KHỞI ĐỘNG

• Khi tiến hành thí nghiệm, các em
cần sử dụng các dụng cụ và hóa
chất nào?
• Làm thế nào để giới thiệu được
các kết quả nghiên cứu đó?

KHỞI ĐỘNG
Khi tiến hành thí nghiệm cần:

Xác định rõ mục đích của
thí nghiệm.

Có hiểu biết rõ ràng về công dụng
của từng dụng cụ thí nghiệm, tính
chất của từng loại hoá chất.

BÀI MỞ ĐẦU:
HỌC TẬP VÀ TRÌNH BÀY BÁO CÁO
KHOA HỌC TRONG MÔN KHOA HỌC
TỰ NHIÊN 9

NỘI DUNG BÀI HỌC
I. Một số dụng cụ và hóa chất

II. Quy trình viết và trình bày
báo cáo

I.
MỘT SỐ DỤNG CỤ VÀ
HÓA CHẤT

1. Một số dụng cụ thí nghiệm
Thảo luận theo nhóm đôi, nghiên cứu SGK và trả lời nội dung sau:
Câu hỏi 1 (SGK – tr7): Kể tên các dụng cụ đã biết trong các thí nghiệm
ở các hình 2 – 5.

Các dụng cụ đã biết trong các thí nghiệm

Lăng kính

Đèn laser

Các dụng cụ đã biết trong các thí nghiệm
Đèn laser
Thấu kính
Màn hứng
Nguồn điện

Các dụng cụ đã biết trong các thí nghiệm
Dây điện trở
Đồng hồ vặn năng
Nguồn điện
Dây dẫn

Các dụng cụ đã biết trong các thí nghiệm
Cuộn dây
Giá đỡ thí nghiệm
Dây dẫn
Điện kế

Thảo luận theo nhóm đôi, nghiên cứu SGK và trả lời nội dung sau:

Câu hỏi 2 (SGK – tr7): Cho biết
tên các dụng cụ được sử dụng
trong thí nghiệm ở hình 6.

Dụng cụ thí nghiệm trong hình 6: bộ ống dẫn khí bằng thủy
tinh, bộ nút cao su, ống dẫn bằng cao su, ống nghiệm, giá thí
nghiệm, đèn cồn, bông, bình cầu.

GHI NHỚ
Một số dụng cụ thí nghiệm được sử dụng trong quá trình học tập
môn Khoa học tự nhiên 9 như: đèn laser, lăng kính, thấu kính, dây
điện trở, cuộn dây dẫn, bộ ống dẫn khí bằng thủy tinh, bộ nút cao
su, ống dẫn cao su,…

2. Một số hóa chất
Trong quá trình học tập chủ đề "Chất và sự biến
đổi của chất", các em sẽ được sử dụng một số
hóa chất mới để tiến hành các thí nghiệm.

Thảo luận theo nhóm đôi, nghiên cứu SGK và
nêu tên các loại hóa chất.

Một số kim loại như natri (sodium – Na), đỉnh sắt, đồng phoi bào (copper – Cu)
Hóa chất rắn

Một số muối như silver nitrate ( AgNO3), copper(II) sulfate dạng ngâm nước
(CuSO4.5H20)
Glucose, tinh bột, giấy phenolphathalein, giấy pH,…
Dung dịch ammonia (NH3) đặc

Hóa chất lỏng

Dung dịch iodine (I2)
Nước bromine (Br2)
Dung dịch acetic acid (CH3COOH)

Hóa chất nguy hiểm

Hóa chất dễ cháy

Ethylic alcohol (C2H5OH)
Dung dịch sulfuric acid (H2SO4) 98%

Trả lời

KẾT LUẬN
 Một số hóa chất được sử dụng gồm: hóa chất rắn, hóa chất
lỏng. Một số chất trong số đó là những hóa chất nguy hiểm, có
thể cháy, nổ.
 Các hóa chất được đựng trong các lọ có nhãn dán ghi thông tin
của hóa chất.

Một số hóa chất cơ bản trong phòng thí nghiệm hóa học
ở trường phổ thông
Kim loại

Phi kim

Lưu huỳnh

Acid

Iodine

Base

NH3

NaOH

Chất hữu cơ

C2H3OH

C2H5OH

C6H12O6

Chất chỉ thị

Giấy pH

Phenolphthalein

II.
QUY TRÌNH VIẾT VÀ TRÌNH BÀY
BÁO CÁO

Báo cáo khoa học là một văn bản trình
bày rõ ràng, đầy đủ, chi tiết quá trình
nghiên cứu một vấn đế khoa học

1. QUI TRÌNH CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

Bước 1: Xác định tên báo cáo (TIÊU ĐỀ)
Mô tả ngắn gọn nội dung nghiên cứu
Kèm tên nhóm và tên người nghiên cứu
Ví dụ:

1. Tên báo cáo
SỰ ĐỔI MÀU CỦA CHẤT CHỈ THỊ TỰ NHIÊN
LÀM TỪ HOA ĐẬU BIẾC.
Họ tên học sinh/ nhóm học sinh:...
Người thực hiện:...

1. MÔ
QUI TẢ
TRÌNH
BƯỚC
CÁCCÁC
BƯỚC
VIẾTVIẾT
BÁOBÁO
CÁOCÁO

Bước 2: Xác định mục đích nghiên cứu (MỤC TIÊU)
Thể hiện điều mà nhà nghiên cứu hướng đến khi thực hiện đề tài

Ví dụ:
2. Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu phương pháp chế tạo chất chỉ thị tự nhiên làm từ hoa đậu biếc.
Bước 3: Nêu câu hỏi nghiên cứu
Xác định các câu hỏi cần trả lời hay các nhiệm vụ cần thực hiện?
Ví Dụ:
3. Câu hỏi nghiên cứu
- Cần chọn mẫu vật như thế nào để đảm bảo cho quá trình nghiên cứu ?
- Khả năng làm đổi màu của chất chỉ thị trong các môi trường như thế nào?
- Tiến hành TN như thế nào để thu được kết quả?

1. QUI TRÌNH CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

Bước 4: Nêu giả thuyết hay kiến thức lí thuyết cho vấn đề
(GIẢ THUYẾT KHOA HỌC)
Dựa trên hiểu biết của mình và qua phân tích kết quả quan sát nhằm
đưa ra những dự đoán ban đầu cho việc nghiên cứu.

4. Giả thuyết
Em có thể dự đoán: Nước hoa đậu biẽc có thể là một chất chỉ thị tự nhiên và có
khả năng đổi màu khi gặp acid hoặc base.

1. QUI TRÌNH CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

Bước 5: Phương pháp và kế hoạch nghiên cứu (PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN)
Tiến hành thí nghiệm để chứng minh già thuyết khoa học là đúng hay sai.
+ Lập phương án thí nghiệm, khảo sát, lựa chọn dụng cụ mẫu vật…
+ Tiến hành thí nghiệm đã lập.
5. Phương pháp, các bước nghiên cứu
Mẫu vật thí nghiệm: vài bông hoa đậu biếc (tươi hoặc khô), quả chanh, nước xà phòng đã pha
loãng, nước cất
Dụng cụ thí nghiệm: cốc thuỳ tinh, ống hút nhò giọt
Thí nghiệm được tiến hành như sau:
- Ngâm hoa đậu biếc trong cốc thuỳ tinh chứa nước nóng trong 20 phút để tạo dung dịch
chất chỉ thị
- Chuẩn bị 3 cốc đánh số thứ tự 1,2,3 lấn lượt đựng nước cốt chanh, nước cất, nước
xà phòng
- Dùng ống hút nhỏ giọt cho từng giọt chất chỉ thị vào lần lượt mỗi cốc 1,2,3

1. QUI TRÌNH CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

Bước 6: Thực hiện nghiên cứu, thu thập thông tin số liệu, kết quả
Tiến hành TN…trình bày các kết quả đạt được của nghiên cứu, gồm các bảng dữ
liệu thực nghiệm, biểu đồ, đồ thị…
6. Kết quả
Sau khi nhỏ chất chỉ thị vào mỗi cốc, kết quả thí nghiệm được
trình bày trong bảng sau
Mẫu vật

Nước cốt chanh

Nước cất

Nước xà phòng

Hiện tượng

Nước đổi sang
màu hồng

Không có sự đổi
màu

Nước đổi sang
màu xanh

1. QUI TRÌNH CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

Bước 7: Xử lí kết quả và nêu các nhận xét
Nêu những nhận xét, phân tích các thông tin thu được; đánh giá tính
đúng đắn của giả thuyết

Ví dụ:
7. Nhận xét kết quả
Nước hoa đậu biếc là chất chỉ thị tự nhiên và có khả nàng đổi màu acid hoặc
base

1. MÔ TẢ CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

Bước 8: rút ra kết luận
Trình bày ngắn gọn và quan trọng những gì đã làm được trong nghiên cứu
để đạt được mục tiêu.
Ví dụ:
8. Kết luận
Nước hoa đậu biếc là chất chỉ thị tự nhiên và có khả nàng đổi màu trong các
môi trường có pH khác nhau

1. MÔ TẢ CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

LT 1: Nêu câu hỏi nghiên cứu khoa học đối với đề tài: “Xác định sự
phụ thuộc của cường độ dòng điện trong mạch điện vào hiệu điện thế
đặt vào 2 đầu đoạn mạch”

Câu hỏi nghiên cứu:
"Liệu cường độ dòng điện trong mạch điện có ảnh hưởng đến hiệu điện thế
đặt vào hai đầu đoạn mạch hay không, và nếu có, sự phụ thuộc này được xác
định như thế nào?”

1. MÔ TẢ CÁC BƯỚC VIẾT BÁO CÁO

LT 2: Nêu tiến trình hoạt động khi thực hiện nghiên cứu về cường
độ dòng điện ở bài luyện tập 1.

Bước 1: Lựa chọn phương pháp và thí nghiệm để tìm hiểu về sự phụ thuộc
cường độ dòng điện vào hiệu điện thế
Bước 2: Tiến hành thực hiện thí nghiệm
Bước 3: Xử lí kết quả
Bướ 4: Báo cáo

2. QUI TRÌNH TRÌNH BÀY BÁO CÁO KHOA
HỌC

Bước 1: Trình bày

Người NC giới thiệu các nội dung cơ bản:
- Nêu đầy đủ mục đích, câu hỏi NC, giả thuyết, phương pháp, kế hoạch NC
- Nêu cách thu thập thông tin (thực hiện khảo sát, điều tra, làm TN…)
- Nêu kết quả thu được, cách xử lí
- Nêu nhận xét, bình luận  rút ra KL

2. QUI TRÌNH TRÌNH BÀY BÁO CÁO KHOA
HỌC

Bước 2: Xin ý kiến trao đổi, góp ý

- Người tham gia nêu ý kiến, câu hỏi cho từng nội dung
- Người NC trả lời các câu hỏi đó, ghi nhận các ý kiến đóng góp
giới thiệu các nội dung cơ bản:

2. QUI TRÌNH TRÌNH BÀY BÁO CÁO KHOA
HỌC

Bước 3: Hoàn thiện báo cáo
- Người NC dựa vào nội dung trao đổi để hoàn thiện lại báo cáo hoặc thực
hiện điều chỉnh mở rộng
 Lưu ý: Khi trình bày báo cáo cần trình bày dưới dạng:
+ Poster (áp phích)…
+ Trình chiếu dưới dạng Power point. Trong đó thẻ hện nội dung bang các
hình ảnh, bảng biểu, sơ đồ, câu từ ngắn gọn dễ hiểu…

Câu hỏi vận dụng

Xây dựng một bài thuyết trình và trình bày về nghiên cứu: Tìm hiểu về
mức độ hoạt độ hóa học của một số kim loại?
 Gợi ý: Dựa vào quy trình trình bày báo cáo khoa
Bước 1:
+ Nêu mục đích nghiên cứu: so sánh mức độ hoạt động hóa học của một số kim loại
+ Nêu cách thu thập thông tin: làm thí nghiệm để sắp xếp các mức độ hoạt động của
một số kim loại
+ Nêu kết quả thu được: Dãy hoạt động kim loại giảm dần: K, Na, Ca, Mg, Al, Zn,
Fe, Ni, Sn, Pb, H, Cu, Hg, Ag, Pt, Au.
+ Nêu những nhận xét: Kim loại đứng đầu có tính khử mạnh nhất, càng về sau tính
khử giảm dần
Bước 2: Xin ý kiến góp ý
Bước 3: Hoàn thiện báo cáo

THANKS!!!