1
1
i
à
B

Âm
thanh
trong đời
sống

KHởi
ĐỘNG

Âm thanh không chỉ truyền được qua không khí mà
còn truyền qua chất rắn, chất lỏng, đúng hay sai?

Đúng
Sai

Âm thanh khi lan truyền ra xa sẽ mạnh lên,
đúng hay sai?

Đúng
Sai

Em thường nghe
được
những
âm
thanh gì mỗi ngày?

ÂM THANH
TRONG ĐỜI
SỐNG

01

Tìm hiểu vai
trò và ứng
dụng của âm
thanh trong
đời sống

Em hãy quan sát các hình 1,2,3,4 và cho biết vai trò
của âm thanh trong đời sống.

Hình 1: Âm thanh
dùng khi nói
chuyện và thảo
luận với nhau..

Hình 2: Âm
thanh dùng để
giảng bài cho HS

Hình 3: Âm
thanh dùng trong
ca hát văn nghệ.

Hình 4: Âm
thanh dùng trong
còi báo hiệu của
xe cứu thương.

KẾT
LUẬN

Trong đời sống, âm thanh
được sử dụng khi nói
chuyện, thảo luận, giảng
bài,trình diễn văn nghệ,
báo hiệu giao thông (tiếng
còi xe),...

02

Cùng
thảo
luận

Thảo luận
nhóm 4

Kể một số tình huống âm thanh
được sử dụng trong đời sống.

Một số động vật cũng sử dụng âm
thanh để giao tiếp.

Các heo dùng âm thanh
tần số thấp để gọi đàn

Gà mẹ dùng tiếng "cục
tác" để gọi con

KẾT
LUẬN

Âm thanh đóng vai trò quan
trọng trong đời sống hằng
ngày như học tập,giao tiếp,
thưởng thức âm nhạc, báo
hiệu,... Loài vật cũng sử
dụng âm thanh để giao tiếp.

Khi âm thanh được phát ra ở độ cao quá lớn, tai
người không nghe được nữa, đó là sóng siêu âm.
Tuy vậy, các nhà khoa học tìm thấy bằng chứng cho
thấy một số con vật và côn trùng như cá heo, dơi,
bướm đêm,… có thể cảm thụ được siêu âm và nhờ
vậy chúng có thể di chuyển trong bóng tối.
Tuy không nghe được siêu âm, con người lại có thể
sử dụng loại âm thanh này trong nhiều lĩnh vực
khác nhau. Ví dụ: sử dụng siêu âm trong việc chẩn
đoán hình ảnh trong y khoa: siêu âm tim, siêu âm ổ
bụng, siêu âm xương, siêu âm thai,… Nhờ đó, bác sĩ
sẽ xác định được chính xác nguyên nhân gây bệnh
cũng như tìm ra phương pháp điều trị thích hợp cho
bệnh nhân.

03 Tìm hiểu tên

và cách phát
ra âm thanh
của một số
nhạc cụ

Em hãy quan sát các hình 5, 6, 7 và cho biết:
+ Tên của mỗi nhạc cụ.
+ Cách làm để các nhạc cụ này phát ra âm thanh.
+ So sánh cách làm phát ra âm thanh của mỗi nhạc cụ.

+ Hình 5 là đàn ghita
+ Để phát ra âm thanh
chúng ta gẩy vào dây
đàn ghita.
+ Đàn ghita dùng tay để
gẩy dây đàn

+ Hình 6 là kèn
+ Để phát ra âm thanh
chúng ta thổi vào kèn
+ Kèn dùng miệng để thổi

+ Hình 7 là đàn đá.
+ Để phát ra âm thanh chúng
ta gõ vào những viên đá của
đàn đá.
+ đàn đá dùng tay gõ vào các
tảng đá với hình dạng kích
thước khác nhau để tạo ra
âm thanh

KẾT LUẬN
Dựa vào cách làm phát ra âm
thanh, người ta phân nhạc cụ
thành các nhóm như nhạc cụ dây
(đàn ghi-ta), nhạc cụ hơi (sáo,
kèn), nhạc cụ gõ (trồng, đàn đá,
cồng,chiêng),...

Em liên hệ thực tế để tìm tên một số nhạc cụ và thu
thập thông tin về các nhạc cụ này theo gợi ý sau:
Cách làm phát
ra âm thanh

Tên nhạc cụ

Các bộ phận
chính

Trống

Mặt trống

Gõ

?

?

?

Gợi ý :
Các bộ phận
chính

Cách làm phát ra
âm thanh

Trống

Mặt trống

Gõ

Đàn ghi-ta

Dây đàn, thân đàn

Gẩy

Piano

Phím đàn

Bấm

Kèn

Thân kèn

Thổi

Tên nhạc cụ

Chia sẻ với bạn
kết quả và so
sánh cách làm
phát ra âm thanh
của các nhạc cụ

Nhạc cụ cổ xưa nhất của loài người đã có từ cách
đây khoảng năm mươi ngàn năm.
Các nhà khảo cổ đã tìm thấy nhạc cụ này là một
cây sáo làm từ xương của một con gấu sống trong hang
động.
Một số nhạc cụ cổ truyền của người Việt Nam
như đàn bầu (là loại đàn một dây, gảy bằng que hoặc
miếng gảy), đàn đá (là nhạc cụ gõ cổ nhất của Việt Nam
và là một trong những loại nhạc cụ cổ sơ nhất của loài
người. Đàn được làm bằng các thanh đá với kích thước
dài, ngắn, dày, mỏng khác nhau), đàn đáy, trống cơm,…

Nhạc cụ cổ xưa nhất của loài người

04

Cùng sáng
tạo “Tự làm
đàn”

Thảo luận
nhóm 6

Cùng sáng tạo '' Tự làm đàn ''
Chuẩn bị: Một hộp giấy, kéo, bốn dây cao su độ dày khác nhau, hai
cây bút chì.
Thực hiện:
- Dùng kéo khoét một lỗ tròn trên một mặt của
hộp giấy.
- Bao bốn sợi dây cao su vòng quanh hộp. Kê
hai cây bút chì dưới các dây để dây không
chạm mặt hộp (hình 8).
- Lấy tay gảy từng dây cao su.
Thảo luận:
+ Em cần làm gì để đàn phát ra âm thanh?
+ Bộ phận nào của đàn phát ra âm thanh?
+ Âm thanh phát ra khi gảy từng dây cao su có khác nhau không?

chia sẻ
kết quả

Cùng sáng tạo '' Tự làm đàn ''
Thảo luận:
+ Em cần làm gì để đàn phát ra âm thanh?

Em dùng tay gẩy dây cao su để
đàn phát ra âm thanh?
+ Bộ phận nào của đàn phát ra âm thanh?

Dây cao su của đàn phát ra âm thanh
+ Âm thanh phát ra khi gảy từng dây cao su có khác nhau
không?

Nếu dây cao su có bề dày khác nhau thì
sẽ phát ra âm thanh khác nhau khi gảy.

Cảm ơn quý thầy cô đã ủng hộ bài soạn điện
tử 2,3,4 của Hiền Trần
Hiền Trần đang theo soạn tiếp bộ Chân trời sáng tạo,
KNTT, Cánh diều- lớp 5 chương trình thay sách năm tới.
Quý thầy cô ủng hộ đồng hành tiếp thì liên hệ với em qua
ZALO SĐT: 0353095025
Để biết thêm nhiều tài nguyên hay các bạn hãy truy cập
Facebook:
NHÓM GIÁO ÁN ĐIÊN TỬ 4,8,11 ( coppy link bên dưới vào tìm kiếm fb )
https://www.facebook.com/groups/514479210372531/?ref=share_group_link

Em đã học
được
Âm thanh đóng vai trò quan trọng
trong đời sống hằng ngày như học
tập, giao tiếp,thưởng thức âm
nhạc, báo hiệu,..
Dựa vào cách làm phát ra âm
thanh, người ta phân nhạc cụ thành
các nhóm như nhạccụ dây (đàn ghita), nhạc cụ hơi (sáo, kèn), nhạc cụ
gõ (trống, đàn đá, cồng, chiêng),...

05
HĐ NỐI TIẾP

Nối âm thanh ứng với vai trò của
âm thanh đó trong cuộc sống

Âm
thanh
Tiếng
đàn piano

Vai
trò
Trao đổi
thông tin

Tiếng chuông
báo cháy

Báo hiệu

Tiếng nói chuyện

Thưởng thức
âm nhạc

Về nhà
em
dặn
dò

hãy
tìm hiểu về một số
nguồn gây ô nhiễm
tiếng ổn để chuẩn bị
cho tiết học tiếp
theo.

TẠM
BIỆT