LỚP: 8

BÀI 5: NHỮNG CÂU
CHUYỆN HÀI
VĂN BẢN 1:
TRƯỞNG GIẢ HỌC LÀM SANG
(Trích)
Mô - li-e

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 (Thực hiện cá nhân ở nhà)

Hãy đọc phần Tri thức Ngữ văn (SGK tr 100)
và thực hiện các yêu cầu sau:
Hài kịch
- Khái niệm:.....................
- Các yêu tố cơ
bản: ......................................
..............................................
........
- Các thủ pháp trào phúng
thường sử dụng:.................
..............................................
..............................................

Truyện cười
- Khái niệm:........................
- Các yếu tố cơ bản:............
..................................................
................................................
- Các thủ pháp trào phúng
thường sử dụng:.................
..................................................
- Các thể loại truyện cười:..
..................................................
..................................................

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 (Thực hiện cá nhân ở nhà)
Hài kịch
- Khái niệm: Hài kịch là một thể
loại của kịch, hướng vào sự cười
nhạo cái xấu, cái lố bịch, lạc
hậu,... đối lập với các chuẩn mực
về cái tốt đẹp, tiến bộ.
- Các yêu tố cơ bản: xung đột,
hành động, nhân vật, lời thoại.
- Các thủ pháp trào phúng
thường sử dụng: tạo tình huống
kịch tính, cải trang; dùng điệu bộ
gây cười; dùng thủ pháp phóng
đại, chơi chữ, gây hiểu lầm, thoại
bỏ lửng, nhại,...

Truyện cười
- Khái niệm: là một thể loại tự sự có
dung lượng nhỏ, dùng tiếng cười nhằm
chế giễu những thói hư tật xấu, những
điều trái tự nhiên, trái thuần phong mĩ
tục của con người và còn nhằm mục
đích giải trí.
- Các yếu tố cơ bản: cốt truyện, bối
cảnh, nhân vật, ngôn ngữ.
- Các thủ pháp trào phúng thường
sử dụng: sự việc có yếu tố gây cười,
tình huống trớ trêu, nghịch lí; bối cảnh
thường bị cường điệu hóa, có yếu tố
bất ngờ,...
- Các thể loại truyện cười: truyện dân
gian, truyện kể của văn học viết.

Xuân Hinh

Sác-lô (Anh)

Xuân Bắc

Mr Been (Anh)

I. Đọc - tìm hiểu chung
1. Tác giả

TÌM HIỂU VỀ TÁC GIẢ MÔ-LI-E
- Mô-li-e (1622-1673)
- Ông vừa là nhà soạn kịch nổi tiếng tài ba và vừa là
diễn viên tham gia diễn kịch ở Pháp.
- Ông là người sáng lập ra hài kịch cổ điển Pháp.
- Những tác phảm tiêu biểu: Trường học làm vợ
(1663), lão hà tiện (1668),...
2. Văn bản:

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

TÌM HIỂU VỀ VĂN BẢN
TRƯỞNG GIẢ HỌC LÀM SANG
- Thể loại: Hài kịch
- Xuất xứ, bố cục: Vở kịch “Trưởng giả học làm sang”
viết năm 1670, gồm có 5 hồi.
- Phương thức biểu đạt chính: Tự sự
- Các nhân vật, chỉ rõ nhân vật chính trong đoạn trích:
Ông Giuốc - đanh là nhân vật chính, bác Phó may, thợ
phụ, người hầu Ni-côn.
- Vị trị của đoạn trích: Lớp V Hồi thứ hai và Lớp I, II
của Hồi thứ ba.
- Bố cục của đoạn trích: gồm 3 cảnh chính: ông Giuốc đanh và bác Phó may, ông Giuốc - đanh và thợ phụ, ông
Giuốc - đanh và người hầu Ni-côn.

* Tóm tắt đoạn trích:

Lão Giuốc-đanh lại muốn có bộ lễ
phục đẹp nhất triều đình nên đặt phó
may may cho. Phó may mang lễ phục
đến và lừa gạt lão. Phó may cùng bốn
thợ phụ kéo đến để mặc thử lễ phục
cho lão. Lão được chúng tâng bốc từ
ông lớn, cụ lớn lên đức ông. Chúng
lợi dụng sự hợm hĩnh, ngờ nghệch
của tên trưởng giả học làm sang để
nịnh hót, moi tiền của lão. Cuối cùng
lão ta bị người hầu của mình cười chê
trước bộ trang phục hợm hĩnh.

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3
(Thảo luận nhóm 6HS trong 5 phút thực hiện tại lớp)

1. Qua cuộc đối thoại
giữa ông Giuốc-đanh
và bác phó may, em
thấy ông Giuốc-đanh
và phó may là những
người như thế nào?
..............................
..............................
.............................
............................

2. Cái đáng cười
trong cuộc đối thoại
này là ở chỗ nào?
Tác giả đã sử dụng
thủ pháp trào phúng
gì để gây cười?
..................................
..................................
..................................
..................................

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
a. Ông Giuốc - đanh và bác Phó may khi nhận lễ phục
- Hành động, thái độ:
+ Khi nhận các đồ vật đặt từ phó may: lúc đầu, ông Giuốc - đanh tỉnh
táo nhận ra và than phiền về đôi tất lụa bị chật quá, đôi giày cũng chật
gây đau chân nhưng bác phó may đã lảng sang khen bộ lễ phục để đánh
lạc hướng ông Giuốc- đanh.
+ Khi nhận bộ lễ phục, ông Giuốc-đanh phát hiện may hoa ngược
nhưng phó may đã rất khôn khéo vụng chèo khéo chống khẳng định
với ông là quý tộc đều mặc như thế và còn đề nghị là sẽ may lại hoa
xuôi để lừa ông Giuốc - đanh khiến ông thuận ý và tin ngay.
+ Ông Giuốc - đanh còn phát hiện việc phó may ăn bớt vải, lợi dụng
kiếm chác nhưng ngay lập tức phó may lại khen vải đẹp và lảng sang
chuyện đề nghị thử bộ lễ phục để quên đi chuyện hắn ăn bớt vải.

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
a. Ông Giuốc - đanh và bác Phó may khi nhận lễ phục
- Lời thoại: lời đối thoại trực tiếp giữa hai nhân vật.
- Xung đột kịch: sự mâu thuẫn giữa cái xấu với cái xấu: sự
dốt nát của Giuốc - đanh và mưu mô lừa lọc của gã phó may.
- Thủ pháp trào phúng: tạo tình huống kịch bất ngờ, thú vị :
chỉ vì quá ham muốn học làm sang nên ông Giuốc - đanh mất
khôn, ngờ nghệch, bị lừa gạt ⇒ trở nên nực cười, tên phó
may ranh mãnh, vụng chèo khéo chống từ thế bị động đã
chuyển sang thế chủ động.

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
a. Ông Giuốc - đanh và bác Phó may khi nhận lễ phục
Ông Giuốc-đanh
- Đôi bít tất chật quá…đứt hai mắt
- Đôi giày làm tôi đau chân…nó làm tôi
đau
- Tôi tưởng tượng ra thế vì tôi thấy thế.
- Bác may hoa ngược mất rồi.
- Cần phải bảo may hoa xuôi?
- Thế thì may được đấy
- Không, không....
- Tôi bảo không mà
- Vải áo này là của tôi.

 Nói đúng thành không đúng,
ở thế chủ động chuyển sang thế bị
động, mê muội, ngu dốt, ngớ
ngẩn.

Bác phó may
- Thì nó dãn ra lại rộng
- Đâu có. Đôi giày không làm ngài đau
đâu mà.
- Ngài cứ tưởng tượng.
- Bộ lễ phục đẹp nhất triều đình.
- Ngài có bảo may hoa xuôi đâu.
- Những người quý phái đều mặc như thế
-Tôi xin may hoa xuôi lại cho.
- Xin ngài cứ bảo.
- Hàng đẹp nên tôi...mời ngài thử bộ lễ
phục.

 Vụng chèo khéo chống, nãi sai
thµnh ®óng, ở thế bị động chuyển
thành thế chủ động, l¸u c¸, ranh
mãnh, lõa bÞp.

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
a. Ông Giuốc - đanh và tay thợ bạn khi mặc lễ phục

- Hành động, thái độ:
+ Những tên thợ bạn xúm lại mặc lễ phục cho ông Giuốc đanh; ông đi đi lại lại phô cái áo mới, đều bước theo điệu nhạc
như chú hề.
+ Tên thợ bạn: gọi ông là “ông lớn”, “cụ lớn” rồi “đức ông”
để moi tiền (tăng cấp).

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4 (Thảo luận nhóm 6HS trong 6 phút thực hiện tại lớp)

1. Thái độ và hành động của ông
Trả lời:................................
Giuốc-đanh và đặc biệt là câu nói .......................................
cuối cảnh của ông ta cho ta thấy ông ....
Giuốc-đanh là người như thế nào? .......................................
....

2. Những lời nói của đám
thợ bạn chứng tỏ họ là
người như thế nào?

.......................................
....
Trả

lời:................................

.......................................
....
.......................................
....

3. Cái đáng cười trong cuộc
đối thoại này là ở chỗ nào?
Tác giả đã sử dụng thủ pháp
trào phúng gì để gây cười?

.......................................

Trả
....

lời:................................

.......................................
....

.......................................
....

b. Ông Giuốc- đanh và tay thợ bạn:
Tay thợ bạn
- Bẩm ông lớn ...
- Bẩm cụ lớn ...

Ông Giuốc- đanh

Phép tăng
cấp

- Bẩm đức ông ...

-

... ta thưởng ...

- ...

cụ lớn thưởng ...

- ...

Hà hà! ...đây nữa, thưởng ...

Thích thú, thưởng nhiều tiền

Nịnh hót, moi tiền.

Nếu nó tôn ta lên bậc tướng công,
thì nó sẽ được cả túi tiền
-

Ranh mãnh, dùng mánh
khóe nịnh hót để moi tiền.

Tiếc tiền.
Sẵn sàng bỏ tiền mua danh.
Hám danh, học đòi, mù quáng,
kệch cỡm.

Ngu dốt, háo danh, trở thành nạn nhân của thói nịnh bợ, moi tiền.

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
b. Ông Giuốc - đanh và tay thợ bạn khi mặc lễ phục
+ Thái độ của ông Giuốc-đanh: sung sướng, hãnh diện, vô cùng thích thú tưởng rằng cứ mặc lễ
phục vào là nghiễm nhiên trở thành quý phái, thích thú và liên tục thưởng tiền cho đám thợ phụ.
- Lời thoại: lời kể chuyện của tác giả, lời thoại trực tiếp của nhân vật và lời độc thoại của ông
Giuốc - đanh (nói riêng).
- Xung đột kịch: mâu thuẫn giữa cái bên ngoài và bên trong, giữa cái ngu dốt, ngớ ngẩn và cái
thói học đòi sang trọng ở nhân vật ông Giuốc-đanh, mâu thuẫn giữa cái xấu với cái xấu: thói
học đời, háo danh sang trọng của lão Giuốc - đanh với những lời nịnh nọt thực dụng của tên thợ
phụ.
- Thủ pháp trào phúng: tạo tình huống kịch tính, nghệ thuật tăng cấp kết hợp dùng điệu bộ gây
cười, mỉa mai, châm biếm.

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
c. Ông Giuốc - đanh, Ni-côn và những tên hầu (chuẩn bị đi phố để
chưng diện bộ lễ phục)
- Hành động:
+ Ông Giuốc- đanh sai 2 tên hầu đi bám gót để khoe với thiên hạ bộ lễ phục và sự sang trọng
của mình, gọi người hầu Ni-côn lên để sai bảo -> thể hiện cung cách của nhà quý tộc.
+ Người hầu Ni- côn: liên tục cười không nhịn được khi nhìn thấy bộ dạng của ông Giuốcđanh trong bộ lễ phục may hoa ngược.
+ Thái độ của ông Giuốc-đanh: tỏ ra oai phong với những tên hầu, khó chịu, tức giận, bực
mình với thái độ giễu cợt, cười của Ni-côn.
- Lời thoại: lời đối thoại trực tiếp giữa hai nhân vật, mang tính chất khẩu ngữ, ngôn ngữ
thông dụng, bình dần, hô ngữ, câu hỏi, câu trả lời, thoại bỏ lửng,...

1. Qua ba cảnh đối
thoại, hãy nhận xét về
tính cách của ông
Giuốc-đanh?

2. Cái đáng cười trong
cuộc đối thoại giữa ông
Giuốc-đanh và Ni-côn là
ở chỗ nào? Tác giả đã sử
dụng thủ pháp trào phúng
gì để gây cười?

Trả lời:................................

Trả lời:................................

...........................................

...........................................

...........................................

...........................................

...........................................

...........................................

II.Đọc - tìm hiểu chi tiết:
1. Nhân vật ông Giuốc - đanh
c. Ông Giuốc - đanh, Ni-côn và những tên hầu (chuẩn bị đi phố để
chưng diện bộ lễ phục)
- Xung đột kịch: sự mâu thuẫn giữa điệu bộ gây cười, sự dốt nát của ông
Giuốc -đanh với thái độ thật thà, không dấu được cảm xúc của người hầu
Ni-côn.
- Thủ pháp trào phúng: dùng tiếng cười, lời thoại chân thật của người hầu
kết hợp dùng điệu bộ gây cười, mỉa mai, châm biếm.
* Nhận xét về tính cách của nhân vật ông Giuốc-đanh: chỉ vì quá ham
muốn học làm sang nên ông Giuốc - đanh mất khôn, ngờ nghệch, bị lừa
gạt trở nên mê muội, ngu dốt, lố bịch, bị lợi dụng, trở nên nực cười.

Qua văn
bản, em hãy
cho biết tác
giả muốn
phê phán
điều gì?

Trong cuộc
sống hiện
nay còn có
những người
như Giuốc đanh không?

Bài học em
rút ra từ văn
bản là gì?

2. Ý nghĩa của văn bản

– Tạo tiếng cười sảng khoái cho
mọi người, góp phần tẩy rửa, đả
phá cái xấu.
- Phê phán thói học đòi làm sang của những người giàu có
nhưng ít hiểu biết, ham danh vọng hão huyền, trở thành kẻ lố
bịch, gây cười vẫn thường thấy trong xã hội.

- Thông điệp đến mọi người: hãy tránh
những việc làm lố bịch, kệch cỡm; hướng
đến cách ứng xử phù hợp, sự thống nhất
giữa cái bên trong và bên ngoài.

III. TỔNG KẾT
2. Nghệ thuật
1. Nội dung
– Khắc hoạ tính
- Phê phán tính
cách lố lăng,
thói trưởng giả
học đòi cao sang
của tầng lớp quý
tộc.

PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/

cách lố lăng của
nhân vật thông qua
lời nói, hành động.
– Dựng lên lớp kịch
ngắn với mâu thuẫn
kịch được thể hiện
sinh động, hấp dẫn,
gây cười.
- Thủ pháp trào
phúng đặc sắc.

IV. LUYỆN TẬP
Tác giả Mô-li-e đã xây dựng lên một
nhân vật hài kịch bất hủ:
Tính cách gây cười:
+ Ngu dốt không biết gì về lễ phục
nhưng lại thích học đòi làm sang.
+ Ngớ ngẩn vì bị lợi dụng mà vẫn
không làm gì để đòi lại.
+ Thích danh hão.

PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/

VẬN DỤNG

+ Trong thực tế cuộc sống hiện nay, em đã
từng gặp những kiểu ăn mặc học đòi chưa?
Nêu biểu hiện?
+ Nếu thấy người thân của mình học đòi
làm sang, háo danh thì em sẽ làm gì?

PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/

V. VIẾT KẾT NỐI VỚI ĐỌC
Đề bài: Viết đoạn văn ( khoảng 7 - 9 câu) trình bày
suy nghĩ của em về chi tiết phó may may áo ngược
hoa trong đoạn trích trên. 
- Chi tiết phó may may áo ngược hoa xuất hiện
trong cảnh nào của kịch? Đây là chi tiết như thế
nào?
- Thái độ, hành động, lí lẽ của phó may khi bị ông
Giuốc-đanh phát hiện may hoa ngược? Phó may đã
xoay chuyển tình thế ra sao?
- Qua chi tiết này, ta thấy phó may, ông Giuốc đanh là người như thế nào, góp phần như thế nào
vào việc tạo ra tiếng cười?
PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/

V. VIẾT KẾT NỐI VỚI ĐỌC
Gợi ý dàn ý:
* Mở đoạn: giới thiệu về chi tiết, tái hiện khái
quát về chi tiết.
* Thân đoạn:
- Phân tích thái độ, hành động, lí lẽ của phó may
khi bị ông Giuốc-đanh phát hiện may hoa ngược,
xoay chuyển tình thế từ bị động sang chủ động, từ
mắc tội sang lập công.
- Ý nghĩa của chi tiết: gây cười và khắc hạo tính
cách nhân vật ông Giuốc -đanh: ngu dốt, hám học
làm sang nên bị lừa gạt, lợi dụng trở nên nực cười;
phó may ranh mãnh, vụng chèo khéo chống.
* Kết đoạn: đánh giá khái quát về chi tiết đặc sắc.
PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/

DẶN DÒ

- HS về nhà tìm đọc trọn vẹn tác phẩm

- Đọc mở rộng các văn bản hài kịch
khác.
- Chuẩn bị trước Thực hành tiếng Việt
(Câu hỏi tu từ).

PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/