LUYỆN TỪ VÀ CÂU
LỚP 4

Thứ năm ngày 8 tháng 12 năm 2022
Luyện từ và câu

1. Tìm từ nghi vấn trong câu hỏi sau:
a) Có phải chú bé đất trở thành chú Đất Nung không?
b) Chú bé Đất trở thành chú Đất Nung, phải không?
2. Trong các câu dưới đây, câu nào không phải là câu hỏi và
không được dùng dấu chấm hỏi?
a. Bạn có thích chơi diều không?
b.
b Thử xem ai khéo tay hơn nào?
Thử xem ai khéo tay hơn nào.
3. Câu hỏi dùng để làm gì?
- Câu hỏi dùng để hỏi những điều chưa biết.

Thứ năm ngày 8 tháng 02 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
Yêu cầu cần đạt

1

Hiểu thêm được một số tác dụng khác của câu hỏi.

2

Biết dùng câu hỏi vào mục đích khác: thái độ khen, chê, sự khẳng
định, phủ định, yêu cầu, mong muốn trong những tình huống khác
nhau.

Thứ 5 ngày 8 tháng 02 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
1. Đọc lại đoạn đối thoại giữa ông Hòn Rấm với chú bé
Đất trong truyện Chú Đất Nung:
Ông Hòn Rấm cười bảo:
- Sao chú mày nhát thế? Đất có thể nung trong lửa kia mà!
Chú bé Đất ngạc nhiên hỏi lại:
- Nung ấy ạ?
-- Chứ sao? Đã là người thì phải dám xông pha, làm được
nhiều việc có ích.
* Tìm câu hỏi trong đoạn đối thoại trên?

2. Theo em các câu hỏi của ông Hòn Rấm có dùng để
hỏi về điều chưa biết không? Nếu không chúng được
dùng làm gì?
Câu hỏi

Mục đích

- Sao chú mày nhát thế?

Ông Hòn Rấm chê chú bé
Đất nhát.

- Chứ sao?

Ông Hòn Rấm khẳng định
đất có thể nung trong lửa.

Thứ 5 ngày 8 tháng 12 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
3. Trong Nhà văn hoá, em và bạn say sưa trao đổi với nhau
về bộ phim đang xem. Bỗng có người bên cạnh bảo: “Các
cháu có thể nói nhỏ hơn không?” Em hiểu câu hỏi ấy có ý
nghĩa gì?
Yêu cầu, mong muốn các cháu hãy nói nhỏ hơn

Thứ năm ngày 8 tháng 12 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
Hôm nay, Lan được điểm 10 môn Toán. Lan khoe với
mẹ, mẹ phấn khởi nói:
- Sao con mẹ giỏi thế?
Khen Lan giỏi
Lan và Hoa cùng xem một bộ phim. Lan bảo phim
đó hay nhưng Hoa lại bảo: “Phim đó mà hay à?”
Hoa phủ định ý kiến của Lan.

Câu hỏi

Mục đích

- Sao chú mày nhát thế?

Ông Hòn Rấm chê chú bé Đất nhát.

- Sao con mẹ giỏi thế?

Mẹ khen Lan giỏi.

- Chứ sao?
- “Các cháu có thể nói nhỏ hơn
không?”

Ông Hòn Rấm khẳng định đất có
thể nung
trongđểlửa.
Câu
hỏi dùng
nêu yêu cầu, mong

- Phim đó mà hay à?

Hoa phủ định ý kiến của Lan

muốn

Thứ 5 ngày 8 tháng 12 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
II. Ghi nhớ
Nhiều khi ta có thể dùng câu hỏi để thể hiện:
1. Thái độ khen, chê.
2. Sự khẳng định, phủ định.
3. Yêu cầu, mong muốn..
III. Luyện tập

Bài 1: Các câu hỏi sau được dùng để làm gì?
a. Dỗ mãi mà em bé vẫn khóc, mẹ bảo: “ Có nín đi không?
Các chị ấy cười cho đây này.”
b. Ánh mắt các bạn nhìn tôi như trách móc: “ Vì sao cậu lại làm
phiền lòng cô như vậy?”
c. Chị tôi cười: “ Em vẽ thế này mà bảo là con ngựa à?”
d. Bà cụ hỏi một người đang đứng vơ vẩn trước bến xe: “ Chú
có thể xem giúp tôi mấy giờ có xe đi miền Đông không?”

a. Dỗ mãi mà em bé vẫn khóc, mẹ bảo: “Có
nín đi không? Các chị ấy cười cho đây này.”

Mẹ yêu cầu em bé nín khóc.

b. Ánh mắt các bạn nhìn tôi như trách móc:
“Vì sao cậu lại làm phiền lòng cô như vậy?”

Thể hiện ý chê trách.

c. Chị tôi cười: “ Em vẽ thế này mà bảo là
con ngựa à? ”

Chị chê em vẽ không giống
con ngựa.

d. Bà cụ hỏi một người đang đứng vơ vẩn
trước bến xe: “Chú có thể xem giúp tôi mấy
giờ có xe đi miền Đông không? ”

Bà cụ nhờ cậy giúp đỡ.

Bài 2: Đặt câu phù hợp với các tình huống cho sau đây:
a. Trong giờ sinh hoạt đầu tuần của toàn trường, em đang chăm chú
nghe cô hiệu trưởng nói thì một bạn ngồi cạnh hỏi chuyện em. Em hãy
dùng hình thức câu hỏi để nói với bạn: Chờ xong giờ sinh hoạt sẽ nói
chuyện.
b. Đến nhà một bạn cùng lớp, em thấy nhà rất sạch sẽ, đồ đạc sắp xếp
gọn gàng, ngăn nắp. Hãy dùng hình thức câu hỏi để khen bạn.
c. Trong giờ kiểm tra, em làm sai một bài tập, mãi đến khi về nhà em
mới nghĩ ra. Em có thể tự trách mình bằng câu hỏi như thế nào?
d. Em và các bạn trao đổi về các trò chơi. Bạn Linh bảo: “Đá cầu là
thích nhất.” Bạn Nam lại nói: “Chơi bi thích hơn.” Em hãy dùng hình
thức câu hỏi để nêu ý kiến của mình: chơi diều cũng thú vị.

a. Trong giờ sinh hoạt đầu tuần của toàn trường, em đang
chăm chú nghe cô hiệu trưởng nói thì một bạn ngồi cạnh
hỏi chuyện em. Em hãy dùng hình thức câu hỏi để nói với
bạn: Chờ xong giờ sinh hoạt sẽ nói chuyện.
Bạn có thể chờ hết giờ sinh hoạt, chúng mình
cùng nói chuyện được không?
b. Đến nhà một bạn cùng lớp, em thấy nhà rất sạch sẽ,
đồ đạc sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp. Hãy dùng hình
thức câu hỏi để khen bạn.

Sao nhà bạn sạch sẽ, ngăn nắp thế?

c. Trong giờ kiểm tra, em làm sai một bài
tập, mãi đến khi về nhà em mới nghĩ ra. Em
có thể tự trách mình bằng câu hỏi như thế
nào?
Bài toán không khó sao mình lại làm sai vậy nhỉ?
d. Em và các bạn trao đổi về các trò chơi.
Bạn Linh bảo: “Đá cầu là thích nhất.” Bạn
Nam lại nói: “Chơi bi thích hơn.” Em hãy
dùng hình thức câu hỏi để nêu ý kiến của
mình: chơi diều cũng thú vị.

Chơi diều cũng thú vị đấy chứ?

Thứ 5 ngày 8 tháng 12 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
Bài 2: Đặt câu phù hợp với các tình huống:
a

Bạn chờ hết giờ sinh hoạt rồi hãy nói chuyện có được không?

b

Sao nhà bạn sạch sẽ, gọn gàng và ngăn nắp thế?

c

Bài toán dễ vậy, sao mình lại không làm được nhỉ?

d

Chơi diều cũng thú vị đấy chứ?

Thứ năm ngày 8 tháng 12 năm 2022
Luyện từ và câu

Dùng câu hỏi vào mục đích khác
Bài 3. Hãy nêu một vài tình huống có thể dùng câu hỏi để:
a. Tỏ thái độ khen, chê.
b. Khẳng định, phủ định.
c. Thể hiện yêu cầu, mong muốn.

a) Tỏ thái độ khen, chê:
- Tối qua, bé rất nghịch, bôi mực hết sách của em. Em tức quá, kêu
lên: “Sao em hư thế nhỉ? Anh không chơi với em nữa”.
- Em gái em học mẫu giáo chiều qua mang về phiếu bé ngoan. Em
khen bé: “Sao bé ngoan thế nhỉ?”
b) Khẳng định, phủ định:
Một bạn chỉ thích ăn táo. Em nói với bạn: “Ăn mận cũng hay
chứ?”
- Bạn thấy em nói vậy thì bĩu môi: “Ăn mận cho hỏng răng à?”
c) Thể hiện yêu cầu, mong muốn
Em trai em nhảy nhót trên giường huỳnh huỵch lúc em đang chăm
chú học bài. Em bảo: “Em ra ngoài cho chị học bài được không?”

Trò chơi: “AI NHANH, AI ĐÚNG”
Em hãy chọn chữ cái đặt trước câu trả lời đúng
* Các câu hỏi sau được dùng để làm gì?
Con mèo nhà em hay ăn vụng. Em mắng nó “Sao mày hư thế?”
A . Tỏ thái độ chê.
B . Khẳng định, phủ định.
C . Thể hiện yêu cầu, mong nuốn.
* Một bạn thích học tiếng Pháp. Em nói với bạn: “ Tiếng Anh
cũng hay chứ?”
A . Tỏ thái độ khen, chê
B
B . Phủ định.
C . Thể hiện yêu cầu, mong muốn

Trò chơi: “AI NHANH, AI ĐÚNG”
Em hãy chọn chữ cái đặt trước câu trả lời đúng
* Các câu hỏi sau được dùng làm gì?
Tôi đang học bài, bé Lan đến ôm cổ tôi. Tôi bảo: “Em
ra ngoài cho chị học bài được không?”
A . Tỏ thái độ khen, chê.
BB . Thể hiện yêu cầu, mong muốn.
C.

Khẳng đinh, phủ định.

Ngoài mục đích hỏi,
Về nhà em cần:
câu
hỏi
còn
được
- Ôn tập kiến thức đã học.
để làm gì?
- Chuẩn bị bài dùng
sau:
Mở rộng vốn từ: Đồ chơi - Trò chơi