Trong Trái Đất rộng lớn và bao la,
có hàng triệu loài sinh vật cùng
sinh sống. Mỗi loài đều có vai trò
và đóng góp riêng vào sự phát
triển chung của vũ trụ. Vậy các
loài cùng chung sống và chia sẻ
như thế nào để trái đất có thể
phát triển hoà bình, ổn định? Bài
học hôm nay chúng ta cùng tìm
hiểu.

Văn bản 2: CÁC LOÀI
CHUNG SỐNG VỚI
NHAU NHƯ THẾ NÀO
(Ngọc Phú)

I. Đọc, tìm hiểu chung
1. Đọc
Trao đổi cặp hoàn thành phiếu học tập số 1.

Các em em đọc to, rõ
ràng lưu loát, ngắt nghỉ
đúng chú ý khi đọc theo
dõi cột bên phải để
nhận biết một số ý
được bàn luận.

Phiếu học tập số 1
1. Văn bản được chia ra làm mấy đoạn? Nội dung của mỗi đoạn?
2. Văn bản thuộc thể loại gì?

2. Tìm hiểu chung
Bố cục: 3 phần
- Đoạn 1: Từ đầu đến “tổn thương của
nó”: đặt vấn đề (đời sống của muôn loài
trên TĐ và sự cân bằng rất dễ tổn thương
của nó)
- Đoạn 2: Tiếp theo đến “đẹp đẽ này”: nội
dung vấn đề (Sự đa dạng của các loài,
tính trật tự trong đời sống của muôn loài,
vai trò của con người trên TĐ)
- Đoạn 3:- Phần
cònVăn
lại: Kết
vấn
đề.
Thể loại:
bảnluận
thông
tin.

II. Khám phá văn bản
1. Đặt vấn đề
- Đời sống của muôn loài trên Trái Đất và
sự cân bằng rất dễ bị tổn thương của nó.
→ Là một vấn đề cấp thiết trong hoàn
cảnh hiện nay khi con người đang can
thiệp ngày càng nhiều vào thiên nhiên.
 

2. Thông tin chính của văn bản
a. Sự đa dạng của các loài
Quan sát các hình ảnh giới thiệu về sự đa dạng sinh học

a. Sự đa dạng của các loài
HS làm việc theo cặp để làm phiếu bài tập số 2.

1. Hãy tìm những dẫn chứng trong đoạn (2)
để thể hiện sự phong phú của các loài trên
TĐ?
2. Sự chênh lệch giữa số lượng loài sinh vật
tồn tại trên thực tế và con số về số lượng loài
đã đã nhận biết nói với chúng ta điều gì?

- Các loài sinh vật trên TĐ rất đa dạng,
phong phú.
- Con người chưa khám phá hết số
lượng các loài trên TĐ.
- Giữa các loài có sự phụ thuộc lẫn
nhau.

- Mỗi quần xã giống như một thế
giới riêng, trong đó các loài cùng
chung sống với số lượng cá thể
khác nhau.
- Sự đa dạng ở mỗi quần xã phụ
thuộc vào nhiều yếu tố: sự cạnh
tranh giữa các loài, mối quan hệ
con mồi – vật ăn thịt, mức độ thay
đổi các yếu tố vật lí – hoá học của
=> Có nhiều số liệu thống kê khác nhau, tuy
môi trường…

nhiên, người đọc cần lưu ý số liệu thường chỉ có
giá trị thời điểm, đòi hỏi người đọc phải thường
xuyên nhớ về mốc ra đời của văn bản ấy. Vì vậy,
khi đọc một văn bản thông tin, người đọc cần lưu
ý về những dẫn chứng được thống kê trong văn
bản.

b. Tính trật tự trong đời sống của muôn loài
HS đọc đoạn (5) và đặt câu hỏi:
Tính trật tự trong đời sống
của muôn loài được biểu
hiện như thế nào? Mục
đích của sự trật tự này?

Nếu chỉ tồn tại quan hệ
đối kháng hoặc quan hệ
hỗ trợ trong quần xã
sinh vật thì điều gì sẽ xảy
ra

- Biểu hiện :
+ Tính trật tự thể hiện ở số lượng các loài trong
một quần xã : loài ưu thế, loài chủ chốt, loài thứ
yếu, loài ngẫu nhiên, loài đặc trưng…
+ Sự phân bố các loài trong không gian sống
chung : theo chiều thẳng đứng, chiều ngang
 Nhằm giảm bớt sự cạnh tranh giữa các loài và
giúp từng loài sử dụng nguồn sống của môi
trường hiệu quả nhất.

- Nếu chỉ tồn tại quan hệ đối kháng hoặc
quan hệ hỗ trợ thì sự cân bằng trong đời
sống của các loài trong một quần xã lập
tức bị phá vỡ.

c. Vai trò của con người trên TĐ 
HS đọc tiếp đoạn (7) trong văn bản và trả lời câu hỏi:
Những bước tiến vượt bậc của
nhân loại có ảnh hưởng đến
cuộc sống của muôn loài
không? Ảnh hưởng như thế
nào?

- Con người cho rằng mình là chúa tể của
thế giới, đã tuỳ ý xếp đặt lại trật tự mà
tạo hoá gây dựng

→ Đời sống muôn loài bị xáo trộn, phá vỡ
do chịu tác động xấu từ con người. 

3. Kết thúc vấn đề

- Con người cần hiểu và có cách ứng xử
đúng đắn với muôn loài trên TĐ.
*Cách mở-kết hô ứng, giàu sắc thái
cảm xúc đã giúp cho VB này trở nên
hấp dẫn người đọc, tránh đi sự khô
khan vốn có trong các VB thông tin.
Đồng thời, gợi cho người đọc nhiều
suy nghĩ không chỉ là vấn đề khoa học
được đề cập mà còn là bài học ý nghĩa
cho loài người được gợi lên từ tác
phẩm nghệ thuật lừng danh thế giới
“Vua sư tử”.

Theo em,
cách mở đầu
và  kết thúc
của văn bản
có gì đặc sắc?
Mở bài và kết bài
đều nhắc đến câu
thoại của nhân vật
Vua sư tử Mu-phasa trong phim hoạt
hình Vua sư tử.