Nhờ sự lớn lên và sinh sản của tế bào
GĐ trưởng thành

GĐ từ 2-6 tuổi
- Chiều cao TB:
92-116cm
- Cân nặng 1320kg

Em bé sơ sinh
- Chiều cao TB
50cm
- Cân nặng TB 3kg

Chiều cao TB
154-164cm
1

2

3

4

GĐ thành niên
- Chiều cao TB 116.5150cm
- Cân nặng TB 20-41kg

TIẾT 91, 92: BÀI 20

SỰ LỚN LÊN VÀ SINH SẢN CỦA
TẾ BÀO
Giáo viên: Hoàng Thị Kiều Trang

TIẾT 91, 92: BÀI 20

SỰ LỚN LÊN VÀ SINH SẢN CỦA TẾ BÀO
Phần I

SỰ LỚN LÊN CỦA TẾ BÀO

Phần II

SỰ SINH SẢN (PHÂN CHIA)
CỦA TẾ BÀO

Phần III

Ý NGHĨA CỦA SỰ LỚN LÊN
VÀ SINH SẢN CỦA TẾ BÀO

TIẾT 91, 92: BÀI 20

SỰ LỚN LÊN VÀ SINH SẢN CỦA TẾ BÀO

I. Sự lớn lên của tế bào

TẾ BÀO LỚN LÊN NHƯ THẾ NÀO?

- Hình thức: hoạt động cá nhân
- Thời gian: 3 phút

- Nhiệm vụ: Quan sát hình 3.1 SGK hoàn
thành bảng so sánh (Bài 1-PHT)

Nội dung

Tế bào non

Tế bào trưởng thành

Kích thước nhân
Tế bào chất
Vị trí của nhân
Kích thước, khối lượng tế bào

 

 

 

 

 

 

 

 

PHIẾU HỌC TẬP
So sánh tế bào non và tế bào
Câu 1 trưởng thành vào bảng dưới đây:
Đặc điểm

TB non

TB trưởng thành

Kích thước
nhân

Nhỏ

Lớn hơn

Tế bào chất

Ít

Nhiều hơn

Vị trí nhân

Trung tâm

Lệch về 1 phía

Nhỏ

Tăng so với
ban đầu

Kích thước,
khối lượng
của TB

Hình. Sự lớn lên của tế bào động vật

Hình. Sự lớn lên của tế bào thực vật

Sự lớn lên tế bào
Sau thời gian tế bào con dần lớn lên về kích thước và
thay đổi hình dạng.
Khi tế bào tăng đến một kích thước nhất định được gọi là

tế bào trưởng thành.

Hình. Sự lớn lên của tế
bào động vật

Hình. Sự lớn lên của tế
bào thực vật

Qúa trình trao đổi chất của tế bào

Chất cần thiết

Chất không cần thiết

Nhờ hoạt động sống nào mà tế bào có thể lớn lên được?

- Nhờ quá trình trao đổi chất mà kích thước và
khối lượng của chúng tăng dần lên, trở thành tế
bào trưởng thành.

Tế bào có lớn lên mãi không?
Vì sao?

Tế bào không lớn lên mãi
được. Do giới hạn bởi màng tế
bào và thành tế bào (ở TBTV),
khi lớn lên đến một kích thước
nhất định tế bào diễn ra sự
phân chia

TIẾT 91, 92: BÀI 20
SỰ LỚN LÊN VÀ SINH SẢN CỦA TẾ BÀO

I. Sự lớn lên của tế bào

Các tế bào con có kích thước
nhỏ, nhờ quá trình trao đổi
chất mà chúng lớn dần thành
những tế bào trưởng thành.

Hình: Sự phân
bào trình
Sơchia
đồ tếquá

lớn lên và sinh
sản của tế bào

Khi tế bào lớn
lên và kích
thước nhất định
(tế bào trưởng
thành) sẽ thực
hiện quá trình
phân chia.

TIẾT 91, 92: BÀI 20

SỰ LỚN LÊN VÀ SINH SẢN CỦA TẾ BÀO

I. Sự lớn lên của tế bào
II. Sự sinh sản (phân chia) của tế bào

THẢO LUẬN NHÓM ( 5 phút )

1.Khi nào thì tế bào phân chia ?
2.Cơ thể chúng ta gồm hàng tỉ tế bào được hình thành nhờ
quá trình nào ?

1. Khi nào tế bào phân chia ?

- Khi tế bào lớn lên và
đạt kích thước nhất
định (tế bào trưởng
thành) sẽ thực hiện
quá trình phân chia.

Dấu hiệu sự sinh sản tế bào

Hình. Sự sinh sản của tế bào động vật

Dấu hiệu: tế bào phân chia thành tế bào khác
Lớn lên

Tế bào

Phân chia

Tế bào trưởng

2 tế bào

SỰ PHÂN BÀO

Sự sinh sản tế
bào

 Mỗi tế bào lớn lên đến một kích thước nhất định sẽ
phân chia thành

hai tế bào con.

Hình. Sự phân chia của tế bào

2. Cơ thể chúng ta gồm hàng tỉ tế bào
được hình thành nhờ quá trình nào ?

- Cơ thể người xuất phát
ban đầu là hợp tử, chỉ
gồm 1 tế bào, nhờ quá
trình phân chia tế bào sẽ
tạo ra hàng tỉ tế bào

TIẾT 91, 92: BÀI 20

SỰ LỚN LÊN VÀ SINH SẢN CỦA TẾ BÀO

I. Sự lớn lên của tế bào
I. Sự sinh sản (phân chia) của tế bào
 Sự sinh sản của tế bào làm tăng số
lượng tế bào, thay thế các tế bào già, các tế
bào bị tổn thương, các tế bào chết, giúp cơ
thể lớn lên (sinh trưởng) và phát triển

Quy luật sinh sản của tế bào và rút ra công thức
tính số tế bào con được tạo ra sau n lần phân chia

1. Lần phân chia thứ 1
2 = 2 = 21
2. Lần phân chia thứ 2
2.2 = 4 = 22

Lần phân chia thứ 3
2.2.2 = 8 = 23

Số tế bào con
tạo ra sau n lần
phân chia = 2n

…
..
…
..

…
..
…
..

…
..
…
..

…
..
…
..

Lần phân chia
thứ n?

Khả năng phân chia
của các loại tế bào là
không giống nhau

ĐẤU TRƯỜNG 6B

ĐẤU TRƯỜNG 6B
Luật chơi
- Mỗi học sinh sẽ có 1 bảng ghi đáp
án đúng cho mỗi câu hỏi trong vòng
5 giây suy nghĩ.
- Học sinh nào có đáp án sai sẽ
dừng cuộc chơi và bị loại khỏi danh
sách chơi  thành khán giả cổ vũ.

Một tế bào mẹ sau khi phân chia (sinh sản) sẽ
tạo ra bao nhiêu tế bào con ?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
A

2 tế bào

B

1 tế bào
4 tế bào
8 tế bào

C
D

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

Cơ thể sinh vật lớn lên chủ yếu dựa vào
những hoạt động nào dưới đây?

A

Sự hấp thụ và ứ đọng nước trong dịch tế bào theo thời gian

B

Sự gia tăng số lượng tế bào qua quá trình phân chia.

C

Sự lớn lên và phân chia của tế bào

D

Sự tăng kích thước của từng tế bào do trao đổi chất.

Hiện tượng nào dưới đây không phản ánh sự lớn
lên và phân chia của tế bào ?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
A

Sự gia tăng diện tích bề mặt của một chiếc lá

B

Sự xẹp, phồng của các tế bào khí khổng

C

Sự tăng dần kích thước của một củ khoai lang

D

Sự vươn cao của thân cây tre

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

Sự lớn lên của tế bào có liên quan mật thiết
đến quá trình nào dưới đây ?

A

Sinh sản

B

Trao đổi chất

C

Cảm ứng

D

Trao đổi chất và cảm ứng

5

Một tế bào mô phân sinh ở thực vật tiến hành phân chia
liên tiếp 4 lần. Hỏi sau quá trình này, số tế bào con được
tạo thành là bao nhiêu ?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

A

16 tế bào    

B

32 tế bào 

C

4 tế bào 

D

8 tế bào 

6

Quá trình phân chia tế bào gồm hai giai
đoạn là:

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

A

Phân chia tế bào chất  phân chia nhân

B

Phân chia nhân  phân chia tế bào chất.

C

Lớn lên  phân chia nhân

D

Trao đổi chất  phân chia tế bào chất.

7
A
B
C
D

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

Phát biểu nào dưới đây về quá trình lớn lên
và phân chia của tế bào là đúng ?

Mọi tế bào lớn lên rồi đều bước vào quá trình phân chia tế bào.
Sau mỗi lần phân chia, từ một tế bào mẹ sẽ tạo ra 3 tế bào con
giống hệt mình
Phân chia và lớn lên và phân chia tế bào giúp sinh vật tăng kích
thước, khối lượng.
Sự phân tách chất tế bào là giai đoạn đầu tiên trong quá trình
phân chia

8

Điều gì sẽ xảy ra với cơ thể nếu không kiểm
soát được quá trình phân chia tế bào?

15
14
13
12
11
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00

A

Cơ thể lớn lên thành người khổng lồ.

B

Xuất hiện các khối u ở nơi phân chia mất kiểm soát.

C

Cơ thể phát triển mất cân đối (bộ phận to, bộ phận nhỏ không
bình thường).

D

Cơ vẫn thể phát triển bình thường.

Hướng dẫn tự học ở nhà

- Học bài và làm bài tập 20.1; 20.2; 20.4
sách bài tập trang 34, 35
- Vẽ sơ đồ sự phân chia ở tế bào thực vật và
tế bào động vật và tìm ra sự khác nhau
trong cách phân chia của hai loại tế bào.
- Soạn nội dung mục III. Ý nghĩa của sự
lớn lên và sinh sản của tế bào

Hướng dẫn tự học ở nhà
- Học bài và làm bài tập 20.1; 20.2; 20.4 sách bài tập trang 34, 35
- Vẽ sơ đồ sự phân chia ở tế bào thực vật và tế bào động vật và tìm
ra sự khác nhau trong cách phân chia của hai loại tế bào.
- Soạn nội dung mục III. Ý nghĩa của sự lớn lên và sinh sản của tế
bào