Covid tốt bao nhiêu, ………………
dịch bệnh
nhanh được đẩy lùi bấy nhiêu.

III. Luyện
tập
ADD YOUR
TITTLE HERE

NGÔI NHÀ TÌNH THƯƠNG

Trong một trận bão lớn, ngôi nhà
của bác Ba đã bị bão tàn phá.
Các em hãy giúp bác Ba
xây lại ngôi nhà mới bằng cách
trả lời đúng các câu hỏi.

1

5

2

6

3

7

4

8

Cảm ơn các
cháu đã
giúp bác
xây lại ngôi
nhà!

Tìm câu ghép trong đoạn trích
dưới đây và cho biết cách nối các
vế câu: (1)Cô tôi chưa dứt câu, cổ họng

tôi đã nghẹn ứ khóc không ra tiếng. (2) Giá
những cổ tục đã đày đọa mẹ tôi là một vật
như hòn đá hay cục thủy tinh, đầu mẩu gỗ,
tôi quyết vồ ngay lấy mà cắn, mà nhai, mà
nghiến cho kì nát vụn mới thôi.

Câu 1: Nối bằng dấu câu
Câu 2: Nối bằng quan hệ từ
“giá” và dấu phẩy

Tìm câu ghép trong đoạn
trích dưới đây và cho biết cách nối
các vế câu: (1) Rồi hai con mắt long

lanh của cô tôi chằm chặp đưa nhìn tôi. (2)
Tôi lại im lặng cúi đầu xuống đất: lòng tôi
càng thắt lại, khóe mắt tôi đã cay cay.

Câu 2: Nối bằng dấu
hai chấm và dấu phẩy

Tìm câu ghép trong đoạn trích
dưới đây và cho biết cách nối các vế
câu: (1) Một hôm, tôi phàn nàn việc
ấy với Binh Tư. (2) Binh Tư là một
người láng giềng khác của tôi. (3) Hắn
làm nghề ăn trộm nên vốn không ưa
lão Hạc bởi vì lão lương thiện quá. 

Câu 3: Nối bằng quan
hệ từ “bởi vì”

Đặt một câu ghép với cặp
quan hệ từ: Không
những…mà… (hoặc không
chỉ…mà…)

Hải không những học giỏi toán
mà Hải còn học giỏi văn.

Đặt một câu ghép với

cặp quan hệ từ: Vì …
nên … (hoặc bởi vì…

cho nên …)

Vì Nam chăm học nên
bạn ấy đạt kết quả cao.

Đặt một câu ghép với cặp
quan hệ từ: Nếu …thì …
(hoặc giá …thì…)

Nếu Nam được học sinh
giỏi thì bạn ấy sẽ được
mẹ thưởng.

Đặt một câu ghép với

cặp quan hệ từ: Tuy …
nhưng … (hoặc mặc dù

…nhưng…)

Mặc dù trời mưa to nhưng
chúng em vẫn phải đi học

Đặt một câu ghép với

cặp từ hô ứng: … vừa
… đã … (hoặc … mới
… đã …/ … chưa … đã
…)
Trời vừa tạnh, cầu
vồng đã lên ngay.

Hướng dẫn về nhà
- Hiểu được đặc điểm của câu ghép,
cách nối các vế câu ghép.
- Phân biệt câu ghép với câu đơn mở
rộng thành phần.
- Hoàn thiện bài tập còn lại (sgk - Soạn bài “Tìm hiểu chung về văn bản
tr114)
thuyết minh”

Thank you