Chào quý mừng quý thầy cô
đến với tiết học của lớp 11A

Nhanh tay
nhanh mắt

Phong cách

Thông báo

Báo chí

Các chất ở trạng thái rắn
được gọi là chất rắn. Các
vật được cấu tạo từ chất
rắn có hình dạng ổn định.

Đa dạng

Trong cuộc sống hàng ngày, chúng ta thường tiếp cận, nắm bắt các thông
tin từ đâu?
Đài phát thanh
Báo viết

Báo điện tử

Cho dù nhiều năm trước là báo chí truyền thống hay những năm gần đây là sự lên ngôi của báo
chí thời công nghệ 4.0 thì vai trò trao đổi thông tin của xã hội vẫn rất quan trọng, đặc biệt là thông
tin bằng báo chí. Báo chí có những nguyên tắc, những giá trị riêng, vị trí riêng của nó.

Chủ đề tích hợp: Phong cách ngôn ngữ báo
chí
Tiết 55:

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ
BÁO CHÍ

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ BÁO CHÍ

I. Ngôn ngữ báo chí

1. Tìm hiểu một số thể loại văn bản báo chí

Bản tin

Phóng
sự

Tiểu
phẩm

KĨ THUẬT “HỎI CHUYÊN GIA”
( 5 phút)

 CÂU

1.

HỎI:

Đọc ba văn bản SGK tr.129, 130, xác định sự
kiện, thời gian và địa điểm, diễn biến sự kiện
hoặc ý kiến về sự kiện và cách trình bày thông
tin trong ba văn bản thể loại bản tin, phóng sự,
tiểu phẩm.
Nhóm 1 bản tin.
Nhóm 2 phóng sự.
Nhóm 3 tiểu phẩm.
2.Từ đó, rút ra đặc điểm và tác dụng của ba thể
loại báo chí trên. ( Nhóm 4)

a. Bản tin

Thời báo Việt.com.Giáo dục - Thứ ba27.03.2007

Tôn vinh 122 thủ khoa năm 2006

Theo tin từ Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng
sản Hồ Chí Minh, 122 thủ khoa sẽ được tuyên
dương tại Hà Nội từ ngày 29 đến 31.3.
Trong số đó có 98 thủ khoa của kỳ tuyển sinh
 
đại học và đoạt huy chương vàng ở các kỳ thi Olim-pích quốc tế, 24 thủ khoa tốt nghiệp đại học
năm 2006.
Chương trình tôn vinh thủ khoa năm nay mở
rộng về đối tượng, không chỉ tôn vinh những thủ
khoa trong kỳ tuyển sinh mà còn tuyên dương cả
những thủ khoa tốt nghiệp đại học.
Các thủ khoa sẽ được nhận phần thưởng và học
bổng trị giá một triệu đồng doTrung ương Đoàn
tặng.
50 thủ khoa tiêu biểu đại diện cho 122 thủ
khoa đến từ mọi miền tổ quốc sẽ tham gia các
hoạt động như dâng hương tại Văn Miếu, báo
công và vào lăng viếng chủ tịch Hồ Chí Minh,
tham gia buổi gặp gỡ với một số vị lãnh đạo của
chính phủ và giao lưu với học sinh, sinh viên thủ
đô.

MỘT SỐ THỂ LOẠI VĂN BẢN BÁO CHÍ
BẢN TIN

* Thông tin ngữ liệu:

-Sự kiện: Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tổ chức Tôn vinh 122 thủ
khoa năm 2006
-Địa điểm : Hà Nội
-Thời gian : 29 đến 31/3/2007
-Diễn biến:Nhận học bổng, tham gia báo công, dâng hương, giao lưu
- Tường thuật theo kết cấu:Nguồn tin- sự kiện – địa điểm- thời gian
*Đặc điểm, tác dụng:- Thời gian, địa điểm cụ thể.
- Sự kiện, diễn biến chính xác.
- Ngắn gọn; cung cấp tin tức mới.

b. Phóng sự
NƠI ĐẦU TIÊN XOÁ XONG NHÀ TẠM
CHO ĐỒNG BÀO DÂN TỘC

Vượt gần cả trăm kilômét đường rừng,
qua cua chữ A, ngầm Ta Lê, lên đến cửa
khẩu Cà Roòng-Noọng Ma và phía trên là
đỉnh Phu La Nhích để tận mắt thấy gần 500
ngôi nhà vững chãi, khang trang, mái tôn
đỏ thẫm, hoà quyện với bát ngát rừng xanh
ngăn ngắt. Ông Nguyễn Cẩm Sơn đã chí lí
khi nói rằng, kết quả trong mơ ấy một lần
nữa chứng minh sức mạnh của cộng đồng
có thể làm được những điều tưởng như
không thể trong thời gian không dài. Từ
bản 39 của người A Rem đến bản 51, 61, Cà
Roòng của người Ma Coong, hay bản Cu
Tồn, Cờ Đỏ, A Ki của người Khùa, người
Mường, dưới những mái nhà mới tinh còn
thơm mùi gỗ là tiếng hát, tiếng cười nối dài
dội vào vách núi.
[... ]

(Theo báo Tiền Phong, ngày 22-1-2007)

MỘT SỐ THỂ LOẠI VĂN BẢN BÁO CHÍ
PHÓNG SỰ

* Thông tin ngữ liệu
-Sự kiện: Nơi đầu tiên xóa xong nhà tạm cho đồng bào dân tộc
-Địa điểm : Cà Roòng-Noọng Ma
-Thời gian : Tháng 1-2007
-Diễn biến: Được đánh giá là minh chứng của sức mạnh cộng đồng
- Cách trình bày: Kết hợp kể và miêu tả sự việc
*Đặc điểm,tác dụng:
- Là một bản tin.
- Mở rộng phần tường thuật chi tiết sự kiện và miêu tả bằng hình
ảnh.
- Cung cấp một cái nhìn đầy đủ, sinh động và hấp dẫn.

c.Tiểu phẩm

NHÀ... CHẰN TINH
- Ở thành phố ta vừa có thêm một sự lạ.
- Lạ gì? Không lẽ lại nắn đường?
- Nắn đường là chuyện xưa rồi Diễm. Đây là xây nhà.
- Ối! Xây nhà thì cũ mèm. Nhưng sao?
- Cấp phép ba tầng rưỡi, nay... mọc thêm năm tầng rưỡi
sau 16 lần vi phạm bị xử lí.
- Ơ hơ ! Thế là cứ chém lại mọc thêm. Bác ơi ! Chắc là
nhà... chằn tinh. Này, sao họ không thừa thắng xốc tới nhỉ?
- Xốc tới làm gì?
- Sai phạm thêm vài lần để nâng... thêm vài tầng. Nhưng
họ có phép thuật gì nhỉ?
- Có chứ! Một phép thuật vạn năng.
- Phép thuật nào?
- Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền.

(Theo báo Sài gòn giải phóng, ngày 13-4-2007)

MỘT SỐ THỂ LOẠI VĂN BẢN BÁO CHÍ
TIỂU PHẨM

* Thông tin ngữ liệu
- Sự kiện: Việc xây nhà vi phạm pháp luật
- Địa điểm: ở thành phố ta
- Thời gian: vừa mới xảy ra (báo Sài Gòn,13/4/2007)
- Ý kiến: “Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền”
- Kết cấu, giọng văn : đối thoại như kịch; thân mật, có sắc thái mỉa
mai
*Đặc điểm,tác dụng:
- Ngắn gọn, rõ ràng
- Giọng văn: thân mật, dân dã, có sắc thái mỉa mai, châm biếm
- Hàm chứa một chính kiến về thời cuộc

BẢN TIN

PHÓNG SỰ

TIỂU PHẨM

• ĐẶC ĐIỂM
• Ngắn gọn

• ĐẶC ĐIỂM
• Là một bản tin

• ĐẶC ĐIỂM
• Ngắn gọn

• Thời gian, địa điểm,sự
kiện cụ thể, chính xác

• Mở rộng phần tường
thuật chi tiết sự kiện
và miêu tả bằng hình
ảnh.

• Giọng văn: thân mật,
dân dã, có sắc thái mỉa
mai, châm biếm

• Cung cấp tin tức mới

• Cung cấp một cái nhìn
đầy đủ, sinh động và
hấp dẫn

• Hàm chứa một chính
kiến về thời cuộc

2. Nhận xét chung về văn bản báo chí và ngôn ngữ báo chí
Y/c sử
dụng ngôn
ngữ

Thể loại,
dạng, phân
loại

-Thể loại : bản tin ,

phóng sự, tiểu
phẩm,quảng cáo, bình
luận thời sự,….
- Dạng tồn tại :
dạng viết ,dạng nói,báo
hình
-Phân loại: theo
phương tiện;theo lứa
tuổi,giới tính; theo lĩnh
vực; theo định kì xuất
bản

-

Bản

tường
ngắn
đọng…

tin:
thuật
gọn,cô

- Phóng sự:

miêu tả tỉ mỉ,
bày tỏ ý kiến,
…

-Tiểu phẩm:

giản dị, hài
hước,châm
biếm…..

Chức
năng

Phạm
vi sử
dụng

- Cung cấp tin
tức thời sự.
- Phản ánh dư
luận, ý kiến của
quần chúng.
Không
- Nêu quan điểm
giới
và chính kiến
hạn
của tờ báo.
- Thúc đẩy sự
phát triển của xã
hội.

Khái
niệm

Là ngôn ngữ dùng
để thông báo tin
tức thời sự trong
nước và quốc tế,
phản ánh chính
kiến của tờ báo và
dư luận của quần
chúng, nhằm thúc
đẩy sự tiến bộ của
xã hội

-

Dạng viết ( báo viết )

-Dạng đọc ( đọc, phát thanh, phỏng vấn, truyền hình…)

truyền hình

phát thanh

phỏng vấn

PHÂN LOẠI BÁO CHÍ
THEO
PHƯƠNG TIỆN

THEO LỨA TUỔI,
GIỚI TÍNH

THEO LĨNH
VỰC

THEO ĐỊNH
KÌ XUẤT BẢN

TRÌNH
BÀY 1
PHÚT

* GHI NHỚ (Sgk)

? THEO EM, ĐỂ VIẾT
MỘT BÀI BÁO TA CẦN
ĐẶT RA VÀ TRẢ LỜI
CHO NHỮNG CÂU
HỎI NÀO?

Ý kiến?

Lúc nào?

Ở đâu?

? EM NẮM ĐƯỢC
KIẾN THỨC QUAN
TRỌNG NÀO KHÁC
QUA BÀI HỌC HÔM
NAY?
? BÊN CẠNH THÔNG
TIN BỔ ÍCH,TIN XẤU
ĐỘC,TIN GIẢ
TRÀN LAN TRÊN
MẠNG XÃ HỘI HIỆN
NAY, VIỆC KHAI THÁC
THÔNG TIN NÊN
CHỌN LỌC NHƯ THẾ
NÀO?

Xảy ra
như thế
nào?

Ai/cái
gì?

II. LUYỆN TẬP:
Bài 1: Xác định những thể loại của văn bản báo chí trong các ví dụ sau?

Bản tin

Phóng sự

Con gì?

Hai bà trò chuyện:
- Chồng tôi nuôi một con rất đặc biệt, không phải cho ăn, không phải chăn
dắt, tiêm phòng, thỉnh thoảng chỉ tốn ít tiền bôi son đánh phấn cho nó thôi
mà hàng năm lãi vài trăm triệu bà ạ!
- Con gì? Ông ấy nuôi bồ nhí hả?
- Giời ạ, làm gì có chuyện ấy! Ông ấy nuôi con dấu!
- !!!

Tiểu phẩm

II.LUYỆN TẬP
Có

08 túi câu hỏi theo dạng trắc nghiệm
thời gian suy nghĩ 05 giây
Ai có tín hiệu nhanh nhất sẽ giành quyền trả lời

TÚI
SỐ 1
Quảng cáo không
phải là một thể loại
báo chí?
A. Đúng
B. Sai

TÚI SỐ
2

Đoạn clip trên thuộc thể loại báo chí nào?
A. Bình luận thời sự
B. Bình luận thể thao
C. Phóng sự

TÚI SỐ
3

Văn bản sau thuộc thể loại báo chí nào?
A. Phóng sự
B. Tiểu phẩm
C. Bản tin

Triển lãm số “Hoàng Sa, Trường Sa của Việt
Nam – Những bằng chứng lịch sử và pháp lý”
tại Bạc Liêu
07 Tháng Mười Một 2019 | 16:48:00
(VOV5) - Các tư liệu, hiện vật được tích hợp thông tin mô
tả bằng âm thanh, văn bản, giúp thông tin đến người
xem một cách trực quan, rõ ràng nhất.

Triển lãm số “Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam – Những
bằng chứng lịch sử và pháp lý” diễn ra tại một số trường
Trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu trong các
ngày từ 06 – 08/11.
Tại Triển lãm, học sinh và giáo viên các trường cùng người
dân địa phương được nghe, nhìn, trải nghiệm các tư liệu,
hiện vật như: Thư tịch, châu bản, bản đồ cổ của Việt Nam;
bản đồ các nước phương Tây; bản đồ Trung Quốc; các hiện
vật trong không gian ảo (mô hình tàu, cáng cứu thương, cột
mốc chủ quyền, mô hình tàu Hải đội Hoàng Sa…). Các tư
liệu, hiện vật được tích hợp thông tin mô tả bằng âm thanh,
văn bản, giúp thông tin đến người xem một cách trực quan,
rõ ràng nhất.

TÚI SỐ
4

Đoạn tin sau thuộc dạng tồn tại nào của báo
chí?
A. Dạng hình
B. Dạng nói
C. Dạng viết

TÚI SỐ 5

Đây là hình ảnh của
thể loại báo chí nào?
A. Phỏng vấn
B. Bình luận thời sự
C. Trao đổi ý kiến

TÚI SỐ 6

Dạng tồn tại
của báo ảnh là:
A. Dạng viết.
B. Dạng hình.
C. Báo điện tử.
D. Dạng nói

TÚI SỐ 7

Hộp thư bạn đọc không phải là
một thể loại báo chí:
A. Đúng.
B. Sai.

TÚI SỐ
8

Tác phẩm văn học
đăng trên báo chí
là văn bản báo
chí.
A. Đúng.
B. Sai.

*

Vận dụng

Viết 01 bản tin phản ánh tình hình học tập của lớp


Thời gian:



Địa điểm:



Sự kiện: Chú ý sự kiện nổi bật



Diễn biến:



Ý kiến ngắn về sự kiện :

Trân trọng cảm ơn quý thầy
cô và các em!

www.themegallery.com

35