ÔN TẬP TIẾNG VIỆT

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ

Thành phần
Đặc điểm

KHỞI NGỮ

Chức năng

Nêu lên đề tài được nói đến trong
câu.

Từ ngữ đặc trưng

Không có.

Dấu hiệu nhận biết

Đứng trước chủ ngữ

Lưu ý

Có thể thêm các quan hệ từ: về, đối với,…
trước khởi ngữ; Nếu sau KN có QHT “thì”
thì không dùng dấu phẩy

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ
BÀI TẬP: Cho các dạng BT sau:

1. Dạng 1: xác định thành phần khởi ngữ trong câu

- Về tính toán thì bạn ấy là nhất.
- Đối với bài tập về nhà, nếu không chuẩn bị trước khi
lên lớp thì cô giáo sẽ phạt điểm kém.
- Ừ Lan nói đúng đấy! Với học sinh thì phải luôn chăm
ngoan, nghe lời cô giáo.

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ
BÀI TẬP: Cho các dạng BT sau:

1. Dạng 1: xác định thành phần khởi ngữ trong câu

- Còn với cô ấy, tôi không thể nào chịu đựng được nữa.
- Cô gái ấy, vừa trang điểm, vừa đi trên đường.
- Đối với cây cối, chúng tôi thường xuyên tỉa và bón
phân cho chúng.
- Còn tôi thì rất vui khi gặp bạn!
- Đối với cháu, thật là đột ngột.

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ
BÀI TẬP: Cho các dạng BT sau:

2. Dạng 2: chuyển phần in đậm thành khởi ngữ

- Tôi thường đi học về trên con đường này.
 Con đường này, tôi thường đi học về.
- Nam chơi đàn rất giỏi.
 Chơi đàn, thì Nam chơi rất giỏi.

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ
BÀI TẬP: Cho các dạng BT sau:

2. Dạng 2: chuyển phần in đậm thành khởi ngữ

- Anh ấy làm bài cẩn thận lắm.
 Làm bài thì anh ấy cẩn thận lắm.
- Tôi hiểu rồi nhưng tôi chưa giải được.
 Hiểu thì hiểu rồi nhưng giải thì tôi chưa giải được.
- Ông khổ tâm hết sức về điều này.
 Về điều này, ông khổ tâm hết sức.

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ

Các TP
Đặc điểm

Chức năng

Từ ngữ
đặc trưng
Dấu hiệu
nhận biết

TÌNH THÁI
Thể hiện cách nhìn, thái độ
đánh giá của người nói đối
với sự việc được nói đến
trong câu (về mức độ tin
cậy)
Dường như, có vẻ như, có
lẽ, chả nhẽ, chắc, chắc hẳn,
…

CẢM THÁN
Bộc lộ tâm lí của
người nói như: vui,
buồn, mừng, giận, ...

Ồ, trời ơi, chao ôi,…

Căn cứ vào từ ngữ đặc trưng

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ

Các TP
Đặc điểm

Chức năng

Từ ngữ
đặc trưng
Dấu hiệu
nhận biết

GỌI - ĐÁP

PHỤ CHÚ

Tạo lập hoặc duy trì quan
hệ giao tiếp

Bổ sung một số chi
tiết cho nội dung
chính của câu.

Này, vâng, dạ,…

Không có

Căn cứ vào từ ngữ đặc
trưng

Nằm giữa: 2 dấu -, 2 dấu
phẩy, 1 dấu phẩy 1 dấu -;
trong dâu ngoặc đơn,; sau
dấu hai chấm

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ

BÀI TẬP: Chỉ ra các thành phần biệt lập (TPBL) của câu trong mỗi câu sau
đây

1. Sương chùng chình qua ngõ
Hình như thu đã về
TPBL tình thái “Hình như”
2. Tác giả thay mặt cho đồng bào miền Nam – những
người con ở xa – bày tỏ niềm tiếc thương vô hạn.
TPBL phụ chú “những người con ở xa”

CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP VÀ KHỞI NGỮ

BÀI TẬP: Chỉ ra các thành phần biệt lập (TPBL) của câu trong mỗi câu sau
đây

3. Ôi kì lạ và thiêng liêng - Bếp lửa.
TPBL cảm thán “Ôi”
4. Thế rồi bỗng một hôm, chắc rằng hai cậu bàn cãi mãi,
hai cậu chợt nghĩ kế rủ Oanh chung tiền mở cái trường
TPBL phụ chú “chắc rằng hai cậu bàn cãi mãi”