Chương IX. NĂNG LƯỢNG

BÀI 46. NĂNG LƯỢNG VÀ
SỰ TRUYỀN NĂNG LƯỢNG

Năng lượng là gì?
Mối liên hệ giữa năng
lượng và lực tác dụng
Sự truyền năng lượng

Hoạt động 1:

KHỞI ĐỘNG

Trong hình trên, có những dạng năng lượng nào mà
em biết?
Nêu biểu hiện của từng dạng năng lượng đó?

Năng lượng mặt trời
Năng lượng gió
Năng lượng điện
Năng lượng nước

Năng lượng hạt nhân
….

Hoạt động 2:

Năng lượng
có vai trò
gì?

NĂNG
LƯỢNG
LÀ GÌ ?
Nếu không có
năng lượng
thì sao?

Làm thế nào
để nhận biết
năng lượng?

Vai trò của năng lượng?

Em hãy nêu vai trò của từng
dạng năng lượng?

NL điện?
NL hạt nhân?

NL mặt trời?

Tác dụng
của NL
NL gió?

…..

NL nước?

- làm cho các thiết bị
điện hoạt động: đèn
sáng, quay động cơ, …

- vận hành
nhà máy, xí
nghiệp

- chiếu sáng
- tỏa nhiệt

- tạo ra nguồn
điện, …

- sản suất điện

Tác dụng
của NL
- làm quay tuabin, sản
xuất điện
- hỗ trợ vận hành cho
một số máy móc – thiết
bị, …

…..

- …

- làm quay tuabin
máy phát điện.
- …

Nếu không có năng lượng thì sao?

Nếu
không có
NL

Con người

…

Đèn pin, các
thiết bị điện

…

Cây cối

...

Làm thế nào để nhận biết năng lượng?
Chúng ta có thể nhìn thấy năng lượng không?

Chúng ta có thể cảm nhận được tác dụng của
năng lượng không?

KHÔNG

CÓ

Năng lượng là gì?

NĂNG LƯỢNG
không thể nhìn thấy nhưng có thể cảm
nhận được tác dụng của năng lượng

Con người,
Động vật
• Duy trì sự sống
• Vận động
• Phát triển

Thực vật
• Lớn lên
• Phát triển

Đèn pin, các thiết
bị
• Đèn pin sáng
• Các thiết bị
hoạt động

Hoạt động 3:

MỐI LIÊN HỆ GIỮA NĂNG LƯỢNG VÀ
LỰC TÁC DỤNG?

NĂNG LƯỢNG

LỰC TÁC DỤNG

Gió nhẹ

Gió mạnh

Quan sát hình vẽ và thảo luận 2 ý sau:
- Khi gió càng mạnh (năng lượng lớn) thì lực tác
càng lớn
dụng …………
- Khi gió càng kéo dài (năng lượng càng nhiều) thì
càng dài
thời gian tác dụng của lực ………..

Gió rất mạnh,
lốc xoáy

CUỘC THI: “THỔI XE ĐỒ CHƠI”
- Chuẩn bị: xe đồ chơi và ống hút
- Tiến hành:
+ Thổi hơi qua ống hút để tạo lực đẩy
làm xe chuyển động
+ Lần lượt thành viên mỗi nhóm lên
thổi xe đồ chơi sao cho được nhiều xe đến
đích nhất.
- Thảo luận nhóm để giải quyết các
vấn đề:
Þ Rút ra mối quan hệ giữa năng lượng
+ Muốn xe chuyển động nhanh hơn và
truyền cho vật và độ lớn của lực
xa hơn phải làm thế nào?

MỐI LIÊN HỆ GIỮA NĂNG LƯỢNG VÀ LỰC TÁC DỤNG?

Năng lượng càng
lớn

lực tác dụng càng
mạnh

Năng lượng càng
nhiều

thời gian tác dụng
lực càng kéo dài

- Tìm thêm ví dụ về mối liên hệ giữa năng lượng và tác dụng lực.

Hoàn thành các câu sau đây.
a) Năng lượng …..(1)….. của Mặt trời chiếu xuống Trái Đất
được các loài thực vật hấp thụ để …..(2)….. và …..(3)….. .
b) .…(4)... dự trữ trong pin của điện thoại di động giúp điện
thoại ghi và phát ra âm thanh, hình ảnh.
…..(5)….lưu trữ trong xăng, dầu cần cho hoạt động của xe
máy, ô tô, máy bay, tàu thủy và các phương tiện giao thông khác
c) Xăng, dầu và các chất đốt (than, gỗ, rác thải,…) được gọi là
nhiên liệu. Chúng giải phóng ….(6)…., tạo ra nhiệt và …(7)…
khi bị đốt cháy
(1) ánh sáng
(5) Năng lượng

(2) sống

(3) phát triển
(6) năng lượng

(4) Năng lượng
(7) ánh sáng

Hoạt động 4:
SỰ TRUYỀN NĂNG LƯỢNG

Tình huống thực tế
Nếu em đang có 1 đồng xu trong tay thì em sẽ làm những cách
nào để đồng xu nóng lên??
Đun, nấu, phơi nắng,
sấy, đặt gần bếp, …

Truyền nhiệt

Chà, cọ xát, dùng búa
đập, ném, ….

Tác dụng lực

Tình huống thực tế
Trong những
hình bên,
năng lượng
đã truyền như
thế nào?

SỰ TRUYỀN NĂNG LƯỢNG

Năng lượng có thể truyền từ vật này sang vật khác, từ nơi này đến
nơi khác thông qua tác dụng lực, truyền nhiệt

CỦNG CỐ BÀI

NĂNG LƯỢNG

Năng lượng tồn
tại ở những dạng
nào?

- NL mặt trời
- NL điện
- NL nước
- Nl gió
..

Năng lượng có
quan hệ gì với
lực tác dụng?

- NL càng lớn thì
lực tác dụng càng
lớn
- NL càng lớn thì
thời gian tác dụng
lực càng dài

Năng lượng
truyền đi như
thế nào?

NL truyền từ vật
này sang vật
khác, nơi này
sáng nơi khác
bằng cách:
- Truyền nhiệt
- Tác dụng lực

VẬN DỤNG
Xem video và kể tên những dang năng lượng có trong video

Các dạng và sự chuyển hoá năng lượng - Bảo toàn năng lượng, Hệ thống chuyển đổi năng lư
ợng, Sự truyền năng lượng - Mô phỏng tương tác PhET (colorado.edu)

VẬN DỤNG

Câu 1. Đánh dấu x vào ô đúng hoặc sai ứng với các nội dung sau:

Câu 2. Tìm một số ví dụ chứng tỏ
+ năng lượng truyền từ nơi này đến nơi khác
+ năng lượng truyền từ vật này đến vật khác

BÀI TẬP VỀ NHÀ
 Làm bài tập trong Sách bài tập
 Tìm các ví dụ chứng tỏ vật có năng lượng lớn thì lực tác
dụng lớn và thời gian tác dụng lực dài
 Chuẩn bị cho bài mới
- Đọc kỹ sách giáo khoa
- Tìm hiểu các nguồn phát của
• năng lượng ánh sáng
• năng lượng điện
• năng lượng nhiệt
• năng lượng âm thanh
• Năng lượng hóa học

BÀI HỌC KẾT THÚC RỒI
HẸN GẶP LẠI CÁC EM VÀO TIẾT HỌC SAU!!