Thứ năm ngày 27 tháng 4 năm 2023

Tập làm văn

Khởi động

1. Bài văn miêu tả con vật gồm mấy phần, là những
phần nào?
Bài văn miêu tả con vật thường có ba phần:
a. Mở bài:
Giới thiệu con vật sẽ tả.
b. Thân bài:
a) Tả hình dáng.
b) Tả thói quen sinh hoạt và một vài hoạt động chính
của con vật.
c. Kết bài:
Nêu cảm nghĩ đối với con vật.

2. Đọc đoạn văn có chứa câu mở đoạn là:
Chú gà nhà em đã ra dáng một chú gà trống đẹp.

Khám phá

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
Con tê tê

Con tê tê còn có tên gọi là con xuyên sơn. Vì người ta bảo con tê tê
có thể đào thủng núi.
Bộ vẩy của tê tê màu đen nhạt, rất giống vẩy cá gáy nhưng cứng và
dày hơn nhiều. Bộ vẩy như một bộ giáp sắt che kín từ đầu xuống đến sát các
ngón chân và tận mút chỏm đuôi.
Tê tê săn mồi trông thật lạ mắt. Thức ăn của nó là sâu bọ, nhưng chủ
yếu là các loài kiến. Miệng tê tê nhỏ, hai hàm chỉ có lợi, không có răng.
Nhưng bù lại, nó có cái lưỡi để bắt mồi rất lợi hại. Nó thè cái lưỡi dài, nhỏ
như chiếc đũa, xẻ làm ba nhánh, đục thủng tổ kiến rồi thò lưỡi vào sâu bên
trong. Đợi kiến bâu kín lưỡi, tê tê rụt lưỡi vào mõm, tóp tép nhai cả lũ kiến
xấu số. Cứ như thế, tê tê ăn tổ kiến nào thì ăn kì hết mới thôi.
Đặc biệt nhất là tê tê có bốn chân ngắn ngủn với bộ móng cực sắc và
khoẻ. Khi đào đất, nó dũi đầu xuống đào nhanh như một cái máy, chỉ cần
chừng nửa phút đã ngập nửa thân mình nó. Khi ấy, dù có ba người lực lưỡng
túm lấy đuôi nó kéo ngược cũng không ra. Trong chớp nhoáng, tê tê đã ẩn
mình trong lòng đất.
Tuy vậy, tê tê cũng có một nhược điểm rất kì lạ. Bao nhiêu người túm
đuôi kéo không ra, nhưng chỉ cần một cái que lùa theo phía dưới đuôi khẽ
chọc một nhát là tê tê lập tức cuộn tròn như quả bóng lăn ra ngoài miệng lỗ.
Tê tê là loại thú hiền lành, chuyên diệt sâu bọ. Vì vậy, chúng ta cần
bảo vệ nó.

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
a) Bài văn trên gồm mấy đoạn? Nội dung chính của mỗi đoạn là
gì?
- Bài văn gồm . 6. . đoạn.
* Đoạn 1: từ “ Con tê tê” đến “ thủng núi”.
* Đoạn 2: từ “ Bộ vẩy” đến “ tận mút chỏm đuôi”.
* Đoạn 3: từ “ Tê tê săn mồi” đến “ăn kì hết mới thôi”.
* Đoạn 4: từ “Đặc biệt nhất” đến “ trong lòng đất”.
* Đoạn 5: từ “Tuy vậy” đến “miệng lỗ”.
* Đoạn 6: từ “Tê tê” đến “cần bảo vệ nó”.

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
a) Bài văn trên gồm mấy đoạn? Nội dung chính của mỗi đoạn là
gì?
Đoạn
Đoạn 1
Đoạn 2
Đoạn 3
Đoạn 4
Đoạn 5
Đoạn 6

Nội dung chính của từng đoạn

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
a) Bài văn trên gồm mấy đoạn? Nội dung chính của mỗi đoạn là
gì?
Đoạn

Nội dung chính của từng đoạn

Đoạn 1

Giới thiệu chung về con tê tê.

Đoạn 2

Miêu tả bộ vẩy của con tê tê.

Đoạn 3
Đoạn 4

Miêu tả miệng, hàm lưỡi của tê tê và cách tê tê săn
mồi.
Miêu tả chân, bộ móng của tê tê và cách nó đào
đất.

Đoạn 5

Miêu tả nhược điểm của tê tê.

Đoạn 6

Ích lợi của tê tê và khuyên chúng ta cần phải bảo
vệ tê tê.

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
b) Ghi lại những chi tiết miêu tả hình dáng bên ngoài
của con tê tê.
- Bộ vẩy: đen nhạt, giống vẩy cá gáy, nhưng cứng
và dày giống như bộ giáp sắt.

Bộ v
ẩy

Bộ
vẩy

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
b) Ghi lại những chi tiết miêu tả hình dáng bên ngoài
của con tê tê.
- Bộ vẩy: đen nhạt, giống vẩy cá gáy, nhưng cứng
và dày giống như bộ giáp sắt.
- Miệng: nhỏ
- Hàm: Chỉ có lợi, không có răng.
- Lưỡi: Dài, nhỏ như chiếc đũa, xẻ làm ba nhánh.
- Bốn chân: Ngắn ngủn, móng cực sắc, khoẻ.
* Khi miêu tả hình dáng bên ngoài của con vật ta cần
chú ý tả những đặc điểm nào?

1. Đọc bài văn sau và trả lời câu hỏi:
c) Ghi lại những chi tiết cho thấy tác giả quan sát hoạt
động của con tê tê rất tỉ mỉ và chọn lọc được nhiều đặc
điểm lí thú.
- Bắt kiến: Thè lưỡi dài, đục thủng tổ kiến, thò lưỡi
vào sâu bên trong. Đợi kiến bâu kín lưỡi, rụt lưỡi
vào mõm, tóp tép nhai.
- Đào đất: Dũi đầu xuống đào nhanh như một cái
máy, chừng nửa phút đã ngập nửa thân mình. Khi
ấy dù có ba người lực lưỡng kéo ngược cũng không
ra. Trong chớp nhoáng, tê tê đã ẩn mình trong lòng
đất.
+ Khi miêu tả hoạt động của con vật ta cần chú ý quan sát thật tỉ
mỉ để chọn lọc được những đặc điểm lí thú về hoạt động của con
vật đó.

* Hãy xác định phần mở bài, thân bài và kết bài trong
bài văn tả con tê tê.
Mở bài

Thân bài

Kết bài

Đoạn 1

Giới thiệu chung về con tê tê.

Đoạn 2

Miêu tả bộ vẩy của con tê tê.

Đoạn 3

Miêu tả miệng, hàm lưỡi của tê
tê và cách tê tê săn mồi.

Đoạn 4

Miêu tả chân, bộ móng của tê tê
và cách nó đào đất.

Đoạn 5

Miêu tả nhược điểm của tê tê.

Đoạn 6

Ích lợi của tê tê và khuyên
chúng ta cần phải bảo vệ tê tê.

2. Quan sát ngoại hình của một con vật mà em yêu thích và viết
một đoạn văn ngắn miêu tả ngoại hình của con vật đó.

2. Quan sát ngoại hình của một con vật mà em yêu thích và viết
một đoạn văn ngắn miêu tả ngoại hình của con vật đó.

2. Quan sát ngoại hình của một con vật mà em yêu thích và viết
một đoạn văn ngắn miêu tả ngoại hình của con vật đó.

Đoạn văn tả ngoại hình con mèo tam thể
Miu có bộ lông với ba màu rất đẹp: màu trắng, màu
vàng và màu tro. Lớp lông của nó mềm như một chiếc áo
bằng bông. Em thích nhất là những chiều hè, ngồi trong lòng
bà nghe kể chuyện, tay mân mê vuốt ve chiếc áo bông ấy của
Miu. Nó không to lắm, chỉ bằng bắp tay người lớn. Đôi chân
cao và chiếc lưng dài khiến Miu như một quý cô thanh lịch
mỗi khi sải bước. Đôi mắt tròn và sáng quắc, trong bóng tối
trông như hai hòn bi ve. Cái mũi nhỏ lúc nào cũng ươn ướt
nom rất ngộ. Chiếc miệng hồng hồng xinh xinh được tô điểm
bởi những sợi râu trắng như cước. Nom Miu xinh đẹp như
một cô gái biết làm duyên. Em lấy làm tự hào lắm bởi trong số
những chú mèo của lũ trẻ con trong làng, Miu bao giờ cũng
đáng yêu và lộng lẫy hơn cả.

3. Quan sát hoạt động của một con vật mà em yêu thích và viết
một đoạn văn ngắn miêu tả hoạt động của con vật đó.

3. Quan sát hoạt động của một con vật mà em yêu thích và viết
một đoạn văn ngắn miêu tả hoạt động của con vật đó.

3. Quan sát hoạt động của một con vật mà em yêu thích và viết
một đoạn văn ngắn miêu tả hoạt động của con vật đó.

Đoạn văn tả ngoại hình con mèo tam thể
Xinh đẹp như một tiểu thư nhưng Miu là một chú mèo rất
biết nghe lời. Miu bắt chuột rất giỏi và nhờ có nó mà họ hàng
nhà chuột chẳng bao giờ dám rủ nhau đến xây dựng dòng họ
trong nhà em. Mỗi khi đánh hơi được con mồi, Miu lập tức lập
kế hoạch rình và bắt gọn con mồi. Lúc này, nó như trở thành
một nữ thợ săn lành nghề, đôi mắt tinh anh nay càng sáng hơn,
thao tác thuần thục và điêu luyện biết đường nào. Miu tìm một
vị trí trên cao để quan sát con mồi. Nó phục kích tại đó, lặng
thinh như không hề tồn tại, quan sát con mồi đáng thương. Và
vài phút sau, khi con chuột đáng thương tưởng rằng không có
một kẻ thù nào ở đây cả, lon ton xuất hiện thì “vèo”, Miu từ trên
cao phóng xuống nhanh như chớp, dùng móng vuốt tóm gọn lấy
con mồi. Mỗi lúc như thế, nó lại nhìn em như thể khoe về chiến
công hiển hách mà nó vừa làm được.

Giáo viên: Trần Công
Hiến

Tạm biệt các em,
hẹn gặp lại!