CHỦ ĐỀ 4: DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
(Gồm 02 tiết: 37 + 38)

Xem clip về nhà máy thủy điện.
- Nhà máy thủy điện tạo ra dòng điện gì? Có phải dòng điện một chiều như
pin, ắc quy hay không?
- Dòng điện xoay chiều khác dòng điện một chiều chỗ nào? Máy phát điện
xoay chiều có cấu tạo như thế nào?

I. Chiều của dòng điện cảm ứng, dòng điện xoay chiều

N

S

N

S

b. Tiến hành
Giải thích

Nội dung
Hiện tượng
Tiến hành
Một đèn LED
Đưa Nam châm lại sáng
gần cuộn dây
Đèn LED còn
lại
sáng
Đưa Nam châm ra
xa cuộn dây

Số đường sức từ
Chiều của dòng điện
xuyên qua tiết diện S trong 2 trường hợp?
Tăng
Giảm
00:22
00:23
00:24
00:25
00:26
00:27
00:28
00:29
00:30
00:31
00:33
00:34
00:35
00:36
00:37
00:38
00:39
00:40
00:41
00:42
00:43
00:44
00:45
00:46
00:47
00:48
00:49
00:50
00:51
00:52
00:53
00:54
00:55
00:56
00:57
00:58
00:59
01:00
01:01
01:02
01:03
01:04
01:05
01:06
01:07
01:08
01:09
01:10
01:11
01:12
01:13
01:14
01:15
01:16
01:17
01:18
01:19
01:20
01:21
01:22
01:23
01:24
01:25
01:26
01:27
01:28
01:29
01:30
01:31
01:32
01:33
01:34
01:35
01:36
01:37
01:38
01:39
01:41
01:42
01:43
01:44
01:45
01:46
01:47
01:48
01:49
01:50
01:51
01:52
01:53
01:54
01:55
01:56
01:57
01:58
01:59
02:00
02:01
02:02
02:03
02:04
02:05
02:06
02:07
02:08
02:09
02:10
02:11
02:12
02:13
02:14
02:15
02:16
02:17
02:18
02:19
02:20
02:21
02:22
02:23
02:24
02:25
02:26
02:27
02:28
02:29
05:00
02:30
02:31
00:32
02:33
02:34
02:35
02:36
02:37
02:38
02:39
02:40
02:41
02:42
02:43
02:44
02:45
02:46
02:47
02:48
02:49
02:50
02:51
02:52
02:53
02:54
02:55
02:56
02:57
02:58
02:59
03:00
03:01
03:03
03:04
03:05
03:06
03:07
03:08
03:09
03:10
03:11
03:12
03:13
03:14
03:15
03:16
03:17
03:18
03:19
03:20
03:21
03:22
03:23
03:24
03:25
03:26
03:27
03:28
03:29
03:30
03:31
03:32
03:33
03:34
03:35
03:36
03:37
03:38
03:39
03:40
03:41
03:42
03:43
03:44
03:45
03:46
03:47
03:48
03:49
03:50
03:51
03:52
03:53
03:54
03:55
03:56
03:57
03:58
03:59
04:00
04:01
04:02
04:03
04:04
04:05
04:06
04:07
04:08
04:09
04:10
04:11
04:12
04:13
04:14
04:15
04:16
04:17
04:18
04:19
04:20
04:21
04:22
04:23
04:24
04:25
04:26
04:27
04:28
04:29
04:30
04:31
04:32
04:33
04:34
04:35
04:36
04:37
04:38
04:39
04:40
04:41
04:42
04:43
04:44
04:45
04:46
04:47
04:48
04:49
04:50
04:51
04:52
04:53
04:54
04:55
04:56
04:57
04:58
04:59

Ngược chiều nhau

Khi số đường sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây tăng
thì dòng điện cảm ứng trong cuộn dây có chiều ngược với
chiều dòng điện cảm ứng khi số đường sức từ xuyên qua tiết
diện đó giảm.
Dòng điện luân phiên đổi chiều gọi là dòng điện xoay chiều

II. Cách tạo dòng điện xoay chiều

Ví trí 1

N
Cuộn dây

Ví trí 2

S

Trục quay

Hình 33.3

Trong cuộn dây dẫn kín, dòng điện cảm ứng xoay chiều xuất
hiện khi cho nam châm quay trước cuộn dây hay cho cuộn dây
quay trong từ trường.

III. Cấu tạo và hoạt động của máy phát điện xoay chiều .

Hình 34.1

Hình 34.2

Hình 34.1

Máy phát điện có cuộn dây quay

Hình 34.2

Máy phát điện có nam châm quay

Giống nhau : Gồm hai bộ phận chính là cuộn dây và nam châm .

Khác nhau :
Máy ở hình 34.1
Rô to (phần quay) : cuộn dây
Stato (phần đứng yên): Nam châm
*Có thêm bộ góp điện : Vành khuyên
và thanh quét (chổi than).

Máy ở hình 34.2
Rô to (phần quay) :Nam châm Stato
(phần đứng yên): cuộn dây

C2 : Vì sao khi ta cho nam châm ( hoặc cuộn dây ) quay ta lại
thu được dòng điện xoay chiều trong các máy trên khi nối hai
cực của máy với các dụng cụ tiêu thụ điện.

Khi nam châm hoặc cuộn dây quay thì số đường sức từ qua tiết
diện S của cuộn dây luân phiên tăng giảm

- Các máy phát điện xoay chiều đều có hai bộ phận chính là nam
châm và cuộn dây.
- Một trong hai bộ phận đó đứng yên gọi là Stato, bộ phận còn
lại có thể quay được gọi là Rô to.

=> C3
+ Giống nhau: Đều có nam châm và cuộn dây khi 1 trong 2 bộ
phận quay thì xuất hiện dòng điện xoay chiều.
+ Khác nhau:
Đinamô có kích thước nhỏ hơn -> công suất nhỏ.
Máy phát điện trong công nghiệp có kích thước lớn -> công suất
lớn. (có thể dùng nam châm điện)
=> 33.1 C 33.5 B

33.6 D 33.7 C

34.2 D

- BT 33.2 SBT trang 73
- BT 34.3 SBT trang 65

Nhiệt điện

Thủy điện

Tua bin gió

Băng tan ở 2 cực

Hậu quả với môi trường
Nước biển dâng lên

Sản xuất điện bằng năng lượng mặt trời

Sản xuất điện bằng năng lượng gió

Nhµ m¸y thuû ®iÖn
Sản xuất điện bằng năng lượng nước
chảy từ trên cao

NMTĐ