Đền Pác-tê-nông (HyLạp)

Em hãy cho biết tên gọi của công trình trên? Theo em, công trình kiến trúc này nằm ở quốc
gia nào?

Em hãy cho biết tên gọi của công trình trên? Theo em,
công trình kiến trúc này nằm ở quốc gia nào?

Liệt kê tất
cả những
điều em
đã biết và
muốn biết
về Hi Lạp
và La Mã
cổ đại

Điều em đã biết

Điều em muốn biết

TIẾT 19+20+21:

BÀI 10.
HY LẠP VÀ LA MÃ CỔ ĐẠI

MỤC
TIÊU
BÀI
HỌC

1. Giới thiệu và nêu được được tác
động về điều kiện tự nhiên (hải cảng,
biển đảo) đối với sự hình thành, phát
triển của nền văn minh Hy Lạp và
La Mã
2. Trình bày được tổ chức nhà
nước thành bang, nhà nước đế
chế ở Hy Lạp và La Mã

3. Nêu được một số thành tựu văn
hóa tiêu biểu của Hy Lạp và La Mã

1. Điều kiện tự nhiên

NỘI
DUNG
BÀI
HỌC

2. Nhà nước thành bang và
nền dân chủ cổ đại
3. Nhà nước đế chế La Mã cổ
đại
4. Một số thành tựu văn hóa
tiêu biểu của Hy Lạp, La Mã

1. Điều
kiện tự
nhiên

Quan sát lược đồ Hy lạp cổ đại, La Mã cổ đại, đọc nội
dung phần 1 trang 45,46 SGK và thực hiện nhiệm vụ sau (5 phút)

Nội dung
Vị trí địa lí
Điều kiện tự nhiên
Kinh tế

Hy Lạp
 

La Mã
 

 

 

 

 

a, Hy Lạp cổ đại
Vị trí địa lí
Gồm vùng nam bán đảo
Ban-căng, các đảo trên biển
Ê-giê và các dải đất ven bờ
Tiểu Á.
Điều kiện tự nhiên
- Địa hình bị chia cắt thành
đồng bằng nhỏ hẹp bởi các
dãy núi thấp chạy dài ra
biển,
- Đường bờ biển gồ ghề,
có nhiều vũng, vịnh
- Nhiều khoáng sản
Kinh tế
- Thủ công nghiệp, luyện
kim, thương nghiệp bằng
đường thủy

Lược đồ Hy Lạp thời cổ

1. Điều
nhiên

Nội
dung
Vị trí
địa lí

kiện

tự

Hy Lạp

Gồm vùng nam bán đảo
Ban-căng, các đảo trên
biển Ê-giê, các dải đất ven
bờ Tiểu Á.
- Địa hình bị chia cắt

Điều
kiện tự
- Đường bờ biển gồ ghề,
nhiên
có nhiều vũng, vịnh
- Nhiều khoáng sản

tế

Kinh - Thủ công nghiệp, thương
nghiệp bằng đường thủy

b, La Mã cổ đại
Vị trí địa lí
bán đảo I-ta-li-a (ở
Nam Âu) sau được mở
rộng ra trên phần lãnh
thổ của cả ba châu lục
Âu, Á, Phi.
Điều kiện tự nhiên
- Đường bờ biển
phía nam có nhiều
vịnh, hải cảng.
- Ở thời kì đế quốc,
đất đai được mở rộng,
có nhiều đồng bằng và
đồng cỏ rộng lớn
- Nhiều khoáng sản
Kinh tế
- Trồng trọt, chăn
nuôi, luyện kim,
thương nghiệp

Lược đồ La Mã thời cổ đại

1. Điều
nhiên

Nội
dung
Vị trí
địa lí

kiện

tự

Hy Lạp

La Mã

Gồm vùng nam bán đảo bán đảo I-ta-li-a (ở Nam
Ban-căng, các đảo trên Âu) sau mở rộng ra cả ba
biển Ê-giê, các dải đất ven châu lục Âu, Á, Phi.
bờ Tiểu Á.
- Địa hình bị chia cắt

Điều
- Đường bờ biển phía nam
kiện tự
- Đường bờ biển gồ ghề, có nhiều vịnh, hải cảng.
nhiên
- Có nhiều khoáng sản
có nhiều vũng, vịnh
- Nhiều khoáng sản

tế

Kinh - Thủ công nghiệp, thương
nghiệp bằng đường thủy

- Nhiều đồng bằng, đồng cỏ
- Trồng trọt, chăn nuôi,
luyện kim, thương nghiệp

? Điểm giống và khác nhau điều kiện tự nhiên
và sự phát triển kinh tế của Hi Lạp và La Mã
cổ đại?
- Điểm giống nhau: có biển bao bọc, nhiều vũng
vịnh nên thuân lợi phát triển thương mại đường
biển, nhiều khoáng sản thuận lợi phát triển luyện
kim.
- Khác nhau
+ Hy Lạp: đất đai ít không màu mỡ chỉ thuận
lợi trồng cây công nghiệp lâu năm
+ La Mã: nhiều đồng bằng đồng cỏ rộng lớn
nên trồng trọt, chăn nuôi phát triển

? So sánh ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên
tới nền kinh tế giữa Hy Lạp và La Mã cổ đại
với các quốc gia cổ đại phương Đông (Ai Cập,
Lưỡng Hà, Ấn Độ, TQ)?
- Hy Lạp và La Mã cổ đại nhiều biển,
khoáng sản nhiều thuận lợi cho kinh tế thủ công
nghiệp và thương nghiệp phát triển.
- Các quốc gia cổ đại phương Đông có các
con sông lớn chảy qua mang lại lượng phù sa
lớn hằng năm nên đất đai màu mỡ thuận lợi cho
phát triển kinh tế nông nghiệp.

2. Nhà nước thành bang và nền dân chủ cổ đại
Hi Lạp

Đọc phần 2 trang 46,47 SGK, quan sát sơ đồ tổ
chức nhà nước thành bang A ten trả lời các câu hỏi
sau (5 phút)
1. Nhà nước thành bang là gì?
2. Trình bày những nét chính về nhà nước thành
bang ở Hy Lạp? Những ưu điểm của tổ chức nhà nước
thành bang là gì?
3. Em hãy cho nêu những biểu hiện của nền dân
chủ A-ten? Tại sao nói A-ten là điển hình mẫu mực
của nền dân chủ trong thế giới cổ đại?
4. Nền dân chủ Aten có hạn chế gì?

Tiết 20

1. Nhà nước thành bang
Là nhà nước nhỏ, có một thành thị là trung tâm, xung quanh là đ ất trồng
trọt. Trong mỗi thành bang có phố xá, lâu đài, đền thờ, sân vận đ ộng, nhà hát
và bến cảng. Mỗi thành bang có bộ máy quyền lực riêng, luật pháp

2. Quan sát sơ đồ sau và trình bày những nét chính về nhà nước
thành bang ở Hy Lạp? Những ưu điểm của tổ chức nhà nước
thành bang là gì?

Đại hội nhân dân

Hội đồng 500
người

• Toà án
• 6000 thẩm phán

• Hội đồng
• 10 tư lệnh

3. Em hãy cho nêu những biểu hiện của nền dân chủ Aten? Tại sao nói A-ten là điển hình mẫu mực của nền
dân chủ trong thế giới cổ đại?
- Biểu hiện: Đại hội đồng nhân dân bao gồm những
công dân nam từ 18 tuổi trở lên, chế độ bỏ phiếu bằng vỏ sò
- Vì: những biểu hiện của nền dân chủ cho thấy đây là
bước tiến lớn so với chế độ chuyên chế ở các nước phương
Đông, chính quyền Aten thuộc về công dân Aten, họ có
quyền thảo luận và biểu quyết tất cả những vấn đề hệ trọng
của đất nước, bầu ra những viên chức của bộ máy nhà nước.

2. Nhà nước thành bang và nền dân chủ cổ đại
Hi Lạp

-> Điển hình mẫu mực của nền dân chủ cổ đại

Đọc phần 3
trang 47 SGK, quan
sát sơ đồ tổ chức
Nhà nước đế chế ở
La Mã trả lời các
câu hỏi sau (5 phút
1. Trình bày tổ
chức nhà nước đế
chế La Mã?
2. Nhà nước
thành bang Hy Lạp
và nhà nước đế chế
La Mã có điểm gì
khác nhau. Tại sao
lại có sự khác nhau
đó?

Tổ chức nhà nước La Mã cổ đại
+ Đại hội nhân dân: gồm tất
cả đàn ông của 300 thị tộc, mỗi
người đại diện cho một lá phiếu
quyết định những vấn đề quan
trọng
+ Viện Nguyên Lão: gồm 300
người là những thủ lĩnh của 300
thị tộc. Là cơ quan quyền lực tối
cao, quyết định hầu hết các công
việc quan trọng của người Roma
+ Hoàng đế: Do Đại hội nhân
dân và Viện nguyên lão bầu ra,
không được cha truyền con nối và
có thể bị Đại hội nhân dân bãi
nhiệm.

3. Nhà nước đế chế La mã cổ đại

2. Nhà nước thành bang Hy Lạp và nhà nước đế chế La Mã có
điểm gì khác nhau. Tại sao lại có sự khác nhau đó?
- Điểm khác nhau: Hy Lạp, Đại hội nhân dân là cơ quan quyền lực cao nhất, còn ở
La Mã, Hoàng đế nắm quyền lực tối cao. Hy Lạp tiêu biểu cho nền dân chu cổ đại,
La Mã có xu hướng độc quyền.
- Vì:
+ La Mã rộng lớn-> cần có một bộ máy nhà nước, quyền lực nằm trong tay Hoàng
đế.
+ Hy Lạp các thành bang chủ yếu phát triển kinh tế công thương nghiệp, buôn bán
bằng đường biển ở các hải cảng sầm uất-> không có xu hướng mở rộng lãnh thổ và
hình thành nhà nước đế chế như La Mã.

Tiết 21

4. Một số
thành tựu
văn hóa
tiêu biểu
của Hy
Lạp, La
Mã

Đọc phần 4 trang 48, 49 SGK trả lời các câu hỏi
sau (5 phút)
Nhóm 1,2: Trình bày về thành tựu chữ viết
và văn học, khoa học của Hi lạp và La Mã cổ đại?
Nhóm 3,4: Trình bày về thành tựu Lịch, Sử
học, kiến trúc của Hi lạp và La Mã cổ đại?

H9. Bảng chữ cổ Hy Lạp và La-tinh

H10. Bảng chữ số La Mã

Lĩnh vực
Chữ viết
Văn học
Khoa học
Lịch
Sử học
Kiến trúc

Thành tựu
Hệ chữ cái La-tinh (A, B, C,...) và chữ số La
Mã .

Lĩnh vực
Chữ viết
Văn học
Khoa học
Lịch
Sử học
Kiến trúc

Thành tựu
Hệ chữ cái La-tinh (A, B, C,...) và chữ số La
Mã .
Thần thoại, kịch và thơ

Lĩnh vực
Chữ viết
Văn học

Thành tựu
Hệ chữ cái La-tinh (A, B, C,...) và chữ số La
Mã .
Thần thoại, kịch và thơ

Khoa học

Pi-ta-go, Ta-lét, Ác-si-mét.

Lịch
Sử học
Kiến trúc

Ác-si-mét

Lĩnh vực
Chữ viết
Văn học

Thành tựu
Hệ chữ cái La-tinh (A, B, C,...) và chữ số La
Mã .
Thần thoại, kịch và thơ

Khoa học

Pi-ta-go, Ta-lét, Ác-si-mét.

Lịch

Dương lịch.

Sử học
Kiến trúc

Lĩnh vực
Chữ viết
Văn học

Thành tựu
Hệ chữ cái La-tinh (A, B, C,...) và chữ số La
Mã .
Thần thoại, kịch và thơ

Khoa học

Pi-ta-go, Ta-lét, Ác-si-mét.

Lịch

Dương lịch.

Sử học

Hê-rô-đốt, Tuy-xi-dit

Kiến trúc

Lĩnh vực
Chữ viết
Văn học

Thành tựu
Hệ chữ cái La-tinh (A, B, C,...) và chữ số La
Mã .
Thần thoại, kịch và thơ

Khoa học

Pi-ta-go, Ta-lét, Ác-si-mét.

Lịch

Dương lịch.

Sử học

Hê-rô-đốt, Tuy-xi-dit

Kiến trúc

Tượng Thần Vệ nữ Mi-lô, Lực sĩ ném đĩa,...

Đấu trường La Mã ở thành phố Roma. Công suất chứa
50 000 khán giả. Đấu trường được sử dụng cho các 
võ sĩ giác đấu và nô lệ có nguồn gốc tù binh chiến tranh
thi đấu và trình diễn công chúng. Đấu trường được xây
dựng khoảng năm 70-80 sau Công Nguyên. Đây là điểm
tham quan hấp dẫn của Roma và vẫn còn nhiều liên hệ
với Giáo hội Công giáo. Hằng năm vào 
Thứ sáu Tuần Thánh, giáo hoàng vẫn chủ sự nghi lễ 
Đàng Thánh Giá tại đây

Tượng Lực sĩ ném đĩa là
bức tượng kinh điển của Hy
Lạp cổ đại. Người vận động
viên đang thực hiện việc ném
đĩa với một dáng vẻ hoàn
hảo. Cơ bắp và biểu hiện tập
trung của anh tạo ra ấn
tượng như một mũi tên đang
căng trên dây cung trước khi
được thả ra.

Tượng thần Vệ Nữ Milo Pho tượng
có niên đại vào khoảng 130 TCN, khắc
họa vị nữ thần tình yêu và sắc đẹp Hy
Lạp.
Tượng được tạp bằng đá cẩm thạch
 trắng, cao khoảng 2,04 mét, thể hiện
cân đối, tràn đầy sức sống của 
nữ thần với lớp vải quấn mềm mại rủ
xuống từ ngang hông.
Việc thiếu đôi tay là đặc điểm nổi bật
nhất của bức tượng Vệ nữ Milo.

LUYỆN
TẬP

Câu 1. Địa hình ở Hy Lạp có
điểm gì nổi bật?
Bị chia cắt thành những đồng
bằng nhỏ hẹp bởi những dãy núi
chạy dài ra biển

Câu 2. Quốc gia Hy Lạp hiện
nay nằm ở châu lục nào?

Châu Âu

Câu 3. Điểm khác biệt cơ
bản về địa hình của Hy Lạp
và La Mã là gì?
La Mã có nhiều
đồng bằng và đồng
cỏ rộng lớn

Câu 4. Để bảo vệ nền dân chủ
và ngăn chặn âm mưu đảo
chính, ở Hy Lạp đã đặt ra chế
độphiếu
gì? bằng vỏ
Chế độ bỏ
sò

Câu 5. Hình ảnh này gợi cho
em suy nghĩ về thành tựu nào
của La Mã cổ đại?
Bảng chữ số La Mã

VẬN
DỤNG

Bài tập 1
Dựa vào kiến thức đã học hãy
giải thích vì sao ở Hy Lạp và La
Mã cổ đại, ngành kinh tế chính
không phải nông nghiệp giống
các quốc gia như Ai Cập, Lưỡng
Hà, Ấn Độ, Trung Quốc.

Bài tập 2
Quan sát logo của Tổ chức
Văn hoá, Khoa học và Giáo
dục của Liên hợp quốc
(UNESCO), em hãy cho
biết: Logo đó lấy ý tưởng
từ công trình kiến trúc nổi
tiếng nào của Hy Lạp cổ
đại?

XIN CHÀO!
HẸN GẶP LẠI
CÁC EM