TRƯỜNG THCS ....................................

CÔNG NGHỆ 8

* Kiểm tra bài cũ:

Nêu cấu tạo và công dụng của các dụng cụ búa,
cưa, dũa và đục
Dụng cụ

Cấu tạo

Búa

Đầu búa và cán búa

Đục
Dũa

Cưa

Gồm có phần thân và phần lưỡi
Gồm có Lưỡi và cán
Khung lưỡi, cán và tay cầm

Công dụng

Dùng để đập tạo lực.
Dùng để chặt hoặc tạo
rãnh,lỗ của chi tiết
Dùng để tạo độ nhẵn, phẳng
bề mặt chi tiết
Dùng để cắt hoặc tạo
rãnh chi tiết

Kim loại đen là gì? Nêu tính chất của kim loại đen ?

o

Thành phần chủ yếu là sắt (Fe) và cacbon (C)

o

Chia làm 2 loại chính: thép và gang.



Thép: tỉ lệ cacbon trong vật liệu <= 2,14%.



Gang: tỉ lệ cacbon trong vật liệu > 2,14%.

o

Có độ cứng, độ bền, chịu mài mòn

o

Tỉ lệ C càng cao thì vật liệu càng cứng và giòn.

o

Chế tạo chi tiết máy, dụng cụ gia đình.

Hãy nêu các tính chất cơ bản của vật liệu cơ
khí?


Tính chất vật lý là biểu hiện cho các hiện tượng vật lý tác động
vào vật liệu.



Tính chất cơ học là khả năng chịu tác dụng ngoại lực của vật liệu.



Tính chất hóa học là khả năng chịu tác dụng hóa học của vật liệu.



Tính chất công nghệ là khả năng gia công của vật liệu và là tính
chất quan trọng nhất.

I – Cắt kim loại bằng cưa tay



1. Khái niệm:
Là một dạng gia công thô, dùng lực tác động làm cho lưỡi cưa chuyển
động qua lại để cắt vật liệu.
Cắt bằng cưa tay nhằm cắt kim loại thành từng phần, cắt bỏ phần thừa
hoặc cắt rãnh…
1. Khung cưa
 Cấu tạo cưa tay

Tay nắm
2. Vít điều chỉnh

3. Chốt 4. Lưỡi cưa

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
 Lắp lưỡi cưa vào khung cưa sao cho các răng
của lưỡi cưa hướng ra khỏi phía tay nắm
 Lấy dấu trên vật cần cưa
 Chọn êtô theo tầm vóc của người.
 Gá kẹp vật lên êtô và Chọn chiều cao của êtô
hợp lý.

Lưỡi cưa được
lắp như thế nào là
đúng kỹ thuật ?

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:



Người
Tư
thế cưa
cưađứng
như
thẳng,
thoảilà
mái,
khối
thế nào
hợp
lý? cơ thể phân đều lên
lượng

2 chân.
 Chân phải hợp với chân
trái 1 góc 75o, chân phải
hợp với trục của êtô 1 góc
45o

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
2. Kỹ thuật cưa:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
*Cách cầm cưa: tay phải nắm cán cưa, tay trái nắm đầu kia của khung
Cách cưa như
cưa.
thế nào là hợp
*Thao tác: kết
hợp hai tay và một phần khối lượng cơ thể để đẩy và kéo
lý?
cưa.
-Khi đẩy thì ấn lưỡi cưa và đẩy
từ từ để tạo lực cắt.
-Khi kéo cưa về, tay trái không
ấn, tay phải rút cưa về nhanh
hơn lúc đẩy.

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :
Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Khi cưa
cần chú ý
an toàn
như thế
nào?

Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:


Là một dạng gia công thô, dùng lực tác động làm cho lưỡi cưa chuyển động
qua lại để cắt vật liệu.



Cắt bằng cưa tay nhằm cắt kim loại thành từng phần, cắt bỏ phần thừa hoặc
cắt rãnh…

2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
 Lắp lưỡi cưa vào khung cưa sao cho các răng của lưỡi cưa hướng ra khỏi
phía tay nắm
 Lấy dấu trên vật cần cưa
 Chọn êtô theo tầm vóc của người.
 Gá kẹp vật lên êtô và Chọn chiều cao của êtô hợp lý.

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:

 Người cưa đứng thẳng, thoải mái, khối lượng cơ thể phân
đều lên 2 chân.
 Chân phải hợp với chân trái 1 góc 75o, chân phải hợp với
trục của êtô 1 góc 45o

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
 Tư thế đứng:

 Người cưa đứng thẳng, thoải mái, khối lượng cơ thể phân
đều lên 2 chân.
 Chân phải hợp với chân trái 1 góc 75o, chân phải hợp với
trục của êtô 1 góc 45o

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
 Cách cầm cưa:
Tay phải nắm cán cưa, tay trái nắm đầu kia của khung cưa.
 Thao tác cưa:
Kết hợp hai tay và một phần khối lượng cơ thể để đẩy và kéo cưa.
Khi đẩy thì ấn lưỡi cưa và đẩy từ từ để tạo lực cắt.
Khi kéo cưa về, tay trái không ấn, tay phải rút cưa về nhanh hơn lúc
đẩy.

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :






Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải.
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc thổi vào mạt cưa.

Mời các em cùng xem video sau

Cắt kim loại bằng cưa bàn

Cắt kim loại bằng hàn hơi

Cắt kim loại bằng tia nước

Cắt kim loại bằng tia Laser

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :

II – Dũa kim loại
 Dũa dùng để tạo độ
nhẵn, phẳng
Dũa trên các bề
để làm được
mặtdùng
nhỏ, khó
trênlàm
máygì?
công cụ.
 Tùy theo bề mặt mà
chọn dũa cho phù hợp.

Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

I – Cắt kim loại bằng cưa tay







Kẹp vật cưa phải đủ chặt.

1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
Lưỡi cưa căng vừa phải
a. Chuẩn bị:
Đỡ vật trước khi cưa đứt
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
Có
những
Không
dùng tay gạt hoặc
3. An toàn khi cưa :
loại dũathổi vào mạt cưa
II – Dũa kim loại

Dũa tròn.
Dũa dẹt.
Dũa tam giác.
Dũa vuông.
Dũa bán nguyệt.

nào?

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :

II – Dũa kim loại

Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

1. Kỹ thuật dũa:
a. Chuẩn bị:

• Cách chọn êtô, tư thế đứng giống như cưa.
• Kẹp chặt vật dũa, mặt phẳng cần dũa cách mặt êtô
khoảng 10-20mm.
• Đối với vật mềm cần lót để tránh xước vật.

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :

II – Dũa kim loại

1. Kỹ thuật dũa:
a. Chuẩn bị:
b. Cách cầm và thao tác dũa:
Cho biết
cách cầm và
thao tác
dũa?

Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :

II – Dũa kim loại

1. Kỹ thuật dũa:
a. Chuẩn bị:
b. Cách cầm và thao tác dũa:
Cho biết
cách cầm và
thao tác
dũa?

Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

Cho biết
trong quá trình
dũa mà không
giữ dũa thăng
bằng thì bề mặt
vật dũa thế nào

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :

II – Dũa kim loại

Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

1. Kỹ thuật dũa:
a. Chuẩn bị:
b. Cách cầm và thao tác dũa:
 Tay phải cầm cán, tay trái đặt hẳn lên đầu cán.
 Đẩy dũa tạo lực cắt, 2 tay ấn xuống.
 Kéo dũa về không cần cắt, kéo nhanh và nhẹ.

Mời các em xem video sau

I – Cắt kim loại bằng cưa tay
1. Khái niệm:
2. Kỹ thuật cưa:
a. Chuẩn bị:
b. Tư thế đứng và thao tác cưa:
3. An toàn khi cưa :

II – Dũa kim loại

Kẹp vật cưa phải đủ chặt.
Lưỡi cưa căng vừa phải
Đỡ vật trước khi cưa đứt
Không dùng tay gạt hoặc
thổi vào mạt cưa

1. Kỹ thuật dũa:
Làm thế
a. Chuẩn bị:
nào để an
b. Cách cầm và thao tác dũa:
toàn khi dũa
2. An toàn khi dũa:
dũa?
- Bàn nguội phải chắc chắn, vật dũa phải kẹp chặt.
- Không dùng dũa không cán hoặc cán bể.
- Không thổi phoi, tránh phoi bay vào mắt.

II – Dũa kim loại
1. Kỹ thuật dũa:
a. Chuẩn bị:

• Cách chọn êtô, tư thế đứng giống như cưa.
• Kẹp chặt vật dũa, mặt phẳng cần dũa cách mặt êtô
khoảng 10-20mm.
• Đối với vật mềm cần lót để tránh xước vật.
b. Cách cầm và thao tác dũa:

 Tay phải cầm cán, tay trái đặt hẳn lên đầu cán.
 Đẩy dũa tạo lực cắt, 2 tay ấn xuống.
 Kéo dũa về không cần cắt, kéo nhanh và nhẹ.

II – Dũa kim loại
1. Kỹ thuật dũa:
a. Chuẩn bị:
b. Cách cầm và thao tác dũa:
2. An toàn khi dũa:

- Bàn nguội phải chắc chắn, vật dũa phải kẹp chặt.
- Không dùng dũa không cán hoặc cán bể.
- Không thổi phoi, tráng phoi bay vào mắt.

GHI NHỚ (Sgk/73)
1

2

Cưa và dũa là
2 phương pháp
gia công thô
được sử dụng khi
lượng dư gia
công lớn và bề
mặt quá nhỏ.

Muốn có được
sản phẩm đạt
yêu cầu, cần
nắm vững tư thế,
thao tác, kĩ thuật
cơ bản và an
toàn lao dộng khi
cưa và dũa.

Ichuẩn bị bài 22

Trường THCS Nguyễn Duy Hiệu