VÌ SAO CHÚNG TA CẦN PHẢI TIÊM
PHÒNG BỆNH?

CHỦ ĐỀ 8: ĐA DẠNG THẾ
GIỚI SỐNG

Bài 16: Virus và vi khuẩn

CHỦ ĐỀ 8: ĐA DẠNG THẾ GIỚI SỐNG
BÀI 16: VIRUS VÀ VI KHUẨN
I.
1.



VIRUS
Hình dạng và cấu tạo đơn giản của virus
Virus là 'dạng sống' có kích thước rất nhỏ bé,
mắt thường không nhìn thấy được.
Virus có rất nhiều hình dạng khác nhau: hình
que, hình cầu, hình đa diện, hình khối,...

uan sát hình dưới đây và cho biết hình dạng của các virus theo
ảng 16.1

Tên virus

Hình que

Virus Corona
Virus khảm
thuốc lá
Virus Adeno

Hình cầu

Hình đa diện

x
x
x

- Trình bày cấu tạo của virus?
- Virus có được coi là một sinh vật
hoàn chỉnh hay không?

- Virus chưa có cấu tạo tế bào: không có màng tế bào,
tế bào chất, nhân.
- Virus chỉ có:+ chất di truyền nằm ở giữa
+ lớp vỏ protein bao bọc bên ngoài
- Virus

chưa được coi là sinh vật hoàn chỉnh

Vì sao virus
phải sống kí
sinh nội bào
bắt buộc?

Vì chưa có cấu tạo
của TB, không có
thành phần chính
của 1 tế bào điển
hình nên khi ra
khỏi tế bào chủ
virus tồn tại như 1
vật không sống

CHỦ ĐỀ 8: ĐA DẠNG THẾ GIỚI SỐNG
BÀI 16: VIRUS VÀ VI KHUẨN
I.
1.
2.

VIRUS
Hình dạng và cấu tạo đơn giản của virus
Một số bệnh do virus gây lên ở người và sinh
vật

2. MỘT SỐ BỆNH DO VIRUS GÂY NÊN
Ở NGƯỜI VÀ SINH VẬT?

us được coi là tác nhân gây bệnh cho thực vật, động vât,con người
chúng có khả năng 'sinh sản'và lan truyền rất nhanh từ tế bào nà
g tế bào khác

Em hãy kể tên bệnh và biểu hiện của bệnh do virus gây ra

Quai bị
Sưng, đau
tuyến nước
bọt

Đậu mùa
Xuất hiện ban,
sốt cao, đau
bụng, nôn, đau
đầu, khó chịu

HIV gây hội chứng AIDS

Nhiễm trùng, phát
ban đỏ, ung thư,...

II. MỘT SỐ BỆNH DO VIRUS GÂY LÊN
Ở NGƯỜI VÀ SINH VẬT






Một số ví dụ:
Virus cúm
Virus HIV
Virus viêm gan B
Virus sởi, quai bị, viêm não Nhật Bản...

Virus HIV

V là virus có khả năng gây suy giảm miễn dịch mắc phải, m ột tìn
ạng làm hệ thống miễn dịch của con người suy giảm, tạo điều kiệ
o những nhiễm trùng cơ hội và ung thư phát triển mạnh đe d ọa
n sức khỏe, mạng sống của người bị nhiễm

HIV?

Có bao nhiêu con đường lây nhiễm

KHÔNG KÌ THỊ NGƯỜI NHIỄM HIV

CHỦ ĐỀ 8:ĐA DẠNG THẾ GIỚI SỐNG
BÀI 16: VIRUS VÀ VI KHUẨN
VIRUS
II. VI KHUẨN
1. Hình dạng, cấu tạo của vi khuẩn
I.

1. HÌNH DẠNG, CẤU TẠO CỦA VI
KHUẨN
- Vi

khuẩn là gì?

Là các sinh vật đơn bào rất nhỏ bé
Vi khuẩn có ở đâu?

Trong không khí, trong đất, trong
nước,trong cơ thể sinh vật
Cấu tạo của vi
khu
n? tế bào chất, vùng nhân
Thành tế bào, màng
tếẩbào,

Quan sát hình và nêu các hình
dạng khác nhau của vi khuẩn?

•
•
•
•
•

Hình cầu
Hình que
Hình xoắn
Hình chuỗi hạt
...

BẢNG SO SÁNH CẤU TẠO KHÁC
NHAU CỦA VIRUS VÀ VI KHUẨN
Tiêu chí
Kích thước
Hình dạng
Cấu tạo

Virus

Vi khuẩn

Rất
Rất nhỏ
nhỏ( nhỏ
hơn vi
khu
ẩu,
n) hình que,
Hình
cầ
Hình que, hình cầu
hình khối, hình đa
tập trung thành
diện
đám nhỏ

Có cấu tạo tế bào:
Chưa có cấu tạo tế bào
Chỉ gồm có vỏ protein thành TB, màng TB,
và chất di truyền ở giữTB
a chất, vùng nhân

II. VI KHUẨN
1.
2.

HÌNH DẠNG, CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN
VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN

Vai trò của vi khuẩn:
Chế biến các thực phẩm lên men: sữa chua, phô mai, dưa chua
Phân bón hữu cơ trong nông nghiệp
Phân hủy xác động, thực vật làm tăng độ màu mỡ cho đ ất
Giúp con người, động vật tiêu hóa thức ăn tăng cường miễn dịch

3. TÁC HẠI CỦA VI KHUẨN

Làm hỏng thức ăn

Gây bệnh cho con người: viêm da
sốt, lao, thương hàn,...
Gây bệnh bạc lá lúa,
làm héo cây ở thực vật

Một số cách bảo
quản thức ăn
tránh bị hỏng ở
gia đình em?

LẤY VD VỀ NHỮNG VI KHUẨN CÓ
LỢI VÀ VI KHUẨN CÓ HẠI CHO SINH
VẬT VÀ CON NGƯỜI?

CHỦ ĐỀ 8: ĐA DẠNG SINH VẬT
BÀI 16: VIRUS VÀ VI KHUẨN
I.
II.
III.

VIRUS
VI KHUẨN
PHÒNG BỆNH DO VIRUS VÀ VI KHUẨN
GÂY NÊN

III. PHÒNG BỆNH DO VIRUS VÀ VI
KHUẨN GÂY NÊN
PHÒNG BỆNH
 Hơn 70% các loại bệnh ở động vật, con người là
do virus gây lên.
? Em hãy kể một số biện pháp phòng tránh bệnh
do virus và vi khuẩn gây nên.
1.

Đeo khẩu trang khi ra
ngoài

Rửa tay sạch sẽ

Tập thể dục thường
xuyên

Ăn uống đủ
chất

Giữ khoảng cách

? Em hãy nêu một số biện pháp mà gia đình và địa
phương đã thực hiện để phòng chống các bệnh lây
nhiễm do virus và vi khuẩn gây ra cho cây trồng,
vật nuôi?
 Cây trồng: + phun thuốc
+ tạo giống cây sạch
+ ...
 vật nuôi: + cọ rửa chuồng trại sạch sẽ
+ tiêm phòng cho sinh vật
+ ...

III. PHÒNG BỆNH DO VIRUS VÀ VI
KHUẨN GÂY NÊN
2. Sử dụng vaccin ngăn ngừa các bệnh do virus và
vi khuẩn gây nên

Vaccine là gì?
Là chế phẩm khi tiêm vào
cơ thể sẽ kích thích phản
ứng miễn dịch, giúp cơ thể
chống lại các tác nhân gây
bệnh
Vai trò của vaccine là
gì?
Tiêm vaccine là biện pháp tốt nhất phòng chống
các bệnh do virus và vi khuẩn gây ra.
Tuy nhiên đến hiện giờ nhiều bệnh vẫn chưa chó
vaccine chữa bênh như: HIV, SARS, Ebola..

Em đã được tiêm các loại vaccine
gi?

III. PHÒNG BỆNH DO VIRUS VÀ VI
KHUẨN GÂY NÊN
3. Sử dụng thuốc kháng sinh chống lại vi khuẩn
 Kháng sinh được chiết xuất từ các vi khuẩn ho ặc
nấm có khả năng tiêu diệt hoặc kìm hãm sự phát
triển của vi khuẩn gây bênh.
 Thuốc kháng sinh có thể điều trịn nhiều bênh:
viêm họng, tiêu chảy,...

? Khi sử dụng thuốc kháng
sinh thì phải lưu ý điều gì?

CÁC LƯU Ý KHI SỬ DỤNG THUỐC
KHÁNG SINH
Sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ
 Uống thuốc sau bữa ăn
 Bổ sung lợi khuẩn, vitamin C
 Uống nhiều nước
 Nếu bị các rối loạn tiêu hóa thì phải dừng thu ốc
ngay
 .....
