TIẾT 110+111. BÀI 43:
TRỌNG LƯỢNG, LỰC HẤP DẪN

1. LỰC HÚT CỦA TRÁI ĐẤT

Hoạt động nhóm

Các nhóm thảo luận trong vòng 5 phút để hoàn thành
vào phiếu học tập 1 và 2.

Hoạt động nhóm:
Thí nghiệm

Treo quả nặng
vào lò xo

Cầm viên phấn
trên cao rồi
buông tay

Kết quả

Lực tác dụng

Phương của lực
tác dụng

Chiều của lực tác
dụng

Hoạt động nhóm:
Thí nghiệm

Treo quả nặng vào
lò xo

Kết quả

Lò xo
dãn ra

Lực tác dụng

Phương của lực
tác dụng

Chiều của lực tác
dụng

Lò xo t/d lực
lên quả nặng

Thẳng đứng

Từ dưới lên trên

Quả nặng t/d
lực lên lò xo
Cầm viên phấn
trên cao rồi buông
tay

Viên phấn
rơi xuống
dưới

Lực hút của
trái đất

Thẳng đứng

Thẳng đứng

Từ trên
xuống dưới
Từ trên
xuống dưới

Bài tập 1
Điền vào chỗ trống để hoàn thành các câu sau
bị biến dạng và sau khi lò xo nằm cân
H1. Sau khi treo quả nặng vào lò xo thì lò xo…………
yên.
bằng thì quả nặng đứng
………
lực hút của Trái Đất.
2 lực tác dụng vào quả nặng là………..……
lực kéo của lò xo và……………
H2. Có ...
dưới lên trên.
thẳng đứng , chiều từ ……
H3. Lực kéo của lò xo tác dụng vào quả nặng có phương …………
thẳng đứng
Lực hút của Trái Đất tác dụng vào quả nặng có phương ………………chiều
trên xuống dưới.
từ…………...
H4. Sau khi thả rơi cục tẩy thì cục tẩy …………
bị rơi xuống.
lực hút
H5. Khi thả rơi, cục tẩy đã chịu tác dụng của …………của
Trái Đất.
đứng,
H6. Lực hút của Trái Đất tác dụng vào cục tẩy có phương thẳng
………..
chiều từ ………
trên xuống dưới.

Bài tập số 2
H1. Các lực vẽ trong một mặt phẳng đứng dưới đây, lực nào có
thể là lực hút của Trái Đất? Vì sao?

H2. Lực nào sau đây là lực hút của Trái Đất?
- Lực làm cho chiếc thuyền nổi trên mặt nước
- Lực kéo chiếc thuyền bị nước tràn vào chìm xuống
- Lực đẩy thuyền đi theo dòng nước.

Đá 1 quả bóng lên cao, ta thấy quả
bóng lại rơi xuống do có lực hút trái
đất tác dụng lên quả bóng.

Quyển sách nằm yên trên bàn,
do lực hút của Trái Đất tác
dụng vào quyển sách cân bằng
với lực nâng của bàn.

1. LỰC HÚT CỦA TRÁI ĐẤT
Mọi vật trên Trái Đất đều chịu tác dụng của lực hút Trái Đất
- Phương: Thẳng đứng.
- Chiều: Từ trên xuống dưới (hướng về phía Trái Đất)

2. TRỌNG LƯỢNG VÀ LỰC HÚT CỦA TRÁI ĐẤT

2. TRỌNG LƯỢNG VÀ LỰC HÚT CỦA TRÁI ĐẤT
Trọng lượng của một vật là độ lớn lực hút của Trái Đất
tác dụng lên vật.
-

- Trọng lượng có kí hiệu là P.
- Đơn vị đo trọng lượng là N (Niu - tơn).
- Để đo trọng lượng của một vật ta dùng lực kế.

Trọng lựơng trong đời sống sinh hoạt của con người

Nhờ có trọng lượng nên
con người có thể ngồi,
đứng…

Khí quyển

Nhờ có trọng lượng nên
con người có thể phân biệt
được nặng, nhẹ của đồ vật

3. Trọng lượng và khối lượng

Hoạt động nhóm
Các nhóm làm thí nghiệm trong vòng 3 phút
và hoàn thành phiếu học tập 3 và 4

phiếu học tập số 3
 

Ý nghĩa (Là gì?)

Kí hiệu
Đơn vị
Dụng cụ đo
Mối quan hệ

Trọng lượng

Khối lượng
.
Khối lượng của một vật là số
Trọng lượng của một vật là độ lớn
lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật. đo lượng chất của vật đó.
P
N (Niu – tơn)
Lực kế

m
kg
Cân

Khối lượng của vật càng lớn thì trọng lượng của vật càng lớn.

Phiếu học tập số 4:

Hãy dùng lực kế đo trọng lượng của các quả cân khối
lượng 100g,200g,500g và ghi kết quả vào bảng sau:
Lần đo
1
2
3

Khối lượng (m)
100g = 0,1kg
200g = 0,2kg
500g = 0,5kg

Trọng lượng (P)
1N
2N
5N

Trß ch¬i

trò chơi "RUNG CHUÔNG VÀNG"
Luât chơi:
- Có 9 câu hỏi, mỗi câu hỏi có 10s để suy nghĩ trả lời. Sau 10s các em
giơ bảng trả lời.
- Trả lời đúng được quyền trả lời tiếp câu hỏi sau. Trả lời sai phải dừng
lại cuộc chơi.

C©u hái 1
C©u hái 2
C©u hái 3
C©u hái 4
C©u hái 5

C©u hái 6
C©u hái 7
C©u hái 8
C©u hái 9

C©u hái 1

Hiện tượng nào sau đây là kết quả tác dụng của lực hút
của Trái Đất?
a. Quả bưởi rụng từ trên cây xuống.
b. Hai nam châm hút nhau.
c. Đẩy chiếc tủ gỗ chuyển động trên trần nhà
d. Căng buồm để thuyền chạy treenn mặt nước
HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 2

Khi thả rơi một vật, vật đó sẽ rơi xuống do chịu tác dụng
của
A. Lực đẩy của Trái đất
B. Lực hút của Trái đất
C. Lực đẩy của Mặt Trời
D. Lực hút của Mặt Trời
HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 3

Một người đẩy một chiếc xe đẩy trẻ em đi trên đường. Xe
chịu tác dụng của
A. Lực đẩy.
B. Lực nâng của mặt đường.
C. Lực hút của Trái Đất.
D. Lực đẩy, Lực nâng của mặt đường, Lực hút của Trái Đất.
HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 4

Ba khối kim loại : 1kg đồng, 1kg sắt và 1kg nhôm. Khối nào có
trọng lượng lớn nhất?
A. Khối đồng
B. Khối sắt
C. Khối nhôm
D. Ba khối có trọng lượng bằng nhau.

HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 5

Thả một thùng phi từ đỉnh một con dốc ta thấy thùng phi lăn
được xuống chân dốc. Chuyển động của nó là nhờ tác dụng của:
A. Phản lực của mặt dốc tác dụng lên thùng phi.
B. Lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật.
C. Lực ma sát giữa thùng phi với mặt dốc.
D. Sức đẩy của gió.

HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 6

Kết luận nào sai khi nói về trọng lượng của vật?
A. Trọng lượng là độ lớn của lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật.
B. Trọng lượng của vật tỉ lệ với khối lượng của vật.
C. Tọng lượng của vật có thể xác định bằng lực kế.
D. Trọng lượng của vật tỉ lệ với thể tích vật.

HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 7

Người thợ xây dùng dây dọi để xác định:
A. Phương thẳng đứng.
B. Phương nằm ngang.
C. Phương xiên.
D. Tùy trường hợp, xác định được cả 3 phương đứng, xiên, ngang.

HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 8

Trong phòng thí nghiệm: Bình, Lan, Chi móc một vật vào lò xo của một
lực kế sao cho phương của lò xo là phương thẳng đứng. Lực kế chỉ 5N.
Bình: Vật này có trọng lượng là 5N.
Lan: Lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật là 5N.
Chi: Lực đàn hồi của lò xo có độ lớn là 5N.
A. Chỉ có Bình đúng.
B. Chỉ có Lan đúng.
C. Chỉ có Chi đúng.
D. Cả 3 bạn đều đúng.
HÕt

123456789

giê

§¸p ¸n

10s

Home

C©u hái 9

1
Trọng lượng của vật trên Mặt Trăng bằng 6 lần so với trọng lượng
của vật đó trên Trái Đất. Vậy một người có khối lượng 60 kg
nếu đến Mặt Trăng thì trọng lượng của người đó trên Mặt Trăng là bao
nhiêu?
100N
HÕt
giê

123456789

§¸p ¸n

10s

Home

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Xem lại các nội dung bài học và bài tập đã làm trong tiết học.
Hoạt động theo nhóm:
-Tìm hiểu trong xây dựng để xây được các bức tường thẳng đứng người thợ đã dùng dây
dọi. Em hãy tìm hiểu cấu tạo và tác dụng của dây dọi.
- Chuẩn bị giờ sau: các vật liệu để chế tạo dây dọi.
- Làm thế nào có thể dùng dây dọi kiểm tra xem bức tường, cột nhà có được xây thẳng
đứng không?
- Đọc trước phần: Lực hấp dẫn.

4. LỰC HẤP DẪN

Trái đất hút quả táo thì quả
táo có hút trái đất không?
Nếu có thì lực này gọi là
gì?

4.

Lực hấp dẫn.

- Mọi vật có khối lượng đều hút lẫn nhau. Lực hút này được gọi chung là lực hấp dẫn.
 -Trái Đất hút quả táo thì quả táo cũng hút Trái Đất, lực này là lực hấp dẫn hoặc lực hút.
- Trang phục của các nhà tu hành vĩ trụ có khối lượng khoảng 50 kg. Họ vẫn có thể di
chuyển dễ dàng trên Mặt Trăng vì trên Mặt Trăng, mọi vật chịu lực hấp dẫn nhỏ hơn
nhiều lần so với trên Trái Đất.

Người ta thường dùng khái niệm "trọng lượng”của một vật ở trên một thiên
thể nào đó để chỉ độ lớn lực hấp dẫn của thiên thể dó lên vật.
Vật
thể

Hình
ảnh

Gia tốc
Khối Khối lượng
Vật có khối lượng
trọng trường
lượng so với Trái
1 kg thì lực hấp
so
với
Trái
×1021 kg
Đất
dẫn có độ lớn là
Đất

Mặt
Trời

19891000
00

332837

28,02

280,2 N

Sao
Mộc

1898600

317,83

2,535

25,35 N

Sao
Thổ

568460

95,159

1,06

10,6 N

trò chơi “VƯỢT QUA THỬ THÁCH"
Luât chơi:
- Chia đội chơi, đại diện đội chơi giơ tay giành quyền trả lời, đội chơi
nào giơ tay đúng luật và nhanh nhất được chọn sẽ trả lời câu hỏi.
- Nếu câu trả lời chưa chính xác, còn thiếu sót, các đội còn lại giơ tay
sau hiệu lệnh để giành quyền trả lời bổ sung.

1

2

3

4

Câu 1: Lực hút của Trái Đất tác dụng
lên vật nào trong các vật dưới đây?

Lực hút của Trái Đất tác dụng vào tất cả các vật trên.

Câu 2: Quả táo rụng xuống sẽ chuyển động theo
phương nào?

Phương thẳng đứng hướng về phía trái đất

Câu 3: Có bạn viết 10 kg = 100 N.
Bạn đó viết đúng hay sai? Vì sao?

Sai vì kg là đơn vị đo khối lượng, N là đơn vị đo lực.

Câu 4: Một quả cân có khối lượng là
250 g. Tính trọng lượng của quả cân.

P = 10. m = 10 . 0,25 = 2,5 (N)

HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM

Chế tạo dây dọi và kiểm tra bức tường hay cột
nhà có được xây thẳng đứng hay chưa?

EM ĐÃ HỌC
 Lực hút của các vật có khối lượng gọi là lực hấp
dẫn.
 Trọng lựơng có phương thẳng đứng và có chiều
hướng xuống ( hướng về Trái Đất ).
 Trọng lượng của vật là độ lớn lực hút của Trái Đất
tác dụng lên vật.
 Khối lượng của vật là số đo lượng chất của vật.

 Học thuộc bài, và đọc trước bài sau “lực ma sát”
 Chuẩn bị tranh ảnh có suất hiện lực ma sát, máng
nghiêng và 1 xe lăn, dây .