THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA

KHỞI ĐỘNG

m hãy cho biết chức năng của các thiết bị ở Hình 1.

Tiếp nhận thông tin vào

Tiếp nhận thông tin vào

Xử lý thông tin

Đưa thông tin ra

Lưu thông tin

Đưa thông tin ra

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
1. Thiết bị vào và thiết bị ra
Quan sát Hình 2 và trả lời câu hỏi:

+ Các thiết bị của máy tính được phân loại thành những khối chức
+ Thinào?
ết bị vào, thiết bị ra được sử dụng để làm gì?
năng
- Thiết

bị ếvào
dùngtính
để ti
ếpcnh
ận thông
tin vào
nhố
ưi bàn
- Các thi
t bịđcượ
ủacmáy
đượ
phân
loại thành
4 kh
chức
phím,
ột, thi
micro,
năng chu
chính:
ết bịmáy
vào,quét,…
bộ xử lí trung tâm (CPU – Central
- Processing
Thiết bị raUnit),
được sbửộ dnh
ụng
để ếđtưbaị thông
ớ, thi
ra. tin ra như màn hình,
máy in, loa, máy chiếu,…

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
1. Thiết bị vào và thiết bị ra

Câu 1: Ghép thiết bị vào ở cột bên trái với chức năng tương ứng ở cột
bên phải.

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
1. Thiết bị vào và thiết bị ra

Ghép thiết bị ra ở cột bên trái với chức năng tương ứng ở cột bên phải .

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
1. Thiết bị vào và thiết bị ra

? Thiết bị nào thực hiện chuyển dạng thông tin thường gặp thành dãy
bit?
- Thiết bị vào thực hiện chuyển dạng thông tin thường gặp thành dữ
liệu số (dãy các bit) và đưa vào trong máy tính.
? Thiết bị nào thực hiện chuyển đổi dữ liệu ở dạng dãy bit trong máy
tính thành thông tin ở dạng thường gặp?
- Thiết bị ra thực hiện chuyển đổi dữ liệu ở dạng dãy bit trong máy
tính thành thông tin ở dạng thường gặp.
? Tại sao ổ đĩa cứng không được coi là thiết bị vào – ra?
- Ổ đĩa cứng, thẻ nhớ, đĩa DVD,… không được voi là thiết bị vào –
ra là vì chúng không thực hiện chức năng chuyển đổi dạng thông
tin.

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
1. Thiết bị vào và thiết bị ra

? Chức năng của thiết bị vào là gì? Hãy nêu một số loại thiết bị vào và
Ghithông
nhớ tin tương ứng mỗi loại có thể tiếp nhận.
dạng
- Có nhiều loại thiết bị vào như bàn phím, chuột, màn
hình cảm ứng, micro, máy quét,… tiếp nhận thông tin vào
ở những dạng khác nhau như văn bản, âm thanh, hình
ảnh, tiếp xúc, chuyển động.
? Chức năng của thiết bị ra là gì? Hãy nêu một số loại thiết bị ra và
dạng thông tin tương ứng mỗi loại có thể đưa ra.
- Có nhiều loại thiết bị như màn hình, loa, máy in, máy
chiếu,… để đưa thông tin ra ở những dạng khác nhau như
văn bản, âm thanh, hình ảnh.

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
2. Sự đa dạng của thiết bị vào – ra
Nhóm 1:
Nhóm em hãy đọc thông tin mục 2a – SGK tr.7 và chỉ ra vị trí camera,
vùng cảm ứng chuột, bàn phím, thân máy, màn hình trên máy tính
xách tay (vật thật). Em có nhận xét gì về kích thước, hình dạng các
thiết bị vào – ra của máy tính xách tay so với các thiết bị vào – ra của
máy tính để bàn?
Nhóm 2:
Nhóm em hãy đọc thông tin mục 2b – SGK tr.8 và chỉ ra vị trí của màn
hình cảm ứng, bàn phím ảo, micro, loa, camera trên điện thoại thông
minh (hoặc máy tính bảng). Theo em, ta có thể sử dụng màn hình cảm
ứng để thay thế những thiết bị nào?
Nhóm 3:
Em hãy đọc thông tin mục 2c – SGK tr.8 và cho biết: Máy ảnh số, máy
ghi hình kĩ thuật số, loa thông minh có thể thực hiện những chức năng
gì? Khi nào chúng trở thành thiết bị vào, thiết bị ra của máy tính?

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
2. Sự đa dạng của thiết bị vào – ra
Ghi nhớ
- Hình dạng của thiết bị vào – ra rất đa dạng.
- Kích thước, hình dạng của chúng được thiết kế để thuận tiện sử dụng.
→ Các thiết bị vào – ra được thiết kế đa dạng phù hợp với nhu cầu sử
dụng khác nhau của người dùng.

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA

3. Lắp ráp, sử dụng thiết bị an toàn
a) Lắp ráp một số thiết bị máy tính thông dụng
USB:
kết nối
thiết
(như
? Emchuẩn
hãy nêu
cácthông
chuẩdụng
n kếtcho
nốnhiều
i thông
dụbịnghiện
hiệnay
n nay
? bàn
phím,
loa, màn
máy
Chuẩn
có 3thiết
loạibịphổ
- USBchuột,
và HDMI
là haihình,
chuẩn
kếtin,…).
nối phổ
biến USB
trên các
máy
biến:
tính hiện nay.

THIẾT BỊ VÀO VÀ THIẾT BỊ RA
3. Lắp ráp, sử dụng thiết bị an toàn
- HDMI: chuẩn kết nối cho phép truyền tải hình ảnh, âm thanh chất
lượng cao qua dây cáp đến màn hình, loa. Chuẩn HDMI có 3 loại phổ
biến:

- VGA: kết nối màn hình với thân máy tính; chuẩn kết nối (đường
kính) 3,5 mm để kết nối các thiết bị âm thanh (như loa, micro) với
thân máy tính.

→
? Em
Nhận
có xét:
nhậnCổng
xét gìkết
vềnối
đặccóđiểm
cấu cấu
tạo, tạo,
hìnhhình
dạng,
dạng,
kíchkích
thước
thước
vừa của
khớp
cổng với
kết đầu
nối và
nốiđầu
củanối
thiết
tương
bị ứng.

?Hãy kể tên các cổng kết nối mà em biết và theo em cổng kết nối
nào là thông dụng nhất hiện nay?
- Một số cổng kết nối: USB – A, USB – B, USB – C, HDMI – A,
HDMI – C, HDMI – D, VGA, 3,5mm,…
- Cổng kết nối thông dụng nhất là: Cổng USB và HDMI là hai
chuẩn kết nối phổ biến nhất.
- USB-A là cổng thông dụng trên máy tính để bàn, máy tính xách tay.
- USB-C là cổng kết nối thông dụng trên các thiết bị cầm tay như
điện thoại thông minh, máy tính bảng.

Lắp ráp thiết bị đúng cách
THẢO LUẬN CẶP ĐÔI
Em
trình
các btính,
ước cchúng
ần thựta
c hi
đu
ể lýắđi
pề
ráp
thiết
Khi hãy
lắp nêu
ráp thi
ết btự
ị máy
cầệnnlư
u gì?
bị vào máy tính?
Để lắp ráp thiết bị máy tính đúng cách, an toàn, chúng ta cần lưu ý:
- Trình tự các bước cần thực hiện để lắp ráp thiết bị vào máy tính là:
+ Thân máy tính, màn hình (của máy tính để bàn) luôn có cổng nguồn
+ Chuẩn bị cáp nối, thiết bị cần được kết nối.
điện. Cấp nguồn điện có hai đầu nối, một đầu cắm vào cổng nguồn
+ Lựa chọn cổng kết nối có hình dạng, cấu tạo, kích thước vừa khớp
điện trên thân máy tính, màn hình, đầu còn lại cắm vào ổ điện. Nên kết
với đầu nối.
nối nguồn điện khi đã thực hiện đầu nối xong các thiết bị.
+ Đưa đầu nối sát vào cổng kết nối đồng thời chỉnh cho vừa khớp,
+ Cáp nối dữ liệu của màn hình có hai đầu nối, một đầu cắm vào cổng
một tay giữ thiết bị có cổng kết nối (thân máy, màn hình,…), tay còn
kết nối trên thân máy, một đầu cắm vào cổng kết nối ở phía sau màn
lại nhẹ nhàng ấn thẳng để cắm đầu nối khớp chặt vào cổng kết nối
hình.
(Hình 9).
+ Cần làm theo hướng dẫn sử dụng khi thực hiện lắp ráp hoặc tháo rời
thiết bị.

HOẠT ĐỘNG NHÓM
Khi thực hiện lắp ráp thiết bị, nếu thực hiện một trong những
thao tác không đúng dưới đây thì sẽ dẫn đến điều gì (sử dụng các
gợA.
i ýCtrong
ắm đầkhung)?
u nối vào cổng kết nối có
1. Không cắm được
hình dạng, cấu tạo, kích thước không
đầu nối vào cổng kết
phù hợp.
nối.
B. Ấn đầu nối vào cổng kết nối khi chưa
2. Cong, gẫy, hỏng
chỉnh cho vừa khớp.
chân cắm của cổng
C. Lắc mạnh khi đưa đầu nối vào cổng
kết nối, đầu nối.
kết nối.
3. Hỏng thiết bị.
D. Không giữ thiết bị có cổng kết nối
4. Có thể bị điện
khi thực hiện ấn đầu nối vào cổng kết
giật.
nối.
5. Thiết bị không
E. Không giữ đấu nối thẳng với cổng
hoạt động hoặc hoạt
kết nối khi cắm.
động không ổn định.
G. Đầu nối không được cắm chặt vào
6. Có thể làm trượt,
cổng kết nối.
A – 1; B – 1, 2; C – 2, 3; D – 6; E – 1,2; G – 5; H – 4.rơi gây đổ, vỡ thiết
H. Chạm tay vào phần kim loại của máy
bị.

b) Sử dụng thiết bị an toàn

THẢO LUẬN CẶP ĐÔI

? Em hãy tìm hiểu cách sử dụng máy tính an toàn và nêu một số ví dụ về lỗi
thiết bị, hệ thống máy tính do sử dụng không đúng cách.

- Khi sử dụng cần tuân theo những quy tắc an toàn để không gây lỗi
cho thiết bị phần cứng, phần mềm, dữ liệu.
- Một số ví dụ về lỗi thiết bị, hệ thống máy tính do sử dụng không đúng
cách:
+ Rút thiết bị nhớ khỏi máy tính khi một ứng dụng đang ghi dữ liệu vào
thiết bị nhớ có thể dẫn đến bị mất, hỏng dữ liệu.
+ Khi thực hiện soạn thảo văn bản, tạo bài trình chiếu nhưng chưa lưu
vào tệp, nếu tắt máy bằng cách nhấn nút nguồn hoặc ngắt nguồn điện
cung cấp cho máy tính thì sẽ làm mất dữ liệu và có thể sẽ gây lỗi cho hệ
thống máy tính.
+ Để máy tính bị ẩm, ướt, bụi, bẩn sẽ gây lỗi, hư hỏng thiết bị.
+ Dùng vải thô ráp lau màn hình hay để vật sắc, nhọn tác động vào màn
hình sẽ dẫn đến xước, nứt vỡ màn hình.
+ Va đập mạnh sẽ gây lỗi, hỏng thiết bị, hệ thống máy tính.

THẢO LUẬN NHÓM
Theo em, nên hay không nên làm những việc nào dưới đây?
A. Giữ tay khô, sạch khi thao tác với máy tính.
B. Gõ phím nhẹ, dứt khoát.
C. Di chuyển chuột ở bề mặt gồ ghề hoặc mặt phẳng trơn
bóng (ví dụ như mặt kính).
D. Đóng các chương trình ứng dụng rồi tắt máy tính bằng
chức năng Shut down.
E. Tắt máy tính bằng cách ngắt nguồn điện cấp cho máy
tính hoặc nhấn giữ nút nguồn điện trên thân máy.
G. Vừa ăn, uống vừa sử dụng máy tính.

Ghi nhớ
- Cổng kết nối có cấu tạo, hình dạng, kích thước vừa khớp với đầu
nối của thiết bị
- Một số cổng kết nối thường gặp trên máy tính hiện nay là USB,
HDMI, VGA
- Lắp ráp và sử dụng thiết bị không đúng sẽ gây lỗi, hư hỏng thiết
bị, hệ thống máy tính
- Cần đọc kĩ và làm theo hướng dẫn sử dụng khi lắp ráp, sử dụng
thiết bị

LUYỆN TẬP
Bài
Bàitậtp 3. Hãy
ập 1. Hãy
nêu
kểmtên
ột scác
ố thao
thiếtác
t bị lvào
ắp ráp,
- ra csủ
ửadmáy
ụng thi
tính
ếtđbểị
không
bàn, đi
đúng
ện tho
sẽạgây
i thông
lỗi cho
minh.
thiếTheo
t bị, ph
em,
ầnvìmsao
ềm,lạdi ữcólinhi
ệu,ềnguy
u thiết
hib
m
vào
cho
con
i.a máy tính, điện thoại: Tai nghe, bàn
- ểịThi
ết- bra?
ị vàongraườcủ
+phím,
Chạmmàn
tay vào
n kim
ại của máy tính khi chưa ngắt
hìnhph
cảầm
ứng,lo…
ngu
n sthi
ẽế
bịt đi
n gira
ật.hỗ trợ máy tính làm việc và
- Vìồn
nhđi
ữệng
bịệvào
+th
Cườ
ắmngđầđuượ
ncốthi
i vào
nn,
ối thu
có hình
tạo, ểkích
ết ckổếng
nhkỏếtgọ
ận tid
ệạ
nng,
khicấ
diuchuy
n. Ví
th
c không
đượ
ầu nối vào cổng
dướ
ụ nh
ư: nhậphù
p dữhliợệpu,sẽđikhông
ều khicểắnmthi
ết cbđ
ị,..
kết nối.
Bài tập 2. Theo em, vì sao các thiết bị vào - ra được thiết kế
+ Lắc mạnh khi đưa đầu nối vào cổng kết nối có thể làm
đa dạng? Nêu ví dụ minh họa.
trượt, rơi gây đổ, vỡ thiết bị.
Vì các thiết bị vào - ra thiết kế đa dạng phù hợp với nhu cầu sử dụng khác
nhau của người dùng. Ví dụ: Tai nghe bluetooth, chuột, bút cảm ứng, …

THỰC HÀNH

VẬN DỤNG
Tìm hiểu và cho biết những bộ phận nào của máy tính trong
Phòng thực hành Tin học hay bị hỏng. Theo em nguyên nhân
các thiết bị đó hay bị hỏng là gì?
- Những thiết bị thường hỏng trong phòng máy là: Tai nghe,
bàn phím, chuột.
- Nguyên nhân là do học sinh sử dụng không cẩn thận, có
thể do làm rớt, va đập mạnh dẫn đến hỏng thiết bị.