KIỂM TRA BÀI CŨ

KIỂM TRA BÀI CŨ

Câu 1: Công dân mang quốc tịch Việt Nam là
A. người nước ngoài đã nhập quốc tịch Việt Nam.
B. trẻ em sinh ở Việt Nam, có mẹ là người Việt Nam và cha không rõ là ai.
C. trẻ em sinh ra ở Việt Nam có cha mẹ là người không quốc tịch nhưng có nơi thường trú tại Việt Nam.
D
D. tất cả A, B, C đều đúng.

Câu 3: Công dân nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là
A.  tất cả những người Việt dù sinh sống ở quốc gia nào
B tất cả những người có quốc tịch Việt Nam.  
B.
C. tất cả những người sinh sống trên lãnh thổ Việt Nam.
Câu 3: Công dân là:
A
A. người
dân của một nước, có các quyền và nghĩa vụ được pháp luật qui định.
B. người dân của một nước, được hưởng tất cả các quyền theo pháp luật qui định.
C. người dân của một nước, phải làm tất cả các nghĩa vụ được pháp luật qui định.
Câu 4: Quốc tịch là căn cứ xác định công dân của một nước, thể hiện mối quan hệ
giữa
A. Nhà
nước và công dân nước đó.
B. công dân và công dân nước đó.
A
C. tập thể và công dân nước đó.
D. công dân với cộng đồng nước đó.

BÀI 10: QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CƠ BẢN CỦA CÔNG DÂN

KHỞI ĐỘNG
TÌNH HUỐNG

TÌNH HUỐNG
Lớp 6A có một số bạn nhà xa nên thường đi xe đạp điện đến
trường. Trong đó, một vài bạn không đội mũ bảo hiểm.
Theo bạn, học sinh lớp 6 có được sử dụng xe đạp điện
không?
Người điều khiển xe đạp điện khi tham gia giao thông
có bắt buộc phải đội mũ bảo hiểm không? Vì sao?

Theo Luật Giao thông đường bộ, xe đạp điện (xe
đạp máy) được coi là phương tiện giao thông thô
sơ.
Dựa trên các Quy định, Bộ luật và Nghị định ở phần trên
chúng ta có thể kết luận rằng hiện tại chưa có văn bản
nào của chính phủ về việc quy định độ tuổi sử dụng xe
đạp điện tại Việt Nam. Xe đạp điện vẫn được xem là xe
thô sơ và người dân hoàn toàn được tự do lựa chọn
làm phương tiện di chuyển dựa trên nhu cầu sử dụng
mỗi ngày.
- Còn đối với xe máy điện thì được xem như là xe gắn
máy có động cơ 50 phân khối. Tức là chỉ những người
đủ 16 tuổi trở lên mới được quyền sử dụng, vận hành
và tham gia giao thông.
Luật Giao thông đường bộ không quy định độ tuổi
người sử dụng xe thô sơ. Vì vậy, HS lớp 6 có thể sử
dụng xe đạp điện khi tham gia giao thông nhưng phải
đội mũ bảo hiểm và tuân thủ các quy định của pháp

KHÁM PHÁ
Hiến pháp 2013

•Hiến pháp năm 2013 được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Việt Nam khóa XIII, kì họp thứ 6 đã thông qua ngày 28-112013. Quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được qui định
trong Chương II. Đó là các quyền cơ bản về chính trị, dân sự,
kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo
đảm theo Hiến pháp và pháp luật.
•Em hãy đọc thông tin kết hợp xem các hình ảnh dưới đây để
xác định các nhóm quyền và nêu nội dung các quyền và nghĩa
vụ cơ bản của công dân Việt Nam được qui định trong Hiến
pháp năm 2013; Hãy ghép các hình ảnh với nhóm quyền và
nghĩa vụ phù hợp

1. Nhóm quyền chính trị: quyền bầu cử và ứng cử vào các cơ quan
quyền lực nhà nước (Điều 27); quyền tham gia quản lí nhà nước (Điều
28); quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí (Điều 25); quyền tự do tín
ngưỡng, tôn giáo (Điều 24);….
2. Nhóm quyền dân sự: quyền sống (Điều 19); quyền bất khả xâm
phạm về thân thể, quyền được pháp luật bảo họ về tính mạng sức
khỏe, nhân phẩm và danh dự của công dân (Điều 20); quyền bất khả
xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình (Điều
21); quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở (Điều 22); quyền tự do đi lại, tự
do cư trú (Điều 23); quyền bình đẳng giới (Điều 26), quyền tự do kết
hôn và li hôn (Điều 36),….
3. Nhóm quyền kinh tế: quyền tự do kinh doanh (Điều 33); quyền có
việc làm (Điều 35), quyền sở hữu thu nhập hợp pháp, của cải để dành,
nhà ở, tư liệu sinh hoạt, tư liệu sản xuất (Điều 32),….

4. Nhóm quyền văn hóa: quyền học tập (Điều 39),
quyền nghiên cứu khoa học và công nghệ, sáng tạo
văn học, nghệ thuật (Điều 40); quyền đảm bảo an sinh
xã hội (Điều 34); quyền được bảo vệ, chăm sóc sức
khoẻ (Điều 38),…
5. Các nghĩa vụ cơ bản công dân phải thực hiện: trung
thành với Tổ quốc (Điều 44), thực hiện nghĩa vụ quân
sự và tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân
(Điều 45); tuân theo Hiến pháp và pháp luật (Điều 46);
nộp thuế (Điều 47); bảo vệ môi trường (Điều 43); nghĩa
vụ học tập (Điều 39)…

1. Nhóm quyền
dân sự

3. Nghĩa vụ cơ
bản của công
dân

2. Nghĩa vụ cơ
bản của công
dân

4. Nhóm quyền
văn hóa, xã hội

6. Nghĩa vụ cơ
bản của công
dân

5. Nghĩa vụ cơ
bản của công
dân

7. Nghĩa vụ cơ
bản của công
dân

8. Nhóm quyền
chính trị.
9. Nhóm quyền
kinh tế

NỘI DUNG BÀI HỌC

1. Quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân theo Hiến pháp năm 2013
a. Những nhóm quyền cơ bản của công dân:
- Nhóm quyền chính trị
- Nhóm quyền dân sự
- Nhóm quyền về kinh tế
-Nhóm quyền văn hóa, xã hội.
b. Các nghĩa vụ cơ bản của công dân:
-Trung thành với Tổ quốc
-Bảo vệ môi trường
-Nghĩa vụ học tập...

Em hãy đọc các thông tin, tình huống dưới đây và trả lời câu hỏi:
- Hương là học sinh lớp 6, ngoài việc học tập tốt, bạn còn chăm chỉ lao động, giúp đỡ bố mẹ
làm việc nhà.
- Thấy bác lao công đang quét dọn sân trường, Bình vứt luôn vỏ hộp xuống sân để bác dọn. 
- Biết Phương định bóc thư của bạn khác để xem, Minh đã khuyên Phương không nên làm
như vậy vì sẽ xâm phạm quyền bí mật thư tín.
- Ngày nào bố mẹ cũng phải nhắc Thắng học bài nhưng bạn chỉ ôn bài khi sắp tới kỳ kiểm tra.
- Nhiều lần chứng kiến chú Hưng đánh con, nên Hà đã gọi điện báo với Tổng đài điện thoại
quốc gia bảo vệ trẻ em 111.
- Gia đình Liên tìm mọi cách để anh trai không phải thực hiện nghĩa vụ quân sự. Biết chuyện,
Liên không tán thành và khuyên anh nên thực hiện nghĩa vụ quân sự.
- Nhà trường tổ chức lấy ý kiến của học sinh nhưng Trang không tham gia vì cho rằng ý kiến
của trẻ em sẽ không được thực hiện.
- Hùng luôn tích cực học tập và rèn luyện để sau này trở thành người công dân có ích cho xã
hội.

a. Em hãy xác định những ai đã thực hiện đúng, ai thực hiện chưa đúng quyền và nghĩa
vụ cơ bản của công dân? Vì sao?
b. Là học sinh, em đã được hưởng quyền và phải thực hiện các nghĩa vụ cơ bản nào
của công dân? Em đã làm gì để thực hiện đúng các nghĩa vụ đó?

Em hãy đọc các thông tin, tình huống dưới đây và trả lời câu hỏi:
- Hương là học sinh lớp 6, ngoài việc học tập tốt, bạn còn chăm chỉ lao động, giúp đỡ bố mẹ
làm việc nhà.
- Thấy bác lao công đang quét dọn sân trường, Bình vứt luôn vỏ hộp xuống sân để bác dọn. 
- Biết Phương định bóc thư của bạn khác để xem, Minh đã khuyên Phương không nên làm
như vậy vì sẽ xâm phạm quyền bí mật thư tín.
- Ngày nào bố mẹ cũng phải nhắc Thắng học bài nhưng bạn chỉ ôn bài khi sắp tới kỳ kiểm tra.
- Nhiều lần chứng kiến chú Hưng đánh con, nên Hà đã gọi điện báo với Tổng đài điện thoại
quốc gia bảo vệ trẻ em 111.
- Gia đình Liên tìm mọi cách để anh trai không phải thực hiện nghĩa vụ quân sự. Biết chuyện,
Liên không tán thành và khuyên anh nên thực hiện nghĩa vụ quân sự.
- Nhà trường tổ chức lấy ý kiến của học sinh nhưng Trang không tham gia vì cho rằng ý kiến
của trẻ em sẽ không được thực hiện.
- Hùng luôn tích cực học tập và rèn luyện để sau này trở thành người công dân có ích cho xã
hội.

NỘI DUNG BÀI HỌC

1. Quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân theo Hiến pháp năm 2003
2. Thực hiện quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân
- Một số quyền mà học sinh đã được hưởng: quyền được học tập, quyền tự do
ngôn luận, quyền được bảo vệ tính mạng và sức khỏe,...
- Một số nghĩa vụ mà học sinh phải thực hiện: bảo vệ môi trường, tuân theo
hiến pháp và pháp luật,...

Tính tự lập của anh Luận đã mang lại cho anh và cho
xã hội nhiều điều tốt đẹp cụ thể như:
+ Tính tự lập của anh Luận đã mang lại cho anh là:
Doanh nghiệp của anh ngày càng phát triển, được
bình chọn là Doanh nhân trẻ xuất sắc.
+ Tính tự lập của anh Luận đã mang lại cho xã hội đó
là: Tạo công ăn việc làm cho nhiều người ở buôn
làng.

a.Những biểu hiện tự lập: Bạn Hải dù gia đình có khá giả,
có bác giúp việc riêng nhưng Hải luôn tự giác làm những
việc của mình, còn phụ giúp bác giúp việc những công việc
như: nhặt rau, gấp quần áo, chăn màn,…
b. Những biểu hiện khác của tự lập:
- Tự giác vệ sinh cá nhân.
- Thức dậy sớm không cần bố mẹ gọi. 
- Tự dọn dẹp, sắp xếp phòng ngủ.
- Phụ giúp bố mẹ những công việc nhà.
- Chủ động học bài, làm hết tất cả các bài tập.

Ý nghĩa của tự lập

Đối với bản thân, cá nhân

Đối với gia đình

- Giải quyết công việc hiệu
quả, thành công.
- Được mọi người kính
trọng.
- Có thêm kinh nghiệm
sống.
- Tự tin, bản lĩnh.
- Làm chủ cuộc sống.

- Cha mẹ hạnh phúc vì
con cái tự lập.
- Mọi thành viên đều yên
tâm khi mỗi cá nhân đều
tự lo được cho bản thân.

Đối với xã hội

- Góp phần phát triển
xã hội

3. Ý nghĩa của tự lập

Người có tính tự lập thường thành công
trong cuộc sống và xứng đáng nhận
được sự tôn trọng của mọi người.

4. Cách rèn luyện.

- Chủ động làm việc, từ lúc còn nhỏ, từ những việc nhỏ.
- Tự tin vào bản thân.
- Cố gắng, kiên trì và quyết tâm thực hiện công việc.

TRÒ CHƠI: ĐUỔI HÌNH BẮT CHỮ
Luật chơi

- Có 4 mảnh ghép, mỗi mảnh ghép chứa 1 hình ảnh, miêu
tả cho nội dung 1 câu ca dao, tục ngữ, thành ngữ liên
quan đến tính tự lập.
- Học sinh lựa chọn lần lượt các mảnh ghép, nhìn tranh,
đoán câu ca dao, tục ngữ.
- Câu trả lời đúng sẽ được nhận quà.

ĐUỔI HÌNH BẮT CHỮ

1
Há miệng chờ sung

3
Đói thì đầu gối phải bò

2
Có công mài sắt, có ngày nên kim

4
Muốn ăn thì lăn vào bếp

Luyện tập:

Bài 1: Em đồng tình hay không đồng tình với các ý kiến dưới đây? Vì sao?
A. Tính tự lập không tự nhiên mà có.
B. Chỉ có con nhà nghèo mới cần sống tự lập.
C. Học cách sống tự lập để trưởng thành.

x

D. Nên tự lập càng sớm càng tốt.
E. Tự lập sẽ dễ trở thành người ích kỉ, độc đoán.

x

Bài 3:
Trong giờ kiểm tra Toán, gặp bài khó, Nam loay
hoay mãi vẫn chưa giải được. Thấy sắp hết giờ mà
bạn vẫn chưa làm xong bài, Dũng ngồi bên cạnh
đưa bài đã giải cho Nam chép.

TRÒ CHƠI SẮM VAI
Xử lý tình huống
a. Em có nhận xét gì về việc làm của Nam và Dũng?
b. Nếu là Nam, em sẽ làm gì? Vì sao?
c. Nếu là Dũng, em sẽ làm gì? Vì sao?

PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG
a. Việc làm của Nam và Dũng đều chưa đúng, Nam
chưa tự giác, tự lập trong học tập; còn Dũng muốn giúp
bạn nhưng cách giúp chưa đúng đắn.
b. Nếu là Nam em sẽ cố gắng suy nghĩ để tìm ra cách
giải, hoặc nhất quyết không chép bài của bạn, coi đây là
1 bài học để lần sau cố gắng hơn trong học tập.
c. Nếu là Dũng, em sẽ không cho bạn chép bài, chỉ
nhắc nhở bạn nên cố gắng tập trung suy nghĩ để tìm lời
giải; trường hợp hết giờ bạn chưa giải được, có thể
hướng dẫn bạn cách giải trong giở ra chơi để bạn rút
kinh nghiệm.

PHIẾU HỌC TẬP

Họ và tên: …………………………..Lớp:……………………………

* Việc làm thể hiện tính tự lập của các bạn:
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………....
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………....
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………...
* Bài học từ những điều em quan sát, tham gia đó:
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………....
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………....

VẬN DỤNG
1. Hãy lập kể hoạch rèn luyện tính tự lập của bản thân theo bảng hương
dẫn dưới đây và chia sẻ cùng các bạn trong nhóm.
TT

Thời điểm

1

Khi ở nhà

2

Khi ở trường

3

Khi đi du lịch, dã ngoại

Biểu hiện tự lập của em

2. Em tham gia một trại hè trong 4 ngày, sống xa gia đình. Hãy viết nhật kí,
liệt kê những công việc chuẩn bị của em trước chuyền đi, những việc em
làm trừơng thời gian ở trại hè, thể hiện tinh tự lập của em khi xa bố mẹ