BÀI 1: TỰ HÀO VỀ TRUYỀN THỐNG GIA ĐÌNH, DÒNG HỌ
KHỞI ĐỘNG

BÀI HÁT : LÁ CỜ SÁNG TÁC (TẠ QUANG THẮNG)

Bài hát nói về truyền thống nào
của gia đình Việt Nam?

Bài hát “Lá cờ” (sáng tác: Tạ Quang Thắng), nói về truyền
thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam :
- Truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc chính đáng
- Truyền thống yêu thương con người, Quan tâm, Chăm
sóc
- Truyền thống cần cù lao động.

Em hãy chia sẻ hiểu biết của em về
truyền thống đó?

b) Chia sẻ hiểu biết của em về truyền thống đó: Từ ngàn
xưa, người Việt Nam luôn tự hào về những truyền thống
tốt đẹp của dân tộc mình như truyền thống yêu nước, lòng
tự hào dân tộc, truyền thống yêu thương con người,
truyền thống cần cù lao động… Chính những truyền thống
này, đã tạo nên sức mạnh cho chúng ta trong quá trình xây
dựng và bảo vệ đất nước. Là người Việt Nam mỗi chúng ta
cần phải giữ gìn và phát huy.

KHÁM PHÁ

1.Truyền thống gia đình, dòng họ
Em hãy đọc những thông tin dưới đây và trả lời câu hỏi:
Dòng họ Đặng ở Sơn La là dòng họ có truyền thống hiếu học.
Qua nhiều thế hệ, các gia đình trong dòng họ luôn quan tâm,
chăm lo việc học hành của con em mình. Trẻ em đến tuổi đều
được tới trường, nhiều em đạt thành tích cao trong học tập.
Nhiều thành viên trong dòng họ đã trưởng thành, là cán bộ có
đóng góp tích cực trong việc xây dựng và bảo vệ quê hương, đất
nước. Con cháu trong dòng họ luôn tự hào và không ngừng phát
huy truyền gia đình, dòng họ hiếu học.

THẢO LUẬN NHÓM ĐÔI

a) Dòng họ Đặng ở Sơn La có truyền thống gì? Em hãy suy
nghĩ gì về truyền thống ấy?
b) Hãy kể tên các truyền thống gia đình, dòng họ mà em
biết?

Dòng họ Đặng tổ chức Lễ đón nhận
danh hiệu “Họ Đặng học tập”.

1.
Dòng
họ
Đặng ở Sơn La
có truyền thống
hiếu
học,
truyền
thống
yêu quê hương,
đất nước.
=> Người khác
cảm
thấy
ngưỡng
mộ,
đáng học tập.

b) Tên các truyền thống gia đình, dòng họ mà em biết: 

T T Nghề làm đèn trung thu

TT Nghề dệt chiếu cói

NGHỀ LÀM GỐM BÁT TRÀNG

TRUYỀN THỐNG YÊU NƯỚC

TRUYỀN THỐNG HIẾU THẢO

TRUYỀN THỐNG YÊU
THƯƠNG CON NGƯỜI

TRUYỀN THỐNG HIẾU HỌC

TRUYỀN THỐNG CẦN CÙ LAO ĐỘNG

TRUYỀN THỐNG GIA ĐÌNH DÒNG HỌ LÀ GÌ ?

Em hãy kể tên các truyền thống
tốt đẹp của gia đình, dòng họ mà
em biết?

b) Tên các truyền thống gia đình, dòng họ mà em biết: 
- Truyền thống yêu quê hương, đất nước. 
- Truyền thống hiếu học, hiểu thảo
- Truyền thống cần cù lao động. 
-Truyền thống làm các nghề truyền thống:
+làm đồ gốm, hoa giấy,mây tre đan, đúc đồng
+ Truyền thống làm nón lá.
+ Truyền thống làm chiếu cói.
+ Truyền thống làm đồ gỗ mĩ nghệ, điêu khắc gỗ.
+ Truyền thống làm đèn trung thu.
 

2. Ý Nghĩa của truyền thống tốt đẹp của gia đình ,dòng họ.
Em hãy đọc và trả lời câu hỏi trong các tình huống sau:

THẢO LUẬN NHÓM

a) Việc tự hào về truyền thống gia đình, dòng họ đã giúp ích
gì cho Dung?
b) Việc duy trì nề nếp, gia phong đã đem lại điều gì cho gia
đình Nam?
c) Theo em, truyền thống gia đình, dòng họ có ý
ngĩa như thế nào đối với mỗi cá nhân, gia đình và xã hội?

a) Việc tự hào về truyền thống gia đình, dòng họ đã giúp ích
cho Dung: giúp Dung có động lực để tiếp tục học tập tốt dù ở
xa nhà.
b) Việc duy trì nề nếp, gia phong đã đem lại điều cho gia đình
Nam: biết chia sẻ, lắng nghe và tôn trọng ý kiến của nhau nên
cuộc sống gia đình luôn đoàn kết, vui vẻ, đầm ấm.
c) Theo em, truyền thống gia đình, dòng họ có ý nghĩa đối với
mỗi cá nhân gia đình, dòng họ: giúp ta có thêm kinh ngiệm và
sức mạnh trong cuộc sống, góp phần làm phong phú truyền
thống, bản sắc dân tộc Việt Nam.

Nêu ý nghĩa truyền thống gia đình ,dòng
họ?

2) Ý nghĩa truyền thống gia đình ,dòng họ:Hiểu biết và
tự hào về truyền thống gia đình, dòng họ giúp ta có
thêm kinh nghiệm và sức mạnh trong cuộc sống, góp
phần làm phong phú truyền thống, bản sắc dân tộc Việt
Nam.

3.Giữ gìn và phát huy truyền thống gia đình,dòng họ.
Em hãy đọc và trả lời câu hỏi trong các tình huống sau:

THẢO LUẬN NHÓM
a) Theo em, việc làm của Linh và gia đình sẽ mang đến cảm
xúc như thế nào cho người thân?
b) Em có suy nghĩ gì về mong muốn của bạn An?
c) Từ việc làm của gia bạn Linh và bạn An, theo em mỗi
người cần làm gì để giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình,
dòng họ?

a) Linh đã phát huy truyền thống gia đình, kính trên nhường
dưới, yêu thương ông bà; giữ gìn phát huy truyền thống của
dân tộc, bằng hành động cùng gia đình sum họp, chúc cho
nhau những lời chúc tốt đẹp đầu năm mới.
- Việc làm của Linh giúp cho người thân vui vẻ, hạnh phúc,
ngập tràn tình yêu thương trong gia đình.
b) An đã phát huy TT của gia đình bằng cách học tập chăm
chỉ, luyện tập đàn bầu và mong muốn giới thiệu nhạc cụ Việt
Nam với thế giới.
c)-Chúng ta cần tìm hiểu để tự hào về TT GĐ, dòng họ mình.
- Tìm hiểu TT GĐ mình qua việc hỏi han, trò chuyện với ông
bà, bố mẹ;
- Tiếp nối truyền thống của gia đình dòng họ bằng những
việc làm cụ thể, phù hợp với độ tuổi: chăm học, yêu thương
bạn bè và thầy cô, yêu nước, kính trọng người lớn tuổi.

4. bản thân em cần làm gì để giữ gìn ,phát huy truyền thống gia
đình, dòng họ?
- Tìm hiểu về truyền thống gia đình mình qua việc hỏi han, trò
chuyện với ông bà, bố mẹ.
- Tiếp nối những truyền thống tốt đẹp của gia đình mình bằng
những việc làm cụ thể, phù hợp với lứa tuổi như: Chăm học, chăm
làm, yêu thương bạn bè, kính trọng thầy cô, người lớn tuổi, yêu
nước…
-Biết xác định những truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ và
những hủ tục cần loại bỏ.
VD:
+ Truyền thống tốt đẹp: hiếu học, cần cù lao động, yêu nước,
nhân ái nhân nghĩa, các nghề nghệ thuật...
+ Hủ tục cần bãi bỏ: Tảo hôn, mê tín dị đoan,gia đình độc
đoán, gia trưởng;, cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy.
-Thực hiện tốt bổn phận của bản thân trong gia đình.
-Trân trọng, tụ hào truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ.

LUYỆN TẬP

1.Em đồng tình hay không đồng tình với ý kiến nào dưới đây?Vì
sao?
a.Lao động cần cù, chăm chỉ là một nét đẹp của truyền thống gia
đình, dòng họ. 
=> Em đồng tình với ý kiến (a) vì: Lao động cần cù, chăm chỉ là một
trong những nét đẹp điển hình của truyền thống gia đình, dòng họ Việt
Nam từ xưa cho đến nay.
b.Giữ gìn truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ là thể hiện
lòng trân trọng và biết ơn với cha mẹ, ông bà, tổ tiên
=> Em đồng tình với ý kiến (b ) vì: Giữ gìn truyền thống tốt đẹp của
gia đình, dòng họ là thể hiện lòng trân trọng và biết ơn với cha mẹ, ông
bà, tổ tiên. Đây là việc làm cụ thể, thiết thực để thể hiện lòng trân trọng
và biết ơn với những thế hệ trước đã xây dựng nên truyền thống tốt đẹp
cho dòng họ.

c.Chỉ những gia đình, dòng họ giàu mới có truyền thống đáng tự
hào.
 
=>Em không đồng tình với ý kiến (c) vì: Truyền thống gia đình,
dòng họ không chỉ là vật chất mà còn là giá phi vật chất như: yêu
quê hương đất nước, sự cần cù chăm chỉ trong lao động, yêu thương
con người… Đây là truyền thống rất đẹp và đáng tự hào của các gia
đình, dòng họ Việt Nam. Vì vậy đã là truyền thống thì dù gia đình
nghèo hay giàu gì thì vẫn được gọi là truyền thống.

Bài 2:Xử lí tình huống:
Tình huống1. Dòng họ Nguyễn Huy của Bình có truyền thống hiếu
học. Hằng năm, cứ vào đầu năm học, dòng họ lại tổ chức trao phần
thưởng cho các cháu đạt thành tích cao trong học tập và thi đỗ đại
học. Năm nay, Bình không được nhận phần thưởng vì kết quả học tập
của bạn chưa cao.
Theo em, Bình cần làm gì để phát huy truyền thống hiếu học của
dòng họ?
=>Trả lời:
Theo em, Bình cần làm để phát huy truyền thống hiếu học của dòng
họ như: 
+ Cố gắng nỗ lực trong học tập, rèn luyện đạo đức tốt để sau này vào
được trường đại học mình mong muốn.
+ Lập kế hoạch học tập, sử dụng và quản lí thười gian, giành nhiều
thời gian hơn cho việc hoc, có thể học bằng nhiều hình thức khác nhau
như học nhóm, học thêm…

Tình huống 2. Gia đình Hải có nghề truyền thống làm đồ chơi Trung
Thu. Ông nội của Hải được vinh danh là nghệ nhân nổi tiếng. Bố mẹ
của Hải vẫn luôn say mê làm ra những chiếc mặt nạ, đền ông sao, đèn
lồng,… và mong muốn bạn tiếp nối truyền thống của gia đình. Có
người khuyên Hải không nên tiếp tục nghề truyền thống của gia đình
vì vất vả và không phù hợp với xu thế hiện nay nữa.
Nếu em là Hải, em sẽ nói với người khuyên em như thế nào? 
=>Trả lời:
Nếu em là Hải, em sẽ nói với người khuyên em là:
+ Mặc dù truyền thống làm đồ chơi Trung thu của gia đình là vất vả,
nhưng đổi lại đó là niềm vui của các bạn nhỏ sẽ được trọn vẹn hơn.
+ Đây là việc làm có ý nghĩa, em cảm thấy rất tự hào về bố mẹ, em
trân trọng nghề truyền thống của gia đình, nên em cũng sẽ tiếp tục
theo chân ông bà cha mẹ để giữ gìn và phát huy truyền thống đó mãi
về sau.

Tình huống 3. Gia đình Tuấn có truyền thống yêu nước. Ông của
Tuấn là lão thành cách mạng, bố của Tuấn đang làm việc trong quân
đội. Tuấn rất tự hào về truyền thống gia đình nhưng lại muốn trở
thành một doanh nhân, bởi theo Tuấn làm công việc mà có đóng góp
cho đất nước cũng là tiếp nối truyền thống của gia đình. Tùng, bạn
của Tuấn, thì lại phản đối và cho rằng Tuấn phải nối tiếp công việc,
nghề nghiệp được truyền từ đời ông, cha đến nay mới là tiếp nối
truyền thống của gia đình. Em đồng tình với ý kiến bạn nào? Vì sao?
=>Trả lời:
Em đồng tình với ý kiến bạn Tuấn vì: Vì tiếp nối truyền thống của
gia đình không chỉ là nói tiếp nghề nghiệp, công việc truyền từ đời
này sang đời khác mà quan trọng là nối tiếp các giá trị của gia đình
như: truyền thống yêu nước, cần cù lao động, yêu thương con
người…

VẬN DỤNG

Câu 1: Em hãy viết thư cho ông bà, bố mẹ để nói lên niềm tự hào
của em về truyền thống gia đình, dòng họ và chia sẻ những việc em
sẽ làm để phát huy những truyền thống tốt đẹp đó.

Trả lời:
Hà Nội, ngày....tháng....năm...
Gửi mẹ kính yêu của con!
Thời gian qua con cảm thấy rất tự hào về truyền thống làm nón lá của
gia đình mình. Bởi chiếc nón lá không chỉ là vật dụng thiết thân,
người bạn thủy chung với người lao động dùng để đội đầu che mưa,
che nắng khi ra đồng, đi chợ, là chiếc quạt xua đi những giọt mồ hôi
dưới nắng hè gay gắt mà còn là vật làm duyên, tăng nét nữ tính của
người phụ nữ Việt Nam… Con sẽ cố gắng học tập và rèn luyện tốt
hơn, để sau này sẽ đưa sản phẩm truyền thống của gia đình mình
ngày càng vươn xa, không chỉ đến với người dân trong nước mà còn
đến với đông đảo bạn bè thế giới.
Con gái của mẹ!
   
Thùy An

Câu 2:Em hãy lập và thực hiện kế hoạch giữ gìn, phát huy
truyền thống gia đình, dòng họ của em theo bảng mẫu sau:

Lời giải:
Em đã lập và thực hiện kế hoạch giữ gìn, phát huy truyền thống
gia đình, dòng họ theo bảng sau:
Tên truyền Cách giữ gìn và phát huy
thống
Truyền
Cố gắng học tập tốt, tu dưỡng và rèn
thống hiếu luyện đạo đức.
học
Truyền
thống làm
nón lá

Học hỏi kinh nghiệm từ bố mẹ và mọi người xung
quanh

Truyền
thống giúp
đỡ người
nghèo

Nổ lực trong học tập, rèn luyện tốt đạo đức, giúp
người có hoàn cảnh khó khăn như: ủng hộ bạn có
hoàn cảnh khó khăn trong lớp đồ dùng học tập,
mua tăm ủng hộ người mù, ủng hộ đồng bào bảo
lụt,….

TẠM BIỆT CÁC EM!
CHÚC CÁC EM HỌC TẬP VÀ
RÈN LUYỆN TỐT!