Bài 2: Khúc nhạc tâm hồn

Văn bản 3: Trở gió
(Nguyễn Ngọc Tư)

I. Đọc - tìm hiểu chung

II. Khám phá văn
bản

III. Tổng kết

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
1. Đọc văn bản

Yêu cầu
 Giọng đọc thủ thỉ, chậm
rãi làm nổi bật được tâm
trạng của nhân vật tôi khi
đón gió chướng về

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
2. Tìm hiểu chung
a. Tác giả
Nguyễn Ngọc Tư (sinh năm 1976)

Quê quán: Cà Mau

Sáng tác thành công ở nhiều thể loại:
truyện ngắn, tản văn, tiểu thuyết,…

Văn Nguyễn Ngọc Tư trong sáng, mộc mạc, thể
hiện một tâm hồn tinh tế, nhạy cảm, giàu yêu
thương

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
2. Tìm hiểu chung
a. Tác giả

Tác phẩm tiêu biểu

Phiếu học tập số 1
Hãy nêu thể loại, xuất xứ, phương thức biểu đạt và ngôi kể
của Văn bản Trở gió?
Thể loại
Xuất xứ
PTBĐ
Ngôi kể

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
2. Tìm hiểu chung
b. Tác phẩm
Xuất xứ

Thể loại

In trong “Tạp văn Nguyễn Ngọc
Tư”, NXB Trẻ, Thành phố Hồ Chí
Minh, 2015

Tạp văn

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
2. Tìm hiểu chung
b. Tác phẩm
Phương thức
biểu đạt

Tự sự, biểu cảm,
miêu tả

Ngôi kể

Ngôi thứ nhất,
tác giả xưng “tôi”

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
2. Tìm hiểu chung
b. Tác phẩm
Bố cục

Phần 1:
Từ đầu đến “Ôi! Gió
chướng”

Phần 2
Đoạn còn lại

Hình ảnh gió
chướng về

Tình cảm, cảm xúc
của nhân vật tôi khi
gió chướng về

II. Khám phá văn bản
 mỗi năm gió lại đến bằng một ngày
1. Hình ảnh gió chướngkhác nhau

 hơi thở gió rất gần
 âm thanh ấy sẽ sàng từng giọt tinh
tang, thoảng và e dè, như ai đó đứng
đằng xa ngoắc tay nhẹ một cái, như
đang ngại ngần không biết người xưa
có còn nhớ ta không
 Mừng húm; hừng hực; dạt dào; xấp
xãi; cuống quýt; cồn cào; nồng nhiệt;
dịu dàng;…

Nghệ thật
So sánh, nhân
hoá

Gió chướng hiện lên sống động
như con người, có tâm lí, tính cách
lúc nhút nhát rụt rè, lúc lại cuống
quýt nồng nhiệt

Tình yêu của nhà
văn đối với gió
chướng

II. Khám phá văn bản
1. Hình ảnh gió chướng

- Mùa gió chướng cũng là mùa thu hoạch:

 gió chướng vào mùa
thì lúa cũng vừa
chín tới

Vú sữa chín cây
lúc lỉu, căng
bóng

Mùa màng bội thu,
cây trái sum xuê khi
gió chướng về

Liếp mía đợi gió
mới chịu già, nước
ngọt và trĩu

Còn dưa hấu
nữa,…

II. Khám phá văn bản
1. Hình ảnh gió chướng

Con người đón
nhận rất nhiều
niềm vui

Lí do người viết
mong ngóng,
chờ đợi gió
chướng

II. Khám phá văn bản
2. Tình cảm, cảm xúc của nhân vật “tôi” khi
Tâm trạng khi gió chướng về
gió chướng về
Lộn xộn, ngổn

Mừng đó rồi
bực ngang
đó, chờ
đợi gió về
nhưng khi gió
về lại buồn vì
có nghĩa là
sắp già hết
năm, sắp già
thêm một
tuổi; cảm
giác mình
một thứ gì đó
không rõ
ràng, không

Mong ngóng, chờ
đợi
Gió chướng
là gió Tết
và mùa gió
chướng
cũng là
mùa thu
hoạch

Nhớ da diết
Ở đó, siêu thị
chất đầy
những dưa
hấu, dưa
kiệu, dưa
hành, bánh
chưng, bánh
tét liệu ở đó,
có ai bán một
mùa gió cho
tôi?

II. Khám phá văn bản
2. Tình cảm, cảm xúc của nhân vật “tôi” khi
gió chướng về
Tâm trạng khi gió chướng về
Khi còn nhỏ

Khi lớn lên, bắt đầu viết
văn
Khi xa quê

II. Khám phá văn bản
2. Tình cảm, cảm xúc của nhân vật “tôi” khi
Tâm trạng khi gió chướng về
gió chướng về
Khi còn nhỏ

Sao tôi lại chờ đợi nó, chẳng phải năm nào cũng vậy (…) Nhưng
tôi vẫn mong gió chướng về. Sự chờ đợi đã thành thói quen
của thời thơ dại

Khi lớn lên, bắt đầu viết
văn

Gió chướng với tôi, một đứa bấp bỏm văn chương, nó “gợi”
khủng khiếp

Khi xa quê

 Tôi vẫn thường hình dung, một mai mình đi xa, xa lắm, xa cả
những mùa gió, hoặc đọc, hoặc ai đó nhắc chỉ gọn lỏn hai từ
“gió chướng”, ngay lập tức tôi sẽ chết giấc trong nỗi nhớ quê
nhà (…) Ở đó, siêu thị chất đầy những dưa hấu, dưa kiệu dưa
hành bánh chưng, bánh tét, liệu ở đó, có ai bán một mùa gió
cho tôi ?

III. Tổng kết
1. Nội dung
 Tình cảm của người viết đối với gió
chướng
 Tình yêu, sự gắn bó với quê hương,
đất nước

2. Nghệ thuật
 Lời văn giàu hình ảnh, nhạc điệu,…
 Sử dụng nhiều biện pháp tu từ như
nhân hoá, so sánh, điệp ngữ,…