5

ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRƯNG VƯƠNG

HỘI THI GIÁO VIÊN DẠY GIỎI CẤP THÀNH PHỐ
NĂM HỌC 2023 – 2024

HỌ VÀ TÊN GIÁO VIÊN: NGUYỄN THỊ HIỀN

Bài 3:
CỘI NGUỒN
YÊU THƯƠNG

HOA HỒNG

HOA CÚC

HOA MÀO GÀ

HOA SEN

VĂN BẢN 1.
VỪA NHẮM MẮT
VỪA MỞ CỬA SỔ
(Trích, Nguyễn Ngọc Thuần)

KHÁM PHÁ TRI THỨC NGỮ VĂN
- Trong một truyện kể, nhà văn có thể sử dụng nhiều ngôi kể khác
nhau.
- Tác dụng: Thể hiện ý đồ nghệ thuật của nhà văn. Mỗi ngôi kể mang
đến một cách nhìn nhận, đánh giá riêng, khiến câu chuyện được soi
chiếu từ nhiều chiều, trở nên phong phú, hấp dẫn, chứa đựng nhiều ý
nghĩa.

ng Hà Nội

Thay đổi kiểu người kể chuyện
Trong tác phẩm: Hoàng tử bé

Phần đầu:
Hồi lên sáu, có lần tôi đã nhìn thấy một bức tranh tuyệt đẹp trong một cuốn
sách nói về Rừng hoang nhan đề "Những chuyện có thật". Nó vẽ một con trăn
đang nuốt một con thú. Đây là bản sao của bức tranh đó. 
Từ đó tôi hay nghĩ đến các cuộc phiêu lưu trong rừng rậm, và đến lượt tôi,
với một cây bút chì màu, tôi đã vẽ được bức phác thảo đầu tiên.
Phần sau:
Thế rồi một con cáo xuất hiện(3):
– Xin chào – con cáo nói. 
– Xin chào – hoàng tử bé lịch sự trả lời rồi quay người lại nhưng không nhìn
thấy gì.
– Mình ở đây- giọng nói vang lên – dưới cây táo…
– Bạn là ai? – Hoàng tử bé hỏi. – Bạn dễ thương quá…

Là một
nhà văn
t rẻ
đầy triể
n vọng
ở thể
loại văn
xuôi đư
ơng
đại, là t
hành vi
ên của
Hội nhà
văn Việ
t
Nam.

Nhà văn: Nguyễn Ngọc Thuần

MỘT SỐ TÁC PHẨM CHÍNH
CỦA NGUYỄN NGỌC THUẦN

Giăng giăng tơ nhện
(giải thưởng Văn học tuổi
hai mươi lần II); Vừa nhắm
mắt vừa mở cửa sổ, NXB
Trẻ 2004, giải nhất cuộc thi
Văn học Thiếu nhi lần III,
giải Peter Pan (giải thưởng
của Thụy Điển dành cho tác
phẩm thiếu nhi hay nhất;
Một thiên nằm mộng - giải
A cuộc vận động sáng tác
văn học thiếu nhi của NXB
Kim Đồng 2001-2002…

CÁC SỰ VIỆC CHÍNH TRONG VĂN BẢN
+ Nhà của nhân vật “tôi” có một khu vườn rộng trồng nhiều loại hoa.
+ Bố cậu bé đã giúp cậu nhận biết các loài hoa bằng cách sờ và tập đoán.
+ Chẳng bao lâu, nhân vật tôi đã thuộc làu làu, chạm loài nào đều đoán tên được loài
đó
+ Bên cạnh đó, bố đã dạy cậu cách xác định vị trí của sự vật trong không gian. Nhờ đó
đã cứu được bạn Tí.
+ Khi Tí đem biếu bố những trái ổi to người bố rất quý trọng nó mặc dù ông không
thích ăn ổi. Bố đã dạy nhân vật tôi về ý nghĩa các món quà.
+ Sau đó, bố lại nghĩ ra một trò chơi khác là ngửi mùi hương rồi gọi tên.
+ Cuối cùng, cậu nhận ra nhiều điều bí ẩn về khu vườn

Nhắm mắt lại, chạm
vào các bông hoa và
đoán xem đó là hoa gì.

Nhắm mắt xác định vị trí của
sự vật trong không gian.

Nhắm mắt lại, ngửi và gọi tên các loài hoa

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2- THỜI GIAN 5 PHÚT

2. Nhân vật “tôi” – người kể chuyện
- Hai bố con thi nhau tưới
Luôn tỏ ra hào
hứng, thích thú
với những công
việc, trò chơi
cùng bố;

- Những buổi chiều tôi hay nhắm mắt sờ những
bông hoa rồi tập đoán.
-

Không bao lâu, tôi đã đoán được hết vườn hoa.

- Ngửi rồi gọi tên hoa. Trò chơi diễn ra liên tục cho
đến lúc tôi nhận ra được tất cả mùi hương

Yêu thiên nhiên, yêu lao động,
thích khám phá

+ Có cách
“nhìn” đặc
biệt

Có được
những tài
năng đặc
biệt

- Nhân vật tôi nhận ra các bông hoa không
phải bằng mắt mà bằng cảm giác của đôi
bàn tay, cách ngửi mùi hương của hoa
Bố khen nhân vật “tôi” có chiếc mũi tuyệt
nhất thế giới”

+ Cách
lắng nghe
âm thanh
“tài tình”

- Nghe tiếng bước chân, biết bố cách xa bao
nhiêu mét
- Biết chính xác tiếng kêu cứu của bạn Tí
vang lên ở bờ sông
- Chú Hùng thốt lên: Cháu có con mắt thần

Cảm xúc, suy nghĩ của nhân vật “tôi” về bố
Bố làm cho “tôi” chiếc bình tưới xinh xắn để hai bố con thi tưới
hoa mỗi buổi chiều; bố dạy “tôi” cách cảm nhận về khu vườn.
“Bố tôi bơi giỏi lắm”
+ Bố không bao giờ trách mắng khi “tôi” đoán sai; bố cười khà
khà khen tiến bộ lắm.
+ Bố là “món quà” bự nhất của “tôi”; luôn tin tưởng ở bố
Nhân vật “tôi” rất yêu , tự hào và
tin tưởng ở bố

Cảm xúc, suy nghĩ của nhân vật “tôi” về bạn Tí
Nhân vật “tôi” đã giúp bố cứu sống Tí khỏi đuối nước nhờ
tài nghe âm thanh đoán khoảng cách của mình.
“Tôi” coi Tí là người bạn thân nhất, sẵn sàng chia sẻ với bạn
bí mật ngọt ngào, hạnh phúc của hai bố con mình;
Vì quý và thân với bạn nên “tôi” thấy tên bạn Tí đẹp và hay hơn mọi tên,
thích gọi tên bạn để được nghe âm thanh du dương từ cái tên ấy vang lên.
Coi Tí là người bạn thân nhất và sẵn
sàng chia sẻ những bí mật với bạn.

1. Nhân vật “tôi”
Nghệ thuật xây dựng nhân vật

Nhân vật “tôi” hiện lên qua lời nói (đối thoại); qua cảm
xúc, suy nghĩ về nhân vật khác (nhân vật người bố và bạn
Tí); qua mối quan hệ với các nhân vật khác.

+ Hiểu được khu vườn muốn nói gì.
+ Hiểu bây giờ là mùa gì, bông hoa
nào đang nở, tên gì.
+ Biết chính xác khoảng cách bước
chân trong khu vườn.
+ Khi nhắm mắt vẫn nhìn thấy
những bông hoa đang nở, thấy
nguyên khu vườn, đêm nằm đắp
chăn nhưng vẫn có thể đi dạo…
những bông hoa sẽ chỉ lối cho bạn.

Cảm nhận, lắng nghe
cuộc sống bằng tất cả
giác quan, bằng trái tim
và một tâm hồn rộng mở

Mang lại niềm vui, hạnh
phúc cho cuộc sống
hằng ngày và làm giàu
có tâm hồn của nhân vật
tôi.

LUYỆN TẬP

GIẢI CỨU RỪNG XANH
- Trong rừng, một số động vật đã bị bác thợ săn
bắt được. Bạn hãy giải cứu chúng bằng cách trả
lời đúng các câu hỏi của bác thợ săn nhé! Ngoài
ra, các loại động vật sẽ tặng bạn một món quà ý
nghĩa nữa. Hãy cố lên bạn nhé!

Cuốn sách “Vừa nhắm mắt vừa mở cửa
sổ” đã giành được giải thường nào?
Chiếc
bút
kute

Tác phẩm đã giành được giải thưởng Peter
Pan, Giải thưởng của Uỷ ban Quốc tế về sách
dành cho thiếu nhi tại Thuỵ Điển năm 2008.

Văn bản “Vừa nhắm mắt vừa mở cửa
sổ” nằm ở chương nào của cuốn sách
cùng tên?
Chiếc
móc
khoá

Chương 5

Trong văn bản “Vừa nhắm mắt vừa mở
cửa sổ” ai là người kể chuyện?

Nhân vật người con

1
tràng
vỗ tay

Trong văn bản, trò chơi thứ 2 mà người
con chơi cùng với bố là trò gì?
Một
điểm
10

Nhắm mắt, xác định vị trí của sự
vật trong không gian.

Người con được xây dựng thông qua
các yếu tố nào?

Người con được xây dựng qua lời nói,
suy nghĩ, cảm xúc

Một
tràng
vỗ tay

VẬN DỤNG
Nhiệm vụ :
Viết đoạn văn (5-7 câu) chia sẻ về một trò
chơi thú vị giữa em và bố, trò chơi ấy đã
mang lại cho em những gì?

Hướng dẫn học ở nhà
- Hoàn thành bài tập giao về nhà
- Tìm các chi tiết nói về nhân vật người bố.
- Tìm đọc bản đầy đủ của truyện vừa Vừa nhắm mắt
vừa mở cửa sổ của tác giả Nguyễn Ngọc Thuần.