GV: LÊ THỊ THIÊN HOÀN

CHỦ ĐỀ: TƯ LIỆU THỰC TẾ VÀ SÁNG TÁC
Bài 1: VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI

Bài 2: SỬ DỤNG TƯ LIỆU KÍ HỌA
TRONG BỐ CỤC TRANH

Chủ đề: TƯ LIỆU THỰC TẾ VÀ SÁNG TÁC
Bài 1: VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI

Cây cối

Nhà cửa

Hoa lá

Tàu thuyền

Dáng người

Con vật

Kí họa là gì?
- Kí hoạ là hình thức ghi chép nhanh sự vật hiện tượng ngoài
thiên nhiên hoặc những hoạt động của con người trong thời
gian ngắn.
Kí họa nhằm mục đích gì?
- Kí hoạ nhằm lưu giữ những hình ảnh sự vật đôi khi không
lặp lại (dáng con vật, dáng người ở tư thế đi, đứng, chạy,
nhảy, ...) phục vụ cho việc vẽ tranh đề tài, sắp xếp bố cục.

Kí hoạ và vẽ theo mẫu có gì giống và khác nhau?
+ Giống nhau:
- Đều phải quan sát mẫu
- Phải luôn luôn so sánh ước lượng tỉ lệ vẽ từ bao quát đến chi tiết.
+ Khác nhau:
Vẽ theo mẫu
Cần thời gian lâu hơn để nghiên
cứu kĩ hơn. Vẽ theo mẫu phải
nhìn kĩ mẫu để vẽ, vẽ xong phải
so sánh với mẫu, chỉnh hình
nhiều lần cho giống với mẫu.

Kí hoạ
Vẽ hình ảnh trong khoảng thời
gian ngắn nên hình chỉ là khái
quát, người vẽ phải lưu giữ hình
ảnh sau đó vẽ lại theo trí nhớ
nếu mẫu không còn ở vị trí, tư
thế đó nữa. Kí hoạ nhằm bổ
sung, bổ trợ cho bài vẽ theo
mẫu. Vẽ nhanh, lược bỏ những

CHẤT LIỆU DÙNG ĐỂ KÝ HỌA
- Bút chì, bút dạ, bút sắt, than, phấn...
- Mực nho, màu nước, màu bột...
*Các chất liệu dùng để kí hoạ rất thông dụng, dễ sử dụng, vận chuyển và dễ bảo
quản.

Ký họa bằng bút bi

Ký họa bằng bút chì

Ký họa bằng than

Ký họa bằng màu nước

Ký họa bằng mực nho

Kí họa tĩnh

Kí họa tĩnh

H1

Kí họa động

H2

BÀI 1. VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI
1. QUAN SÁT - NHẬN THỨC VỀ TỈ LỆ CHIỀU CAO CỦA
NGƯỜI
TIẾT
1

2. CÁCH VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI
3. VẼ KÍ HỌA NHÓM NGƯỜI

TIẾT
2

3. VẼ KÍ HỌA NHÓM NGƯỜI
(tiếp theo)
4. TRƯNG BÀY SẢN PHẨM VÀ CHIA SẺ
5. TÌM HIỂU MỘT SỐ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI CỦA HỌA SĨ

1. QUAN SÁT - NHẬN THỨC VỀ TỈ LỆ CHIỀU CAO
CỦA NGƯỜI

EM HÃY QUAN SÁT HÌNH VÀ CHO BIẾT

- Đây là hình ảnh cơ thể người theo các độ tuổi nào?
- Người ta căn cứ vào đâu để xác định tỷ lệ kích thước các bộ
phận trên cơ thể người?
- Đầu người được tính từ đâu đến đâu?
- Vai trò của tỉ lệ khi vẽ dáng người?

Hãy phân ra những giai đoạn phát triển của các lứa tuổi?
1

2

3

Trẻ em

Thiếu nhi

Thiếu niên

4

Thanh niên

Trang 6 - Sách giáo khoa

1. Tỉ lệ cơ thể người theo các độ tuổi

Hình 1: Tỉ lệ cơ thể
trẻ em trong từng
giai đoạn

1

2

1

2

3

3

4

4

5

2
3
3.5

a. Trẻ sơ sinh

1

b. Một tuổi

c. Bốn tuổi

Người trưởng thành
Khoảng 7- 7,5 đầu

Người 16 tuổi
Khoảng 6,5 - 7 đầu

Trẻ 1 tuổi
khoảng 4 đầu
Trẻ sơ sinh
khoảng 3,5 đầu

Trẻ 4 tuổi
khoảng 5 đầu

1

1
2
3
3.5

1
2

Người 9 tuổi
Khoảng 6 đầu

1
2

1
2
3
4

2

3

3
4

3

4

5

6

4

5

6

7

5

1
2
3
4
5
6
7
7,5

1
2
3
4
5
6
7
7,5

- Người nam trưởng thành có
chiều cao chuẩn như sau: (7,5 đầu)
- Đầu 1: Từ đỉnh đầu – cằm
- Đầu 2: Từ cằm – xương ức
- Đầu 3: Từ xương ức – rốn
- Đầu 4: Từ rốn – dưới bộ phận sinh dục
(ngấn mông)- Đầu 5:- Từ dưới bộ phận sinh
dục - trên đầu gối:
- Đầu 6:- Từ trên đầu gối – ngang bắp chân
- Đầu 7: -Từ ngang bắp chân – trên mắt cá
chân
- Nửa đầu còn lại: Từ trên mắt cá chân đến
gót chân

Jyoti Amge 1993, cao

Junrey Balawing -1993,
cao 59cm

Leonid
Stadnyk
-1970cao
2,57m.

Yao Defen
-1976cao 2,38m

Sultan Kosen - 1982
cao 2,51 m và
Chandra Bahadur
Dangi với chiều cao
54,6cm.

1. QUAN SÁT - NHẬN THỨC VỀ TỈ LỆ CHIỀU CAO
CỦA NGƯỜI

Người trưởng thành thường có chiều cao lí tưởng
tương đương 7,5 đơn vị đầu. ( Tỉ lệ chiều cao của người
Việt Nam thường thấp hơn so với tỉ lệ chuẩn của người
Châu Âu . Khi kí họa, tỉ lệ dáng người cũng thay đổi tùy
theo tư thế hoạt động

2. CÁCH VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI

Em hãy quan sát và chỉ ra cách vẽ kí họa dáng
người theo gợi ý sau:

1

2

3

4

1. Quan sát, ghi nhớ tư
thế động tác , hình
dáng của người mẫu .

2. Vẽ mô phỏng đường
hướng của người mẫu
bằng các nét thẳng .

3. Từ hình phác, vẽ
dáng hoạt động theo
tỉ lệ của người mẫu.

4. Vẽ chi tiết làm rõ
đặc điểm của
người mẫu

2. CÁCH VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI

Từ hình vẽ khái quát dáng người bằng các
nét thẳng, mờ, đối chiếu và quan sát về hình
dáng, tỉ lệ nguyên mẫu hoàn thiện bản vẽ kí
hoạ dáng người.

3. VẼ KÍ HỌA NHÓM NGƯỜI

- Thay nhau diễn lại
các hoạt động
thường diễn ra và
thực hiện bài vẽ .

HÌNH THAM KHẢO

1

2

3. VẼ KÍ HỌA NHÓM NGƯỜI(tiếp theo)

- Nhớ lại các hoạt động đã thực hiện ở tiết học
trước.
- Rút kinh nghiệm và thực hành tiếp để chỉnh
sửa hình kí hoạ cho phù hợp tỉ lệ dáng người.

BÀI 1. VẼ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI

TIẾT
2

3. VẼ KÍ HỌA NHÓM NGƯỜI (tiếp theo)
4. TRƯNG BÀY SẢN PHẨM VÀ CHIA SẺ
5. TÌM HIỂU MỘT SỐ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI CỦA
HỌA SĨ

4. TRƯNG BÀY SẢN PHẨM VÀ CHIA SẺ

+ Hình kí họa em ấn tượng.
+ Hình vẽ có tỉ lệ phù hợp, gắn với đặc điểm của
mẫu.
+ Hình vẽ thể hiện rõ tư thế, động tác của hoạt
động.
+ Cách điều chỉnh để hình kí họa có tỉ lệ, thế dáng
phù hợp hơn với hình mẫu

5. TÌM HIỂU MỘT SỐ KÍ HỌA DÁNG NGƯỜI CỦA HỌA SĨ

- Nét vẽ họa sĩ diễn tả trong vẽ kí họa dáng người như
thế nào?
- Họa sĩ sử dụng chất liệu gì để vẽ kí họa dáng người ?
- Em học tập được gì qua tác phẩm vẽ kí họa dáng
người của họa sĩ…?

Trang 9 - Sách giáo khoa

1

Ngô Mạnh Lân, Trao đổi, 1966, chì.

Trang 9 - Sách giáo khoa

Giang Nguyên Thái, Những người vào
3 giải phóng Đăk Tô, bút dạ .
2

Thang Trần Phềnh, người Hà Nội
kháng chiến, 1950 , màu nước.

Kí họa dáng người là một hình thức vẽ trực tiếp để
ghi lại tư thế động tác của nhân vật nhằm rèn luyện
tay nghề và làm tư liệu phục vụ sáng tác cho họa sĩ .

CỦNG CỐ - DẶN DÒ
- Hoàn thành bài vẽ. Có thể thực hiện thêm khi ở nhà.
- Chuẩn bị bài học sau “Bài 2: Sử dụng tư liệu kí họa trong
bố cục tranh ”
+ Sách giáo khoa Mĩ thuật 9 - CTST 1, vở ghi chép.
+ Dụng cụ học tập .
+ Xem trước nội dung bài học.
- GV đánh giá chuẩn bị và hoạt động của HS. Biểu dương
tinh thần học tập của HS.