Bài 1. Menđen và Di truyền học

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn: mạng
Người gửi: Nguyễn Trí Yên
Ngày gửi: 19h:14' 14-09-2023
Dung lượng: 1.8 MB
Số lượt tải: 61
Nguồn: mạng
Người gửi: Nguyễn Trí Yên
Ngày gửi: 19h:14' 14-09-2023
Dung lượng: 1.8 MB
Số lượt tải: 61
Số lượt thích:
0 người
1
KIỂM TRA BÀI CŨ
• Thế nào là di truyền? Ví dụ?
• Thế nào là biến dị? Ví dụ?
- Di truyền: là hiện tượng truyền đạt các tính
trạng của bố, mẹ, tổ tiên cho các thế hệ con
cháu.
- Biến dị: là hiện tượng con sinh ra khác với
bố mẹ và khác nhau về nhiều chi tiết.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Tính trạng là gì? Cho ví dụ.
Thế nào là cặp tính trạng tương
phản? Cho ví dụ.
- Tính trạng : là những đặc điểm về hình thái,
cấu tạo, sinh lí của một cơ thể. Ví dụ: Hoa đỏ,
thân cao, hạt vàng,…
- Cặp tính trạng tương phản: là hai trạng thái
biểu hiện trái ngược nhau của cùng loại tính
trạng. Ví dụ: thân cao-thân lùn, hạt trơn-hạt
nhăn,…
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
I- Thí nghiệm của Menđen
Mô tả thí nghiệm của Menđen
Kết quả thí nghiệm của Menđen
P
F1
Hoa đỏ x hoa
trắng
Thân cao x
Thân lùn
Quả lục x
quả vàng
Hoa đỏ
Kiểu hình?
F2
Tỉ lệ kiểu hình F2
705 hoa đỏ : 224
hoa trắng
787 thân cao : 277
Thân
thân lùn
cao
Quả lục 428 quả lục : 152
quả vàng
Tính trạng
trội?
3 hoa đỏ : 1 hoa
trắng
3 thân cao : 1
thân lùn
3 quả lục : 1 quả
vàng
Tính trạng
lặn?
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
I- Thí nghiệm của Menđen
1. Các khái niệm:
* Kiểu hình: Là tổ hợp các tính trạng của cơ thể
* Tính trạng trội: là tính trạng biểu hiện ở F1
* Tính trạng lặn: Là tính trạng đến F2 mới được
biểu hiện
2. Thí nghiệm của Menđen:
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
I- Thí nghiệm của Menđen
2. Thí nghiệm của Menđen:
*Sơ đồ lai:
*KL: Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp tính
đồng tính về
trạng thuần chủng tương phản thì F1…………..
tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F2 có sự phân li tính
3 trội : 1 lặn
trạng theo tỉ lệ trung bình ……………………..
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
II- Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:
- Ông cho rằng, mỗi tính trạng trên
cơ thể do một cặp nhân tố di truyền
(gen) qui định.
- Trong tế bào sinh dưỡng, các cặp
nhân tố di truyền tồn tại thành từng
cặp.
-Ông giải thích rằng các nhân tố di
truyền phân li trong quá trình phát
sinh giao tử và tổ hợp lại trong thụ
tinh. Đó là cơ chế di truyền các tính
trạng.
-Ông dùng chữ cái……..
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
II- Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:
* Mỗi tính trạng do 1 cặp nhân tố di truyền (gen) quy định
* Quy ước: A qui định hoa đỏ (trội)
a qui định hoa trắng
=> cây hoa đỏ thuần chủng: AA
Cây hoa trắng : aa
* Viết sơ đồ lai
PTC :
hoa đỏ X hoa trắng
AA
aa
G :
A
a
F1 :
Aa (hoa đỏ)
F1 x F1:
Aa
x
Aa
GF1 :
A, a
A, a
F2 :
AA, Aa, Aa, aa
1AA:2Aa:1aa
(3 hoa đỏ:1 hoa trắng)
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
II- Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:
Quy luật phân li:
Trong quá trình phát sinh giao tử, mỗi nhân tố di
truyền trong cặp nhân tố di truyền phân li về một
giao tử và giữ nguyên bản chất như ở cơ thể thuần
chủng của P.
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
III- Lai phân tích
1) Một số khái niệm
- Kiểu gen: Là tổ hợp toàn bộ các gen trong tế bào của cơ thể.
- Thể đồng hợp: Kiểu gen chứa cặp gen gồm 2 gen tương ứng
giống nhau. Ví dụ AA, aa, BB…
- Thể dị hợp : kiểu gen chứa cặp gen gồm 2 gen tương ứng
khác nhau Ví dụ: Aa, Bb ...
AA
(?)Kiểu hình trội hoa đỏ có mấy kiểu gen ? Aa
-HS thùc hiÖn lÖnh SGK? ViÕt s¬ ®å 2 phÐp lai sau?
PhÐp lai 1
P AA (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A
FB Aa (®á)
PhÐp lai 2
P Aa (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A , a
FB 1Aa(®ỏ): 1aa(tr¾ng)
Đång tÝnh
Ph©n tÝnh
- Em cã nhËn xÐt gì vÒ kÕt qu¶ 2 phÐp lai trªn?
Con lai đồng
tính
Kiểu hình trội có kiểu
gen đồng hợp AA
(TC)
Con lai phân tính
Kiểu hình trội có kiểu
gen dị hợp Aa (KTC)
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
III- Lai phân tích
1) Một số khái niệm
Bài tập điền từ :
Phép lai phân tích là phép là phép lai giữa cá thể mang tính
trội
kiểu gen
trạng ………cần
xác định ……………..với
cá thể mang
lặn
tính trạng ………Nếu
kết quả của phép lai là đồng tính thì
đồng hợp còn kết
cá thể mang tính trạng trội có kiểu gen ……………,
dị hợp
quả phép lai là phân tính thì cá thể đó có kiểu gen ………
Khái niệm lai phân tích ?
2) Lai phân tích
- Lai phân tích là phép lai giữa cá thể mang tính trạng
trội cần xác định kiểu gen với cá thể mang tính trạng lặn .
+ Nếu kết quả phép lai đồng tính thì cá thể mang tính
trạng trội có kiểu gen đồng hợp (P thuần chủng).
+ Nếu kết quả phép lai phân tính theo tỉ lệ 1 : 1 thì cá
thể mang tính trạng trội có kiểu gen dị hợp (P không
thuần chủng).
-Nªu môc ®Ých cña phÐp lai ph©n tÝch?
+Nh»m x¸c ®Þnh kiÓu gen cña c¸ thÓ mang tÝnh tr¹ng tréi
- Ứng dông cña phÐp lai ph©n tÝch?
+Sö dông trong chän gièng ®Ó kiÓm tra gièng cã thuÇn
chñng hay kh«ng thuần chủng
2) Lai phân tích
P AA (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A
FB Aa (®á)
P Aa (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A , a
FB 1Aa(®ỏ) : 1aa(tr¾ng)
Đång tÝnh
Ph©n tÝnh
IV. Ý nghĩa tương quan trội – lặn
(?) Em có nhận xét gì về mối tương quan Trội - Lặn
trong tự nhiên?
+Trong tự nhiên:Mối tương quan trội lặn là phổ biến
(?) Lấy thêm ví dụ về mối tương quan trội - Lặn
trong tự nhiên?
(?) Xác định tính trạng trội và tính trạng lặn nhằm
mục đích gì
Tính trạng trội thường là tính trạng tốt. Mục đích xác
định tính trạng trội và tập trung nhiều gen trội quý
vào một kiểu gen tạo ra giống có giá trị kinh tế.
+ Việc xác định độ thuần chủng của giống có ý
nghĩa gì trong sản xuất?
Tránh sự phân ly diễn ra, tránh xuất hiện tính trạng
lặn xấu ảnh hưởng tới phẩm chất và năng suất cây
trồng, vật nuôi...
-
+ Muốn xác định giống có thuần chủng hay không
cần phải thực hiện phép lai nào ?
- Kiểm tra độ thuần chủng của giống phải thực
hiện phép lai phân tích.
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
IV. Ý nghĩa tương quan trội – lặn
Nêu ý nghĩa của tương quan trội - lặn ?
- Trong tự nhiên mối tương quan trội – lặn là phổ biến
- Tính trạng trội thường là tính trạng tốt. Cần xác định
tính trạng trội và tập trung nhiều gen trội quý vào
một kiểu gen tạo giống có ý nghĩa kinh tế.
- Trong chọn giống để tránh sự phân li tính trạng phải
kiểm tra độ thuần chủng của giống.
CỦNG CỐ-LUYỆN TẬP
Câu 1
Nêu khái niệm kiểu hình và cho ví dụ.
Câu 2
Phát biểu nội dung của quy luật phân li?
Câu 3
Làm bài tập bảng 2 (TÌM HiỂU THÊM)
BÀI TẬP CỦNG CỐ :
Khoanh tròn vào chữ cái (A,B,C,....) chỉ ý trả lời đúng
1. Khi cho cây cà chua quả đỏ thuần chủng lai phân tích.
Kết quả thu được :
A) Toàn quả vàng ;
C) 1 quả đỏ : 1 quả vàng ;
B) Toàn quả đỏ ;
D) 3 quả đỏ : 1 quả vàng.
2. Ở đậu Hà Lan, gen A quy định thân cao, gen a
quy định thân thấp. Cho lai cây thân cao với cây
thân thấp F1 thu được 51% cây thân cao : 49% cây
thân thấp. Kiểu gen của phép lai trên là:
A) P : AA x aa ;
C) P : Aa x Aa ;
B) P : AA x Aa ;
D) P : Aa x aa.
HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
• Về nhà học bài và trả lời các câu hỏi
vào tập.
• Làm tiếp các bài tập còn lại vào vở.
• Đọc và xem tiếp bài 4: Lai hai Cặp Tính
Trạng
Bài giảng đến đây là kết thúc .
TẠM BIỆT !
KIỂM TRA BÀI CŨ
• Thế nào là di truyền? Ví dụ?
• Thế nào là biến dị? Ví dụ?
- Di truyền: là hiện tượng truyền đạt các tính
trạng của bố, mẹ, tổ tiên cho các thế hệ con
cháu.
- Biến dị: là hiện tượng con sinh ra khác với
bố mẹ và khác nhau về nhiều chi tiết.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Tính trạng là gì? Cho ví dụ.
Thế nào là cặp tính trạng tương
phản? Cho ví dụ.
- Tính trạng : là những đặc điểm về hình thái,
cấu tạo, sinh lí của một cơ thể. Ví dụ: Hoa đỏ,
thân cao, hạt vàng,…
- Cặp tính trạng tương phản: là hai trạng thái
biểu hiện trái ngược nhau của cùng loại tính
trạng. Ví dụ: thân cao-thân lùn, hạt trơn-hạt
nhăn,…
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
I- Thí nghiệm của Menđen
Mô tả thí nghiệm của Menđen
Kết quả thí nghiệm của Menđen
P
F1
Hoa đỏ x hoa
trắng
Thân cao x
Thân lùn
Quả lục x
quả vàng
Hoa đỏ
Kiểu hình?
F2
Tỉ lệ kiểu hình F2
705 hoa đỏ : 224
hoa trắng
787 thân cao : 277
Thân
thân lùn
cao
Quả lục 428 quả lục : 152
quả vàng
Tính trạng
trội?
3 hoa đỏ : 1 hoa
trắng
3 thân cao : 1
thân lùn
3 quả lục : 1 quả
vàng
Tính trạng
lặn?
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
I- Thí nghiệm của Menđen
1. Các khái niệm:
* Kiểu hình: Là tổ hợp các tính trạng của cơ thể
* Tính trạng trội: là tính trạng biểu hiện ở F1
* Tính trạng lặn: Là tính trạng đến F2 mới được
biểu hiện
2. Thí nghiệm của Menđen:
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
I- Thí nghiệm của Menđen
2. Thí nghiệm của Menđen:
*Sơ đồ lai:
*KL: Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp tính
đồng tính về
trạng thuần chủng tương phản thì F1…………..
tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F2 có sự phân li tính
3 trội : 1 lặn
trạng theo tỉ lệ trung bình ……………………..
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
II- Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:
- Ông cho rằng, mỗi tính trạng trên
cơ thể do một cặp nhân tố di truyền
(gen) qui định.
- Trong tế bào sinh dưỡng, các cặp
nhân tố di truyền tồn tại thành từng
cặp.
-Ông giải thích rằng các nhân tố di
truyền phân li trong quá trình phát
sinh giao tử và tổ hợp lại trong thụ
tinh. Đó là cơ chế di truyền các tính
trạng.
-Ông dùng chữ cái……..
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
II- Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:
* Mỗi tính trạng do 1 cặp nhân tố di truyền (gen) quy định
* Quy ước: A qui định hoa đỏ (trội)
a qui định hoa trắng
=> cây hoa đỏ thuần chủng: AA
Cây hoa trắng : aa
* Viết sơ đồ lai
PTC :
hoa đỏ X hoa trắng
AA
aa
G :
A
a
F1 :
Aa (hoa đỏ)
F1 x F1:
Aa
x
Aa
GF1 :
A, a
A, a
F2 :
AA, Aa, Aa, aa
1AA:2Aa:1aa
(3 hoa đỏ:1 hoa trắng)
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
II- Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:
Quy luật phân li:
Trong quá trình phát sinh giao tử, mỗi nhân tố di
truyền trong cặp nhân tố di truyền phân li về một
giao tử và giữ nguyên bản chất như ở cơ thể thuần
chủng của P.
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
III- Lai phân tích
1) Một số khái niệm
- Kiểu gen: Là tổ hợp toàn bộ các gen trong tế bào của cơ thể.
- Thể đồng hợp: Kiểu gen chứa cặp gen gồm 2 gen tương ứng
giống nhau. Ví dụ AA, aa, BB…
- Thể dị hợp : kiểu gen chứa cặp gen gồm 2 gen tương ứng
khác nhau Ví dụ: Aa, Bb ...
AA
(?)Kiểu hình trội hoa đỏ có mấy kiểu gen ? Aa
-HS thùc hiÖn lÖnh SGK? ViÕt s¬ ®å 2 phÐp lai sau?
PhÐp lai 1
P AA (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A
FB Aa (®á)
PhÐp lai 2
P Aa (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A , a
FB 1Aa(®ỏ): 1aa(tr¾ng)
Đång tÝnh
Ph©n tÝnh
- Em cã nhËn xÐt gì vÒ kÕt qu¶ 2 phÐp lai trªn?
Con lai đồng
tính
Kiểu hình trội có kiểu
gen đồng hợp AA
(TC)
Con lai phân tính
Kiểu hình trội có kiểu
gen dị hợp Aa (KTC)
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
III- Lai phân tích
1) Một số khái niệm
Bài tập điền từ :
Phép lai phân tích là phép là phép lai giữa cá thể mang tính
trội
kiểu gen
trạng ………cần
xác định ……………..với
cá thể mang
lặn
tính trạng ………Nếu
kết quả của phép lai là đồng tính thì
đồng hợp còn kết
cá thể mang tính trạng trội có kiểu gen ……………,
dị hợp
quả phép lai là phân tính thì cá thể đó có kiểu gen ………
Khái niệm lai phân tích ?
2) Lai phân tích
- Lai phân tích là phép lai giữa cá thể mang tính trạng
trội cần xác định kiểu gen với cá thể mang tính trạng lặn .
+ Nếu kết quả phép lai đồng tính thì cá thể mang tính
trạng trội có kiểu gen đồng hợp (P thuần chủng).
+ Nếu kết quả phép lai phân tính theo tỉ lệ 1 : 1 thì cá
thể mang tính trạng trội có kiểu gen dị hợp (P không
thuần chủng).
-Nªu môc ®Ých cña phÐp lai ph©n tÝch?
+Nh»m x¸c ®Þnh kiÓu gen cña c¸ thÓ mang tÝnh tr¹ng tréi
- Ứng dông cña phÐp lai ph©n tÝch?
+Sö dông trong chän gièng ®Ó kiÓm tra gièng cã thuÇn
chñng hay kh«ng thuần chủng
2) Lai phân tích
P AA (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A
FB Aa (®á)
P Aa (®á) x aa
(tr¾ng)
a
Gp A , a
FB 1Aa(®ỏ) : 1aa(tr¾ng)
Đång tÝnh
Ph©n tÝnh
IV. Ý nghĩa tương quan trội – lặn
(?) Em có nhận xét gì về mối tương quan Trội - Lặn
trong tự nhiên?
+Trong tự nhiên:Mối tương quan trội lặn là phổ biến
(?) Lấy thêm ví dụ về mối tương quan trội - Lặn
trong tự nhiên?
(?) Xác định tính trạng trội và tính trạng lặn nhằm
mục đích gì
Tính trạng trội thường là tính trạng tốt. Mục đích xác
định tính trạng trội và tập trung nhiều gen trội quý
vào một kiểu gen tạo ra giống có giá trị kinh tế.
+ Việc xác định độ thuần chủng của giống có ý
nghĩa gì trong sản xuất?
Tránh sự phân ly diễn ra, tránh xuất hiện tính trạng
lặn xấu ảnh hưởng tới phẩm chất và năng suất cây
trồng, vật nuôi...
-
+ Muốn xác định giống có thuần chủng hay không
cần phải thực hiện phép lai nào ?
- Kiểm tra độ thuần chủng của giống phải thực
hiện phép lai phân tích.
Chủ đề. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG
IV. Ý nghĩa tương quan trội – lặn
Nêu ý nghĩa của tương quan trội - lặn ?
- Trong tự nhiên mối tương quan trội – lặn là phổ biến
- Tính trạng trội thường là tính trạng tốt. Cần xác định
tính trạng trội và tập trung nhiều gen trội quý vào
một kiểu gen tạo giống có ý nghĩa kinh tế.
- Trong chọn giống để tránh sự phân li tính trạng phải
kiểm tra độ thuần chủng của giống.
CỦNG CỐ-LUYỆN TẬP
Câu 1
Nêu khái niệm kiểu hình và cho ví dụ.
Câu 2
Phát biểu nội dung của quy luật phân li?
Câu 3
Làm bài tập bảng 2 (TÌM HiỂU THÊM)
BÀI TẬP CỦNG CỐ :
Khoanh tròn vào chữ cái (A,B,C,....) chỉ ý trả lời đúng
1. Khi cho cây cà chua quả đỏ thuần chủng lai phân tích.
Kết quả thu được :
A) Toàn quả vàng ;
C) 1 quả đỏ : 1 quả vàng ;
B) Toàn quả đỏ ;
D) 3 quả đỏ : 1 quả vàng.
2. Ở đậu Hà Lan, gen A quy định thân cao, gen a
quy định thân thấp. Cho lai cây thân cao với cây
thân thấp F1 thu được 51% cây thân cao : 49% cây
thân thấp. Kiểu gen của phép lai trên là:
A) P : AA x aa ;
C) P : Aa x Aa ;
B) P : AA x Aa ;
D) P : Aa x aa.
HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
• Về nhà học bài và trả lời các câu hỏi
vào tập.
• Làm tiếp các bài tập còn lại vào vở.
• Đọc và xem tiếp bài 4: Lai hai Cặp Tính
Trạng
Bài giảng đến đây là kết thúc .
TẠM BIỆT !
 







Các ý kiến mới nhất