Các em
hãy cho
biết đây
là đâu?
Tâm
trạng
của con
người
khi ở
trong
đó?

ĐẬP ĐÁ Ở CÔN LÔN
Phan Châu Trinh

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
- Phan Châu Trinh Quê: Tam Kì- Quảng
Nam, sinh ra trong thời đại đất nước nhiều
biến động
- Ông đỗ phó bảng, từng làm quan nhưng
bỏ, chuyên tâm vào sự nghiệp cứu nước
- Là nhà yêu nước lớn và có tư tưởng dân
chủ lớn nhất Việt Nam.
- Quan điểm văn chương: dùng văn
chương làm cách mạng, dùng ngòi bút
chống quân thù.

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm

1908, khi cùng
các tù nhân lao
động đi khổ sai.

a. Hoàn cảnh

Thất ngôn bát
cú Đường luật

b. Thể loại

Phản ánh tư thế
hiên ngang, tinh
thần lạc quan
của người anh
hùng cứu nước.
c. Chủ đề

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
a. HCST: 1908, khi cùng các tù nhân lao động đi
khổ sai.
b. Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật.
c. Chủ đề: Phản ánh tư thế hiên ngang, tinh thần
lạc quan của người anh hùng cứu nước.
3. Đọc - bố cục
- Phần 1: (4 câu đầu)
-> Công việc đập đá ở Côn Lôn và tư thế, khí
phách của người tù
- Phần 2: (4 câu cuối)
-> Ý chí kiên cường, tấm lòng son sắt của người
Cách mạng.

ĐẬP ĐÁ Ở CÔN LÔN
Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho nở núi non
Xách búa đánh tan năm bảy đống
Ra tay đập bể mấy trăm hòn
Tháng ngày bao quản thân sành
sỏi
Mưa nắng càng bền dạ sắt son
Những kẻ vá trời khi lỡ bước

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
1 Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh
hùng
Chí làm
trai

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho nở núi non
Xách búa đánh tan năm bảy đống
Ra tay đập bể mấy trăm hòn

Công
việc đập
đá

Hình
ảnh
người tù

Nghệ
thuật

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng

- Chí làm trai
+ Là người con trai có chí hướng, có khát vọng.
+ Là người anh hùng hiên ngang, chí khí.

Chí làm
trai

“Làm trai phải lạ ở trên đời
Há để càn khôn tự chuyển rời”
(Phan Bội Châu)
“Làm trai cho đáng nên trai
Xuống Đông Đông tĩnh, lên Đoài Đoài yên
(Ca dao)

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng
- Chí làm trai
+ Là người con trai có chí hướng, có khát vọng.
+ Là người anh hùng hiên ngang, chí khí.
- Công việc đập đá
+ Không gian: đảo Côn Lôn
+ Điều kiện: nắng và gió
+ Tính chất công việc: nặng nhọc, vất vả
-> Đó là một công việc nặng nhọc, vất vả mà người tù phải làm,
phải chịu đựng.

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
1 Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh
hùng

Hình ảnh
người tù

Địa điểm

 Đứng giữa đất Côn Lôn
 Núi non hùng vĩ: biển rộng, non cao

Tư thế
Hành động

Xách búa, ra tay
 Tư thế hiên ngang, sừng sững
 Làm cho nở núi non
 Đánh tan năm, bảy đống
 Đập bể mấy trăm hòn
Khí phách hiên ngang, sẵn
sàng chấp nhận thử thách

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng
- Chí làm trai
+ Là người con trai có chí hướng, có khát vọng.
+ Là người anh hùng hiên ngang, chí khí.
- Công việc đập đá
+ Không gian: đảo Côn Lôn
+ Điều kiện: nắng và gió
+ Tính chất công việc: nặng nhọc, vất vả
-> Đó là một công việc nặng nhọc, vất vả mà người tù phải làm, phải chịu đựng.
- Hình ảnh người tù
+ Địa điểm: núi non hùng vĩ: biển rộng, non cao.
+ Tư thế: hiên ngang, sừng sững.
+ Hành động: khí phách hiên ngang, sẵn sàng chấp nhận thử thách.

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
1 Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh
hùng

Giọng điệu hùng tráng, sôi nổi
Động từ mạnh, nói quá “năm bảy
đống, mấy trăm hòn”

Nghệ thuật

Ẩn dụ:
+ Thực: Công việc khó khăn, gian khổ
+ Ẩn: Sức mạnh phi thường

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng
- Chí làm trai
+ Là người con trai có chí hướng, có khát vọng.
+ Là người anh hùng hiên ngang, chí khí.
- Công việc đập đá
+ Không gian: đảo Côn Lôn
+ Điều kiện: nắng và gió
+ Tính chất công việc: nặng nhọc, vất vả
-> Đó là một công việc nặng nhọc, vất vả mà người tù phải làm, phải chịu đựng.
- Hình ảnh người tù
+ Địa điểm: núi non hùng vĩ: biển rộng, non cao.
+ Tư thế: hiên ngang, sừng sững.
+ Hành động: khí phách hiên ngang, sẵn sàng chấp nhận thử thách.
 Lòng căm thù, sự khao khát phá tan chốn ngục tù, lật đổ ách thống trị của những anh
hùng yêu nước.

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng

Chí làm
trai

Công
việc đập
đá

Hình
ảnh
người tù

Nghệ
thuật

Với 4 câu thơ đầu, Phan Châu Trinh đã
dựng lên sừng sững bức tượng đài người
chiến sĩ cách mạng giữa đất trời Côn Lôn,
tong tư thế hiên ngang, bất khuất, có màu
sắc của người anh hùng đậm sắc huyền
thoại. Tấm thân là thân tù. Công việc đập đá
là viẹc khổ sai, cưỡng bức. Nhưng đó chỉ là
bề ngoài, bên trong con người họ vẫn ngùn
ngụt một ngọn lửa đấu tranh, một tâm hồn
yêu đời đến lạ!

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
2 Ý chí kiên cường và tấm lòng son sắt của người Cách mạng
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi
Mưa nắng càng bền dạ sắt son
Những kẻ vá trời khi lỡ bước
Gian nan chi kể việc con con!

Thời gian
thử thách

Không
gian thử
thách

Ý chí đấu
tranh

Nghệ
thuật

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
2 Ý chí kiên cường và tấm lòng son sắt của người Cách mạng

Thời gian
thử thách

Tháng ngày
Thời gian đằng
đẵng, triền miên,
kéo dài

Không
gian thử
thách

Mưa nắng
Thời tiết thất
thường, khắc
nghiệt

Ý chí đấu
tranh

+ Thân sành sỏi  dày dặn phong trần, qua nhiều
thử thách
+ Dạ sắt son: tinh thần cứng cỏi, kiên trung
+ Lỡ bước: coi việc tù đầy chỉ là một bước lỡ trên
con đường cứu nước
+ Việc con con: coi thường gian nan, thử thách

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng
2. Ý chí kiên cường và tấm lòng son sắt của người Cách mạng
- Thời gian thử thách: đằng đẵng, triền miên, kéo dài.
- Không gian thử thách: thời tiết thất thường, khắc nghiệt.
- Ý chí đấu tranh: tinh thần cứng cỏi, kiên trung, coi thường gian nan, thử thách
coi việc tù đầy chỉ là một bước lỡ trên con đường cứu nước.

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
2 Ý chí kiên cường và tấm lòng son sắt của người Cách mạng

Nghệ
thuật

tháng ngày > < mưa nắng; thân sành sỏi > < da sắt son
Đối
•  Sự chịu đựng mãnh liệt cả về thể xác và tinh thần
Điển tích, điển cố Hình ảnh nữ Oa vá trời
•  Nâng tầm vóc của những người anh hùng
Thân sành sỏi, dạ sắt son...
Ẩn dụ
•  Lí tưởng yêu nước lớn lao, tầm vóc khỏe mạnh

II

TÌM HIỂU CHI TIẾT
2 Ý chí kiên cường và tấm lòng son sắt của người Cách mạng
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi
Mưa nắng càng bền dạ sắt son
Những kẻ vá trời khi lỡ bước
Gian nan chi kể việc con con!

 Khẳng định lí tưởng yêu nước lớn lao
 Khẳng định sự nghiệp yêu nước là gian khổ nhưng vĩ đại
 Tin tưởng mãnh liệt vào sự nghiệp cách mạng, coi thường
gian lao, tù đầy

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT
1. Công việc đập đá ở Côn Lôn và khí phách của người anh hùng
2. Ý chí kiên cường và tấm lòng son sắt của người Cách mạng
- Thời gian thử thách: đằng đẵng, triền miên, kéo dài.
- Không gian thử thách: thời tiết thất thường, khắc nghiệt.
- Ý chí đấu tranh: tinh thần cứng cỏi, kiên trung, coi thường gian nan, thử thách
coi việc tù đầy chỉ là một bước lỡ trên con đường cứu nước.
-> Khẳng định lí tưởng yêu nước lớn lao, tin tưởng mãnh liệt vào sự nghiệp cách
mạng, coi thường gian lao, tù đầy.

III

TỔNG KẾT

1 Nội dung

- Hình ảnh người tù hiên ngang, trung thành với lí tưởng cách
mạng
- Người anh hùng sẵn sàng chấp nhận mọi nguy nan, bền gan vững
chí với lí tưởng của mình
2 Nghệ thuật

- Thể thơ thất ngôn bát cú
- Sử dụng kết hợp nhiều biện pháp nghệ thuật
- Xây dựng hình tượng nghệ thuật có tính chất đa nghĩa

Qua bài thơ vừa học, em hãy phát biểu về tình yêu nước trong bối cảnh chủ quyền
biển Đông bị đe dọa?