BÀI 13: NƯỚC MĨ GIỮA HAI
CUỘC CHIẾN TRANH THẾ
GIỚI (1918-1939)

MỤC TIÊU BÀI HỌC
- Nắm được sự vươn lên mạnh mẽ của nước Mĩ sau Chiến tranh thế giới
thứ nhất, đặc biệt là thời kỳ bùng phát của kinh tế Mĩ trong thập niên 20
của thế kỉ XX.
- Hiểu được tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế 1929 - 1933 đối
với nước Mĩ và chính sách mới của Tổng thống Ru-dơ-ven trong việc
đưa nước Mĩ thoát khỏi khủng hoảng,bước vào một thời kỳ phát triển
mới.

I – NƯỚC MĨ NHỮNG NĂM 1918 – 1929
1- Tình hình kinh tế
* Trong những năm 20 của thế kỉ XX kinh tế Mĩ bước vào thời
kì phồn vinh:
a) Nguyên nhân:
- Nguyên nhân khách quan:
+ Không bị ảnh hưởng từ chiến tranh.
+ Mĩ là nước thắng trận, thu lợi từ chiến tranh
+ Mĩ từ con nợ trở thành chủ nợ của châu Âu nhờ việc bán vũ
khí và hàng hóa
- Nguyên nhân chủ quan:
+ Mĩ chú trọng ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất.

I – NƯỚC MĨ NHỮNG NĂM 1918 – 1929
1- Tình hình kinh tế
* Trong những năm 20 của thế kỉ XX kinh tế Mĩ bước vào thời
kì phồn vinh:
b) Biểu hiện:
+ Năm 1923 - 1929 sản lượng công nghiệp tăng 69%, năm
1929 sản lượng công nghiệp Mĩ chiếm 48% sản lượng công
nghiệp thế giới.
+ Đứng đầu thế giới về sản xuất ô tô, thép, dầu hỏa  Ông
vua ô tô của thế giới.
+ Năm 1929 nắm trong tay 60% dự trữ vàng của thế giới
 Chủ nợ thế giới.

I – NƯỚC MĨ NHỮNG NĂM 1918 – 1929
1- Tình hình kinh tế
c) Hạn chế:
+ Nhiều ngành sản xuất chỉ sử dụng 60 đến 80% công suất vì
vậy nạn thất nghiệp xảy ra.
+ Không có kế hoạch dài hạn cho sự cân đối giữa sản xuất
và tiêu dùng
+ Sự phát triển không đồng bộ giữa các ngành công nghiệp,
giữa công nghiệp và nông nghiệp

I – NƯỚC MĨ NHỮNG NĂM 1918 – 1929
2- Tình hình chính trị - Xã hội

a) Chính trị:

- Nắm quyền Tổng thống là ông Herbert Hoover - người của Đảng Cộng
hòa.
- Giới cầm quyền Mĩ đề cao sự phồn vinh của nền kinh tế, ngăn chặn công
nhân đấu tranh, đàn áp những tư tưởng tiến bộ
b) Xã hội:
- Người lao động luôn phải đối phó với nạn thất nghiệp, bất công, đời
sống cực khổ.
- Nạn phân biệt đối sử đối với người Châu Âu và Châu Á ở Mĩ
- Mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản và vô sản
- Phong trào đấu tranh của công nhân nổ ra sôi nổi
 tháng 5/1921 Đảng Cộng sản Mĩ thành lập

><

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
1. Cuộc khủng hoảng kinh tế (1929 - 1933) ở Mĩ
Là thời kỳ suy thoái kinh tế toàn cầu diễn ra hầu hết trong những
năm 1930, bắt đầu ở Hoa Kỳ. Thời gian diễn ra cuộc Đại khủng
hoảng khác nhau trên khắp thế giới; ở hầu hết các quốc gia, nó bắt đầu
vào năm 1929 và kéo dài cho đến cuối những năm 1930.

Khủng hoảng
1929 - 1933
thảm họa
kinh tế
tồi tệ nhất lịch
sử nhân loại

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
1. Cuộc khủng hoảng kinh tế (1929 - 1933) ở Mĩ
a) Nguyên Nhân:
+ Do sản xuất ồ ạt, chạy theo lợi nhuận của các nước tư bản
+ Sức mua giản sút vì quần chúng quá nghèo khổ
 Mất cân bằng về cung cầu (cung cao hơn cầu)
 khủng hoảng kinh tế thừa.

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
1. Cuộc khủng hoảng kinh tế (1929 - 1939) ở Mĩ
b) Diễn biến:
+ Khủng hoảng diễn ra từ tháng 10/1929 bắt nguồn tại Mĩ
trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng, sau đó lan sang các
ngành kinh tế khác, rồi nhanh chóng lan rộng ra toàn thế giới
+ Đến năm 1932 khủng hoảng đạt đến đỉnh cao nhất.

29/10/1929
thị trường
chứng
khoán New
York tan vỡ

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
1. Cuộc khủng hoảng kinh tế (1929 - 1933) ở Mĩ
c) Hậu quả:
- Trong lĩnh vực kinh tế:
+ Kinh tế Mỹ bị tàn phá nặng nề
+ Sản lượng công nghiệp giảm sút nghiêm trọng
+ Hàng loạt nhà máy, doanh nghiệp, ngân hàng , cửa hàng
đóng cửa, nông dân mất  ruộng đất, lang thanh nghèo đói
+ Đồng tiền mất giá  Lạm phát mạnh

Người dân
vây quanh các
ngân hàng
chờ rút tiền
trong khi
nhiều ngân
hàng đã rơi
vào tình trạng
khủng hoảng

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
1. Cuộc khủng hoảng kinh tế (1929 - 1933) ở Mĩ
c) Hậu quả:
- Trong lĩnh vực chính trị - xã hội:
+ Nội bộ nước Mĩ lục đục, rối loạn
+ Hàng ngàn người thất nghiệp
+ Nạn đói hoành hành khắp nơi
+ Mâu thuẫn giữa giai cấp tư bản và vô sản, giữa người nông dân
và địa chủ cực kỳ gay gắt  cuộc bạo loạn xảy ra khắp nơi
 Chính trị bất ổn, xã hội rối loạn với các cuộc đấu tranh,
biểu tình triền miên

Biểu đồ
về tỉ lệ
thất
nghiệp ở
Mĩ
(19201946)

Dòng
người
thất
nghiệp ở
Mĩ năm
1930

Công
nhân Mĩ
biểu tình
ở New
York

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
2-Chính sách mới của tổng thống Ru-dơ-ven

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
2-Chính sách mới của tổng thống Ru-dơ-ven
- Cuối năm 1932, để cứu vãn
tình hình, Tổng thống Ru-dơven đã thực hiện một hệ
thống các chính sách biện
pháp của nhà nước trên các
lĩnh vực kinh tế - tài chính và
chính trị - xã hội được gọi
chung là Chính sách mới

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
2-Chính sách mới của tổng thống Ru-dơ-ven
Lĩnh vựca) Nội dung của chính sách mới:
Nội dung
- Nhà nước can thiệp tích cực vào đời sống kinh tế
Kinh tế
- Phục hồi lại nền kinh tế thông qua các đạo luật về ngân hàng,
phục hưng công nghiệp, điều chỉnh nông nghiệp
Chính trị - Xã hội - Cứu trợ người thất nghiệp, tạo nhiều việc làm mới
- Xoa dịu mâu thuẫn giai cấp

 Thực chất của chính sách mới: Nhà nước dùng sức mạnh và biện
pháp để điều tiết kinh tế, giải quyết các vấn đề chính trị xã hội  vai
trò của nhà nước được tăng cường.

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
2-Chính sách mới của tổng thống Ru-dơ-ven
b) Kết quả của chính sách mới:
+ Giải quyết việc làm cho người thất nghiệp, xoa dịu mâu thuẫn xã
hội.
+ Khôi phục được sản xuất
+ Thu nhập quốc dân tăng liên tục từ sau 1933.
 Đưa nước Mĩ thoát khỏi khủng hoảng, góp phần duy trì chế độ dân
chủ tư sản ở Mĩ

Tỉ đôla (USD) Biểu đồ thu nhập quốc dân của Mĩ (1929 - 1941)
100
90

98 tỉ

87 tỉ

80

72 tỉ

70

62 tỉ

60

68 tỉ

58 tỉ

50
40

38 tỉ

30
20
10
0

1929

1931

1933

1935

1937

1939

1941

II- NƯỚC MĨ TRONG NHỮNG NĂM 1929 - 1939
2-Chính sách mới của tổng thống Ru-dơ-ven
c) Chính sách đối ngoại:
 + Năm 1934, thực hiện chính sách “láng giềng thân thiện” với các nước
Mĩ-la-tinh
 Xoa dịu các cuộc đấu tranh chống Mĩ và củng cố vị trí của Mĩ tại khu
vực
+ Tháng 11/1933 chính thức công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với
Liên Xô (trên thực tế vẫn giữ lập trường chống cộng sản)
+ Trung lập với các xung đột quân sự ngoài châu Mĩ
 Khuyến khích chủ nghĩa phát xít tự do hành động, gây ra chiến tranh
thế giới thứ II

Bài học rút ra từ cuộc khủng hoảng kinh tế năm 1929 - 1933
Không thể rút ra được một bài học cụ thể nào, nhưng có một bài
học đắt giá để nhận diện khủng hoảng kinh tế sắp đến là một xã
hội từ người nghèo đến nhà giàu đều muốn tham gia chứng
khoán để làm giàu lên nhanh chóng  Quả bóng kinh tế đang to
dần  Khủng hoảng kinh tế sắp diễn ra