CHƯƠNG I: TÂY ÂU TỪ THẾ KỈ V ĐẾN NỬA ĐẦU THẾ KỈ XVI
Tiết 1+2+3: Bài 1: QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN
CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN Ở TÂY ÂU

1

2

2

4

5

THỜI KÌ

XH NGUYÊN THỦY

CỔ ĐẠI

TRUNG
ĐẠI

CẬN ĐẠI

HIỆN ĐẠI

THỜI GIAN

Dài hàng triệu năm

Từ 3000
năm TCN

Từ TKVCMTS Anh
(4/1640)

Từ 1640 –
CMXHCN
T10 Nga
1917

Từ 1917
đến nay

Chiếm hữu
nô lệ

Phong kiến

HÌNH THÁI
KINH TẾ
XÃ HỘI

TBCN

KÌ TRUNG ĐẠI
Sơ kì

Trung kì

Hậu kì

XHCN

Bức tranh khắc gỗ “ Người cầu,
người đánh, người làm” mô tả
những tầng lớp trong xã hội
phong kiến ở Tây Âu. Tác phẩm
nghệ thuật có từ thời “Trung cổ”
này dẫn dắt chúng ta bắt đầu
chuyến hành trình khám phá lịch
sử Tây Âu sau khi đế chế La Mã
sụp đổ

Vương quốc
Ăng glô Xắc
xông (Anh)

Vương quốc
Phơ-răng
(nước Pháp)
Vương quốc
Tây Gốt
(Tây ban Nha)

Vương quốc
Đông Gốt ( Ý)

Các cuộc nội chiến đã làm cho đế quốc Tây La Mã
ngày càng suy yếu

1, Nêu những việc làm của người Giec-man
khi tràn vào lãnh thổ đế chế La Mã.
2, Trình bày những sự kiện chủ yếu về quá
trình hình thành xã hội phong kiến Tây Âu.
3, Xã hội phong kiến Tây Âu hình thành với
sự ra đời của những giai cấp nào.

1. Quá trình hình thành xã hội phong kiến ở Tây Âu
? Nêu những việc làm của người
- Đế quốc La Mã tồn tại đến cuối thế kỉ V thì bị các bộ
Giec-man khi tràn vào lãnh thổ đế
tộc-người
Giéc-man
từđất
phương
Bắc
tràn
xuống
xâm
Chiếm
ruộng
của
chủ
nô
Rôma
cũ.
chế
La
Mã.
chiếm.
? Trình bày những sự kiện chủ yếu

Chia
ruộng
đất,
phong
tước
vị
cho
- Sau khi chiếm được lãnh thổ của đế chế La Mã cổ
về
quá
trình
hình
thành
xã
hội
nhau.
đại,? người
Giéc-man
đã thành
nhiều vương
xã hội
phong kiến
Tâylập
Âunên
hình

xãkiến
hội
phong
kiến Tây Âu hình
phong
Tây
Âu.
quốc
của
mình
ở
Tây
Âu.
thành với sự ra đời của những
thành
với
sựkỉra
đời
củatranh
hai vẫn
giaitiếp diễn,
- Từ
thế
kỉ
VI
đến
thế
IX,
chiến
giai cấp nào.
cùng với quá
phong
ở Tây
cấp trình
mới đó,
là: chế
lãnhđộchúa
vàkiến
nông
nô Âu dần
được hình thành và xác lập.

SƠ ĐỒ HÌNH THÀNH GIAI CẤP
MỚI

Tướng lĩnh
quân sự

Lãnh chúa

Nô lệ được
giải phóng

Nông nô

1. Quá trình hình thành xã hội phong kiến ở Tây Âu
- Đầu thế kỉ thứ IV, đế chế La Mã cổ đại suy yếu. Các bộ tộc
Giéc-man xâm lược
- - Năm 476, chế độ chiến nô La Mã sụp đổ. Nhiều vương
quốc Giéc-man lần lượt ra đời ở Tây Âu. Xã hội phong kiến
Tây Âu dần hình thành với sự ra đời của hai giai cấp mới đó
là lãnh chúa phong kiến và nông nô.
- Đến thế kỉ IX, về cơ bản xã hội phong kiến Tây Âu đã hình
thành.

Em có biết?

Người Phơ-răng (Franks) tiến vào xứ Gô- lơ (Gaul- nước
Pháp ngày nay). Tên bộ lạc Phơ-răng sau trở thành tên
chính thức của nước Pháp. Người Lông-ba ( lombard) thu
phục người Ô- xtơ –rô-gốt (Ostrogoths) lập nên vương
quốc có tên gọi là I-ta-li-a (Italia). Người Ăng –gloo Xắcxông (ANGles Saxons) tràn vào quần đảo Anh. Tên nước
Anh( England) có nghix là đất của người Ăng –gloo Xắcxông (tiếng Anh cổ) trở thành nguồn gốc của ngôn ngữ
thông dụng nhất trên thế giới ngày nay,

? Em hãy quan sát lược đồ và cho biết tên
và vị trí của các vương quốc tuuwowng
đương phạm vi đế chế Tây La Mã
? Những sự kiện lịch sử đó diễn ra trên
vùng đất tương đương với những quốc
gia nào ngày nay ở châu Âu

Anh

Pháp

(I-TA-LI-A )Ý
Tây Ban Nha

2. Lãnh địa phong kiến và quan hệ xã hội của chế độ
phong kiến Tây Ấu
Em hiểu thế nào
- Lãnh địa: là
vùng đấtđịa”,
do quý“lãnh
tộc phong
là”lãnh
kiến chiếm đóng.
chúa”, “nông nô”?
- Lãnh chúa là người đứng đầu lãnh địa.
- Nông nô: là người phụ thuộc và nộp thuế
cho lãnh chúa.

Nhà
thờ
Thôn
xóm
Đất
canh tác

LÃNH ĐỊA
Thôn
xóm

2. Lãnh địa phong kiến và quan hệ xã hội của chế độ phong
kiến Tây Ấu

a. Lãnh địa phong kiến
- Lãnh địa là những vùng đất đai rộng lớn bị các quý tộc biến thành những vùng
đất riêng của họ, được cha truyền con nối.
- Mỗi lãnh chúa có một lãnh địa riêng, toàn quyền cai quản như một ông vua nhỏ.
- Kinh tế chủ yếu là nông nghiệp mang tính tự cung tự cấp.

Luyện tập cung kiếm

Tổ chức tiệc tùng

Tổ chức hội hè

Nông nô làm ruộng.

Nướng bánh

Kéo cày

Em có nhận xét gì
về đời sống của lãnh
chúa và nông nô?

Đời sống của lãnh chúa :

Luyện tập cung kiếm

Tổ chức tiệc tùng

Tổ chức hội hè

Đứng đầu lãnh địa là lãnh chúa phong kiến .Họ có mọi quyền hành
trong tay như “vua con” .Họ không bao giờ phải lao động , suốt ngày
chỉ luyện tập cung kiếm , hoặc tổ chức tiệc tùng , hội hè trong
những lâu đài nguy nga , tráng lệ . Đời sống xa hoa.

Đời sống của nông nô:

Nông nô làm
ruộng.

Lò rèn

Nướng bánh

Kéo cày

Kéo xe

Thành phần cư dân cơ bản trong lãnh
địa là nông nô . Họ cày cấy trên phần
đất đai chung quanh lâu đài của lãnh
chúa , phải nộp tô cho lãnh
chúa .Ngoài ra , còn phải nộp nhiều
thứ thuế khác như thuế thân ,thuế
cưới xin.. Đời sống khổ cực, đói
nghèo , hoàn toàn phụ thuộc vào lãnh
chúa , vì thế đã nhiều lần nổi dậy
chống lại các lãnh chúa phong kiến .

Nông nô là lao động chính trong lãnh địa .

Lãnh chúa:
+ Xây dựng những pháo đài
kiên cố,
+ Phần đất đai ở xung quanh
lâu đài lãnh chúa giao cho
nông nô sử dụng và thu tô,
thuế.
+ Các lãnh chúa thì không
bao giờ phải lao động,. Họ
đối xử tàn nhẫn với nông nô.

Nông nô:
+ Phải nộp tô rất nặng, có khi
tới 1/2 sản phẩm thu được.
+ Nộp nhiều thứ thuế khác như
thuế thân, thuế cưới xin, thuế
thừa kế tài sản,... 
+ Bị lãnh chúa đối xử tàn nhẫn.

=> mâu thuẫn giữa nông nô và lãnh chúa.

b. Quan hệ xã hội
- Lãnh chúa: là người sở hữu nhiều ruộng đất. Họ không phải lao động ,
sống một cuộc sống sung sướng, xa hoa, bóc lột nông nô bằng địa tô và
nhiều thứ thuế.
- Nông nô: lệ thuộc vào lãnh chúa. Là người thuê ruộng đất của lãnh
chúa để cấy cầy, trồng trọt và nộp tô thuế rất nặng cho lãnh chúa, .
=> Đây là quan hệ giữa lãnh chúa với nông nô

3. Thành thị Tây Ấu trung đại

Nguyên nhân: Cuối XI, sản xuất phát
triển hàng hóa đem đi trao đổi ở nơi đông
người để bán và lập xưởng sản xuất => thị trấn
được thành lập => phát triển thành các thành
phố lớn (thành thị).

Vì sao xuất
hiện thành
thị trung đại?

Cảnh sinh hoạt trong thành thị phương Tây thời Trung

Cảnh mua bán ở thành phố

? Nêu quá trình
hình thành và đặc
điểm của các
thành thị Tây Âu
trung đại.

3. Thành thị Tây Âu trung đại
- Quá trình hình thành: Cuối thế kỉ XI, sản xuất phát triển, thợ thủ công đem
hàng hóa ra chổ đông người để trao đổi, buôn bán, lập xưởng sản xuất -> lập ra
thị trấn, phát triển thành thành phố gọi là thành thị
- Đặc điểm: có phố xá, bến cảng, rạp hát, nhà thờ…
- Kinh tế chủ đạo: thủ công nghiệp và thương nghiệp.

? Phân tích vai trò của các thành thị
Tây Âu trung đại.

Cảnh sinh hoạt trong thành thị
phương Tây thời Trung đại .

? Vai Trò của các thành
thị Tây Âu trung đại.

3. Thành thị Tây Âu trung đại
- Quá trình hình thành: Cuối thế kỉ XI, sản xuất phát triển, thợ thủ công đem
hàng hóa ra chổ đông người để trao đổi, buôn bán, lập xưởng sản xuất -> lập ra
thị trấn, phát triển thành thành phố gọi là thành thị
- Đặc điểm: có phố xá, bến cảng, rạp hát, nhà thờ…
- Kinh tế chủ đạo: thủ công nghiệp và thương nghiệp.

- Vai Trò của các thành thị Tây Âu trung đại: Thành thị góp phần phá vỡ
nền kinh tế tư nhiên của lãnh địa, tạo điều kiện cho kinh tế hàng hóa phát
triển

4. Sự ra đời của Thiên chúa Giáo
Nêu vài nét sơ
lược về sự ra đời
Thiên Chúa giáo

4. Sự ra đời của Thiên Chúa giáo

- Thiên Chúa giáo ra đời từ thế kỉ I TCN ở Pa-le-xtin
(Palestin), một tỉnh của La Mã vào thời kì đế chế.
NềnThiên
kinh tế lãnh
địa chủ
yếu được
là nền kinh
tế nông
có tính
- Thế kỷ IV,
Chúa
Giáo
hoàng
đếnghiệp
La Mã
công
chất tự cấp tự túc.
nhận. Đứng đầu là Giáo Hoàng.
- Nhà thờ là trung tâm sinh hoạt văn hóa và nơi diễn ra các
nghi thức quan trọng.

Nhà thờ Rêm
( Reims) –
nơi Giáo
hoàng làm lễ
đăng quang
cho các vị vua
Pháp

LUYỆN TẬP
? Kể tên hai giai cấp cơ bản trong xã hội phong kiến ở Tây Âu trung đại
và nêu mối quan hệ của hai gia cấp đó.
Hoàn thành bảng sau:
Nội dung
Thời gian xuất hiện
Thành phần dân cư
Hoạt động kinh tế

Lãnh địa phong kiến

Thành thị trung đại

Giữa thế kỉ IX

Thế kỉ XI

Lãnh chúa và nông nô

Thợ thủ công và thương nhân

Nông nghiệp là chủ yếu

Thủ công nghiệp và thương
nghiệp

Lãnh chúa phong kiến được hình thành từ

.

A. Quý tộc Rô-ma.
B. Chủ nô Rô-ma.
C. Quý tộc Giec-man.
D. Nông dân tự do.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Xã hội phong kiến Tây Âu có hai giai cấp là

A. Lãnh chúa và nông nô.
.

B. Địa chủ và nông dân.
C. Chủ nô và nô lệ.
D. Tư sản và nông dân.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Lãnh địa phong kiến thuộc quyền cai quản của giai cấp
nào sau đây?

A. Địa chủ.
.

B. Nông nô.
C. Nhà vua.
D. Lãnh chúa.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Lực lượng sản xuất chủ yếu trong các lãnh địa phong
kiến là

 A. Nô lệ.
.

B. Nông dân tự do.
C. Nông nô.
D. Lãnh chúa.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Cư dân sống trong thành thị Tây Âu trung đại chủ yếu
là

A. Nông nô và thợ thủ công.
.

B. lãnh chúa và nông nô.
C. Thương nhân và thợ thủ công.
D. thương nhân và nông nô.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Vương quốc Phơ-răng sau này phát triển thành nước

A. I-ta-li-a.
.

B. Anh.
C. Tây Ban Nha.
D. Pháp

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Kinh tế chủ đạo của lãnh địa phong kiến Tây Âu thời
trung đại là

A. Nông nghiệp.
.

B. Thủ công nghiệp.
C. Thương nghiệp.
D. Không có kinh tế chủ đạo

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Nông nô được hình thành từ những tầng lớp nào sau đây

A. Nông dân và thợ thủ công.
.

B. Binh lính thất bại trong chiến tranh và nô lệ.
C.  Nô lệ và nông dân.
D. Nô lệ và thợ thủ công.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Thành thị Tây Âu trung đại được hình thành từ nguyên
nhân nào sau đây?
A. Nghề thủ công phát triển nảy sinh nhu cầu trao đổi buôn bán.
.

B. Sản xuất bị đình trệ, cần thúc đẩy kinh tế phát triển.
C. Các lãnh chúa cho xây dựng các thành thị trung đại.
D. Sự ngăn cản giao lưu buôn bán của các lãnh địa.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Việc làm nào sau đây của người Giec-man đã tác động
trực tiếp đến sự hình thành xã hội phong kiến châu Âu?

A.  Thành lập các thành thị trung đại.
.

B. Tiêu diệt đế quốc Rô-ma.
C. Thành lập hàng loạt vương quốc mới.
D. Chia ruộng đất, phong tước vị cho quí tộc

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Đặc điểm của nền kinh tế trong các lãnh địa phong kiến là

A.  Trao đổi bằng hiện vật.
.

B. Nền kinh tế hàng hóa.
C.  Nền kinh tế tự cung, tự cấp.
D. Có sự trao đổi buôn bán

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Ý nào sau đây phản ánh không đúng đặc điểm của nông
nô?
A. Nông nô phải chịu sự đối xử tàn nhẫn của lãnh chúa.
B. Nông nô là lực lượng sản xuất chính trong lãnh địa.
C. Nông
nô phải nộp cho lãnh chúa 1/2 sản phẩm thu được và
.
nhiều thứ thuế khác.
D. Cũng giống như nô lệ, nông dân không có quyền xây dựng
gia đình riêng.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Ý nào sau đây không đúng khi nói về lãnh địa phong kiến?

A. Lãnh địa là trung tâm giao lưu buôn bán thời phong
kiến.
B. Lãnh địa là vùng đất thuộc quyền sở hữu của các lãnh
.
chúa phong kiến.
C. Lãnh địa là đơn vị chính trị và kinh tế cơ bản trong
thời kì phong kiến.
D. Nông nô là lao động chủ yếu trong các lãnh địa.

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án

Nguyên nhân dẫn đến sự xuất hiện thành thị ở châu Âu thời
trung đại là

A. Các lãnh chúa phong kiến có nhu cầu trao đổi, mua
.

bán.
B. Các nông nô có nhu cầu trao đổi, mua bán.
C. Các thương nhân có nhu cầu trao đổi, mua bán.
D. Các thợ thủ công có nhu cầu trao đổi, mua bán

Hết
giờ

00
01
02
06
03
09
04
08
07
05
10

Start
Đáp án