BÀI 14
PHÂN LOẠI THẾ GIỚI SỐNG

Học xong tiết này chúng ta biết:
- Biết mối quan hệ họ hàng giữa các loài sinh vật
- Nêu được ý nghĩa của việc phân loại thế giới sống
- Dựa vào sơ đồ nhận biệt được 5 giới của thế giới
sống. Lấy được ví dụ minh họa cho mỗi giới.
- Dựa vào sơ đồ, phân biệt được các nhóm theo trật
tự: loài, chi, họ, bộ, lớp, ngành, giới.

 I. Vì sao cần phân loại thế giới sống ?

Phân loại thế giới sống giúp cho việc xác định
tên sinh vật và quan hệ họ hàng giữa các nhóm sinh
vật với nhau được thuận lợi.

Ví dụ: Việc phân loại thế giới
sống giúp ta nhận ra dễ dàng
nhóm
người
cổ đại Homo
habilis được cho là có mối
quan hệ họ hàng với người Người cổ đại Người hiện đại
hiện đại tên là Homo sapiens.
Homo habilis Homo sapiens

Phân loại thế giới sống có ý nghĩa gì?

Người cổ đại

Người hiện đại

-Thế giới sống rất đa dạng về số lượng loài và
môi trường sống
- Nếu không phân loại chúng ta rất dễ bị
nhầm lẫn tên gọi giữa các sinh vật
- Phân loại thế giới sống giúp cho việc xác
định tên và quan hệ họ hàng giữa các sinh
vật được dễ dàng hơn.
- Sinh vật được phân chia thành những nhóm
lớn và các nhóm nhỏ dựa vào đặc điểm chung
của mỗi nhóm.

 II. Thế giới sống được chia thành các giới
Giới là bậc phân loại cao nhất của
thế giới sống, bao gồm các sinh vật có
chung những đặc điểm về cấu trúc tế
bào, cấu tạo cơ thể, đặc điểm dinh
dưỡng và sinh sản.

Theo Uýt-ti-cơ (R.Whittaker,
1969), thế giới sống được chia
thành 5 giới: Khởi sinh, Nguyên
sinh, Nấm, Thực vật, Động vật.

II. THẾ GIỚI SỐNG ĐƯỢC CHIA THÀNH CÁC GIỚI :
Hệ thống phân loại 5 giới theo Uýt-ti-cơ.
Giới thực
vật

Giới nấm

Giới động
vật

Giới nguyên
sinh

TB nhân
thực

Giới khởi sinh

TB nhân sơ

Tên giới
Khởi sinh
Nguyên sinh

Nấm
Thực vật
Động vật

Bảng 14.1
Tên sinh vật

Bảng 14.1
Tên giới
Khởi sinh

Tên sinh vật
Vi khuẩn, vi khuẩn lam

Nguyên sinh Trùng roi, trùng biến hình, tảo lục đơn bào, trùng giày…

Nấm
Thực vật
Động vật

Nấm bụng dê, nấm sò
Hướng dương, dương xỉ, rêu, sen, thông…
Voi, rùa, chim, cá, mực...

Giới
Động vật

Giới
Thực vật

Giới
Nấm

Trùng roi

Trùng giày
Tảo xoắn
Giới nguyên sinh:
Tảo xoắn và Động vật nguyên
sinh

Giới nguyên sinh

Giới nguyên
sinh:

VK lam

VK Ecoli

Giới khởi sinh:
Vi khuẩn

xạ khuẩn

VK lactic

Giới khởi sinh

Câu 1: Phân loại các sinh vật dưới đây vào các nhóm
phù hợp:

1.Vi khuẩn, 2. Chim, 3. Trùng giày, 4. Trùng roi
5. Dương xỉ, 5. Chuồn chuồn, 8. Ếch, 9. Chó, 10.
Mực, 11. Rùa, 12. Rong, 13. Hướng dương, 14.
Rêu, 15. Nấm kim, 16. Thông, 17. Trùng biến
hình, 18. Vi khuẩn lam, 19. Nấm sò, 20. Tảo lục
đơn bào.
Nguyên Nấm Thực vật Động vật
Khởi
sinh
sinh

Tên giới
Khởi sinh
Nguyên sinh

Nấm
Thực vật
Động vật

Tên sinh vật

Câu 3: Chọn từ thích hợp điền vào …
Chi,
Bộ,   
Giới,
Họ,
Giống
 …
Giới là bậc phân loại cao nhất của thế giới sống.
Câu 4: Điền số thích hợp vào chỗ trống. 3, 4, 5, 6

Theo Uýt-ti-cơ (R.Whittaker, 1969), thế giới sống
5
được chia thành …giới.
Câu 5: Dương xỉ, rêu tường, thông thuộc giới nào trong
thế giới sống?
a. Thực vật b. Nấm. c. Động vật.
d.Nguyên sinh
vật .

Câu 5: Dương xỉ, rêu tường, thông thuộc giới nào trong
thế giới sống?
a. Thực vật b. Nấm. c. Động vật. d.Nguyên sinh vật .
Câu 6: Sinh vật nào sau đây không thuộc giới Nguyên
sinh?
a. Trùng biến b. Trùng roi. c. Rong. d. Vi khuẩn.
hình.

Mở rộng
Cấu tạo tế bào

• Nhân sơ
• Nhân thực

Mức độ tổ chức cơ thể

• Đơn bào
• Đa bào

Kiểu dinh dưỡng

• Tự dưỡng
• Dị dưỡng

II. Đặc điểm chính của mỗi giới
x
x
x
x
x
x

x
x

x

x
x

x
x

x
x

x
x
x

x

x

x

x

x
x
x

x
x

TT

Tên giới

Tên sinh vật

1

Giới Khởi sinh
Giới Nguyên
sinh
Giới Nấm
Giới Thực vật
Giới Động vật

Vi khuẩn, vi khuẩn lam
Trùng roi, rong, trùng biến hình, tảo lục đơn bào,
trùng giày
Nấm bụng dê, nấm sò
Hướng dương, dương xỉ, rêu, sen, thông…
Voi, rùa, chim, cá, mực, chuồn chuồn, ếch..

2
3
4
5

Các bậc phân loại thế giới sống:
Giới

Ngàn
h

Lớp

Bộ

Họ

Chi

Loài

Giới là đơn vị phân loại lớn nhất bao gồm các ngành sinh
vật có chung những đặc điểm cấu trúc tế bào,cấu tạo cơ
thể,đặc điểm dinh dưỡng và sinh sản.

Loài
Hoa li

Chi

Loa
kèn
Hổ đông Báo
dương

Họ

Bộ

Bách
hợp
Mèo

Hành

Lớp

Ngành

Một lá Hạt kín
mầm
Ăn thịt Thú
Dây
sống

Giới
Thực
vật
Động
vật

Sinh vật nhân
thực
Động vật
Ngành ĐV có dây
sống
Lớp ĐV có vú
Bộ ăn thịt
Họ chó
Giống

Loài
Giống
Họ
Bộ
Lớp
Ngành
Giới

Homo
Sapiens
Homo

Homonidae

Primates: Linh
trưởng
Mammalia: ĐV có
vú

Chordata: ĐV có dây sống

Animalia: Động

Thế giới sống được phân chia theo các bậc phân loại:

Các bậc phân
loại thế giới
sống

Câu 2: Sắp xếp các bậc phân loại của thế giới sống theo
thứ tự từ thấp đến cao.

Giới

Chi (Giống) Bộ

Loài

Ngành Lớp Họ

Sắp xếp
Loài

Chi (Giống)

Họ

Bộ

Lớp

Ngành Giới

 BTVN: Tra cứu tài liệu về bậc phân loại từ thấp
đến cao của một sinh vật mà em yêu thích.

HƯỚNG DẪN HỌC TẬP

- Học thuộc bài
+ Xem thông tin phần III sách giáo khoa trang 87
+ Làm BT SGK