Bài 27:

VI KHUẨN

Cơ thể người có số lượng tế bào rất lớn khoảng 75 nghìn
tỉ tế bào. Nhưng trên cơ thể người có một sinh vật nhân
sơ nhỏ bé với số lượng lớn hơn số tế bào của cơ thể
chúng ta, có thể lên đến hàng trăm nghìn tỉ.

Em có biết
chúng là sinh vật
nào không?

NỘI DUNG
I. ĐA DẠNG VI KHUẨN
II. CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN
III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN
IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN

Vi
khuẩn
có
I. ĐA DẠNG VI KHUẨN
những hình
dạng khác
nhau nào?

Chúng ta có quan
sát vi khuẩn bằng
mắt thường được
hay không? Vì sao?

I. ĐA DẠNG VI KHUẨN

Vi khuẩn có ở
những môi trường
sống nào?

- Vi khuẩn có kích thước nhỏ bé, chỉ có thể quan sát được dưới
kính hiển vi.
- Vi khuẩn có rất nhiều hình dạng khác nhau, phân bố riêng lẻ hay
thành từng nhóm và có 3 dạng điển hình: Hình que, hình xoắn,
hình cầu.
- Vi khuẩn có ở khắp mọi nơi: trong không khí, trong nước, trong
đất, trong cơ thể người và các sinh vật sống khác.
=> Vi khuẩn đa dạng về đặc điểm hình thái và môi trường sống.

II. CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN
Vi khuẩn
Quan sát
hìnhđược
ảnh, trình
xếp
vào
nhóm
cơ
bày cấu tạo của vi
thể khuẩn?
đơn bào hay
đa bào? Vì sao?

II. CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN

Vi khuẩn
là tế bào
nhân sơ

Vi khuẩn thuộc nhóm tế bào nhân
sơ hay tế bào nhân thực? Vì sao?

II. CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN
Lông và roi của vi khuẩn có
nhiệm vụ gì?

Lông và roi giúp vi khuẩn di

II. CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN
- Cấu tạo một vi khuẩn gồm:
+ Thành tế bào
+ Màng tế bào
+ Tế bào chất
+ Vùng nhân.
+ Ngòai ra, một số vi khuẩn còn có: lông
và
- Viroi.
khuẩn là những cơ thể đơn bào, nhân
sơ.

II. CẤU TẠO CỦA VI KHUẨN
Vì sao nói vi
khuẩn là sinh
vật có cấu tạo
Vì chúng chỉ có
đơn giản nhất
cấu tạo gồm 1 tế
trong thế giới
bào nhân sơ
sống?

III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN

 Quan sát hình vẽ, cho biết vai trò của vi khuẩn
trong tự nhiên?

III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN
Trong tự nhiên:
+ Chuyển nitrogen trong không khí thành chất đạm
giúp cây hấp thụ.
+ Phân giải xác sinh vật và chất thải động vật thành
các chất dinh dưỡng cho cây hấp thụ….

Vi khuẩn lam
sống cộng sinh

Vi khuẩn cố định
đạm sống cộng

III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN

Hãy nêu một số ứng dụng của vi
khuẩn trong đời sống con người?

III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN
- Trong đời sống con người:

+ Phần lớn vi khuẩn có lợi giúp bảo vệ da, tăng cường
miễn dịch, hỗ trợ tiêu hóa.
+ Ứng dụng trong chế biến thực phẩm (sữa chua, dưa
muối, nước mắm, …)
+ Sản xuất thuốc kháng sinh, thuốc trừ sâu, xử lý chất
thải, …

Sữa chua

Dưa muối

Nước mắm

Thuốc kháng

III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN
Ăn sữa
chua
Vì sao
ăn hằng
ngày sữa
có chua
thể giúp
chúng ta ăn cơm ngon
hang ngày
miệng hơn vì:
có thể
- Trong
sữa giúp
chua có
ăn có
chứa chúng
các lợita
khuẩn
tác ngon
dụng miệng
tiêu hóa
lactose giúp
hơn?chúng ta
dung nạp thức ăn tốt
hơn
- Ngoài ra, vitamin B

III. VAI TRÒ CỦA VI KHUẨN

IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN

Kể tên các bệnh
do vi khuẩn gây
nên ở con người
và nêu ra một số
biện pháp phòng
tránh.

IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN

Vi khuẩn gây
bệnh tả

Người mắc bệnh nhiễm
khuẩn da

Vi khuẩn gây bệnh
lao

Tìm
cáchđể
phòng
tránh
của
Hãyhiểu
nêutriệu
các chứng,
biện pháp
phòng
chống
bệnh
trên?
bệnh do những
vi khuẩn
gây
ra ở người?

IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN
- Vi khuẩn gây nên một số bệnh ở con người
như: lao, viêm phổi, uốn ván, giang mai,
phong (hủi), tả, …

Bệnh thối
nhũn

Bệnh tụ
huyết trùng

Bệnh héo
xanh

Bệnh
đóng dấu

Vi khuẩn
làm hỏng
thức ăn,
đồ uống,
…

IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN

Chúng
nên
sử ăn
dụng
Không
nêntasửcó
dụng
thức
bị ôi thức
thiu vì có
thể khiến
chúng
ta bị ngộ
độc thực
ăn ôicho
thiu
không?
Vì sao?
phẩm.

IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN
Hãy nêu một số biện pháp bảo quản thức ăn
tránh bị vi khuẩn làm hỏng?
Bảo quản
lạnh

Muối dưa

Sấy khô

Làm mứt

IV. MỘT SỐ BỆNH DO VI KHUẨN

- Vi khuẩn gây nên một số bệnh ở thực vật và
động vật: héo xanh cà chua, thối nhũn bắp cải,
tụ huyết trùng ở gia cầm, gia súc, liên cầu lợn,…
- Ngoài ra, vi khuẩn là nguyên nhân khiến đồ ăn,
thức uống bị hỏng.
- Biện pháp phòng tránh: vệ sinh cá nhân, vệ
sinh ăn uống và vệ sinh môi trường.

LUYỆN
TẬP

ĐẤU TRƯỜNG 35

Luật chơi
- Mỗi học sinh sẽ có 1 bảng ghi đáp
án đúng cho mỗi câu hỏi trong vòng
5 giây suy nghĩ.
- Học sinh nào có đáp án sai sẽ
dừng cuộc chơi và bị loại khỏi danh
sách chơi  thành khán giả cổ vũ.

1

T. Anh

D. Anh

Q. Anh

Ánh

G. Bảo

Q.Bảo
Ngô
Đức
Đ.
Hoàng

6

2

Công

Dương

Đạt

Đăng

Đào
Đức

3

Ng. Đức

Giang

Hạ

Hiếu

Hoài

4

H.
Hoàng

Huy A

Huy B

NG. Huy

N. Huy

Hưng

9

Khang

Kỳ

P.Linh

T. Linh

Mạnh

My

10

Nghĩa

H.
Nhung

P.
Nhung

Phương

Sơn

Thắng

Thư

Trúc

Tuyến

5

7
8

Vi khuẩn là:

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
A

Nhóm sinh vật có cấu tạo nhân sơ, kích thước hiển vi.

B

Nhóm sinh vật có cấu tạo nhân thực, kích thước hiển vi

C

Nhóm sinh vật chưa có cấu tạo tế bào, kích thước hiển vi

D

Nhóm sinh vật chưa có cấu tạo tế bào, kích thước siêu hiển vi.

.

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

Phát biểu nào dưới đây không đúng
khi nói về vai trò của vi khuẩn.

B

Nhiều vi khuẩn có ích được sử dụng trong nông nghiệp và công
nghiệp chế biến
Vi khuẩn được sử dụng trong sản xuất vaccine và thuốc kháng
sinh.

C

Mọi vi khuẩn đều có lợi cho tự nhiên và đời sống con người.

D

Vi khuẩn giúp phân hủy các chất hữu cơ thành các chất vô cơ để
cây sử dụng.

A

Dụng cụ nào được sử dụng để quan sát
vi khuẩn.

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
A

Kính lúp

B

Kính hiển vi

C

Kính soi nổi

D

Kính viễn vọng

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

Bệnh nào sau đây không phải bệnh
do vi khuẩn gây nên?

A

Bệnh kiết lỵ

B

Bệnh thủy đậu

C

Bệnh tiêu chảy

D

Bệnh vàng da

5

Ba loại hình dạng điển hình của vi
khuẩn là?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

A

Hình cầu, hình khối, hình que                  

B

Hình que, hình xoắn, hình cầu                 

C

Hình lăng trụ, hình khối, hình xoắn

D

Hình khối, hình que, hình cầu

6

Vi khuẩn được cấu tạo bởi các thành phần
chính nào?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

A

Nhân, màng tế bào, thành tế bào, roi, lông

B

Vùng nhân, tế bào chất, màng tế bào, thành tế bào

C

Vùng nhân, tế bào chất, roi, lông, thành tế bào

D

Nhân, roi, tế bào chất, màng sinh chất, lông

7

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

Vai trò quan trọng nhất của vi khuẩn
trong tự nhiên là gì?

A

Giúp ức chế vi khuẩn có hại, bảo vệ hệ tiêu hóa

B

Sử dụng trong chế biến thực phẩm như sữa chua, dưa muối

C

Phân giải xác sinh vật và chất thải động vật

D

Sản xuất thuốc kháng sinh

8

Vì sao nói vi khuẩn là sinh vật có cấu tạo
cơ thể đơn giản nhất trong thế giới sống?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

A

Vì vi khuẩn có kích thước nhỏ nhất

B

Vì cấu tạo vi khuẩn chỉ gồm 1 tế bào nhân sơ

C

Vì vi khuẩn có khối lượng nhỏ nhất

D

Vì vi khuẩn chưa có nhân hoàn chỉnh

Thực hành tạo dấu vân tay vi khuẩn