CHƯƠNG 4: SINH SẢN
A.SINH SẢN Ở THỰC VẬT

BÀI 41. SINH SẢN VÔ TÍNH Ở THỰC VẬT

Thế nào là sinh sản?

1.Khái niệm sinh sản
Sinh sản là quá trình tạo ra những cá thể mới đảm bảo sự phát triển liên
tục của loài
Sinh sản vô tính
2. Các hình thức sinh sản:
Sinh sản hữu tính

Cho các VD sau về hiện tượng sinh sản ở thực vật.Hãy xác định đâu là sinh
sản vô tính:
1.Hạt ngô
Cây ngô
->SS hữu tính
2.Hạt lúa
->SS hữu tính
Cây lúa
3.Ngọn mía
->SS vô tính
Cây mía
4.Hạt cải bắp
Cây
cải
bắp
->SS
hữu
tính
5.Lá thuốc bỏng
Cây thuốc bỏng ->SS vô tính
6.Dây khoai lang
Cây khoai lang ->SS vô tính
7.Củ tỏi(tép tỏi)

Cây tỏi

Thế nào là sinh sản vô tính?

->SS vô tính

1. Sinh sản vô tính là gì?

- Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản không có sự kết hợp
giữa giao tử đực và giao tử cái. Con sinh ra giống nhau và
giống cây mẹ.

* Ưu - nhược điểm của sinh sản vô tính

- Ưu điểm:
Cơ thể con giữ nguyên tính di truyền của cơ thể mẹ nhờ quá
trình nguyên phân.Tạo ra quần thể đồng nhất về kiểu gen
phát triển tốt trong môi trường ổn định.
- Nhược điểm:
Không có sự tổ hợp các đặc tính di truyền của bố mẹ nên cá
thể con kém thích nghi khi điều kiện sống thay đổi và có
thể bị tiêu diệt hoàn toàn.

PHIẾU HỌC TẬP :
PHÂN BIỆT SINH SẢN BẰNG BÀO TỬ VÀ SINH SẢN SINH DƯỠNG
SINH SẢN
SINH SẢN BẰNG BÀO TỬ
SINH SẢN SINH DƯỠNG
Gặp ở thực
vật
Cơ thể con
được sinh
ra từ
Cơ sở sinh
sản( dựa
vào quá
trình)

ĐÁP ÁN PHIẾU HỌC TẬP :
PHÂN BIỆT SINH SẢN BẰNG BÀO TỬ VÀ SINH SẢN SINH DƯỠNG

NỘI DUNG

SINH SẢN BẰNG
BÀO TỬ
Gặp ở thực vật
Rêu ,dương xỉ

SINH SẢN SINH
DƯỠNG
Khoai lang,cây thuốc
bỏng,rau má…
Cơ thể con
Bào tử (tế bào biệt Một bộ phận sinh dưỡng
được sinh ra từ hóa của cơ thể mẹ) của cơ thể mẹ(lá,thân ,rễ )
Cơ sở sinh sản( Giảm phân,nguyên
dựa vào quá
phân
trình phân bào)

Nguyên phân

Nêu các phương pháp nhân giống vô tính?

Giâm cành nhân giống hoa hồng

Giâm cành nhân giống hoa lan

Giâm

Chiết

Ghép
Nuôi
cấy mô

Cách tiến hành
- Chọn một đoạn thân, cành vùi xuống đất (hoặc mùn
ẩm...)  phát triển thành cây non.
- Có thể sử dụng thêm chất kích thích, chất dinh
dưỡng...
- Chọn một đoạn thân, cành gọt lớp vỏ (một đoạn
ngắn) và bọc đất mùn xung quanh hoặc ghim giữ
phần bóc vỏ xuống lớp đất mặt  sau một thời gian
chỗ bóc vỏ ra rễ  cắt rời cành đi trồng.
- Có thể sử dụng thêm chất kích thích, chất dinh
dưỡng...
Cắt một đoạn thân, cành hoặc mắt đem ghép vào thân,
cành...của gốc ghép, sao cho phần vỏ và phần lõi của
các mô tương đồng phải tiếp xúc và ăn khớp vớ nhau.

Đối tượng áp dụng
Thường áp dụng đối với cây thân
thảo, cây ngắn ngày. Ví dụ:
Khoai, sắn, mía, rau ngót....
Thường áp dụng đối với cây thân
gỗ – cây ăn quả, cây lâu năm.
Ví dụ: Bưởi, hồng xiêm, mơ,
quýt...
Thường áp dụng với các cây thân
gỗ. Ví dụ: Táo, hoa hồng, chanh,
cam, bưởi...

Lấy mô của cây cần nhân giống  nuôi trong môi Có thể áp dụng với nhiều loài thực
trường dinh dưỡng phù hợp có bổ sung chất kích vật. Ví dụ: Phong lan, chuối, dứa,
thích sinh trưởng  phôi  cây non.
hoa hồng....

4.Vai trò của sinh sản vô tính đối với đời sống thực vật và con
người
a. Đối với đời sống thực vật:
- Sinh sản vô tính giúp cho sự tồn tại và phát triển của loài.
b. Đối với đời sống con người:
- Duy trì được các tính trạng tốt có lợi cho con người.
- Nhân nhanh giống cây cần thiết trong thời gian ngắn.
- Tạo giống cây sạch bệnh
- Phục chế được các giống cây trồng quí đang bị thoái hoá.
- Giá thành thấp, hiệu quả kinh tế cao.

Một số thành tựu từ nhân giống vô tính ở cây trồng

Giâm cành nhân giống cây đinh lăng

Nhân giống hoa Đồng tiền bằng nuôi cấy mô

Nuôi cấy mô tế bào

Khoai tây được nhân giống nhờ nuôi cấy mô

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI
- Học thuộc phần chữ in nghiêng trong khung ghi nhớ- SGK.
- Trả lời các câu hỏi cuối bài.
- Đọc trước bài 42.

Câu 1: Sinh sản vô tính ở thực vật là cây non được sinh ra mang
đặc tính
A. giống cây mẹ, có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
B. giống cây mẹ, không có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử
cái
C. giống bố mẹ, có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái
D. giống và khác cây mẹ, không có sự kết hợp giữa giao tử đực và
giao tử cái
Câu 2: Trong sinh sản sinh dưỡng ở thực vật, cây mới được tạo ra
A. từ một phần của cơ quan sinh dưỡng của cây
B. chỉ từ rễ của cây
C. chỉ từ một phần thân của cây
D. chỉ từ lá của cây

Câu 3. Bào tử ở thực vật mang bộ nhiễm sắc thể (NST)
A. lưỡng bội và hình thành cây đơn bội
B. đơn bội và hình thành cây lưỡng bội
C. đơn bội và hình thành cây đơn bội
D. lưỡng bội và hình thành cây lưỡng bội
Câu 4: Trong các phương pháp sau, phương pháp nhân giống
vô tính nào có hiệu quả nhất hiện nay?
A. Gieo từ hạt
B. Chiết cành
C. Nuôi cấy mô
D. Giâm cành