Thứ ba ngày 27 tháng 12 năm 2022
Tập làm văn
Đoạn văn trong bài văn miêu tả đồ vật

KHỞI ĐỘNG

• Bài văn miêu tả gồm những phần nào ?
• Hãy nêu nội dung của từng phần ?

Mở bài

Bài
văn
miêu
tả
đồ
vật

Giới thiệu đồ vật
được miêu tả

Tả bao quát

Thân bài
Tả bộ phận
nổi bật

Kết bài

Nói đến tình
cảm, hay ích lợi
của đồ vật

Thứ ba ngày 27 tháng 12 năm 2022
Tập làm văn
Đoạn văn trong bài văn miêu tả đồ vật

I/ Nhận xét
1. Đọc lại bài Cái cối tân (Tiếng Việt 4, tập 1 trang 143 - 144)

Cái cối tân
Cái cối xinh xinh xuất hiện như một giấc mộng, ngồi chễm chệ giữa gian nhà trống.
U gọi nó là cái cối tân. Cái vành, cái áo đều làm bằng nan tre. Hai cái tai nó bằng tre
già màu nâu. Mỗi tai có một cái lỗ tròn xoe. Lúc nào, tai cũng tỉnh táo để nghe ngóng. Cối có
hai hàm răng bằng gỗ dẻ. U gọi là dăm. Răng nó nhiều, ken vào nhau. Vậy nên, người ta nói
“chật như nêm cối”. Nói đến cối lại phải nói đến cần. Cái cần dài bằng tre đực vàng óng. Đầu
cần là củ tre, có cái chốt. Cái chốt bằng tre mà rắn như đanh, móc vào tai cối. Từ chỗ tay cầm
có cái thừng buộc vào xà nhà. Đẩy đi kéo lại cối kêu ù ù.
Chọn được ngày lành tháng tốt, u đong một gánh thóc vàng ươm về. Đổ vào lòng cối,
u xay thử. Từ xung quang cối, gạo lẫn trấu chảy xuống vành rào rào như mưa. U vốc ra một
nắm, tải ra, thổi phù phù. Cả vốc gạo chỉ lỏi vài hạt thóc. U gật đầu nói: “Cối tuy mới, chửa
thuần nhưng mà nó xay được thế này là nhất đấy!” Cứ thế ngày lại ngày qua, đêm đêm tôi xay
lúa với u. Đêm đêm tiếng cối ù ù vui cả xóm...
Cái cối xay cũng như những đồ dùng đã sống cùng tôi – cái võng đay, cái chiếu manh,
cái mâm gỗ, cái giỏ cua, cái chạn bát, cái giường nứa… - tất cả, tất cả chúng nó đều cất tiếng
nói: “Chúng tôi được sống cùng với tuổi thơ anh. Chúng tôi hoàn toàn không muốn nhờ vả anh
cái gì. Chúng tôi chỉ muốn theo dõi từng bước anh đi…”
Theo Duy Khán

2. Tìm các đoạn trong bài văn nói trên
Đoạn 1: Cái cối xinh xinh….gian nhà trống
Đoạn 2: U gọi nó là….cối kêu ù ù.
Đoạn 3: Chọn được ngày…vui cả xóm.
Đoạn 4: Cái cối xay… từng bước anh đi.
Dấu hiệu nào giúp em nhận ra đoạn văn?
- Chỗ mở đầu đoạn văn là chỗ đầu dòng, viết lùi vào 1 ô.
- Chỗ kết thúc đoạn văn là chỗ chấm xuống dòng.

3. Cho biết nội dung chính của mỗi đoạn văn em vừa tìm

được là gì?
Phần

Các đoạn văn

Nội dung chính

Mở bài

Đoạn 1: Cái cối xinh xinh
… gian nhà trống

Giới thiệu về cái cối được
tả trong bài.

Thân bài

Đoạn 2: U gọi nó là…cối
kêu ù ù.

Tả hình dáng bên ngoài
của cái cối.

Đoạn 3: Chọn được ngày…
vui cả xóm.

Tả hoạt động của cái cối.

Đoạn 4: Cái cối xay…
từng bước anh đi.

Nêu cảm nghĩ về cái cối.

Kết bài

Cái cối tân
Cái cối xinh xinh xuất hiện như một giấc mộng, ngồi chễm chệ giữa gian nhà trống.
U gọi nó là cái cối tân. Cái vành, cái áo đều làm bằng nan tre. Hai cái tai nó bằng tre già màu
nâu. Mỗi tai có một cái lỗ tròn xoe. Lúc nào, tai cũng tỉnh táo để nghe ngóng. Cối có hai hàm răng bằng
gỗ dẻ. U gọi là dăm. Răng nó nhiều, ken vào nhau. Vậy nên, người ta nói “chật như nêm cối”. Nói đến
cối lại phải nói đến cần. Cái cần dài bằng tre đực vàng óng. Đầu cần là củ tre, có cái chốt. Cái chốt bằng
tre mà rắn như đanh, móc vào tai cối. Từ chỗ tay cầm có cái thừng buộc vào xà nhà. Đẩy đi kéo lại cối
kêu ù ù.
Chọn được ngày lành tháng tốt, u đong một gánh thóc vàng ươm về. Đổ vào lòng cối, u xay
thử. Từ xung quang cối, gạo lẫn trấu chảy xuống vành rào rào như mưa. U vốc ra một nắm, tải ra, thổi
phù phù. Cả vốc gạo chỉ lỏi vài hạt thóc. U gật đầu nói: “Cối tuy mới, chửa thuần nhưng mà nó xay
được thế này là nhất đấy!” Cứ thế ngày lại ngày qua, đêm đêm tôi xay lúa với u. Đêm đêm tiếng cối ù ù
vui cả xóm...
Cái cối xay cũng như những đồ dùng đã sống cùng tôi – cái võng đay, cái chiếu manh, cái mâm
gỗ, cái giỏ cua, cái chạn bát, cái giường nứa… - tất cả, tất cả chúng nó đều cất tiếng nói: “Chúng tôi
được sống cùng với tuổi thơ anh. Chúng tôi hoàn toàn không muốn nhờ vả anh cái gì. Chúng tôi chỉ
muốn theo dõi từng bước anh đi…”
Theo Duy Khán

Các đoạn văn
Đoạn 1:
Cái cối xinh xinh
….gian nhà trống.

Cái
cối
tân

Đoạn 2:
U gọi nó là….
cối kêu ù ù.
Đoạn 3:
Chọn được ngày…
vui cả xóm.
Đoạn 4:
Cái cối xay…..
từng bước anh đi.

I/ Nhận xét
1. Đọc lại bài Cái cối tân (Tiếng Việt 4, tập 1 trang 143 - 144)
2. Tìm các đoạn trong bài văn nói trên
Dấu hiệu nào giúp em nhận ra điều đó?

I/ Nhận xét
1. Đọc lại bài Cái cối tân (Tiếng Việt 4, tập 1 trang 143 - 144)
2. Tìm các đoạn trong bài văn nói trên
Dấu hiệu nào giúp em nhận ra điều đó?
- Chỗ mở đầu đoạn văn là chỗ đầu dòng, viết lùi vào 1 ô.
- Chỗ kết thúc đoạn văn là chỗ chấm xuống dòng.
3. Cho biết nội dung chính của mỗi đoạn văn em vừa tìm
được là gì?

Cấu tạo
Mở bài

Cái
cối
tân

Thân bài

Kết bài

Các đoạn văn

Nội dung chính

Đoạn 1:
Cái cối xinh xinh
….gian nhà trống.

Giới thiệu
về cái cối tân.

Đoạn 2:
U gọi nó là….
cối kêu ù ù.

Tả hình dáng bên
ngoài của cái cối.

Đoạn 3:
Chọn được ngày…
vui cả xóm.

Tả hoạt động
của cái cối.

Đoạn 4:
Cái cối xay…..
từng bước anh đi.

Nêu cảm nghĩ
về cái cối.

I/ Nhận xét
Giới thiệu về đồ vật
Mỗi đoạn
văn miêu tả
đồ vật có
một nội
dung nhất
định, có thể
là:

Tả bao quát đồ vật
Tả từng bộ phận
của đồ vật
Nêu lên tình cảm,
thái độ người viết

mỗiđoạn
đoạn
văn
chúdòng.
ý điều gì?
-Khi
Khi viết
viết, hết
hết mỗi
văn
cầncần
xuống

II - Ghi nhớ
1. Mỗi đoạn văn miêu tả đồ vật có một nội
dung nhất định, chẳng hạn: giới thiệu về đồ vật,
tả bao quát về đồ vật, tả từng bộ phận của đồ vật
hoặc nêu lên tình cảm, thái độ của người viết về
đồ vật...
2. Khi viết, hết mỗi đoạn văn cần xuống dòng.

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Cây bút máy

Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố
em bảo: “ Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!” Rồi ngày khai giảng lớp 4
đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng
ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu
hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu
mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều
đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két
vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em
làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên
đồng ruộng.
Theo Nguyễn Văn Khiêm

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Cây bút máy

Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố
em bảo: “ Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!” Rồi ngày khai giảng lớp 4
đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng
ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu
hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu
mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều
đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két
vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em
làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên
đồng ruộng.
Theo Nguyễn Văn Khiêm

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Cây bút máy

Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố
em bảo: “ Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!” Rồi ngày khai giảng lớp 4
đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng
ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu
hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu
mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều
đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két
vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em
làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên
đồng ruộng.
Theo Nguyễn Văn Khiêm

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?
4 đoạn
văn.
b/ Tìm Bài
đoạnvăn
văngồm
tả hình
dáng
bên ngoài của cây bút máy.

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Cây bút máy

Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố
em bảo: “ Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!” Rồi ngày khai giảng lớp 4
đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng
ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu
hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu
mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều
đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két
vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em
làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên
đồng ruộng.
Theo Nguyễn Văn Khiêm

1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?
b/ Tìm đoạn văn tả hình dáng bên ngoài của cây bút máy.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ
nhắn, bằng ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom
nhẵn bóng. Nắp bút màu hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng
loáng.

1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?
b/ Tìm đoạn văn tả hình dáng bên ngoài của cây bút máy.
c/ Tìm đoạn văn tả cái ngòi bút.

1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Cây bút máy

Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố
em bảo: “ Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!” Rồi ngày khai giảng lớp 4
đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng
ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu
hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu
mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều
đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két
vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em
làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên
đồng ruộng.
Theo Nguyễn Văn Khiêm

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?
b/ Tìm đoạn văn tả hình dáng bên ngoài của cây bút máy.
c/ Tìm đoạn văn tả cái ngòi bút.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu mực
tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều đặn,
mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két vào.
Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?
b/ Tìm đoạn văn tả hình dáng bên ngoài của cây bút máy.
c/ Tìm đoạn văn tả cái ngòi bút.
d/ Hãy tìm câu mở đoạn và câu kết đoạn của đoạn văn thứ ba.

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Cây bút máy

Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố
em bảo: “ Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!” Rồi ngày khai giảng lớp 4
đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng
ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu
hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ
rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu
mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều
đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két
vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em
làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên
đồng ruộng.
Theo Nguyễn Văn Khiêm

III/ Luyện tập
1. Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
a/ Bài văn gồm mấy đoạn văn?
b/ Tìm đoạn văn tả hình dáng bên ngoài của cây bút máy.
c/ Tìm đoạn văn tả cái ngòi bút.
d/ Hãy tìm câu mở đoạn và câu kết đoạn của đoạn văn thứ ba.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ rất nhỏ, nhìn không
rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút
trơn tạo những dòng chữ đều đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho
mực khỏi két vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
Theo em, đoạn văn này nói về cái gì?
Đoạn văn tả cái ngòi bút, công dụng của nó, cách bạn học sinh
giữ gìn ngòi bút.

1. Đọc bài văn Cây bút máy ( tiếng Việt 4, tập 1 trang 170 ) và trả lời câu hỏi:
a. Bài văn gồm mấy đoạn văn?

Bài văn gồm 4 đoạn.

b. Đoạn nào tả hình dáng bên
ngoài của cây bút máy?
c. Đoạn nào tả cái ngòi bút?

M: Cây bút dài … bóng loáng.

d. Câu nào mở đoạn 3?

e. Câu nào kết đoạn của đoạn 3?

Mở nắp ra, em thấy ngòi bút … trước
khi cất vào cặp.
Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng
loáng, hình lá tre, có mấy chữ rất nhỏ,
nhìn không rõ.
Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị
tòe trước khi cất vào cặp.

III/ Luyện tập
Vở
2. Em hãy viết một đoạn văn tả bao quát chiếc bút của em.
Lưu ý:
* Tả bao quát (không tả chi tiết từng bộ phận, không tả cả bài).
* Quan sát kĩ: Hình dáng, kích thước, màu sắc, chất liệu, cấu tạo, đặc
điểm riêng nổi bật.
* Kết hợp bộc lộ cảm xúc khi tả.

Chiếc bút của em hiệu Thiên Long. Đó là một chiếc bút nhỏ
nhắn, thân màu đỏ sậm, được làm bằng nhựa cứng. Nắp bút
bằng nhôm mạ đồng bóng loáng. Đầu bút thon thon, ngòi bút
hình lá tre mềm mại vô cùng.
Cây bút nhỏ nhắn xinh xinh dài bằng một gang
tay của em, tròn trĩnh như ngón tay trỏ của chị.
Nắp bút làm bằng nhôm phủ màu vàng óng ánh. Trên
nắp bút có khắc số 366. Thân bút là một ống nhựa
màu đen, trơn bóng, càng về phía sau càng thon
lại như búp măng non.

2. Em hãy viết một đoạn văn tả bao quát chiếc bút của em.
Lưu ý:
* Tả bao quát (không tả chi tiết từng bộ phận, không tả cả bài).
* Quan sát kĩ: Hình dáng, kích thước, màu sắc, chất liệu, cấu tạo, đặc
điểm riêng nổi bật.
* Kết hợp bộc lộ cảm xúc khi tả.
Ví dụ: Món quà mà mẹ tặng em trong ngày lên lớp 4 là một chiếc bút máy rất
đẹp. Chiếc bút tròn tròn nhỏ xinh, dài bằng một gang tay của em. Nắp bút thon
thon màu đỏ đậm. Ruột bút được làm bằng nhựa dẻo, cùng chiếc lò xo giúp cho
việc bơm mực hằng ngày của em được dễ dàng. Ngòi bút trơn tạo nên những nét
chữ tròn đều, mềm mại. Em rất quý chiếc bút của mình, mỗi khi viết xong, em
thường lấy giẻ mềm lau sạch, nắp bút lại cẩn thận rồi để trong hộp bút. Nhờ thế,
chiếc bút của em luôn mới và bền. Món quà của mẹ thật ý nghĩa biết bao!

II. Ghi nhớ

- Khi
mỗi
đoạn
cầncóchú
ý điềugì?
gì?
Mỗi viết
đoạnhết
văn
miêu
tả văn
đồ vật
ý nghĩa

1. Mỗi đoạn văn miêu tả đồ vật có một nội dung
nhất định, chẳng hạn: giới thiệu về đồ vật, tả bao
quát về đồ vật, tả từng bộ phận của đồ vật hoặc nêu
lên tình cảm, thái độ của người viết về đồ vật...
2. Khi viết, hết mỗi đoạn văn cần xuống
dòng.

Dặn dò
Về hoàn thành bài và làm bài tập ở vở
Cùng em học Tiếng Việt

TIẾT HỌC KẾT THÚC!