TRẦN THỊ LÝ
“TRƯỜNG THCS
BẢO HIỆU

TIẾT 15 - BÀI 4
SỬ DỤNG BIẾN VÀ HẰNG
TRONG CHƯƠNG TRÌNH

Câu hỏi: Hãy nêu một số kiểu dữ liệu
trong ngôn ngữ lập trình Pascal?
Trả lời:

 Kiểu số :
+ Số nguyên (byte, integer, longint,…)
+ Số thực (Real)
 Kiểu kí tự :
+ Xâu kí tự (String)
+ 1 kí tự (Char)

BÀI 4
SỬ DỤNG BIẾN VÀ HẰNG
TRONG CHƯƠNG TRÌNH
Nội dung

01

Biến là công cụ
trong lập trình

Nội dung

02

Khai báo
biến

Nội dung

03

Cách sử
dụng
biến
trong
chương
trình

Nội dung

04

Hằng

1. Biến là công cụ trong lập trình :

Biến là gì?

5
x

15
y

Bản nhạc

- Biến nhớ được gọi ngắn gọn là biến
- Dữ liệu do biến lưu trữ được gọi là giá trị của biến
- Giá trị của biến có thể thay đổi trong khi thực hiện
chương trình

5 là giá trị
biến

5
của

Biến tên là: x

x

Thực hiện phép tính
cộng 15 +5 và in ra
màn hình

Writeln (15+5);
Làm thế nào để in
ra màn hình tổng
của 2 số mà giá trị
của chúng không
biết trước?

Writeln (15+5);
- Ta có thể sử dụng hai biến X và Y để lưu giữ giá trị
của hai số 15 và 5. Khi đó :
- Chúng ta có thể viết lại câu lệnh trên như sau :

Writeln (x+y);

- Chương trình được minh hoạ bằng hình ảnh như sau:
15

5

X

Y

20 (= X+Y)

Ví dụ 1:

Tính giá trị của các biểu thức
sử dụng biến trung gian:

100  50
3

100  50
và;
5

Có thể thực hiện như
sau:

Ví dụ 1:

100  50
3

100  50
và
;
5
x 100+50
y x/3
z x/5

Quan sát chương trình sau

Dòng khai báo
biến a theo kiểu
dữ liệu số nguyên

2. Khai báo biến :
- Các biến dùng trong chương trình cần
khai
báokhai
nằmbáo
ở
phải khai báo ngayDòng
trong
phần
của chương trình. phần nào của chương
trình?

Tên
biến

Kiểu dữ
liệu

2. Khai báo biến :
- Các biến dùng trong chương trình cần
phải khai báo ngay trong phần khai báo
của chương trình.
- Khai báo biến gồm:
+) Khai báo tên biến
+) Khai báo kiểu dữ liệu của biến

2. Khai báo biến :

* Cú pháp :

Var
Tên biến : Kiểu dữ liệu ;
Trong đó:
Var là từ khóa dùng để khai báo biến.
+) Tên biến do người lập trình đặt tên và tuân theo quy
tắc đặt tên.
+) Kiểu dữ liệu : Là kiểu dữ liệu của biến sẽ nhận
trong chương trình.

Ví dụ 2: Khai báo biến trong Pascal:
Cú pháp :
Var
Tên biến : Kiểu dữ liệu ;

m
m

nn

ss

dien
dien
tich
tich

Var

m, n : integer ;
S, dientich: real ;
Thong_bao: string ;

Thong
_bao

Trong ví dụ trên:

Nêu lại ý nghĩa của
từng dòng khai báo
Từ khoá

Biến kiểu
số thực
(Real)

Var

Biến kiểu số
nguyên (Integer)

m, n : integer ;
S, dientich : real ;
thong_bao: string ;
Biến kiểu xâu (string)

Củng cố
Bài tập 1: Khai báo biến trong Pascal:

Khai báo hai biến A, B có kiểu số nguyên,
biến C kiểu xâu kí tự; biến R kiểu số thực:

Var

A,B : Integer ;
C : String ;
R : Real ;
END

Bài tập 2: Hãy chọn các phương án đúng
Biến nhớ trong lập trình có chức năng:
A

Lưu trữ dữ liệu

B

Hỗ trợ cho việc thực hiện các phép
tính trung gian
Không thể nhận nhiều giá trị khác
nhau
D
Cả A, B và C đều đúng

C

END

Câu hỏi nâng cao:
Các khai báo dưới đây đúng hay sai? Tại sao?
A

Var
tb: real;

B

Var
4hs:= integer;

C

Var
R= 30;

D

X: String;
END

Những nội dung cần nhớ
- Biến là vùng nhớ dùng để lưu trữ dữ liệu.
- Giá trị của biến thay đổi khi thực hiện
chương trình.
- Cú pháp khai báo biến:
Var
Tên biến : Kiểu dữ liệu ;

3. Sử dụng biến trong chương trình
Các thao tác có thể thực hiện với cá biến là:
-Gán giá trị cho biến
-Tính toán với các biến
Cú pháp lệnh gán:

Tên_biến := biểu thức;
(lưu ý: giữa dấu : và dâu = không được có kí tự trống)

4. Hằng
Hằng là đại lượng có giá trị không đổi trong
suốt quá trình thực hiện chương trình
Cú pháp khai báo
Const

Tên_hằng = giá_trị ;

Const
pi = 3.14 ;

Câu hỏi:
Liệt kê các lỗi có thể có trong chương trình
dưới đây và sửa lại cho đúng
Var a,b := integer ;
Const c:=3;
Begin
a:=200
b:=a/c ;
Write(b);
Readln
End.

-Học bài.
-Xem trước mục 3, 4 của bài 4
- Làm lại bài tập 4 - SGK.

CHÍNH XÁC

RẤT TIẾC