CÁC KIỂU CÂU ĐƠN
Phân loại theo
cấu tạo
Câu bình thường

Phân loại theo
mục đích nói
Câu nghi vấn
Câu
Câu trần
trần thuật
thuật

Câu đặc biệt

Câu cầu khiến
Câu cảm thán

Tiết 76:
Câu nghi vấn

Bố
cục

I.

Đặc điểm hình thức và
chức năng chính

II.

Luyện tập

I.
Đặc điểm hình thức và
chức năng chính

Quan sát ngữ liệu (SGK/11), thảo luận
nhóm đôi và hoàn thiện phiếu bài tập sau:

Vẻ nghi ngại hiện ra sắc mặt, con
bé hóm hỉnh hỏi mẹ một cách thiết tha:
- Sáng nay người ta đấm u có đau lắm
không?
Chị Dậu khẽ gạt nước mắt:
- Không đau con ạ!
- Thế làm sao u cứ khóc mãi mà
không ăn khoai? Hay là u thương chúng
con đói quá?

Câu
nghi
vấn

Dấu hiệu nhận biết
Từ ngữ

Dấu câu

Tác
dụng

Quan sát ngữ liệu (SGK/11)
và hoàn thiện phiếu bài tập sau:

Câu nghi vấn

Dấu hiệu nhận
biết
Từ ngữ

Dấu
câu

có…
không
Thế làm sao u cứ khóc mãi mà không ăn khoai? làm
sao

?

hay là

?

Sáng nay người ta đấm u có đau lắm không?

Hay là u thương chúng con đói quá?

Tác dụng

?

Dùng để hỏi
Dùng để hỏi
Dùng để hỏi

Tiết 77 – Tiếng Việt
I. Đặc điểm hình thức và
chức năng chính
1. Xét ví dụ: SGK/tr.11
2. Kết luận:

Ghi nhớ

* Câu nghi vấn là câu:
- Có những từ nghi vấn (ai, gì, nào, sao, tại sao,
đâu, bao giờ, bao nhiêu, à, ư, chứ,(có)…
không,(đã)… chưa..)hoặc có từ hay(nối các vế
có quan hệ lựa chọn).
- Có chức năng chính là dùng để hỏi.
* Khi viết, câu nghi vấn kết thúc bằng dấu chấm
hỏi.
VD: 1.Tại sao em không đi học?
2. Cái áo này giá bao nhiêu?
3. Bạn làm hay tôi làm?
4. Con đã uống thuốc chưa?
7

II. Bài tập
Bài 3 (SGK/13): Có thể đặt dấu chấm hỏi vào cuối mỗi câu sau
được không? Vì sao?
a. Nay chúng ta đừng làm gì nữa, thử xem lão Miệng có sống
được không.
b. Bây giờ thì tôi hiểu tại sao lão không muốn bán con chó vàng
của lão.
c. Cây nào cũng đẹp, cây nào cũng quý, nhưng thân thuộc nhất
vẫn là tre nứa.
d. Biển nhiều khi rất đẹp, ai cũng thấy như thế.

Nhìn

hình

đặt

câu

VÒNG 1

Giáo viên đưa ra hình ảnh.
Học sinh đặt câu nghi vấn phù hợp với
nội dung hình ảnh đó.
Đặt câu phù hợp, được cộng 1 điểm.

Vòng 2: Ai người hiểu bài?
Mỗi tổ cử một đại diện tham gia trò chơi.
Trả lời ngay sau khi giáo viên đọc câu hỏi.
Với mỗi câu trả lời đúng, được cộng 1 điểm.

Điền Đ vào trước câu nghi vấn,
S vào trước câu không phải câu nghi vấn.
Đ a. Bạn có thích ca sĩ Sơn Tùng – MTP không?
S b. Tôi không biết bạn có thích ăn bánh chưng không?
S c. Hãy cho tôi biết bạn thích môn học nào nhất?
Đ d. Ai dạy bạn làm đèn ông sao thế?
S e. Thử xem ai khéo tay hơn nào?

8

1

10

7
2

3

9
4
6

5
14

12

13

11
15

ng 3: Ngôi sao may mắnBye bye

Lucky Star
You are given 3 stickers
GO HOME

Lucky Star
You are given 3 stickers
GO HOME

Lucky Star
You are given 3 stickers
GO HOME

Lucky Star
You are given 3 stickers
GO HOME

Lucky Star
You are given 3 stickers
GO HOME

Xác định câu nghi vấn và đặc điểm hình thức của
câu nghi vấn trong đoạn trích sau: Văn là gì?
Văn là vẻ đẹp. Chương là gì? Chương là vẻ
sáng. Nhời (lời) của người ta rực rỡ bóng
bẩy, tựa như có vẻ đẹp vẻ sáng, cho nên
gọi là văn chương.

You are given 1 stickers

Văn là gì? Chương là gì?
GO HOME

Xác định câu nghi vấn và đặc điểm hình thức của câu nghi vấn
trong đoạn trích sau: Rồi hắn chỉ luôn vào mặt chị Dậu:
- Chị khất tiền sưu đến mai phải không? Đấy! Chị hãy nói với ông
cai, để ông ấy ra đình kêu với quan cho! Chứ ông lí tôi thì không
dám cho chị khất thêm một giờ nào nữa!

You are given 1 sticker
Chị khất tiền sưu đến mai phải không?
GO HOME

Xác định câu nghi vấn và đặc điểm hình thức của câu nghi
vấn trong đoạn trích sau: Tại sao con người lại phải khiêm
tốn như thế? Đó là vì cuộc đời là một cuộc đấu tranh bất tận,
mà tài nghệ của mỗi cá nhân tuy là quan trọng, nhưng thật ra
chỉ là những giọt nước bé nhỏ giữa đại dương bao la.

You are given 3 stickers
Tại sao con người lại phải khiêm tốn như thế?
GO HOME

Xác định câu nghi vấn và đặc điểm hình thức của câu nghi vấn trong
đoạn trích sau: Tôi cất tiếng gọi Dế Choắt. Nghe tiếng thưa,
tôi hỏi:
- Chú mình muốn cùng tớ đùa vui không?
- Đùa trò gì? Em đương lên cơn hen đây! Hừ hừ…
- Đùa chơi một tí.
- Hừ … hừ … cái gì thế?
- Con mụ Cốc kia kìa.
Dế Choắt ra cửa, hé mắt nhìn chị Cốc. Rồi hỏi tôi:
- Chị Cốc béo xù đứng trước của nhà ta ấy hả?
- Ừ.

You are given 2 stickers

- Chú mình muốn cùng tớ đùa vui không?
- Đùa trò gì?
- Chị Cốc béo xù đứng trước của nhà ta ấy hả?

GO HOME

Hãy cho biết sự khác nhau về hình thức và
ý nghĩa của hai câu sau:
a. Bao giờ anh đi Hà Nội?
b. Anh đi Hà Nội bao giờ?

You are given 4 sticker

a. Từ “Bao giờ” đứng đầu câu.
Þ Hỏi về thời điểm hoạt động đi (tương lai).
b. Từ “Bao giờ” đứng cuối câu.
Þ Hỏi về thời gian diễn ra hành động đi (quá khứ).
GO HOME

Phân biệt hình thức và ý nghĩa của hai câu sau:
a. Anh có khỏe không?
b. Anh đã khỏe chưa?

You are given 3 stickers
a. Hình thức: dùng cặp từ có… không
- Ý nghĩa: Thời điểm hiện tại, không biết trước đó thế nào?
b. Hình thức: dùng cặp từ đã… chưa
- Ý nghĩa: thời điểm hiện tại, biết rõ tình trạng sức khỏe
trước đó không tốt.

GO HOME

Cho biết hai câu nghi vấn sau đây đúng hay sai? Vì sao?
a.

Chiếc xe máy bao nhiêu ki-lô-gam mà nặng thế?

b.

Chiếc xe này giá bao nhiêu mà rẻ thế?

You are given 5 stickers
a/ Đúng. Người hỏi tiếp xúc với sự vật.
b/ Sai. Người hỏi chưa biết chính xác giá của xe.
GO HOME

Chuyển câu sau thành câu nghi vấn:
Con muốn đi đá bóng.

You are given 2 stickers
VD: Con có thể đi đá bóng không ạ?
GO HOME

Đặt 1 câu nghi vấn liên quan đến việc tìm
hiểu giá trị nội dung của văn bản “Ông đồ”.

You are given 3 stickers
VD: Tài năng của ông đồ được thể hiện
qua những chi tiết nào?
GO HOME

Câu sau đây thuộc kiểu câu gì? Có thể thay từ “hay”
bằng từ “hoặc” được không? Vì sao?
Hay tại sự sung sướng bỗng được trông nhìn và ôm ấp cái
hình hài máu mủ của mình mà mẹ tôi lại tươi đẹp như
thuở còn sung túc?

You are given 3 stickers
- Câu nghi vấn.
- Không thay được, vì khi đó sẽ
trở thành kiểu câu khác.
GO HOME

BÀI TẬP

Viết đoạn văn (khoảng 2/3 trang
giấy) với chủ đề “Hãy chung tay
bảo vệ môi trường”, trong đó có
sử dụng câu nghi vấn.

Ôn lại bài cũ

Hoàn thiện BTVN

Hướng dẫn tự học
Soạn bài; Câu nghi vấn