KHỞI ĐỘNG

CÂU CÁ CÙNG
DORAEMON

CHÚC MỪNG
MỪNG
CHÚC

Em hãy nêu các
tác dụng của lực?

Lực có tác dụng gây
biến đổi chuyển động
và gây biến dạng.

Nêu một vài ví dụ về tác
dụng của lực làm thay
đổi hình dạng của vật.

Dùng tay ép vào lò xo
làm lò xo biến dạng.

Nêu một vài ví dụ về tác
dụng của lực làm thay đổi
chuyển động của vật.

Bắn viên bi làm cho
viên bi chuyển động.

Lực tác dụng lên lò
xo trong trường hợp
nào lớn hơn? (biết hai
lò xo giống hệt nhau).

Lực gây ra cho lò xo treo quả nặng m 2
lớn hơn vì biến dạng nhiều hơn.

Trong các bài trước ta đã biết đo trọng lực bằng đơn vị
niutơn (N).
Làm thế nào để biết cái cặp của em nặng bao nhiêu
Niutơn? Tay người kéo dây cung bằng một lực bao
nhiêu Niutơn? Hay hai đội kéo co kéo nhau bằng một
lực bao nhiêu niutơn (N)?
Ta phải dùng một dụng cụ đặc biệt để đo lực, gọi là lực
kế.
Vậy lực kế có cấu tạo và cách sử dụng như thế nào ta
cùng nghiêm cứu bài 39.

LỰC KẾ

BÀI 39: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO.
PHÉP ĐO LỰC

01

MỤC TIÊU

02

03

Trình bày được thí
nghiệm chứng minh được độ
dãn của lò xo treo thẳng đứng
tỉ lệ với khối lượng của vật
treo.
Đo được lực bằng lực kế lò xo.
Vận dụng kiến thức thực tế về
biến dạng lò xo.

BÀI 39: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO. PHÉP ĐO LỰC

1. Biến dạng của lò xo

 Dụng cụ:
THÍ
Gồm lò xo xoắn, giá thí nghiệm, thước đo chiều
NGHIỆM dài, các quả nặng loại 50g.

Quan sát hình ảnh và
cho biết để thực hiện
được thí nghiệm
chúng ta cần những
dụng cụ nào?

 Tiến hành thí nghiệm:

- Treo lò xo theo phương thẳng đứng vào giá thí
Sau khi kết thúc thí
nghiệm. Đo chiều
dài tựcác
nhiên
lò xo (l0) .
nghiệm
emcủa
hãy
- Treo 1 quả nặnghoàn
bảng
loại thành
50g vào
đầu dưới của lò
xo . Đo chiều dài củadưới
lò xođây.
khi đó (l1).

- Treo 2 quả nặng loại 50g vào đầu dưới của lò
xo . Đo chiều dài của lò xo khi đó (l2).
- Treo 3 quả nặng loại 50g vào đầu dưới của lò
xo . Đo chiều dài của lò xo khi đó (l3).

KẾT QUẢ THÍ NGHIỆM

KẾT QUẢ THÍ NGHIỆM
Số quả nặng Tổng khối
50g móc vào lò lượng các
xo
quả nặng

Chiều dài
của lò xo
(cm)

Độ dãn của lò xo
(cm)

0

0

lo = 8 cm

0

1 quả nặng

50g

l1 = 10 cm

l1 - lo = 10 – 8 = 2

2 quả nặng

100g

l2 = 12 cm

l2 - lo = 12 – 8 = 4

3 quả nặng

150g

l3 = 14 cm

l3 - lo = 14 – 8 = 6

CÂU HỎI

TRẢ LỜI

Khi treo vật vào lò xo thì lò xo
Cho biết sự thay đổi chiều dài
dãn ra. Bỏ quả nặng khỏi lò xo
của lò xo trong quá trình làm thí
thì lò xo trở về chiều dài ban
nghiệm.
đầu.
Em có nhận xét gì về sự về mối  Độ dãn của lò xo treo theo
quan hệ độ dãn của lò xo và phương thẳng đứng tỉ lệ với
khối lượng vật treo.
khối lượng vật treo.

BÀI 39: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO. PHÉP ĐO LỰC

1. Biến dạng của lò xo
- Độ dãn của lò xo treo theo phương thẳng đứng tỉ lệ
với khối lượng vật treo.
- Độ dãn của lò xo là hiệu giữa chiều dài khi biến dạng
(l) và chiều dài tự nhiên của lò xo (lo): l - lo

Bài
tập

Giải - Độ dãn của lò xo khi treo quả nặng có khối lượng 50 g là:

15 - 12 = 3 cm.
Do độ dãn của lò xo tỉ lệ thuận với khối lượng vật treo, mà khối
lượng quả nặng sau nặng gấp đôi khối lượng quả nặng đầu nên độ
dãn lò xo lúc sau cũng gấp đôi độ dãn lò xo lúc đầu.
- Vậy, độ dãn lò xo khi treo quả nặng có khối lượng 100 g là:
2 . 3 = 6 cm.
Suy ra, chiều dài lò xo khi treo quả nặng có khối lượng 100 g là:
12 + 6 = 18 cm.

2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ

a. Tìm hiểu lực kế
- Lực kế là dụng cụ dùng để đo lực.

Có nhiều loại lực kế, loại lực kế
thường dùng là lực kế lò xo, có đơn
vị là Niu tơn, kí hiệu là N.

Móc treo lực kế
Lò xo
Kim chỉ thị

Vỏ lực kế
(trên mặt có bảng chia độ)
Móc treo vật

Hình. Lực kế lò xo

CẤU TẠO LỰC KẾ

2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ

a. Tìm hiểu lực kế

- Lực kế là dụng cụ dùng để đo lực.

- Các bươc đo lực bằng lực kế
+ Ước lượng giá trị lực cần đo.
+ Lựa chọn lực kế phù hợp.
+ Hiệu chỉnh lực kế (khi chưa có lực tác dụng thì
kim chỉ thị ở vị trí số 0).
+ Thực hiện phép đo (cầm lực kế sao cho lò xo nằm
dọc theo phương của lực cần đo).
+ Đọc và ghi kết quả đo.

Các bước

教学背景

Bước 3

Hiệu chỉnh lực kế
(kim chỉ thị ở vị trí số 0)

Bước 1
Ước lượng giá trị lực cần đo.

Bước 4

Thực hiện phép đo

Bước 5
Đọc và ghi kết quả mỗi lần đo

Bước 2
Lựa chọn lực kế phù hợp.

b. Đo lực bằng lực kế
* Thực hành: Đo lực kéo khối gỗ

THỰC
HÀNH

Đo lực kéo khối gỗ

 Dụng cụ:
Gồm lực kế lò xo có GHĐ 5N, khối gỗ.

 Tiến hành đo:
- Đặt khối gỗ trên mặt bàn nằm ngang.
- Móc lực kế vào 1 đầu khối gỗ.
- Kéo nhẹ nhàng cho khối gỗ chuyển động ổn định.
- Đọc số chỉ của lực kế khi đó.
- Lập bảng và ghi kết quả đo theo mẫu.

b. Đo lực bằng lực kế
* Thực hành: Đo lực kéo khối gỗ
* Thực hành: Hãy sử dụng lực kế để đo lực nâng hộp bút
của em lên khỏi mặt bàn.

TÓM LẠI

Độ dãn của lò xo treo theo
phương thẳng đứng tỉ lệ với
khối lượng vật treo.

Lực kế là
dụng cụ dùng
để đo lực.

03

KIẾN THỨC THỰC
TẾ

MỘT SỐ ỨNG DỤNG CỦA
LÒ XO TRONG THỰC TẾ
Cân đồng hồ lò xo

Bút bi

Phuộc nhún xe máy
(bộ phận giảm xóc)

SLIDESMANIA

MỘT SỐ ỨNG DỤNG CỦA
LÒ XO TRONG THỰC TẾ
Lưu trữ năng lượng
(dây cót đồng hồ)

Bám giữ vật
(kẹp quần áo)

Công tắc điện

SLIDESMANIA

LUYỆN TẬP

BT 1. Treo vật vào đầu một lực kế lò xo. Khi vật cân bằng,
chỉ số của lực kế là 2N. Điều này có nghĩa
A. khối lượng của vật bằng 2g.
B. trọng lượng của vật bằng 2N.
C. khối lượng của vật bằng 1g.
D. trọng lượng của vật bằng 1N.

BT*. Sử dùng lực kế đo lực, ta cần thực hiện
A. 3 bước.
B. 4 bước.
C. 5 bước.
D. 6 bước.

ĐÁP ÁN

B
ĐÁP ÁN

C

BT2. Nếu treo vật có khối lượng 1 kg vào một cái “cân lò
xo” thì lò xo của cân có chiều dài 10 cm. Nếu treo vật có
khối lượng 0,5 kg thì lò xo có chiều dài là 9 cm. Hỏi nếu treo
vật có khối lượng 200 g thì lò xo sẽ có chiều dài là
A. 8,3 cm.
B. 8,4 cm.
C. 8,5 cm.
D. 8,6 cm.

ĐÁP ÁN

B

B

BT3. Một lò xo treo thẳng đứng có chiều dài tự nhiên 20 cm. Khi
treo các vật có khối lượng m khác nhau vào lò xo thì chiều dài lò xo
là l được ghi lại trong bảng dưới đây. Hãy ghi chiều dài của lò xo vào
các ô có khối lượng tương ứng theo mẫu bảng dưới đây:

m (g)

20

40

50

60

l (cm)

22

?
24

25

?
26

B

BT4. Một lò xo có chiều dài tự nhiên 10cm được treo thẳng đứng, đầu
dưới của lò xo treo một quả cân có khối lượng 50g. Khi quả cân nằm
cân bằng thì lò xo có chiều dài là 12 cm. Hỏi khi treo hai quả cân như
trên vào lò xo thì chiều dài của lò xo là bao nhiêu? Đã biết độ dãn của
lò xo tỉ lệ thuận với khối lượng vật treo.
Giải
Độ dãn của lò xo khi treo vật có khối lượng 50 g là:
12 - 10 = 2 cm.

A

Do độ dãn của lò xo tỉ lệ thuận với khối lượng vật treo nên khi treo 2
quả cân như trên vào thì độ dãn lò xo sẽ tăng gấp đôi, tức:
2 . 2 = 4 cm.
Vậy, chiều dài cùa lò xo khi treo 2 quả cân vào là:
10 + 4 = 14 cm.

Vận dụng

THỰC HÀNH
VẬN DỤNG KIẾN THỨC
ĐÃ HỌC

Đo lực nâng hộp bút (hoặc hộp phấn) của em lên khỏi mặt bàn.
Học sinh tự thực hiện và báo cáo kết quả cho GV:
 Dụng cụ.
 Các bước tiến hành.
 Kết quả thực hiện.
 Nhận xét về kết quả thực hiện và việc vận dụng kiến thức thực
tiễn.

THANK
YOU