CHỦ ĐỀ 4: ÂM THANH
BÀI 14: PHẢN XẠ ÂM
( 3 Tiết )

BÀI 14: PHẢN XẠ ÂM

BÀI 14: PHẢN XẠ ÂM

Quan sát các hình ảnh sau và trả lời
câu hỏi:
- Vì sao sàn nhà hát thường được trải thảm,
trong khi trần và các bức tường bên trong
được thiết kế những cấu trúc đặc biệt?

Thời gian 2 phút

Kiến trúc bên trong nhà hát tp HCM

Một số hình ảnh

Rạp chiếu phim

Hội trường

n trong được thiết kế những cấu trúc đặc biệt vì để giảm tiếng vang giúp mọi người nghe nhạc được rõ hơn và hạn chế sự

Hang động

Vì sao sàn nhà hát thường được trải thảm, trong khi trần
và các bức tường bên trong được thiết kế những cấu trúc
đặc biệt?

Sàn nhà hát thường được trải thảm, trong khi
trần và các bức tường bên trong được thiết kế
những cấu trúc đặc biệt vì để giảm tiếng vang giúp
mọi người nghe nhạc được rõ hơn và hạn chế sự
phản xạ âm cũng như sự truyền âm ra bên ngoài
gây ô nhiễm tiếng ồn.

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
1. Sự phản xạ âm
Thí nghiệm

sách

- Thay quyển sách bằng các vật: tấm kính,
miếng xốp, tấm vải nhung, tấm gạch men

Phiếu học tập
Tên nhóm………………………………………..lớp……
Tiến hành thí nghiệm Hình 14.1 và thực hiện các yêu
cầu sau:
a) Học sinh B áp tai vào miệng ống nhựa có nghe
được tiếng nói của bạn A không?
b) Mô tả đường truyền của sóng âm trong thí nghiệm.
c) Nêu nhận xét về sự truyền sóng âm khi có vật cản
và khi không có vật cản.
d) Kết quả thí nghiệm có gì khác biệt khi thay quyển
sách bằng tấm xốp, tấm kính mờ, tấm thảm nhựa?

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
1. Sự phản xạ âm
Thí nghiệm sách

B

A

b)
âm quyển
được
d) Sóng
Khi thay
phát
ra
khitấm
bạn
A
sách
bằng
xốp
a)
Học
sinh
B
áp
c) Sự
truyền
sóng qua
âm
nói,
nó
truyền
vàvào
tấmống
thảm
nhựa
tai
nhựa
sẽ
khi không
có vật khí
cản bên
chậm
hơn
trong
thì bạn
B nghe
được
tiếng
khinghe
không
có
vật cản.
ống
nhựa
đến
điểm
được
nhỏ
nói
củaâm
bạnsẽA.
N
của vật cản rồi từ
hơn.
N
phản
lại vào
Còn
khixạ
thay
ống
nhựa
bạn B
quyển
sáchmàbằng
đang
áp tai
tấm kính
mờvào,
thì như
ta
vậy
B có
nghebạn
được
âmthể
rõ
nghe
và to được
hơn. âm do
bạn A nói.

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
1. Sự phản xạ âm
Nhận xét
-> Sóng âm phản xạ khi gặp vật cản

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM

1. Sự phản xạ âm
* Nhận xét
-> Các vật cứng, bề mặt nhẵn phản xạ âm tốt
-> Các vật mềm, xốp, bề mặt gò ghề phản xạ âm
kém.

Phân biệt vật phản xạ âm tốt và vật phản
xạ âm kém

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Sự hình thành tiếng vang
? Em đã từng nghe được tiếng vang ở đâu

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Sự hình thành tiếng vang

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Sự hình thành tiếng vang

Sóng âm phản xạ khi gặp vật cản. Sóng âm
phản xạ được gọi là âm phản xạ. Nếu chúng ta hét
to trong một hang động lớn thì chúng ta sẽ nghe
thây tiếng hét của mình vọng lại. Người ta gọi đó là
tiếng vang.

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Sự hình thành tiếng vang

BÀI 14: PHẢN XẠ ÂM

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Sự hình thành tiếng vang
Kết luận:
- Âm dội lại khi gặp mặt chắn là âm phản xạ.
- Ta nghe được tiếng vang khi âm phản xạ cách
âm trực tiếp một khoảng thời gian ít nhất 1/15
giây.

Âm phản xạ
Âm trực tiếp

Âm phản xạ
Âm trực tiếp

1
t  s là
15

thời gian từ lúc âm phát ra tới khi nghe được tiếng
vang.

v = 343 m/s là vận tốc âm trong không khí.
S = ? m là đoạn đường đi của âm từ nguồn âm tới khi nghe
được âm phản xạ.

t=

1
15

s : là thời gian từ lúc âm phát ra tới khi nghe được tiếng
vang.
v = 343 m/s : là vận tốc âm trong không khí.
S = ? m : là đoạn đường đi của âm từ nguồn âm tới khi nghe
được âm phả xạ.
Giải
Đoạn đường đi của âm thanh đi từ lúc phát ra tới khi nghe
được tiếng vang
1
S v.t 343. 22,8m
15

Khoảng cách của người tới bức tường là: 22,8 : 2 = 11,4 ( m )
Âm phản xạ
Âm trực tiếp

Luyện tập
? 1. Em đã từng nghe tiếng vang ở đâu?
? 2. Tại sao trong phòng kín ta thường nghe thấy
âm to hơn so với khi ta nghe chính âm đó ngoài
trời?
? 3. Khi nói trong phòng rất lớn thì nghe được
tiếng vang. Nhưng nói to như vậy trong phòng
nhỏ thì lại không nghe thấy tiếng vang. Trong
phòng nào có âm phản xạ?

Luyên tập
? 1. Em đã từng nghe tiếng vang ở đâu?
Có thể nghe được tiếng vang ở nơi gần
vách núi, hang động hay trong phòng (hội
trường) rộng có tường bao quanh → ở những
nơi đó em có thể nghe được tiếng vọng lại
tiếng nói to của em.

Luyên tập
? 2. Tại sao trong phòng kín ta thường nghe thấy
âm to hơn so với khi ta nghe chính âm đó ngoài
trời?
Ta thường nghe thấy âm thanh trong
phòng kín to hơn khi ta nghe chính âm thanh
đó ngoài trời vì ở ngoài trời ta chỉ nghe được
âm phát ra, còn ở trong phòng kín ta nghe
được âm phát ra và âm phản xạ từ các bức
tường truyền tới tai gần như cùng lúc nên
nghe to hơn.

Luyên tập
? 3. Khi nói trong phòng rất lớn thì nghe được tiếng vang.
Nhưng nói to như vậy trong phòng nhỏ thì lại không nghe
thấy tiếng vang. Trong phòng nào có âm phản xạ?
Trong cả hai phòng đều có âm phản xạ. Khi em nói
to trong phòng nhỏ, mặc dù vẫn có âm phản xạ từ tường
phòng đến tai nhưng không nghe thấy tiếng vang vì âm
phản xạ từ tường phòng và âm nói ra đến tai gần như
cùng một lúc hoặc khoảng chênh lệch thời gian giữa âm
phản xạ và âm trực tiếp nhỏ hơn 1/15 giây

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Sự ô nhiễm tiếng ồn

BÀI 14: PHẢN XẠ ÂM

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
* Cách làm giảm tiếng ồn

Bài 14: PHẢN XẠ ÂM
2. Một số hiện tượng về sóng âm
Nhận xét
- Ô nhiễm tiếng ồn xảy ra khi tiếng ồn to và
kéo dài, gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe và
hoạt động của con người
- Các biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn là:
tác động vào nguồn âm, phân tán âm trên
đường truyền, ngăn chặn sự truyền âm.

Bài tập về nhà

- Giả sử nhà em ở ven quốc lộ và trong một
thị trấn đông đúc. Hãy đề xuất một số biện
pháp phòng chống tiếng ồn có thể thực
hiện được cho nhà em.

HẸN GẶP LẠI
CÁC EM Ở BÀI HỌC
SAU NHÉ