BÀI 37:

LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG

37

LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
MỤC TIÊU

Nêu được khái niệm về khối lượng (số đo lượng
chất của một vật), lực hấp dẫn (lực hút giữa các vật
có khối lượng), trọng lượng của vật (độ lớn lực hút
của Trái Đất tác dụng lên vật).

KHỞI ĐỘNG
 Khi thả một vật đang cầm trên tay thì vật đó
rơi xuống. Tại sao lại như vậy?
Vậy khi thả rơi 1 viên
phấn đang cầm trên tay
thì vật đó rơi xuống. Tại
sao lại như vậy?

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
1. Trên vỏ hộp sữa
có ghi "Khối lượng
tịnh: 380 g" (hình
37.1a). Số ghi đó chỉ
sức nặng của hộp
sữa hay lượng sữa
chứa trong hộp?

Hình 37.1a. Hộp sữa

Thảo luận nhóm trong thời gian 4 phút
Lưu ý: cá nhân ghi ý kiến vào giấy note trong thời
gian 2 phút rồi dán vào các góc bảng phụ.
Sau đó, nhóm trưởng ghi ý kiến của nhóm ở
chính giữa bảng phụ trong thời gian 2 phút
Đại diện 2 nhóm trình, các nhóm khác nhận xét và
đóng góp ý kiến

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
1. Trên vỏ hộp sữa có
ghi "Khối lượng tịnh:
380 g" (hình 37.1a). Số
ghi đó chỉ sức nặng của
hộp sữa hay lượng sữa
chứa trong hộp?
Hình 37.1a. Hộp sữa

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
1. Trên vỏ hộp sữa có
ghi "Khối lượng tịnh:
380 g" (hình 37.1a). Số
ghi đó chỉ sức nặng của
hộp sữa hay lượng sữa
chứa trong hộp?
Hình 37.1a. Hộp sữa
Con số đó chỉ lượng sữa chứa trong hộp.

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
Trên một bao gạo có
ghi 25 kg (hình
37.1b). Số ghi đó
cho biết điều gì?
Hình 37.1b. Bao gạo

(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
Trên một bao gạo có
ghi 25 kg (hình
37.1b). Số ghi đó
cho biết điều gì?
Hình 37.1b. Bao gạo
Con số ghi đó chỉ lượng gạo chứa trong bao

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
Con số chỉ
lượng sữa chứa
trong hộp.

Con số chỉ
lượng gạo chứa
trong bao.

Khối lượng của sữa
chứa trong hộp.

Khối lượng của gạo
chứa trong bao.

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
1. KHỐI LƯỢNG
Khái niệm khối lượng
(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)


Kết luận
số đo lượng chất
-Khối lượng của một vật là ………………………..….
của một vật.
Khối lượng tịnh
-……………………là
khối lượng khi không tính bao bì.

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG

► Hình 37.2. Quả táo rơi

 Newton là một nhà bác học vĩ đại nhất của mọi
thời đại, ông đã có những cống hiến nghiên
cứu to lớn cho ngành vật lí giúp ích cho cuộc
sống con người phát triển. Theo truyền thuyết,
vào một ngày đẹp trời của năm 1666, khi Niutơn đang ngồi suy nghĩ dưới bóng mát của một
cây táo thì thấy một quả táo chín rơi. Theo em,
hiện tượng này đã làm ông nảy sinh ý tưởng gì
về lực?

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
Tìm hiểu về lực hấp dẫn
2. Tại sao khi
rụng khỏi cành
cây thì quả táo
luôn rơi xuống
mặt đất?

► Hình 37.2. Quả táo rơi

Thảo luận nhóm trong thời gian 5 phút
Lưu ý:
Hoạt động cá nhân ghi ý kiến vào giấy note trong thời
gian 3 phút rồi dán vào các góc bảng phụ.
Sau đó, nhóm trưởng ghi ý kiến của nhóm ở
chính giữa bảng phụ trong thời gian 2 phút
Đại diện 2 nhóm trình, các nhóm khác nhận xét và
đóng góp ý kiến

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
2. Tại sao khi
rụng khỏi cành
cây thì quả táo
luôn rơi xuống
mặt đất?
HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN

► Hình 37.2. Quả táo rơi

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
2. Tại sao khi
rụng khỏi cành
cây thì quả táo
luôn rơi xuống
mặt đất?

HOẠT ĐỘNG TỔNG HỢP Ý KIẾN

► Hình 37.2. Quả táo rơi

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
2. LỰC HẤP DẪN
Tìm hiểu về lực hấp dẫn

► Hình 37.2. Quả táo rơi

2.Tại sao khi rụng
khỏi cành cây thì quả
táo luôn rơi xuống mặt
đất?
Vì Trái Đất hút quả táo
một lực
Lực hút này được gọi là
lực hấp dẫn

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
2. LỰC HẤP DẪN
Tìm hiểu về lực hấp dẫn
Có hai cuốn sách
nằm trên mặt bàn
như hình bên dưới,
em hãy cho biết giữa
chúng có lực hấp dẫn
không?

Hai quyển sách nằm trên mặt bàn thì có lực
hấp dẫn giữa chúng

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
2. LỰC HẤP DẪN
(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)


Kết luận

một lực
- Mọi vật có khối lượng đều hút nhau………….
lực hấp dẫn
Lực hút này được gọi là………………...
- Lực hấp dẫn là lực hút giữa các vật
khối lượng
có……………….

LUYỆN TẬP
Câu 1. Khi ta đem cân một vật là ta muốn biết
A. chiều dài của vật đó.
B. thể tích của vật đó.
C. khối lượng của vật đó.
D. so sánh khối lượng của vật đó với khối lượng
của các vật khác.

LUYỆN TẬP

Câu 2. Trên bao bì của gói mì tôm có ghi khối
lượng tịnh: 75g. Số ghi đó có ý nghĩa gì?

A. Chỉ khối lượng của mì trong túi đựng
B. Chỉ khối lượng của túi đựng
C. Chỉ lượng lực hấp dẫn của mì lên gói mì
D. Chỉ thể tích gói mì

LUYỆN TẬP
Câu 3. Điền vào chỗ trống “…” để được câu
hoàn chỉnh:
Mọi vật có khối lượng đều … nhau một lực.
A. đẩy
B. hút
C. kéo
D. nén

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
3. Em có nhận xét gì về sự
biến dạng của lò xo khi treo quả
nặng vào nó? Nguyên nhân của
sự biến dạng này là gì?

Hình 37.3a. Treo
quả nặng vào lò
xo

Thảo luận nhóm trong thời gian 4 phút
Lưu ý: cá nhân ghi ý kiến vào giấy note trong thời
gian 2 phút rồi dán vào các góc bảng phụ.
Sau đó, nhóm trưởng ghi ý kiến của nhóm ở
chính giữa bảng phụ trong thời gian 2 phút
Đại diện 2 nhóm trình, các nhóm khác nhận xét và
đóng góp ý kiến

ÔN LẠI KIẾN THỨC CŨ

ÔN LẠI KIẾN THỨC CŨ

ÔN LẠI KIẾN THỨC CŨ
Tại sao khi rụng khỏi cành cây thì quả táo luôn
rơi xuống mặt đất?
Vì Trái đất hút quả táo một lực
Lực hút này được gọi là lực hấp dẫn.

Lực hấp dẫn trong trường hợp này gọi là gì?
Lực này có độ lớn như thế nào?

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
3. Em có nhận xét gì về sự
biến dạng của lò xo khi treo quả
nặng vào nó? Nguyên nhân của
sự biến dạng này là gì?

Hình 37.3a. Treo
quả nặng vào lò
xo

Thảo luận nhóm trong thời gian 5 phút
Lưu ý:
Hoạt động cá nhân ghi ý kiến vào giấy note trong thời
gian 3 phút rồi dán vào các góc bảng phụ.
Sau đó, nhóm trưởng ghi ý kiến của nhóm ở
chính giữa bảng phụ trong thời gian 2 phút
Đại diện 2 nhóm trình, các nhóm khác nhận xét và
đóng góp ý kiến

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
3. Em có nhận xét gì về sự
biến dạng của lò xo khi treo quả
nặng vào nó? Nguyên nhân của
sự biến dạng này là gì?
HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN

Hình 37.3a. Treo
quả nặng vào lò
xo

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
3. Em có nhận xét gì về sự
biến dạng của lò xo khi treo quả
nặng vào nó? Nguyên nhân của
sự biến dạng này là gì?
HOẠT ĐỘNG TỔNG HỢP Ý KIẾN

Hình 37.3a. Treo
quả nặng vào lò
xo

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
3. Em có nhận xét gì về sự
biến dạng của lò xo khi treo quả
nặng vào nó? Nguyên nhân của
sự biến dạng này là gì?

Hình 37.3a. Treo
quả nặng vào lò
xo

Khi treo quả nặng vào lò xo thì lò
xo bị dãn ra.
Do quả nặng chịu tác dụng lực hút
Trái Đất.

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
4. Khi thả viên phấn ở độ cao
nào đó thì viên phấn sẽ
chuyển động như thế nào?
Tại sao?
HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN

Hình 37.3b.Thả viên phấn

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
4. Khi thả viên phấn ở độ cao
nào đó thì viên phấn sẽ
chuyển động như thế nào?
Tại sao?
HOẠT ĐỘNG TỔNG HỢP Ý KIẾN

Hình 37.3b.Thả viên phấn

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
Tìm hiểu về trọng lượng của vật
4. Khi thả viên phấn ở độ cao
nào đó thì viên phấn sẽ
chuyển động như thế nào?
Tại sao?

Hình 37.3b.Thả viên phấn

Viên phấn sẽ chuyển động
thẳng rơi xuống mặt đất
Vì lực hút của Trái Đất đã tác
dụng 1 lực lên viên phấn.

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)

Câu 1: Lực mà Trái Đất tác dụng lên vật chính là
lực gì? Lực này còn được gọi là?
Lưu ý:
Hoạt động cá nhân ghi ý kiến vào giấy note trong thời
gian 1 phút.
Sau đó, ghi ý kiến thống nhất của cặp đôi trong
thời gian 1 phút

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)

Câu 1: Lực mà Trái Đất tác dụng lên vật chính là
lực gì? Lực này còn được gọi là?
Lực hấp dẫn. Lực này còn gọi là trọng lực

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)

Câu 2: Người ta gọi độ lớn của trọng lực tác dụng
lên một vật gọi là gì?
Trọng lượng

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT
(Thảo luận cặp đôi trong thời gian 2 phút)

Câu 3: Kí hiệu trọng lượng là gì?
Trọng lượng kí hiệu là P

Bài 37. LỰC HẤP DẪN VÀ TRỌNG LƯỢNG
3. TRỌNG LƯỢNG CỦA VẬT


Kết luận

Trọng lực lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật.
- …………..là
Trọng lượng
- ………………..của
vật là độ lớn lực hút của
Trái Đất tác dụng lên vật.
N (Newton)
- Đơn vị trọng lượng là……………………

- Mối quan hệ của khối lượng và trọng lượng:
+ Trọng lượng của quả cân 100 g là 1 N.
Thảo luận nhóm trong thời gian 4 phút
Trọng lượng của một vật 1 kg là bao nhiêu N
(Newton)? Em hãy nêu cách tính?

- Mối quan hệ của khối lượng và trọng lượng:
+ Trọng lượng của quả cân 100 g là 1 N.
Thảo luận nhóm trong thời gian 4 phút
Trọng lượng của một vật 1 kg là bao nhiêu N
(Newton)? Em hãy nêu cách tính?

- Mối quan hệ của khối lượng và trọng lượng:
+Trọng lượng của quả cân 100 g là 1 N.
10
N
1000g là……….
10 N
1 kg là …….

LUYỆN TẬP
Câu 1.  Phát biểu nào sau đây là đúng?

A.Trọng lượng của vật là lực hút của vật này tác dụng
lên vật khác.
B. Trọng lượng của một vật có đơn vị là kg.
C. Trọng lượng của vật là độ lớn lực hút của Trái Đất
tác dụng lên vật
D. Trọng lượng của vật tỉ lệ với thể tích của vật.

LUYỆN TẬP
Câu 2. Một quyển sách nặng 100g và một quả cân
bằng sắt nặng 100g đặt gần nhau trên mặt bàn.
Nhận xét nào sau đây là không đúng?
A. Hai vật có cùng trọng lượng.
B. Hai vật có cùng thể tích.
C. Hai vật có cùng khối lượng.
D. Có lực hấp dẫn giữa hai vật.

LUYỆN TẬP
Câu 3. Trọng lực là gì?
A. Lực đẩy của Trái Đất
B. Lực hút của Trái Đất
C.Lực hút của Mặt Trời
D.Lực đẩy của Mặt Trời

LUYỆN TẬP
Câu 3. Kết luận nào sau đây là không đúng khi
nói về trọng lượng của vật?
A. Trọng lượng của vật tỉ lệ với thể tích của vật.
B. Trọng lượng của vật là độ lớn của trọng lực tác
dụng lên vật.
C. Trọng lượng của một vật 100g là 1N.
D. Trọng lượng tỉ lệ với khối lượng của vật.

Câu 5. Hãy cho biết trọng lượng của túi
kẹo có khối lượng 150g?
A. 0,15N
B. 1,5 N
C. 150 N
D. 1500N