Thứ ba ngày 28 tháng 3 năm 2023

Lịch sử

Khởi động

BỐI CẢNH LỊCH SỬ

 Vào giữa thế kỷ XV, sau khi đánh thắng quân Minh (trận Chi
Lăng - 1428) Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế mở đầu thời kỳ Hậu Lê
 Ở thời kỳ Hậu Lê, đất nước phát triển rất hưng thịnh. Việc tổ chức
quản lí đất nước đạt tới đỉnh cao, Vua có uy quyền tuyệt đối. Bản đồ
đất nước và Bộ Luật Hồng Đức ra đời để bảo vệ chủ quyền dân tộc và
trật tự xã hội.
 Giáo dục có nề nếp, quy củ và được chú trọng để phát triển nhân tài.
Văn học, khoa học có những thành tựu đáng kể. Một số tác phẩm có
giá trị đến ngày nay như: Đại Việt Sử kí toàn tập, Dư địa chí, …

1. Do đâu mà vào đầu thể kỉ XVI nước ta rơi vào thời kì bị chia cắt ?
Từ đầu thế kỉ XVI chính quyền nhà Hậu Lê suy yếu. Các tập
đoàn phong kiến xâu xé nhau tranh giành ngai vàng. Đất nước
rơi vào cảnh loạn lạc.
2. Cuộc xung đột giữa các tập đoàn phong kiến đã gây ra những
hậu quả gì?
Đất nước bị chia cắt thành Đằng Trong và Đằng Ngoài, cuộc
sống nhân dân vô cùng khổ cực, lầm than.

Khám phá

Lược đồ địa phận
Bắc triều –
Nam triều và
Đàng Trong,
Đàng Ngoài.

1. Sự phát triển của nghĩa quân Tây Sơn
- Em biết gì về sự phát triển của nghĩa quân Tây Sơn ?

1. Sự phát triển của nghĩa quân Tây Sơn
 Mùa xuân năm 1771, ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ, Nguyễn
Huệ xây dựng căn cứ khởi nghĩa tại Tây Sơn (vùng Tây Sơn Thượng
đạo nay thuộc An Khê Gia Lai). Nguyễn Huệ là người lãnh đạo
chính.

 Nghĩa quân đã đánh đổ được chế độ thống trị của họ Nguyễn ở
Đàng Trong (1777), đánh đuổi được quân xâm lược Xiêm (1785)
 Nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Thăng Long tiêu diệt chính quyền họ
Trịnh thống nhất giang sơn.

1. Sự phát triển của nghĩa quân Tây Sơn

NGUYỄN NHẠC – NGUYỄN LỮ - NGUYỄN HUỆ
Mùa xuân 1771,
xây dựng căn cứ
khởi nghĩa tại Tây
Sơn (nay thuộc
An Khê, Gia Lai).

Năm 1777, đánh
đổ được chế độ
thống trị của họ
Nguyễn ở Đàng
Trong.

Năm 1785, đánh
đuổi được quân
xâm lược Xiêm.

Nghĩa quân Tây Sơn làm chủ được Đàng Trong và quyết định
tiến ra Thăng Long.

Lược đồ căn cứ địa của nghĩa quân Tây Sơn

Ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ, Nguyễn Huệ.

- Cha của Nguyễn Huệ là người họ Hồ, sau đổi sang họ Nguyễn, người
quê gốc ở Hưng Nguyên, Nghệ An. Sau bị bắt đưa vào Tây Sơn Thượng
(Tây Sơn, Bình Định ). Nguyễn Huệ là em của Nguyễn Nhạc và là anh
của Nguyễn Lữ. Ông là một người rất thông minh, chăm chỉ, quyết đoán
và là một thiên tài quân sự mà còn xuất sắc về chính trị, ngoại giao, kinh
tế... Nguyễn Huệ đã đánh thắng hàng trăm trận và đánh đâu thắng đó,
càng về cuối đời chiến đấu của ông, thắng lợi càng huy hoàng, chiến
công càng hiển hách.
- Quang Trung - Nguyễn Huệ là người anh hùng áo vải đã đánh đổ cả
hai tập đoàn thống trị phản động ở Đàng Trong và Đàng Ngoài, người đã
lập nên những chiến công hiển hách chống quân xâm lược Xiêm và Mãn
Thanh, thực hiện được khát vọng thống nhất đất nước của dân tộc vào
cuối thế kỷ thứ 18.

2. Nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Thăng Long
- Cuộc tiến quân của quân Tây Sơn ra Thăng Long vào thời
gian nào, do ai lãnh đạo và nhằm mục đích gì?
+ Nghĩa quân Tây Sơn tiến quân ra Thăng Long vào năm
1786, do Nguyễn Huệ lãnh đạo nhằm lật đổ chính quyền
họ Trịnh, thống nhất giang sơn.

3. Diễn biến, kết quả và ý nghĩa cuộc tiến quân ra Thăng Long
của nghĩa quân Tây Sơn

3. Diễn biến, kết quả và ý nghĩa cuộc tiến quân ra Thăng Long
của nghĩa quân Tây Sơn
Câu 1. Nghe tin Nguyễn Huệ tiến quân ra Bắc, thái độ của Trịnh
Khải và quân tướng như thế nào ?
Câu 2. Nghĩa quân Tây Sơn tiến quân ra Bắc bằng đường nào? Khí thế tiến quân
ra sao?

Câu 3. Khi đến Nam Dư tình hình cuộc chiến như thế nào?

Câu 4. Nêu diễn biến của trận đánh ở kinh thành Thăng Long.

3. Diễn biến, kết quả và ý nghĩa cuộc tiến quân ra Thăng Long
của nghĩa quân Tây Sơn
Câu 1. Nghe tin Nguyễn Huệ tiến quân ra Bắc, thái độ của Trịnh
Khải và quân tướng như thế nào ?
- Kinh thành Thăng Long náo loạn, chúa Trịnh Khải đứng ngồi không
yên. Trịnh Khải gấp rút chuẩn bị quân và mưu kế giữ kinh thành. Một số
viên tướng chủ quan, khinh thường nghĩa quân và có ý nịnh bợ chúa Trịnh.
Câu 2. Nghĩa quân Tây Sơn tiến quân ra Bắc bằng đường nào? Khí thế tiến quân ra
sao?

- Nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Bắc bằng đường thủy và đường bộ với khí thế tiến quân hùng
mạnh, như vũ bão.

3. Diễn biến, kết quả và ý nghĩa cuộc tiến quân ra Thăng Long
của nghĩa quân Tây Sơn
Câu 3. Khi đến Nam Dư tình hình cuộc chiến như thế nào?
- Khi đến Nam Dư, quân Trịnh chủ quan bỏ thuyền lên bờ tản mát. Khi quân Tây
Sơn ập đến, quân Trịnh không kịp xuống thuyền, phần bị giết, phần bỏ chạy.

Câu 4. Nêu diễn biến của trận đánh ở kinh thành Thăng Long.
- Quân Tây Sơn đánh mạnh vào phủ chúa Trịnh. Trịnh Khải phất cờ
lệnh thúc quân đánh trả nhưng tướng sĩ nhìn nhau không dám tiến.
Quân Tây Sơn bắn đạn lửa dữ dội.

MÔ TẢ TRÊN
LƯỢC ĐỒ
Kết quả cuộc tiến
quân ra Thăng Long
- Quân Trịnh đại bại.
- Nguyễn Huệ làm chủ
Thăng Long, giao quyền
lại cho vua Lê, mở đầu cho
việc thống nhất lại đất
nước sau hơn 200 năm bị
chia cắt

Th¨ng Long
Nam D­

Phó Xu©n

An Khª

Quy Nh¬n

Lược đồ nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Thăng

3. Diễn biến, kết quả và ý nghĩa cuộc tiến quân ra Thăng Long
của nghĩa quân Tây Sơn
KẾT QUẢ

Nguyễn Huệ làm chủ được
Thăng Long, lật đổ họ Trịnh,
giao quyền cai trị ở Đàng Ngoài
cho vua Lê.

Ý NGHĨA

Mở đầu việc thống nhất lại đất
nước sau 200 năm bị chia cắt.

3. Diễn biến, kết quả và ý nghĩa cuộc tiến quân ra Thăng Long
của nghĩa quân Tây Sơn
Nêu nguyên nhân thắng lợi của nghĩa quân Tây Sơn
khi tiến ra Thăng Long ?
 Do quân Trịnh bạc nhược, chủ quan, khinh thường quân
Tây Sơn. Khí thế quân Tây Sơn tiến như vũ bão, quân Trịnh
trở tay không kịp,…
 Đây là một cuộc chiến có tính chất chính nghĩa. Sau chiến
thắng Nguyễn Huệ không lên ngôi Hoàng đế mà giao lại
quyền cai quản đất nước cho vua Lê.

NỘI DUNG BÀI HỌC
Nguyễn Huệ kéo quân ra Bắc, tiến vào Thăng Long,
tiêu diệt chính quyền họ Trịnh. Quân của Nguyễn Huệ
đi đến đâu đánh thắng đến tới đó.
Năm 1786, nghĩa quân Tây Sơn làm chủ Thăng Long,
mở đầu cho việc thống nhất lại đất nước.

Vận dụng

Lựa chọn đáp án đúng
Nghóa quaân Taây Sôn tieán ra Thaêng Long
năm naøo ? Do ai chæ huy ?
A. Naêm 1786, do Nguyeãn Huệ chæ huy .
B. Naêm 1786 do Nguyeãn Nhạc chæ huy.
C. Naêm 1785 , do Nguyeãn Hueä chæ huy.

Lựa chọn đáp án đúng
Muïc ñích cuûa quaân Taây Sôn tieán ra Thaêng
Long laø gì ?
A. Laät ñoå chính quyeàn hoï Nguyễn và họ
Trònh .
B. Thoáng nhaát giang sôn.
C. Lật đổ chính quyền họ Trịnh, thống nhất
giang sơn .

Lựa chọn đáp án đúng
Chuùa Trònh vaø baày toâi khi ñöôïc tin quaân Taây Sôn
tieán ra Thaêng Long ñaõ coù thaùi ñoä nhö theá naøo?
A. Kinh thaønh Thaêng Long naùo loaïn ,
Chuùa Trònh Khaûi ñöùng ngoài khoâng yeân.

B. Trònh Khaûi gaáp ruùt chuaån bò quaân vaø
möu keá giöõ kinh thaønh.
C. Cả 2 ý trên .

Lựa chọn đáp án đúng
Kết quả của việc nghĩa quân Tây Sơn tiến ra
Thăng Long là:
A. Nghĩa quân Tây Sơn làm chủ Thăng Long .
B. Nghĩa quân Tây Sơn làm chủ Thăng Long. Mở
đầu cho việc thống nhất đất nước.

C. Mở đầu cho việc thống nhất đất nước.

Em có thể giới
thiệu một số địa
danh mang tên
anh hùng
Nguyễn Huệ.

Tượng đài Nguyễn Huệ - Tỉnh Bình Định

Tượng nhà Tây Sơn – Bảo tàng Quang Trung – Bình Định

Đền thờ Nguyễn Huệ - Gia Lai

Phố đi bộ Nguyễn Huệ - TP HCM

Trường học mang tên Nguyễn Huệ

NGUYỄN HUỆ - VUA QUANG TRUNG

Giáo viên: Trần Công
Hiến

Tạm biệt các em,
hẹn gặp lại!