Câu 1: Cuộc khởi nghĩa nào đã đề cao khẩu
hiệu ' cướp của người giàu, chia cho dân
nghèo'?
A. Khởi nghĩa Nguyễn Danh Phương.
B. Khởi nghĩa Hoàng Công Chất.
C. Khởi nghĩa Lê Duy Mật .
D.DKhởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu.

Câu 2. Chính quyền Đàng ngoài đã nhượng bộ
bằng cách thực thi một số chính sách để xoa
dịu nhân dân. Đó là
A. Xá thuế 2 năm liền cho nhân dân yên tâm
canh tác.
B.BKhuyến khích nhân dân khai hoang, cho
dân lưu tán trở về quê.
C. Cấp tiền, thóc giống và nông cụ cho nông
dân.
D. Bãi bỏ một số loại thuế.

Câu 3: Sự mục nát của chính quyền Đàng Ngoài đã
dẫn đến những hậu quả như

A. Cung vua đánh nhau với phủ chúa.
B. Dân phiêu tán, dắt díu đi kiếm ăn đầy đường.
C. Cuộc sống cùng cực, nông dân Đàng Ngoài vùng lên
khởi nghĩa chống lại chính quyền.
D. Tăng thuế sơn, thuế vải, thuế cá, thuế muối.

Câu 4. Dù thất bại nhưng các cuộc khởi nghĩa
đã có tác động như thế nào đến chính quyền
đương thời?
A. Chính quyền đã hao người, tốn của để đàn
áp các cuộc khởi nghĩa.
B. Việc quá ưu ái quân đội đánh dẹp đã tạo
nguy cơ nhũng nhiễu từ bên trong. 
C.CCác cuộc khởi nghĩa đã làm lung lay chính
quyền 'vua Lê – chúa Trinh'.
D. Chính quyền Đàng Ngoài không còn khả
năng khôi phục lại sự hưng thịnh.

“Ai về Bình Định, Quy nhơn
Có nghe vó ngựa Tây Sơn thuở nào”

BÀI 8

Bài 8: PHONG TRÀO TÂY SƠN
1. Nguyên nhân bùng nổ phong trào
Tây Sơn

Việc buôn bán của người Pháp ở Đàng Trong vào
thế kỉ XVIII gặp vấn đề gì?

Nếu muốn việc buôn bán được dễ dàng trôi chảy
thì họ phải làm gì?

Nếu không làm vậy, thì họ phải đối mặt với vấn đề
gì?

Nhà Bác học Lê Quý Đôn nhận xét:
“Từ quan to đến quan nhỏ, nhà cửa chạm trổ,…
lấy sự phú quý phong lưu để khoe khoang lẫn
nhau… Họ coi vàng bạc như cát, lúa gạo như bùn,
hoang phí vô cùng”. Trương Phúc Loan “thu lợi 5
cửa nguồn, nhận của đút lót, vàng bạc, châu báu,
gấm vóc chứa đầy nhà. Ruộng vườn, tôi tớ, trâu
ngựa không biết bao nhiêu kể”

' ....

Đến nay có chỗ một xã có đến 16 hay 17 tướng

thần ( nhân viên thu thuế) và hơn 20 xã trưởng, đều
được làm việc, ... Ở các xã ven biển trấn Thuận Hóa,
gián hoặc có xã theo nghề đánh cá thì thu thuế mắm,
lấy số người hoặc lấy có lưới hay không có lưới làm
chuẩn'

Ai là nguyên nhân khiến đời
sống của nhân dân Đàng
Trong rơi vào khổ cực?

Việc Tây Sơn ngay
từ đầu nêu cao
khẩu hiệu ' lấy của
nhà giàu chia cho
dân nghèo' đã có
tác dụng gì?

Phong trào Tây Sơn
nổi lên lật đổ chúa
Nguyễn có đáp ứng
nguyện vọng của nhân
dân không?

-

Sự suy yếu của chính quyền chúa Nguyễn
Hệ thống thuế khóa nặng nề
Quan lại ra sức bóc lột nhân dân
Đời sống nhân dân vô cùng cực khổ

Bài 8: PHONG TRÀO TÂY SƠN
2. Những thắng lợi tiêu biểu của
phong trào Tây Sơn

Nguyễn Nhạc (? - 1793)

Nguyễn Huệ (1753 - 1792)

Nguyễn Lữ (? - 1787)

Tổ tiên anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ vốn quê ở
Nghệ An, bị chúa Nguyễn bắt đưa vào Đàng Trong khai khẩn đất
hoang. Ba anh em sinh ra và lớn lên ở ấp Kiên Thành, phủ Quy Nhơn,
nay thuộc Tây Sơn- Bình Định. Thuở nhỏ ba anh em theo học ông giáo
Hiến, một nho sĩ bất mãn với chế độ thối nát đương thời. Chính người
thầy này đã phát hiện được khả năng khác thường của Nguyễn Huệ và
khuyên ba anh em khởi nghĩa để xây dựng đại nghiệp. Do vậy, anh em
Tây Sơn quyết đứng lên khởi nghĩa được nhân dân ủng hộ nhiệt tình.

Tây Sơn thượng đạo
TỈNH
1771
TỈNH BÌNH ĐỊNH

GIA
LAI

S.
Côn T
ây

Sơ

n

hạ
đ

ạo

S.
Côn

Hình. 8.2 -Lược đồ căn cứ địa của nghĩa quân Tây Sơn

THẢO LUẬN NHÓM Đọc thông tin phần 2

Hoàn thiện bảng niên biểu quá trình Tây Sơn lật
đổ chính quyền họ Nguyễn và chính quyền Lê Trịnh.
Thời
gian
1774
Từ 1776 1783
Tháng 61786
Từ 17861788

Sự kiện chính

THẢO LUẬN NHÓM

Niên biểu Tây Sơn lật đổ chính quyền họ Nguyễn
Thời
gian
1774

Sự kiện chính
mở rộng vùng kiểm soát từ Quảng Nam đến Bình Thuận

Từ 1776 - 4 lần đánh vào Gia ĐịnhChính quyền họ Nguyễn ở Đàng
1783
Trong bị đánh đổ
Tháng 6- tấn công thành Phú Xuân, quân Trịnh tan rã
1786
Từ 1786- 3 lần tiến ra Thăng Long, đập tan tập đoàn phong kiến
1788
Lê- Trịnh và các thế lực cát cứ mới

Nơi phong trào Tây Sơn xây dựng căn cứ ban đầu
tương ứng với tỉnh nào ngày nay?
A.Bình Định.
B.Phú Yên.
C.Gia Lai.
D.Kon Tum.

Sự kiện nào của phong trào Tây Sơn đã xóa bỏ
ranh giới chia cắt đất nước?
A.Năm 1771, phong trào Tây Sơn bùng nổ.
B.Trong những năm 1776-1783, Tây sơn bốn lần
đánh vào Gia Định.
C.Năm 1786, Tây Sơn tấn công thành Phú Xuân.
D.Trong hững năm 1786-1788, Tây Sơn ba lần
tiến ra Thăng Long.

Nguyên nhân chính nào dẫn đến sự bùng nổ của
phong trào Tây Sơn?
A.Sự suy đồi của chính quyền Đàng Trong, sự
nhũng nhiễu của quan lại.
B.Sự đàn áp, khủng bố của chính quyền Đàng
Trong.
C.Việc tăng nhiều loại thuế phi lí.
D.Đời sống nhân dân khổ cực.

Năm 1786, nghĩa quân Tây Sơn giành được
thắng lợi nào sau đây?
A. Lật đổ chính quyền chúa Trịnh ở Đàng Ngoài.
B. Đánh tan hơn 5 vạn quân Xiêm xâm lược.
C. Lật đổ chính quyền chúa Nguyễn ở Đàng
Trong.
D. Đánh tan hơn 29 vạn quân Mãn Thanh xâm
lược.

b. Chiến thắng quân xâm lược Xiêm( 1785)

Lược đồ quân Xiêm xâm lược nước ta

MÓ THO

XOÀI MÚT

CHỢ GIỮA

BÌNH ĐỨC

RẠCH GẦM

Cuø lao Thôùi Sôn
Coàn Baø Kieàu

Thôùi Thaïch

SÔNG TIỀN
Boán Thoân

Quân Xiêm tấn công
Quân Tây Sơn mai phục
Quân Tây Sơn nhử địch vào trận địa
Quân Tây Sơn tấn công
Đại bản doanh của Tây Sơn

Lược đồ chiến thắng Rạch Gầm-Xoài Mút (năm 1785)

b. Chiến thắng quân xâm lược Xiêm( 1785)
-7.1784, quân Xiêm kéo vào Gia Định, chiếm đóng gần hết
miền Tây Nam Bộ.
-1.1785, Nguyễn Huệ đưa quân vào Gia Định , bố trí trận
địa trên sống Tiền.
-Rạng sáng 19.1.1785, ta dụ quân Xiêm vào trận địa mai
phục rồi đồng loạt tấn công.
-4 vạn quân Xiêm bị tiêu diệt.

b. Chiến thắng quân xâm lược Xiêm( 1785)
c. Quang Trung đại phá quân Thanh ( 1789)

Tiêu diệt quân
Thanh ở đồn
tiền tiêu

29 vạn quan
Thanh kéo vào
nước ta
Ta rút khỏi
Thăng Long, xây
dựng phfng
tuyến Tam Điệp
– Biện sơn

11.1788

Đô đốc long
tấn công
đồn Đống
Đa.

Mồng 5
tết

Mồng 3
tết
Đêm 30
tết

Quang Trung
dẫn đại quân
công phá đồn
Ngọc Hồi

12.1788

Nguyễn Huệ
lên ngôi hoàng
đế, tiến quân
ra Thăng Long

Bao vây, hạ
đồn Hà Hồi

iK
h
in

Tô
nS

ĩN

gh
ị

Ng
hi

Đạ
SƠN TÂY

Sầ
m

Đố
ng

Ô
TUYÊN QUANG

TUYÊN QUANG

SƠN TÂY

Biện Sơn

Lê Chiêu Thống hội kiến Tôn Sĩ Nghị tại
thành Thăng Long - tranh mô tả

TUYÊN QUANG

SƠN TÂY

“Đánh cho để dài tóc,
Đánh cho để đen răng ,
Đánh cho nó chích luân bất phản,
Đánh cho nó phiến giáp bất hoàn,
Đánh cho sử tri Nam quốc anh hùng chi hữu chủ”.

TUYÊN QUANG

SƠN TÂY

TUYÊN QUANG

ĐÔ ĐỐC LỘC

ĐÔ
ĐỐC
TUY
ẾT

TRUNG
QUANG

ĐÔ Đ
ỐC L
O NG

ỐC
BẢ
O

SƠN TÂY

ĐÔ
Đ

-Hướng tiến công của đạo
quân Quang Trung
+TừTam Điệp,Quang Trung
chia quân làm 5 đạo :
-Đạo chủ lực do Quang
Trung chỉ huy tiến thẳng về
Thăng Long ;
-Đạo thứ hai và thứ ba
đánh vào Tây Nam Thăng
Long
-Đạo thứ tư tiến ra Hải
Dương ;
-Đạo thứ năm tiến lên Lạng
Giang chặn đường rút lui
của giặc.

Lược đồ diễn biến trận đánh đồn
Ngọc Hồi- Đống Đa (Tết Kỉ Dậu -1789)
Quân Tây Sơn tập kết
Quân Tây Sơn tiến công
Đại bản doanh giặc
Đồn địch bị tiêu diệt
Cầu phao
Quân Thanh rút chạy

Tranh minh họa: Đạo quân của Quang Trung đánh đồn Ngọc Hồi

Tranh minh họa: Đạo quân của
Quang Trung đánh đồn Ngọc Hồi

Tiêu diệt quân
Thanh ở đồn
tiền tiêu

29 vạn quan
Thanh kéo vào
nước ta
Ta rút khỏi
Thăng Long, xây
dựng phfng
tuyến Tam Điệp
– Biện sơn

11.1788

Đô đốc long
tấn công
đồn Đống
Đa.

Mồng 5
tết

Mồng 3
tết
Đêm 30
tết

Quang Trung
dẫn đại quân
công phá đồn
Ngọc Hồi

12.1788

Nguyễn Huệ
lên ngôi hoàng
đế, tiến quân
ra Thăng Long

Bao vây, hạ
đồn Hà Hồi

3. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử
của phong trào Tây Sơn:
HS đọc tư liệu nhân vật lịch sử và trả lời các câu hỏi:
5.
3.
4.
2.
6.
7. Hành
Sự
chiến
Vì
Cuộc
Chiến
sao
nghiệp
hôn
thắng
động
thắng
ông
nhân
của
lại
nào
nào
nào
nói
ông
Nguyễn
đã
đưa
đưa
' chinh
thành
việc
ông
Nguyễn
binh
Huệ-Ngọc
phục
lên
công
địa
làHuệ
lòng
nhất
việc
vị trở
Hân
cứu
dân
độc
trong
thành
tinh
công
hại
vàgiai
sĩcho
của
anh
chúa
phu
đoạn
nhân
nhân
hùng
Bắc
có
1.Nguyễn
Huệ
giỏi
về
lĩnh
vực
nào?
Hà?
nào?
dân
dân'?
tác dụng
Đàng
tộc gìtrong?
đối với nhân tâm cả nước?

3. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử
của phong trào Tây Sơn:
Nguyên nhân thắng lợi:
- Tinh thần yêu nước, sự đồng lòng, ủng hộ của nhân
dân.
- Sự lãnh đạo tài tình của Quang Trung và bộ chỉ
huy nghĩa quân.
Ý nghĩa lịch sử:
- Lật đổ các chính quyền phong kiến Nguyễn, Trịnh,
Lê, xóa bỏ ranh giới chia cắt đất nước.
- Tạo điều kiện cơ bản cho sự thống nhất quốc giavaf
bảo vệ được nền độc lập của đất nước.

Những đóng góp của của vua Quang Trung đối với lịch sử dân
tộc ở thế kỉ XVIII.
Giai đoạn
1771
1784

1785
1789

Đóng góp nổi bật

Cùng với Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ, ông tham gia xây
dựng căn cử buổi đầu ( Tây Sơn), khởi nghĩa lật đổ
chúa Nguyễn và quản lí vùng đất chúa Nguyễn ở Đàng
Trong.
- Lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân xâm lược
Xiêm ở Rạch Gầm-Xoài Mút ( 1785) thắng lợi.
- Hạ thành Phú Xuân, tiến quân ra Bắc diệt chúa Trịnh,
giao chính quyền Đàng Ngoài cho vua Lê (1786)
- Đánh tan tập đoàn phong kiến Lê- Trịnhvaf các thế
lực cát cứ mới ( 1786 – 1788)
- Lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân xâm lược
Thanh ở Ngọc Hồi – Đống Đa ( 1789) thắng lợi.

Trình bày khái quát tình hình xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII theo mẫu:
QUẦN CHÚNG NHÂN DÂN

TRIỀU ĐÌNH
Chính quyền Đàng Trong
ngày càng suy yếu.

QUAN LẠI

Quan lại mặc sức nhũng nhiễu
dân chúng

Dù sống trên vùng đất
được thiên nhiên ưu
đãi, sản vật phong
phú nhưng người dân
vô cùng cực khổ.
Phải chịu nhiều thứ
thuế mới, thậm chí
ngư dân ra khơi đánh
cá cũng phải đóng
thuế.

Hoàn thành bảng tóm tắt về hai cuộc kháng
chiến chống ngoại xâm do Nguyễn Huệ - Quang
Trung lãnh đạo theo mẫu
Cuộc kháng chiến

Thời gian

Trận đáng quyết định

Chống quân xâm lược Xiêm

1785

Rạch Gầm – Xoài Mút
( Tiền Giang )

Chống quân xâm lược Thanh

1789

Ngọc Hồi – Đống Đa ( Hà
Nội)

Tiết sau kiểm tra 15 phút