NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG
CÁC THẦY CÔ VỀ DỰ GIỜ, THĂM LỚP!

Giáo viên:
Trường:
Môn: Ngữ văn 6

AI NHANH HƠN

Hãy điền những từ còn thiếu trong những câu sau

em nâng
Chị ngã, ………….

tay chân
Anh em như thể …….
Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần.

Anh em nào phải người xa
Cùng chung bác mẹ một nhà cùng thân
Yêu nhau như thể tay chân
hoà thuận
Anh em……………….hai
thân vui vầy

Yêu
nhau từ thuở trong nôi
…………

Em nằm em khóc, anh ngồi anh ru.

Anh em.………..
hiếu thảo thuận hiền
Chớ vì đồng tiền mà mất lòng nhau.

BÀI 9: TRUYỆN (Truyện ngắn)
TIẾT: 111

BỨC TRANH
CỦA EM GÁI TÔI

TẠ DUY ANH

Tiết 111

Bức tranh
của em gái tôi

Tiết 112

Tiết 113

- Kiến thức Ngữ văn
mục 1. Truyện ngắn.
- Đọc và tìm hiểu chung văn bản
“Bức tranh của em gái tôi”.
Đọc và tìm hiểu chi tiết văn bản
“Bức tranh của em gái tôi”: Tìm
hiểu nhân vật người anh trai.
Đọc và tìm hiểu chi tiết văn bản
“Bức tranh của em gái tôi”: Tìm
hiểu nhân vật Kiều Phương; Tổng
kết; Luyện tập.

A
KIẾN THỨC NGỮ VĂN

THỬ TÀI GHI
NHỚ

01
Đọc “Kiến
thức Ngữ văn”
(SGK/65)
3p

02
Ghi nhớ
thông tin

03
Hoàn thiện
PHT số 1
2p

PHT số 1: Điền từ còn thiếu trong các nội dung kiến thức sau.
1. Truyện ngắn là tác phẩm văn xuôi cỡ…...,...nhân vật,…
sự kiện phức tạp; cốt truyện thường không chia thành nhiều
tuyến; chi tiết cô đúc; lời văn mang nhiều ẩn ý;…
2. Đặc điểm nhân vật là những nét riêng của nhân vật trong
truyện, thường được thể hiện qua …., …, …, …, ….
3. Lời người kể chuyện là lời của người đã kể lại câu chuyện.
+ Kể theo ngôi…: người kể xưng “tôi”.
+ Kể theo ngôi…: người kể giấu mặt.
4. …. là lời của một nhân vật trong truyện.

PHT số 1: Điền từ còn thiếu trong các nội dung kiến thức sau.
1. Truyện ngắn là tác phẩm văn2P
xuôi cỡ nhỏ, ít nhân vật, ít sự việc
phức tạp; cốt truyện thường không chia thành nhiều tuyến;…
2. Đặc điểm nhân vật là những nét riêng của nhân vật trong
truyện, thường được thể hiện qua hình dáng, cử chỉ, hành động,
ngôn ngữ,…
3. Lời người kể chuyện là lời của người đã kể lại câu chuyện.
+ Kể theo ngôi 1: người kể xưng “tôi”.
+ Kể theo ngôi 3: người kể giấu mặt.
4. Lời nhân vật là lời của một nhân vật trong truyện.

1. Khái niệm
Truyện ngắn là tác phẩm văn xuôi cỡ
nhỏ, ít nhân vật, ít sự kiện phức tạp; cốt
truyện thường không chia thành nhiều tuyến;
chi tiết cô đúc; lời văn mang nhiều ẩn ý;…

2. Đặc điểm nhân vật
Là những nét riêng của nhân vật, thể hiện qua hình dáng, cử
chỉ, hành động, ngôn ngữ, ý nghĩ,…
VD:
a. Mặt lúc nào cũng nhem nhuốc như một con mèo, tết tóc hai bên
b. “Hay lục lọi các đồ vật”
c. “Vừa làm, vừa hát”.
d. “- Mèo mà lại! em không phá là được…”
e. “…tôi hoàn hảo thế kia ư?...”tôi muốn khóc quá”

3. Lời người kể chuyện
Là lời của người kể lại câu chuyện. Kể theo ngôi
thứ nhất hoặc ngôi thứ ba.
VD: “Em gái tôi tên là Kiều Phương, nhưng tôi quen gọi nó là
Mèo vì mặt nó hay bị chính nó bôi bẩn. Nó vui vẻ chấp nhận
cái tên tôi tặng cho và hơn thế, còn dùng để xưng hô với bạn
bè. Mèo rất hay lục lọi các đồ vật với sự thích thú đến khó
chịu”.

4

Lời nhân vật là lời của một nhân vật trong truyện.
VD: “Này, em không để chúng nó yên được à?”

B
ĐỌC HIỂU VĂN BẢN

I

ĐỌC - TÌM HIỂU CHUNG

1. Đọc văn bản

Đọc văn bản “Bức tranh của em gái tôi”
To, rõ ràng

Đúng diễn
biến tâm lí
của nhân
vật người
anh

Khi nói về cuộc sống thường
ngày: giọng coi thường, bực
bội xen lẫn tò mò.
Khi tài năng của em được
phát hiện: Ganh ghét, đố kị.
Đứng trước bức tranh: ngạc
nhiên, hãnh diện, xấu hổ.

* Chú thích:
- Thẩm định: Xem xét để xác định, nhận xét,
đánh giá.
- Xét nét: Quan sát, để ý từng cái nhỏ nhặt để
đánh giá người khác.

* Tóm tắt:

Sự việc
chính

 Kiều Phương có biệt danh là Mèo vì cô bé thích lục lọi và
mặt hay bị bôi bẩn.
 Kiều Phương say mê hội họa, tự chế màu vẽ và bí mật vẽ
tranh.
 Tài năng hội họa của Mèo được phát hiện.
 Anh trai tỏ ra khó chịu, không thân với em.
 Kiều Phương tham gia thi vẽ tranh quốc tế và đạt giải nhất.
 Cô bé vui mừng chia sẻ + rủ anh cùng đi nhận giải.
 Đứng trước bức tranh em vẽ mình, anh trai ngỡ ngàng,
hãnh diện và xấu hổ vì thiếu sót của mình và nhận ra tấm
lòng nhân hậu của em.

HOẠT ĐỘNG NHÓM CẶP ĐÔI:
THẺ KIẾN THỨC
Tô màu vào khung thẻ chứa nội dung
kiến thức đúng về tác giả, tác phẩm
trong thời gian 3p.

Trao đổi Phiếu với nhóm bên
cạnh để chấm chéo. Mỗi thông
tin đúng được 1 điểm.2p

TÁC GIẢ
Tạ Duy Anh (1958)

Quê: Hà Nội

THẺ KIẾN THỨC

Tạ Duy Anh (1959)

Quê: Hà Nam

Cây bút trẻ trong
thời kì đổi mới.

Cây bút trẻ trước
thời kì đổi mới.

Bút danh: Lão Tạ,
Vũ Quý.

Biệt danh: Lão Tạ,
Chu Quý.

TÁC PHẨM

In trong “Bức tranh
của em gái tôi”,
NXB Hội nhà văn,
2009.

In trong “Bức tranh
của em gái tôi”,
NXB Hội nhà văn,
2008.

Truyện
ngắn,
PTBĐ chính: tự sự

Truyện đồng thoại,
PTBĐ chính: tự sự

Nhân vật chính:
người anh, chú
Tiến Lê

Nhân vật chính:
hai anh em

Ngôi kể thứ 1

Ngôi kể thứ 3

TÁC GIẢ
Tạ Duy Anh (1958)

Quê: Hà Nội

THẺ KIẾN THỨC

Tạ Duy Anh (1959)

Quê: Hà Nam

Cây bút trẻ trong
thời kì đổi mới.

Cây bút trẻ trước
thời kì đổi mới.

Bút danh: Lão Tạ,
Vũ Quý.

Biệt danh: Lão Tạ,
Chu Quý.

TÁC PHẨM

In trong “Bức tranh
của em gái tôi”,
NXB Hội nhà văn,
2009.

In trong “Bức tranh
của em gái tôi”,
NXB Hội nhà văn,
2008.

Truyện ngắn, PTBĐ
chính: tự sự.

Truyện đồng thoại.,
PTBĐ chính: tự sự.

Nhân vật chính:
người anh, chú Tiến
Lê.

Nhân vật chính: hai
anh em

Ngôi kể thứ 1

Ngôi kể thứ 3

2. Tác giả
Tên khai sinh: Tạ Việt Đãng
Quê: Hà Nội
Bút danh: Lão Tạ; Chu
Tạ Duy Anh (1959)

Quý…
Là cây bút trẻ thời kì đổi mới

Tác phẩm tiêu
biểu

3. Tác phẩm
- Xuất xứ: in trong “Bức tranh của em gái
tôi”, NXB Hội nhà văn, 2008.

- Thể loại: truyện ngắn; PTBĐ
chính: tự sự
- Ngôi kể: ngôi thứ 1
- Nhân vật chính: người anh và Kiều
Phương

2 anh em

t
ậ
v
n
â
h
N

NV chính
NV trung tâm
Người anh

Bố cục

Phần 1: Từ đầu
đến ... phát huy tài
năng: Cô bé Kiều
Phương được phát
hiện là có tài năng
hội họa.

Phần 2: Tiếp theo
đến…muốn cả anh
cùng đi nhận giải: Sự
thay đổi trong tình
cảm của người anh đối
với nhân vật Kiều
Phương.

Phần 3: Còn lại:
Người anh nhận ra
những nhược điểm
của mình và tình cảm
trong trẻo, nhân hậu
của em gái.

Câu 1. Truyện ngắn Bức tranh của em gái tôi sử
dụng ngôi kể thứ mấy?
A. Ngôi thứ nhất
B. Ngôi thứ hai
C. Ngôi thứ ba
D. Kết hợp ngôi thứ nhất với ngôi thứ ba.
Đáp án A

Câu 2. Trong truyện ngắn Bức tranh của em gái
tôi, ai là người kể chuyện?
A. Người mẹ
B. Người em gái
C. Người anh trai
D. Tác giả
Đáp án C

Câu 3. Truyện ngắn thường
A. hạn chế về ngôn ngữ, miêu tả
B. hạn chế sự việc.
C. cốt truyện nhiều tuyến
D. ít nhân vật, ít sự kiện.

Đáp án D

Câu 4. Ý nào đúng nhất về đặc điểm của nhân vật trong
truyện ngắn?
A. Hình dáng, ngôn ngữ.
B. Hình dáng, ngôn ngữ, cử chỉ.
C. Hình dáng, ngôn ngữ, cử chỉ, hành động, suy nghĩ,…
D. Cử chỉ, hành động, suy nghĩ.
Đáp án C

Câu 5. Lý do nào cho thấy anh trai là nhân vật
trung tâm trong truyện Bức tranh của em gái tôi?
A. Người anh trai là người kể lại câu chuyện.
B. Qua người anh để ca ngợi tài năng của cô em gái.
C. Truyện tập trung miêu tả quá trình nhận ra thiếu sót
của người anh.
D. Truyện kể về người anh, cô em gái có tài hội họa.
Đáp án C

Câu 6. Dòng nào KHÔNG phải là đặc điểm của truyện ngắn?
A. Là tác phẩm văn xuôi cỡ nhỏ, ít nhân vật, ít sự kiện phức tạp.
B. Cốt truyện không chia thành nhiều tuyến.
C. Thường kể về các sự kiện và nhân vật có liên quan đến lịch sử.
D. Chi tiết cô đúc, lời văn mang nhiều ẩn ý.

Đáp án C

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

1. Ôn lại bài.
2. Hoàn thiện PHT GV gửi lên nhóm.
3. Soạn tiết 2 văn bản “Bức tranh của em gái tôi”.
Tìm hiểu diễn biến tâm lý nhân vật người anh.

CHÚC CÁC EM
HỌC TỐT !